Hoạt động thanh tra nội bộ trong cơ sở giáo dục đại học được quy định cụ thể tại Thông tư số 51/2012/TT-BGDĐT ngày 18/12/2012 của Bộ Giáo dục và Đào tạo: Giúp Hiệu trưởng phát hiện sơ hở
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Lý do nghiên cứu
Thanh tra nội bộ tại các trường Đại học nhằm giúp Hiệu trưởng đánh giá, phát hiện, điều chỉnh và giúp đỡ đối tượng thanh tra nhằm đảm bảo việc thi hành pháp luật, phát huy nhân tố tích cực, phòng ngừa và xử lý vi phạm, giúp đỡ đối tượng hoàn thành nhiệm vụ, hoàn thiện cơ chế quản lý, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân trong lĩnh vực GD Góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục và đào tạo
Luật Giáo dục sửa đổi, bổ sung năm 2019, Luật Giáo dục đại học (Luật số 34/2018/QH14) và nghị định 99 của chính phủ ( Nghị định 99/2019/NĐ-CP) đã quy định việc tăng quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho cơ sở giáo dục đại học Điều này đòi hỏi cần nâng cao chất lượng, hiệu quả của hoạt động thanh tra giáo dục
Nghị định số 42/2013/NĐ-CP ngày 09/5/2013 của Chính phủ quy định về tổ chức và hoạt động thanh tra giáo dục có nhiều nội dung mới so với Nghị định số 85/2006/NĐ-CP ngày 18/8/2006 của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của Thanh tra giáo dục, một trong những nội dung đó là công tác thanh tra chủ yếu tập trung vào thanh tra công tác quản lý của thủ trưởng cơ sở đào tạo trên cơ sở giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho
cơ sở đào tạo
Hoạt động thanh tra nội bộ trong cơ sở giáo dục đại học được quy định cụ thể tại Thông tư số 51/2012/TT-BGDĐT ngày 18/12/2012 của Bộ Giáo dục và Đào tạo: Giúp Hiệu trưởng phát hiện sơ hở trong cơ chế quản
lý của trường để kiến nghị biện pháp khắc phục; phòng ngừa, phát hiện hành vi vi phạm pháp luật, nội quy, quy chế của trường; giúp đơn vị, tổ chức, cá nhân trong trường thực hiện chính sách pháp luật về giáo dục và chính sách, pháp luật liên quan; giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của trường theo quy định của pháp luật
Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội, với lịch sử hơn
25 năm, đã đào tạo một số lượng lớn các kỹ sư, cử nhân kinh tế, bác sỹ, dược sỹ, cử nhân luật kinh tế ….phục vụ công cuộc công nghiệp hóa, hiện
Trang 2đại hóa đất nước Năm học 2017 – 2018, số sinh viên, học viên đang theo học ở Trường khoảng 23.000 người
Thực hiện các quy định của Bộ GD&ĐT về tổ chức và hoạt động thanh tra của cơ sở giáo dục đại học, Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội đã thành lập Phòng Thanh tra pháp chế
Là một tổ chức mới trong Trường, hoạt động của Phòng Thanh tra pháp chế gặp nhiều khó khăn Qua thời gian làm việc ở Ban và đi tham quan, học tập kinh nghiệm tại các trường bạn, chúng tôi nhận thấy: Sự chỉ đạo của Hiệu trưởng chính là yếu tố đầu tiên, quyết định đến chất lượng của hoạt động thanh tra nội bộ vì về bản chất, thanh tra nội bộ đại diện cho quyền lực kiểm tra của thủ trưởng cơ quan, phụ thuộc vào ý chí của người thủ trưởng
Cho đến nay, chưa có nhiều công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở các trường đại học nói chung
Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài “Quản lý hoạt động thanh tra nội bộ tại Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội”
để nghiên cứu trong luận văn tốt nghiệp
2 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu tổng hợp làm rõ cơ sở lý luận về thanh tra nội bộ và quản
lý hoạt động thanh tra nội bộ, đánh giá thực trạng hoạt động thanh tra nội
bộ của trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
Từ đó đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội của Hiệu trưởng Nhà trường nhằm tham mưu Hiệu trưởng đáp ứng các yêu cầu đối mới quản lý giáo dục, phân cấp và trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của cơ sở giáo dục Đại học theo Luật Giáo dục Đại học
3 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở trường đại học
- Đánh giá thực trạng công tác quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
- Đề xuất các giải pháp quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội cho Hiệu trưởng Nhà trường
Trang 34 Khách thể và đối tượng nghiên cứu
4.1 Khách thể nghiên cứu
Quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở trường đại học
4.2 Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
5 Phạm vi nghiên cứu
5.1 Về đối tượng nghiên cứu
Công tác quản lý hoạt động thanh tra nội bộ của Hiệu trưởng ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
5.2 Về nội dung nghiên cứu
Hoạt động thanh tra nội bộ cơ sở giáo dục Đại học có nhiều nội dung, trong phạm vi luận văn này tập trung vào nội dung quản lý hoạt động của một cuộc thanh tra
6 Giả thuyết nghiên cứu
- Hiệu trưởng Nhà trường đã thành lập tổ chức thanh tra nội bộ theo đúng quy định của Bộ GD&ĐT nhưng thời gian qua, công tác quản lý với hoạt động này chưa được quan tâm đúng mức và hiệu quả của hoạt động thanh tra nội bộ còn hạn chế
- Nếu có những nghiên cứu, đánh giá một cách chi tiết, cụ thể về cơ
sở lý luận hoạt động thanh tra nội bộ và thực trạng thanh hoạt động tra nội
bộ ở trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội Luận văn đề xuất được các biện pháp Quản lý hoạt động thanh tra nội bộ của Hiệu trưởng trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội một cách hiệu quả, khả thi góp phần giúp Hiệu trưởng nhà trưởng quản lý tốt hoạt động này
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
- Phương pháp phân tích và tổng hợp
- Phương pháp mô hình hóa
Trang 47.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp phỏng vấn
- Phương pháp chuyên gia
7.3 Phương pháp xử lý kết quả nghiên cứu
8 Cấu trúc của luận văn
Nội dung của luận văn được trình bày trong 3 chương:
Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở trường đại học
Chương 2 Thực trạng quản lý hoạt động thanh nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
Chương 3 Biện pháp quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
Trang 5Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THANH TRA NỘI BỘ Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC
1.1 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
1.2 Một số khái niệm cơ bản
1.2.1 Quản lý
Quản lý có thể được hiểu là quá trình tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý lên khách thể quản lý bằng việc vận dụng các chức năng quản lý, nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức
Quản lý có bốn chức năng chủ yếu đó là: lập kế hoạch quản lý, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra
1.2.2 Hoạt động thanh tra nội bộ
Khái niệm
Thanh tra nội bộ là hoạt động xem xét, đánh giá, xử lý theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định trong nội bộ đơn vị, cơ quan đối với việc thực hiện chính sách pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn, nội quy, quy chế của
cơ quan, tổ chức, cá nhân trực thuộc đơn vị, cơ quan đó
Hoạt động thanh tra nội bộ ở trường đại học
- Mục đích thanh tra nội bộ
- Nguyên tắc thanh tra nội bộ
- Nội dung thanh tra nội bộ
- Hình thức thanh tra nội bộ
- Phương pháp thanh tra nội bộ
1.2.3 Quản lý hoạt động thanh tra nội bộ
Khái niệm
Quản lý hoạt động thanh tra nội bộ là quá trình hoạch định, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra của người quản lý đối với hoạt động thanh tra nội bộ ở
cơ quan, đơn vị mình nhằm đạt được các mục tiêu quản lý đã đặt ra
Trách nhiệm của Hiệu trưởng trường đại học
1 Thành lập tổ chức thanh tra nội bộ hoặc bố trí cán bộ chuyên trách làm công tác thanh tra nội bộ của trường đảm bảo hoàn thành nhiệm vụ
Trang 6thanh tra; ban hành văn bản quy định cụ thể về hoạt động thanh tra nội bộ phù hợp với điều kiện của trường
2 Căn cứ yêu cầu công tác quản lý của trường và chương trình kế hoạch công tác của cơ quan thanh tra cấp trên, Hiệu trưởng chỉ đạo việc xây dựng và phê duyệt kế hoạch thanh tra nội bộ thuộc quyền quản lý trực tiếp; kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện kế hoạch đã phê duyệt; quyết định thanh tra, xử lý kiến nghị, kết luận sau thanh tra
3 Đảm bảo các điều kiện về nhân sự, chế độ chính sách, cơ sở vật chất, trang thiết bị, kinh phí và các điều kiện cần thiết khác đối với hoạt động thanh tra nội bộ; chỉ đạo giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng
4 Cử cán bộ, nhân viên và người lao động của cơ quan, đơn vị thuộc quyền quản lý tham gia hoạt động thanh tra nội bộ
5 Định kỳ làm việc với tổ chức thanh tra thuộc quyền quản lý về công tác thanh tra; giải quyết kịp thời những vấn đề khó khăn, vướng mắc
về công tác thanh tra; xử lý việc trùng lắp trong hoạt động thanh tra, kiểm tra thuộc phạm vi quản lý của mình
6 Báo cáo định kỳ hoặc đột xuất về công tác thanh tra với Thanh tra
Bộ Giáo dục và Đào tạo và cơ quan quản lý trực tiếp theo quy định
1.3 Nội dung quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở trường đại học
a) Xây dựng kế hoạch hoạt động thanh tra nội bộ
b) Tổ chức thực hiện kế hoạch thanh tra nội bộ
c) Chỉ đạo thực hiện kế hoạch thanh tra nội bộ
d) Xử lý sau thanh tra
e) Kiểm tra, đánh giá công tác thanh tra nội bộ
1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở trường đại học
Trang 7c) Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp quản lý giáo dục
d) Cơ sở vật chất và các điều kiện đảm bảo
Chương 1 đã làm rõ nội dung quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở cơ
sở giáo dục Đại học gồm 5 nội dung: Xây dựng kế hoạch; tổ chức thực hiện; chỉ đạo thực hiện; xử lý sau thanh tra; kiểm tra - đánh giá công tác thanh tra nội bộ Hiệu trưởng cơ sở giáo dục Đại học quản lý hoạt động thanh tra nội bộ, kiểm tra hiệu quả công tác thanh tra nhằm nâng cao chất lượng hoạt động thanh tra tại cơ sở giáo dục Đại học
Từ cơ sở lý luận đã trình bày tại chương 1, tác giả tiến hành khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội được thực hiện tại chương 2
Trang 8Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG THANH TRA NỘI BỘ
Ở TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH DOANH VÀ CÔNG NGHỆ HÀ NỘI
2.1 Tổng quan về Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
Trường Đại học Quản lý và Kinh doanh Hà Nội được thành lập tháng 6/1996, do mở rộng mục tiêu đào tạo sang lĩnh vực Kỹ thuật - Công nghệ, Trường được đổi tên thành Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội kể từ tháng 5 năm 2006 Gần 25 năm hoạt động, Trường đã được Nhà
nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng 2, hạng 3
2.2 Thực trạng hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
2.2.1 Phòng Thanh tra pháp chế
Thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nộigọi là Phòng Thanh tra pháp chế được thành lập theo Quyết định số 1442/QĐ-ĐHKDCNHN ngày 23/8/2011 của Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội về việc thành lập Phòng Đảm bảo chất lượng đào tạo và thanh tra giáo dục, sau đó đến năm 2014 được tách riêng thành Phòng Thanh tra pháp chế theo Quyết định số 122/QĐ- ĐHKDCNHN ngày 13/01/2014
2.2.2 Thực trạng hoạt động thanh tra nội bộ
a) Phương thức đánh giá
Để có được số liệu, thông tin chính xác cụ thể, tác giả đã tiến hành khảo sát thực trạng hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội với:
- Phương pháp khảo sát
- Khảo sát qua phiếu hỏi;
- Phỏng vấn trực tiếp;
- Quan sát, nghiên cứu các văn bản quản lý;
- Phân tích số liệu, tổng hợp báo cáo
- Quy mô và đối tượng khảo sát:
+ CBQL: 90
+ GV: 150
Thang đánh giá mức độ thực hiện:
Trang 9• Mức độ 4 (Rất tốt): Điểm trung bình >3,5
• Mức độ 3 (Tốt): 2,5 < Điểm trung bình < 3.5
• Mức độ 2 (Trung bình): 1,5 < Điểm trung bình < 2,5
• Mức độ 1 (Chưa tốt): Điểm trung bình <1,5
Điểm trung bình = Tổng điểm người chấm / Số người chấm
b) Thực trạng hoạt động thanh tra nội bộ
Hoạt động TTNB ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội đã được quan tâm, chú ý Tuy nhiên, chất lượng hoạt động mới chỉ được đánh giá ở mức độ trung bình Các nội dung trong hoạt động chưa thực sự hiệu quả, số lượng các cuộc thanh tra còn chưa nhiều và mang hình thức đối phó, chưa thực sự được sát sao
2.3 Thực trạng Quản lý hoạt động thanh tra nội bộ ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
2.3.1 Thực trạng việc xây dựng kế hoạch hoạt động thanh tra nội bộ
Bảng 2.1 Đánh giá hoạt động xây dựng kế hoạch TTNB
TT Nội dung
Mức độ thực hiện
ĐTB
Thứ bậc
Trang 102.3.2 Thực trạng tổ chức thực hiện kế hoạch thanh tra nội bộ
2 người - 40% chưa tham gia tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ TTNB
Bảng 2.3 Thực trạng chỉ đạo thực hiện các nội dung TTNB
TT Nội dung
Mức độ thực hiện
Thứ bậc
Trang 114
Chỉ đạo thực hiện
giải quyết khiếu
nại, giải quyết tố
- Tuy nhiên, công tác chỉ đạo thực hiện các nội dung TTNB mới chỉ được đánh giá ở mức độ trung bình; vẫn còn tình trạng đùn đẩy, né tránh trách nhiệm trong quá trình thanh tra do việc chỉ đạo thực hiện các quyền trong quá trình thanh tra chưa được quan tâm đúng mức và thực hiện thường xuyên
2.3.3 Thực trạng kiểm tra, đánh giá việc thực hiện kế hoạch thanh tra nội bộ
Bảng 2.4 Thực trạng kiểm tra, đánh giá hoạt động TTNB
Trang 12Từ bảng kết quả khảo sát qua phiếu hỏi ở trên cho thấy:
Nội dung “KT việc thực hiện trình tự, thủ tục, các quyền trong quá trình TTNB” được đánh giá cao hơn tuy vẫn ở mức trung bình 2.37) Nội dung “KT việc thực hiện kế hoạch TTNB” được đánh giá thấp hơn với điểm trung bình là 2.23
Việc kiểm tra, đánh giá hoạt động TTNB bước đầu đã được triển khai ở Nhà trường Tuy nhiên, công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động TTNB mới chỉ được đánh giá ở mức độ trung bình do công tác này chưa được quan tâm đúng mức và thực hiện thường xuyên
2.3.4.Thực trạng thực hiện kết luận thanh tra
Trang 132.3.5 Kiểm tra, đánh giá thực hiện kế hoạch thanh tra nội bộ
Bảng 2.7 Đánh giá thực hiện kế hoạch TTNB
Công tác đánh giá thực hiện kế hoạch TTNB mới chỉ được đánh giá
ở mức trung bình với điểm trung bình 2.18 Điều này là do thực hiện thanh tra đúng thời gian theo kế hoạch còn chưa chuẩn do nhiều yếu tố khách quan ảnh hưởng như: hoạt động thi, kiểm tra, đánh giá chuyên cần sinh viên …
- Việc thành lập tổ chức thanh tra nội bộ và quy định về nhiệm vụ, quyền hạn, cơ chế phối hợp trong hoạt động TTNB đã được thực hiện đúng theo quy định của Bộ GD&ĐT
- Các cán bộ làm công tác TTNB được đánh giá là có phẩm chất đạo đức và trình độ chuyên môn tốt
- Công tác chỉ đạo thực hiện các nội dung TTNB đã được triển khai, đạt được một số kết quả tốt trong việc chỉ đạo thanh tra theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định và phối hợp khi tiến hành hoạt động TTNB
- Việc kiểm tra, đánh giá hoạt động TTNB bước đầu được triển khai
ở Nhà trường
Trang 14- Nhà trường đã tạo một số điều kiện hỗ trợ cho hoạt động TTNB
2.4.2 Hạn chế
- Các nội dung tuyên truyền pháp luật về hoạt động TTNB chưa được thực hiện tốt dẫn đến nhận thức của phần lớn CBQL, GV về hoạt động TTNB, nhất là về quyền và nghĩa vụ của các đối tượng liên quan trong hoạt động TTNB còn hạn chế
- Vẫn còn một số cán bộ cần được tham gia các khóa đào tạo nâng cao về nghiệp vụ thanh tra
- Chất lượng của kế hoạch TTNB mới chỉ được đánh giá ở mức độ trung bình: các nội dung TTNB còn hạn chế chưa đáp ứng mục đích TTNB, đối tượng TTNB chưa hợp lý dễ dẫn đến tình trạng chồng chéo, trùng lắp đối tượng trong hoạt động thanh tra, kiểm tra của các đơn vị
- Công tác chỉ đạo thực hiện các nội dung TTNB mới chỉ được đánh giá ở mức độ trung bình; vẫn còn tình trạng đùn đẩy, né tránh trách nhiệm trong quá trình thanh tra
- Công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động TTNB mới chỉ được đánh giá ở mức độ trung bình
- Kinh phí hoạt động TTNB chưa được bố trí thành mục chi riêng trong Quy chế chi tiêu nội bộ của Nhà trường; chưa thực hiện chế độ đối với cán bộ, giáo viên, người lao động khi tham gia Đoàn thanh tra nội bộ (không bao gồm thanh tra thi) và chưa có phụ cấp ưu đãi khác đối với cán
bộ làm công tác TTNB
2.4.3.Nguyên nhân
- Thủ trưởng mới coi thanh tra chỉ là công cụ giúp thủ trưởng xử lý
vi phạm Không thấy hết mục đích thanh tra, yêu cầu đối với hoạt động thanh tra, từ đó chưa tạo điều kiện để xây dựng kế hoạch thanh tra, bố trí cán bộ làm công tác thanh tra, các điều kiện phục vụ hoạt động thanh tra
và việc xử lý sau thanh tra chưa dứt điểm
- Công tác tuyên truyền pháp luật về hoạt động TTNB chưa được thực hiện thường xuyên
- Công tác bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác TTNB chưa được thực hiện thường xuyên cho nhiều đối tượng và còn phụ thuộc nhiều vào kế hoạch tập huấn của cơ quan thanh tra cấp trên