S TAY MON HC BAUP 6 2 tai to va ci t

 Hiểu những khuynh hướng, tiến trình và những hướng tiếp cận khác nhau của quy hoạch cải tạo và tái phát triển, đặc biệt là khuynh hướng cải tạo và tái phát triển dựa trên con người và

Trang 1

SỔ TAY MÔN HỌC

BAUP 6-2: Tái tạo và cải tạo

Bản

Tháng 3 – 2017 (QH Tây Nam Bộ)

Trang 2

Nội dung

1.0 ĐỀ CƯƠNG SƠ BỘ

2.0 THỜI KHÓA BIỂU MÔN HỌC

3.0 TÀI LIỆU HỌC THEO TỪNG TUẦN

4.0 TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU

4.1 Mô tả chi tiết bài tập

Bài tập I (Cá nhân): Hồ sơ I: Các trường hợp tronng nước

Bài tập II (Cá nhân): Hồ sơ II (a) + (b): Các trường hợp về những thành phố châu Á

và phương Tây

Bài tập III (Nhóm): Đồ án nhóm

4.2 Phụ lục

(1) Phương pháp lập nhóm (SS-1)

(2) Hướng dẫn đơn giản về 5 cách học ở bậc đại học (SS-2)

(3) Danh mục khảo sát khi đi thực địa (SS-3)

(4) Kịch bản – Tiến trình cải tạo đô thị (SS-4)

(5) Tập hồ sơ sưu tầm là gì? (SS-5)

(6) Hướng dẫn về thuyết trình (SS-6)

(7) Kịch bản và những hướng dẫn về phương pháp đóng vai (SS-7)

(8) Khung cho tiêu chuẩn phát triển bền vững (SS-8)

(9) Hướng dẫn thảo luận (SS-9)

(10) Khung phân tích cho việc đánh giá tác động bền vững (SS-10)

Trang 3

1.0 ĐỀ CƯƠNG SƠ BỘ

Trang 4

BAUP 6-2: TÁI TẠO VÀ CẢI TẠO

NộI dung chung

buổi tham quan

mỗi tuần (giờ)

Tổng khối lượng học tập (giờ)

 Gi ờ thực hành: Seminar (thảo luận nhóm,

Điều kiện tiên quyết để tham gia môn học:

 Hoàn thành các môn học: BAUP3-1 Kinh tế đô thị, BAUP 4-3 Thiết kế đô thị

Mô tả môn học

Môn học giới thiệu cho sinh viên bối cảnh và tiến trình của cải tạo đô thị Môn học xem xét những chính sách quốc tế đương đại, mục tiêu, chiến lược, hệ thống thuế và những nhân tố liên quan đến cải tạo Những vấn đề chính và những khuynh hướng trong công tác cải tạo bao gồm cải tạo dựa trên cộng đồng và cải tạo dựa trên khuynh hướng văn hóa và sự phân tích hiện tượng trung lưu hóa Những cơ chế cho cải tạo đô thị bền vững bao gồm nguồn tài chính và việc phân phốI có khả năng trong bốI cảnh của những thực tiễn cải tạo bền vững mang tính xã hội

Kết quả của việc học tập

Kiến thức:

 Hiểu được những tác động chính gây nên sự thay đổi và bối cảnh cải tạo và tái tạo mang tính địa phương và quốc tế;

Trang 5

 Hiểu những khuynh hướng, tiến trình và những hướng tiếp cận khác nhau của quy hoạch cải tạo và tái phát triển, đặc biệt là khuynh hướng cải tạo và tái phát triển dựa trên con người và cộng đồng, cải tạo theo xu hướng văn hóa, cải tạo thành phố và sự tái phát triển các khu đã bị ô nhiễm;

 Nắm được vai trò của những thành phần khác nhau liên quan đến cải tạo và tái tạo và những lợi ích riêng của họ;

 Hiểu những thách thức chính của cải tạo và tái tạo, sự hòa hợp giữa cũ và mới, (vd: khả năng kinh tế, sở hữu đất đai, sự chiếm đất, các tranh cãi về đền bù);

 Đánh giá các dự án cải tạo gắn với khả năng thực tại và thiết kế đô thị;

Thái độ:

 Ủng hộ phương pháp cải tạo và tái tạo hợp nhất của những khu đô thị;

 Đánh giá bản chất phức tạp, những giá trị và lợi ích kinh tế và xã hội của công tác tái tạo

và cải tạo

Nhiệm vụ của sinh viên

 Tham dự các buổi lý thuyết và thực hành tích cực;

 Hoàn thành các bài đọc chính trước khi đến lớp để thảo luận;

 Chuẩn bị và thuyết trình về 2 tập hồ sơ cá nhân (Hồ sơ 1 – Nghiên cứu những ví dụ về các thành phố tại Việt Nam, Hồ sơ 2 – Nghiên cứu những ví dụ về các thành phố châu Á,

và những ví dụ về các thành phố phương Tây);

 Tham gia vào nhóm đồ án, thuyết trình trước lớp;

Tài liệu học tập chính

Carley, M (2000), “Urban Partnerships, Governance and the Regeneration of Britain’s

Cities,” International Planning Studies, Vol.5, No 3, pp 273-297

Couch, C., Fraser, C., Percy, S (eds) (2007), Urban Regeneration in Europe – Real Estate

Issues, Oxford: Blackwell

Imrie, R and Thomas, H (1995), “Urban Policy Processes and the Politics of Urban

Regeneration,” International Journal of Urban and Regional Research, Vol 19, pp

479-494

McCartty, J (2007), Partnership, Collaborative Planning and Urban Regeneration, Ashgate,

Aldershort

Miles, S & Paddison, R (2005), “Introduction: The rise and rise of culture-led urban

regeneration,” Urban Studies, Vol 42, Issue 5/6, pp 833-839

Pierson, T and Smith, J (eds) (2001), Rebuilding Community: Policy and Practice in Urban

Regeneration, New York: Palgrave

Trang 6

Roberts, P and Sykes, H (eds) (2002), Urban Regeneration: A Handbook, London: Sage

Publications

Rydin, Y., Holman, N., Hands, V and Sommer, F (2003), “Incorporating Sustainable

Development concerns into an Urban Regeneration Project: How Politics Can Defeat

Procedures,” Journal of Environmental Planning and Management, Vol 46, No 4, pp

545-561

Đánh giá sinh viên

Bài tập I, II: (cá nhân)

Hồ sơ I: những thành phố ở Việt Nam

Hồ sơ II: những thành phố ở phương Tây và ở châu Á

Miêu tả chi tiết và nộI dung môn học

Khóa học bao gồm những vấn đề sau:

 Giới thiệu: cải tạo đô thị là gì: tái phát triển, tái phục hồi, tái tạo và tái sinh;

 Xem xét lại lịch sử của cải tạo đô thị (những khuynh hướng trong nước và quốc tế);

 Bối cảnh và tiến trình của công tác cải tạo đô thị;

 Các phương pháp cải tạo đô thị hiện nay;

 Vấn đề tranh luận về tái định cư và sự trung lưu hóa các khu phố sau dự án cải tạo – tái tạo: khả năng đáp ứng; sở hữu đất đai, sự chiếm đất, và vấn đề đền bù; giá trị và lợi ích của những giải pháp lựa chọn khác: phục hồi và tái sinh;

 Trường hợp điển hình tại các thành phố Việt Nam;

 Trường hợp điển hình mang tính quốc tế (những thành phố phương Tây);

 Trường hợp điển hình mang tính quốc tế (những thành phố ở châu Á);

 Trọng tâm nghiên cứu: quy hoạch cải tạo – tái tạo khu ở cũ;

 Trọng tâm nghiên cứu: quy hoạch cải tạo – tái tạo khu trung tâm đô thị cũ;

 Trọng tâm nghiên cứu: quy hoạch cải tạo – tái tạo khu vực lịch sử;

 Trọng tâm nghiên cứu: quy hoạch tái phát triển khu “đất nâu”

Các năng lực của môn học

Trang 8

2.0 Thời khóa biểu môn học

Trang 9

Lịch trình môn học – BAUP 6-2 Tái tạo và cải tạo (chương trình Tây Nam Bộ)

Chủ đề Giới thiệu lịch sử

cải tạo đô thị

Bối cảnh và tiến trình trong công công tác cải tạo

đô thị

Những khuynh hướng hiện tại của cải tạo

Tham quan thực tế Trọng tâm nghiên

cứu Quy hoạch cải tạo – tái tạo khu ở

Bài ập n óm

Dựa trên các bức hình, nhận dạng các phương pháp cải tạo khác nhau

Bài ập n óm

Dựa trên các khu vực nghiên cứu trong đồ án nhóm, sinh viên thiết kế một tiến trình cải tạo bền vững

Bài ập n óm

Xác định những phương pháp cải tạo bền vững cho những khu vực tại Việt Nam

ở, đề xuất giải pháp – Thảo luận

Tự học Đọc ài ệu chín

L m việc n óm trê đ á n óm m Lựa chọn vị trí -

Đi thực địa Phân tích khu vực

Đọc ài ệu chín

L m việc n óm trê đ á n óm m Phân tích khu vực (tiếp theo) Mục đích, mục tiêu, nguyên tắc quy hoạch quy hoạch

L m việc cá n â

Bài tập I – Hồ sơ I Những trường hợp điền hình tại Việt Nam

L m việc cá n â

Bài tập II – Hồ sơ

II (a,b) Những trường hợp điền hình tại phương Tây và châu Á

L m việc n óm trê đ á n óm

Xác định tầm nhìn, mục tiêu Concept và phác thảo những ý tưởng thiết kế

I – Hồ sơ và (a,b)

Chủ đề Trọng tâm nghiên

cứu Quy hoạch cải tạo – tái tạo trung tâm đô thị

Trọng tâm nghiên cứu Quy hoạch cải tạo – tái tạo khu vực lịch sử

Trọng tâm nghiên cứu Quy hoạch tái phát triển khu “đất nâu”

Bài ập n óm

Dựa trên các khu vực nghiên cứu trong đồ án nhóm, sinh viên xác định các giá trị di sản, những kế hoạch bảo tồn - Thảo luận

Bài ập n óm m Dựa trên slide show, thảo luận về

dự án cải tạo ở Bắc Kinh 798

Đồ á n óm

Sinh viên thảo luận với giảng viên

Semin r Trìn b y/ hảo uận

đ á n óm

Ôn ập và giảI đá thắc mắc về kỳ hi

Đá h giá mô học

Trang 10

Tự học Đọc ài ệu chín

Hình thành sơ ý tưởng quy hoạch chung, thiết kế và những giải thich, phân tích kèm theo (tiếp theo)

Thực hiện SIA Chỉnh sửa các bản QHC, thiết kế và thuyết minh Giải thích dựa trên các chính sách

Áp dụng các họat động cộng đồng tham dự Chuẩn bị các tiêu chí và chỉ tiêu đánh giá bền vững

Ôn ập ch b i kiểm ra cuối kỳ

(n óm)

Đồ á n óm m

Trang 11

3.0 Tài liệu học tập theo từng tuần

Trang 12

Buổi 1 Giới thiệu môn học – Cải tạo và tái tạo đô thị

NỘI DUNG

 Giới thiệu về các giảng viên

 Giới thiệu môn học: mục tiêu, cấu trúc, kết quả, những yêu cầu, các phương pháp đánh giá, tổng quan về các bài tập, tài liệu học tập – Phân công nhóm cho Đồ án nhóm (Tham khảo phụ lục SS-1 Hình thành nhóm)

 Giới thiệu về cải tạo và tái tạo:

 Các vấn đề của đô thị

 Khái niệm về cải tạo và tái tạo đô thị - Các nguyên tắc

 Mục đích và mục tiêu của công tác cải tạo và tái tạo đô thị: môi trường xây dựng/kiến trúc, môi trường tự nhiên, kinh tế, xã hội, thể chế và sự quản lý

 Tổng quan lịch sử của công tác cải tạo và tái tạo đô thị (những khuynh hướng quốc tế và trong nước)

 Những dự án cải tạo đô thị vào thế kỷ 19

 Theo loại chính sách : từ xây dựng lại, phục hồi, cải tạo, tái phát triển đến tái tạo

 Theo đối tác tham gia : từ khuynh hướng nhà nước, tư nhân, công cộng đến sự kết hợp 3 hình thức

 Theo các mục tiêu : từ cơ sở vật chất, kinh tế, xã hội, môi trường đến cộng đồng bền vững

TÀI LIỆU

Power Point Presentation

BAUP 6-2_Lecture_Week01.ppt

Tài liệu đọc chính

Roberts, P (2002), “The Evolution, Definition & Purpose of Urban Regeneration,” pp 9-36 in

Roberts, P & Sykes, H (eds), Urban Regeneration: A Handbook, Sage Publications: London

Tài liệu đọc thêm tiếng Việt

Lê, V.T (2006), “Một số tiêu chí của một thành phố sống tốt: mô hình TPHCM”, kỷ yếu Hội thảo

“Quy hoạch cho thành phố sống tốt – Viễn cảnh Việt Nam so vớI quốc tế” do Viện Kinh tế TPHCM

và Trung tâm Toàn cầu hóa – ĐH Hawaii tổ chức 15-18/8/2006

Nguyễn, Đ.S (2004), “Phương pháp tái tạo đô thị”, Tạp chí Kiến trúc Việt Nam số 7/2004, Hà Nội Nguyễn, Đ.S (2006), “Để vùng đô thị TPHCM có cuộc sống tốt”, kỷ yếu Hội thảo “Quy hoạch cho

thành phố sống tốt - Viễn cảnh Việt Nam so vớI quốc tế” do Viện Kinh tế TPHCM và Trung tâm

Toàn cầu hóa – ĐH Hawaii tổ chức 15-18/8/2006

Tài liệu đọc thêm tiếng Anh

Elliott, J A (2006), An Introduction to Sustainable Development: Third Edition, New York:

Routledge [Read chapter Sustainable Urban Livelihoods, pp 189-234]

Roberts, P & Sykes, H (2002), “Introduction,” pp 3-8 in Roberts, P & Sykes, H (eds), Urban

Regeneration: A Handbook, Sage Publications: London

Trang 13

Ward, S V (2002), Planning the Twentieth-Century City: the advanced capitalist world, West

Sussex: John Wiley & Sons Ltd

Thảo luận nhóm (45 phút)

 Thảo luận về sự khác biệt giữa khuynh hướng và phương pháp cải tạo được sử dụng trong những thành phố trên thế giới và những thành phố Việt Nam

Bài tập nhóm về nhận dạng các hướng tiếp cận khác nhau (45 phút)

 Sinh viên được chia làm những nhóm nhỏ (gồm 5-6 sinh viên/nhóm), dựa trên những hình ảnh

do giáo viên cung cấp, các nhóm sẽ nhận dạng, tìm ra tiêu chí cải tạo quan trọng của những dự

án cải tạo/tái tạo khác nhau;

 Mỗi nhóm trình bày trước lớp về nhận định và phân tích của mình

Đọc tài liệu (180 phút)

Làm việc nhóm trên Bài tập III – Đồ án nhóm (180 phút)

 Nắm được những yêu cầu

 Lựa chọn khu vực nghiên cứu

 Thực hiện tham quan khu đất lần đầu tiên

 Tham khảo phụ lục SS-3: Danh mục khảo sát

 Bắt đầu thực hiện phân tích khu đất

Đồ án nhóm: Quy hoạch tái tạo - cải tạo bền vững tại TPHCM

Nhiệm vụ của

sinh viên

Quy hoạch tái tạo - cải tạo đô thị:

 Hình thành nhóm 5 sinh viên, mỗi nhóm chọn một vị trí (quy mô khoảng 5 -10 ha) các hình thức cải tạo/tái tạo tại TP HCM được cung cấp bởi giáo viên;

 Mỗi nhóm nên chuẩn bị một kế hoạch/đề xuất cải tạo cho khu vực nghiên cứu được giao;

 Khu vực được chọn có thể có một chức năng chiếm ưu thế (ví dụ: khu công nghiệp, các khu dân cư) hoặc nó có thể là một khu có chức năng hỗn hợp (ví

dụ khu trung tâm);

 Phân tích vị trí bao gồm phân tích về hình thái học;

 Đề xuất những phương pháp và những chiến lược cải tạo có khả năng;

 Đề xuất chương trình hướng đến cộng đồng;

 Mỗi nhóm nên chuẩn bị bảng đánh giá tác động cho dự án cải tạo/tái tạo;

 Mỗi nhóm cần viết thuyết minh về chính sách được áp dụng cho dự án cải tạo/tái tạo;

 Mỗi nhóm chuẩn bị bản sơ phác ý tưởng quy hoạch chung và thiết kế cho khu vực cải tạo/tái tạo

Trang 14

Mục tiêu học

tập  Nắm được các bước và thủ tục của tiến trình công tác cải tạo/tái tạo thông qua việc nghiên cứu dự án thực tế;

 Nắm được khó khăn của những vấn đề trong công tác cải tạo/tái tạo hiện hữu;

 Sáng tạo trong việc tạo ra các phương thức cải tạo/tái tạo để giải quyết những vấn đề đô thị;

 Phát triển những kỹ năng nghiên cứu, phân tích, thiết kế và thuyết trình Yêu cầu chi tiết  Tự làm việc nhóm được đăng ký từ đầu khóa học, không theo sự hướng dẫn

của giáo viên

 Quan trọng là giải thích đánh giá rõ ràng các bước, các thủ tục và tiến trình của công tác cải tạo/tái tạo Mỗi nhóm tối thiểu phải hoàn thành các bước/nhiệm vụ sau:

o Phân tích toàn diện khu vực nghiên cứu – nên gắn với việc thu thập dữ liệu và phân tích hình thái học cũng như đề xuất hướng đến cộng đồng/người sử dụng trong việc phát biểu những mong muốn của họ, nhìn nhận và xem xét;

o Phát triển những nguyên tắc và mục tiêu quy hoạch – những luận chứng nên được đưa ra và trình bày một cách rõ ràng chính xác Nên gắn với các lý thuyết đã học từ các bài giảng trước;

o Đề xuất các phương pháp để giải quyết các vấn đề hay cải thiện khu vực/chất lượng cuộc sống;

o Đánh giá các phương pháp được đề xuất – phương pháp thích hợp nên được chọn

 Sinh viên được yêu cầu làm việc nhóm hiệu quả Trong tất cả các bước nên

là kết quả của quá trình thảo luận tích cực

 Sinh viên cũng nên đón nhận các ý kiến đóng góp từ phía giáo viên

Tài liệu  Internet, truyền thông và các nguồn khác

Hình thức trình

bày

 Bản vẽ: dưới hình thức các phác thảo : quan điểm thiết kế, quy hoạch chung, mặt bằng, mặt đứng, mặt cắt, phối cảnh (chấp nhận cả bản vẽ tay hoặc vẽ máy) – sinh viên nên đưa ra các cách thức thích hợp nhất để bài trình bày được sinh động, bằng việc sơ đồ hóa các phân tích và ý tưởng;

 Thuyết minh: (1) phương pháp luận nghiên cứu và những đề xuất hướng đến cộng đồng, (2) phân tích khu vực nghiên cứu (bao gồm cả hình thái học), (3) báo cáo quy hoạch về các mục tiêu, nguyên tắc, các chiến lược và quan điểm thiết kế được áp dụng được áp dụng ; (4) ước lượng và đánh giá;

 Trình bày: mỗi nhóm sẽ có tối đa 10 phút để thuyết trình và 10 phút để đặt câu hỏi và trả lời Các sự hỗ trợ thích hợp (ví dụ ppt, bản vẽ) có thể được sử dụng để thuyết trình Sinh viên nên ăn mặc gọn gàng, lịch sự trong buổi trình bày cuối

Đánh giá  Tính đa dạng và toàn diện của thông tin được trình bày

 Tính đa dạng và toàn diện của thông tin được biên soạn, tổng hợp

 Mức độ hiểu biết về những vấn đề cải tạo/tái tạo tại TP HCM

 Trình bày thông tin và phân tích một cách hợp lý và chuyên nghiệp

 Tính khả thi của đề xuất được đề ra

 Mức độ suy nghĩ về quy trình và sự áp dụng của dự án cải tạo/tái tạo Thời hạn nộp Tuần 9 (thuyết trình & nộp bài)

Trang 15

Buổi 2 Phương pháp và tiến trình cải tạo và tái tạo đô thị

NỘI DUNG

 Chính quyền, xây dựng thể chế và lãnh đạo: sự tiếp cận dài hạn và chiến lược

 Phương pháp tiếp cận toàn diện để cải tạo: kinh tế, tự nhiên, xã hội

 Các đề xuất dựa vào cộng đồng địa phương: hướng tới cộng đồng và đặc trưng khu vực

 Đường lối chính sách

 Thu hồi đất, tái định cư, đền bù, chuyển đến nhà mới, v.v

 Đánh giá tác động xã hội: trước và sau khi thay đổi

Giải thích và hướng dẫn Bài tập I

 Hồ sơ về các ví dụ cải tạo và tái tạo tại địa phương

 Tham khảo phụ lục SS-5 Tập Hồ sơ là gì?

TÀI LIỆU

Carter, A (2002), “Strategy and Partnership in Urban Regeneration,” pp 37-58 in Roberts, P &

Sykes, H (eds), Urban Regeneration: A Handbook, Sage Publications: London

Imrie, R and Thomas, H (1995), “Urban Policy Processes and the Politics of Urban

Regeneration,” International Journal of Urban and Regional Research, Vol 19, pp 479-494

Kwang, J.J (2006), “Sự tham gia của ngườI dân vào quản lý phát triển đô thị Hàn Quốc”, Tạp chí

Quy hoạch xây dựng số 20/2006, p.83-, Hà Nội

Nguyễn, Đ.S (2004), “Phương pháp tái tạo đô thị”, Tạp chí Kiến trúc Việt Nam số 7/2004, Hà Nội

Evans, B., Joas, M., Sundback, S & Theobald, K (2004), Governing Sustainable Cities, London:

Earthscan (Read pp 85-99)

Girardet, H (1999), “Sustainable Cities: A contradiction in Terms”, pp 413-425, in Satterthwaite,

D (eds), The Earthscan Reader in Sustainable Cities, UK/USA: Earthscan

Haughton, G & Hunter, C (1994), Sustainable Cities, London: Routledge [Read chapter 8

“Towards the Sustainable City”, pp 285-312]

Aldershort [Read chapter 3 “Urban Regeneration Policy in England,” pp 27-44]

Trang 16

Thảo luận lớp về các tài liệu đọc buổi 1 và 2 (25 phút)

Bài tập nhóm - Xác định tiến trình của một dự án tái tạo và cải tạo đô thị (65 phút)

 Dựa vào trường hợp nghiên cứu trong các đồ án nhóm, mỗi nhóm sinh viên xây dựng kịch bản

và thiết kế một tiến trình cải tạo bền vững cho địa điểm được giao (15 phút);

 Mỗi nhóm trình bày trước lớp những phân tích và nhận định của nhóm (5 phút/nhóm)

 Phản hồi/Thảo luận với lớp (5 phút/nhóm)

 Tham khảo phụ lục SS-4 Kịch bản: là một nhà quy hoạch bạn sẽ làm gì?

Đọc tài liệu đọc chính (120 phút)

Làm việc cá nhân trên Bài tập 1 – Tập Hồ sơ I (240 phút)

 Chọn tối thiểu 3 dự án tái tạo/cải tạo đô thị tại Việt Nam

 Tìm tài liệu trên Internet về các dự án được lựa chọn: số liệu, họa đồ, v.v

 Tham khảo phụ lục SS-5: Tập Hồ sơ sưu tầm là gì?

Bài tập I (Cá nhân): Tập Hồ sơ I – Những trường hợp nghiên cứu tại Việt Nam

Mục tiêu

môn học

 Nắm được những vấn đề đang tranh cãi, những thách thức và những khó khăn hiện hữu về lý thuyết và thực tế của công tác cải tạo và tái tạo tại Việt Nam

 Nắm được công tác cải tạo đã được thực hiện trong thực tiễn cuộc sống như thế nào

 Xây dựng viễn cảnh trên những thực tiễn tốt/xấu trong công tác cải tạo để đưa vào ứng dụng trong đồ án nhóm

 Phát triển các kỹ năng phân tích, nghiên cứu một cách toàn diện và sáng tạo dựa trên nguồn dữ liệu/thông tin thu thập được

Yêu cầu chi tiết  Hồ sơ tham khảo: sinh viên được yêu cầu thu thập tất cả các loại tài liệu (ví

dụ: sách, tạp chí, bài báo, mẫu tin/đoạn tin ngắn trên báo, thông tin trên internet, các bản báo cáo, tài liệu của cơ quan nhà nước, hình ảnh, các bản

vẽ sơ phác, v.v…) liên quan đến những dự án cải tạo/tái tạo đã chọn tại các thành phố ở Việt Nam Sinh viên nên tổng hợp, sắp xếp tất cả tài liệu trong một tập hồ sơ A4 Để thể hiện nhận thức đánh giá thông qua sự hiểu biết của mình, nên có những nhận xét và quan điểm cá nhân qua những tài liệu thu thập được (những nhận xét này cũng rất có ý nghĩa đối với đồ án nhóm)

Ví dụ, ghi chú những suy nghĩa của bạn lên tập hồ sơ bằng các đoạn viết ngắn, khoanh các điểm quan trọng v.v…

Trang 17

 Sinh viên nên nghiên cứu tối thiểu 3 trường hợp và một trong số đó phải liên quan đến đồ án nhóm:

1 Cải tạo khu trung tâm lịch sử TP HCM (Sài Gòn xưa) – khuynh hướng phát triển và những thực tiễn của công tác cải tạo/tái tạo đương đại; những thực thi đối với di sản, hình thái đô thị ban đầu và cuộc sống hiện hữu của người dân

2 Chương trình giải tỏa và nâng cấp khu dân cư ven kênh Tân Hóa Lò Gốm PMU 415 – những nhu cầu cho chương trình, các nhân tố tác động, công tác xúc tiến, đánh giá dự án, v.v…

3 Một dự án cải tạo/tái tạo tại một thành phố khác ở Việt Nam Tài liệu  Internet, truyền thông và các nguồn tư liệu khác

Hình thức  Tập hồ sơ tham khảo – tập hồ sơ A4 (không khống chế số trang và khuyến

khích sự đa dạng của tài liệu nghiên cứu, tập hợp được – ví dụ: hình ảnh, bản vẽ, viết tay, v.v…) ;

Đánh giá  Tính đa dạng và toàn diện của thông tin được sưu tập và tổng hợp

 Mức độ hiểu biết và nhận định những vấn đề đang tranh cãi của công tác cải tạo/tái tạo tại TP HCM nói riêng và Việt Nam nói chung ;

 Trình bày và phân tích thông tin hợp lý ;

 Mức độ nhân xét về tiến trình và mối liên quan của công tác cải tạo/tái tạo Thời hạn nộp Tuần 5 (nộp tập Hồ sơ)

Trang 18

Buổi 3 Những phương pháp, cách tiếp cận đương đại trong công tác cải tạo

NỘI DUNG



 Cải tạo dựa trên cộng đồng: những mục đích và phương pháp;

 Cải tạo và du lịch theo khuynh hướng văn hoá: chiến lược văn hoá và thiết lập cơ quan thực thi;

 Bảo tồn và cải tạo di sản: hình ảnh, công trình đặc trưng, v.v

 Tái phát triển các khu bị ô nhiễm: sự thay đổi sử dụng đất và các hoạt động (từ chức năng công nghiệp thành chức năng khác);

 Những giá trị và lợi ích của các phương pháp cải tạo khác: phục hồi và tái sinh các công trình hoặc khu phố cũ từng có giá trị (về mặt lịch sử, kiến trúc, kinh tế, v.v.) nay bị xuống cấp hoặc bỏ hoang

TÀI LIỆU

Roberts, P (2002), “The Evolution, Definition & Purpose of Urban Regeneration,” pp 9-36 in

Roberts, P & Sykes, H (eds), Urban Regeneration: A Handbook, Sage Publications: London

Lê, D.A (2005), Chỉnh trang đô thị toàn diện – Một cách tiếp cận tạo không gian công cộng tại

các khu đô thị hiện hữu trên lưu vực Tân Hóa – Lò Gốm, Kỷ yếu Hội thảo “Đô thị hóa và cuộc

sống đô thị tương lai ở Việt Nam – Bàn về không gian công cộng”, Viện Kinh tế TPHCM tổ chức

2-3/8/2005

Jenkins, P & Smith, H (2001), “The state, the market and community: an analytical framework for community self-development,” pp 16-30 in Carley, M., Jenkins, P & Smith, H (eds), Urban

Development & Civil Society, London: Earthscan

Keating, M and de Frantz, M (2004), “Culture-led strategies for urban regeneration: a

comparative perspective on Bilbao, “ International Journal of Iberian Studies, Vol 16 (3), pp.187–

194, Intellect Ltd

Keep, M & Shiers, D E (2004), Sustainable Property Development: A guide to real estate and

the environment, London: Blackwell [Read part 3: Recent trends in development within city/town

centres (as elements of urban regeneration), pp 29-39, in chapter 1 “The location of property: greenfield and brownfield development“]

McCarthy, J (2002), “Entertainment-led Regeneration: the Case of Detroit,” Cities, Vol 19 (2),

2002, pp 105–111, Great Britain: Elsevier Science Ltd

Trang 19

Aldershort [Read chapter 6 “Property-Led Approaches,” pp 77-93, and chapter 8 “Holistic Regeneration Approaches,” pp 113-132]

Bài tập nhóm về các phương pháp, hướng tiếp cận công tác cải tạo (75 phút)

 Sinh viên được chia thành các nhóm nhỏ (5-6 sv/nhóm) và được giao một phương pháp cải tạo

cụ thể: phương pháp hướng đến văn hóa, phương pháp hướng đến du lịch, phương pháp tái phát triển các khu bị ô nhiễm, phương pháp nhấn mạnh bảo tồn di sản, v.v… (5 phút)

 Sinh viên nghĩ về một khu vực ở Việt Nam và xác định đâu là phương pháp cải tạo phù hợp nhất cho khu vực đó, giải thích lý do sử dụng phương pháp đó (30 phút)

 Mỗi nhóm trình bày trước lớp các nhận định và phân tích của nhóm (20 phút)

 Phản hồi của lớp/thảo luận (20 min)

Chuẩn bị cho chuyến đi thực địa vào tuần 4 (15 phút)

 Tham khảo phụ lục SS-5 Tập Hồ sơ là gì?

Bài tập II (Cá nhân): Tập Hồ sơ II (a) – Những thành phố phương Tây

Tập Hồ sơ II (b) – Những thành phố châu Á

Nhiệm vụ của

sinh viên

 Tạo ra một tập hồ sơ tham khảo cá nhân tổng hợp về các dự án tái tạo đô thị

và cải tạo tại những thành phố phương Tây và châu Á (tối thiểu 4 dự án, 2 ở phương Tây, 2 ở châu Á)

 Nghiên cứu trên Internet và các nguồn khác về các dự án cải tạo và tái tạo: tối thiểu là hai dự án ở các thành phố phương Tây và châu Á Tối thiểu hai trong số các dự án (1 phương Tây, 1 châu Á) nên liên quan với những vấn

 Nắm được công tác cải tạo đã được thực hiện trên thế giới như thế nào;

 Xây dựng viễn cảnh trên những thực tiễn tốt/xấu trong công tác cải tạo để đưa vào ứng dụng trong đồ án nhóm;

 Phát triển các kỹ năng phân tích, nghiên cứu một cách toàn diện và sáng tạo dựa trên nguồn dữ liệu/thông tin thu thập được

Trang 20

Yêu cầu chi tiết  Hồ sơ tham khảo: sinh viên được yêu cầu thu thập tất cả các loại tài liệu (ví

dụ: sách, tạp chí, bài báo, mẫu tin/đoạn tin ngắn trên báo, thông tin trên internet, các bản báo cáo, tài liệu của cơ quan nhà nước, hình ảnh, các bản

vẽ sơ phác, v.v…) liên quan đến những dự án cải tạo/tái tạo đã chọn tại các thành phố ở những thành phố phương Tây và châu Á Sinh viên nên tổng hợp, sắp xếp tất cả tài liệu trong một tập hồ sơ A4 Để thể hiện nhận thức đánh giá thông qua sự hiểu biết của mình, nên có những nhận xét và quan điểm cá nhân qua những tài liệu thu thập được (những nhận xét này cũng rất

có ý nghĩa đối với đồ án nhóm) Ví dụ, ghi chú những suy nghĩa của bạn lên tập hồ sơ bằng các đoạn viết ngắn, khoanh các điểm quan trọng v.v Tài liệu  Internet, truyền thông và các nguồn tư liệu khác

Hình thức  Cả tập Hồ sơ II (a) và II (b) gộp chung, khổ A4 (không khống chế số trang và

khuyến khích sự đa dạng của tài liệu nghiên cứu, tập hợp được – ví dụ: hình ảnh, bản vẽ, viết tay, v.v.);

Đánh giá  Tính đa dạng và toàn diện của thông tin được sưu tập và tổng hợp;

 Mức độ hiểu biết và nhận định những vấn đề đang tranh cãi của công tác cải tạo/tái tạo tại những thành phố phương Tây;

 Trình bày và phân tích thông tin hợp lý;

 Mức độ nhân xét về tiến trình và mối liên quan của công tác cải tạo/tái tạo Thời hạn nộp Tuần 5 (nộp tập Hồ sơ)

Trang 21

Buổi 4 Tham quan

Trang 22

Buổi 5 Trọng tâm nghiên cứu: Quy hoạch cải tạo – tái tạo khu ở

NỘI DUNG

 Những kỹ năng quy hoạch cải tạo - tái tạo khu ở:

 Phân tích khu vực (điều kiện tự nhiên – môi trường, kinh tế, xã hội, hình thái đô thị - kiến trúc, v.v.)

 Tính hợp lý trong việc lựa chọn các giải pháp, nhận dạng tính khả thi và những tác động của dự án lên khu vực

 Những mối quan tâm chính:

 Hình thái kiến trúc nhà ở đặc trưng của khu vực và mô hình nhà ở xây mới phù hợp

 Nâng cấp các khu ổ chuột và các khu dân cư tự phát – cải tạo môi trường sống và hạ tầng đô thị

 Các khu dân cư thu nhập thấp – vấn đề tiện nghi đô thị (tiếp cận giao thông công cộng, dịch vụ), an ninh đô thị

 Sự trung lưu hóa các khu vực dân cư sau khi cải tạo

 Sự tham gia của cộng đồng và những thành phần khác trong dự án

TÀI LIỆU

Arthurson, K (2003), “Neighbourhood Regeneration: Facilitating Community Involvement,” in

Urban Policy and Research, Vol 21 (4), December 2003, pp 357-371, UK:Routledge

Pugh, C (2000), “Sustainability in Squatter Settlements,” in Pugh, C (eds), Sustainable Cities in

Developing Countries, UK/USA: Earthscan

Lê, V.N (1997), “Một số vấn đề về môi trường sinh sống của ngườI dân TPHCM trong bối cảnh

tăng trưởng đô thị nhanh chóng” trong Môi trường nhân văn và đô thị hóa tại Việt Nam, Đông

Nam Á và Nhật Bản, Trung tâm nghiên cứu Đông Nam Á, TPHCM: NXB TPHCM

Trần, V.K (2004), “Sự tranh chấp của các dạng nhà ở: liên kế và chung cư trong thiết kế đô thị”,

Kỷ yếu Hội thảo “Thiết kế đô thị từ đào tạo đến ứng dụng thực tiễn” do ĐH Kiến trúc TPHCM tổ chức 8/2004 tại TPHCM

Nguyễn, M.H (2006), “Phát triển các không gian cư trú của các cộng đồng đa văn hóa tại

TPHCM”, Kỷ yếu Hội thảo “Quy hoạch cho thành phố sống tốt – Viễn cảnh Việt Nam so vớI quốc

tế” do Viện Kinh tế TPHCM và Trung tâm Toàn cầu hóa – ĐH Hawaii tổ chức 15-18/8/2006

Văn, N.L, (2006), “Tình trạng cư trú và cơ sở hạ tầng ở các vùng đô thị mới tại TPHCM”, Kỷ yếu Hội thảo “Quy hoạch cho thành phố sống tốt – Viễn cảnh Việt Nam so vớI quốc tế” do Viện Kinh

tế TPHCM và Trung tâm Toàn cầu hóa – ĐH Hawaii tổ chức 15-18/8/2006

Trang 23

Chui, E (2001), “Doomed Elderly People in a Booming City: Urban Redevelopment and Housing

Problems of Elderly People in Hong Kong,” in Housing, Theory and Society, Vol 18 (3-4), 2001,

pp 159-166, Taylor & Francis

Throp, R (2001), “Informal development in the market socialist city: the case of the floating

population of Beijing,” pp 87-102 in Carley, M., Jenkins, P & Smith, H (eds), Urban Development

& Civil Society, London: Earthscan

Bài tập nhóm về cải tạo – tái tạo khu ở (90 phút)

 Dựa trên những khu vực nghiên cứu của đồ án nhóm được chọn bởi sinh viên;

 Sinh viên làm việc theo nhóm đồ án đã phân công: phân tích khu vực nghiên cứu, nhận dạng các đặc trưng của khu vực (sử dụng phương pháp phân tích hình thái học) làm cơ sở để bảo tồn, cải tạo, tái tạo và phát triển mới, v.v (Phân tích này nên bao gồm trong báo cáo của đồ án nhóm vào ngày trình bày);

 Sử dụng giấy và bảng để thảo luận nhóm các đặc trưng của khu vực và đề xuất các giải pháp thích hợp nhằm cải tạo khu ở;

 Mỗi nhóm thuyết trình ngắn trước lớp (5 phút/nhóm);

 Phản biện của lớp và GV - Thảo luận (5 phút/nhóm)

Đọc tài liệu đọc chính (180 phút)

Làm việc nhóm trêm đồ án nhóm (180 phút)

 Xác định tầm nhìn, mục tiêu

 Concept và phác thảo những ý tưởng thiết kế

 Đưa vào những mối quan tâm về quan điểm của cộng đồng, hình thành những ý tưởng sơ bộ

và những nhân tố chính

Trang 24

Buổi 6 Trọng tâm nghiên cứu: Quy hoạch cải tạo - phục hồi - tái tạo khu trung tâm

 Những mối quan tâm chính:

 Nhận dạng những nhân tố chính trong cải tạo - tái tạo – phục hồi khu trung tâm đô thị, các khu vực đặc trưng (bản sắc đô thị)

 Những dự án chiến lược, phát triển dịch vụ và thương mại, đem lại việc làm và ngân sách cho thành phố

 Hậu quả của tốc độ phát triển nhanh, ảnh hưởng đối với cảnh quan đô thị đặc trưng, ảnh hưởng lên giao thông đô thị, tác động của phát triển mạng đường phục vụ giao thông cá nhân đối với hình thái đô thị truyền thống (mâu thuẫn giữa bảo tồn và phát triển), v.v

TÀI LIỆU ĐỌC

Couch, C (2007), “Urban Regeneration in Liverpool,” pp 34-55 in Couch, C., Fraser, C., Percy, S

(eds) (2007), Urban Regeneration in Europe – Real Estate Issues, Oxford: Blackwell

Couch, C (2007), “Rotterdam: Structural Change and the Port,” pp 109-125 in Couch, C., Fraser,

C., Percy, S (eds) (2007), Urban Regeneration in Europe – Real Estate Issues, Oxford: Blackwell

Phạm, Đ.V (2005), “Tiếp cận sự phát triển bền vững từ góc độ bảo tồn đô thị”, Tạp chí Xây dựng

số 5/2005, Hà Nội

… (2006), “Vai trò của cộng đồng trong bảo tồn và phát triển di sản đô thị”, Tạp chí Kiến trúc Việt

Nam số 12/2006-1/2007, Hà Nội

Powell, K (2006), “Dự án cải tạo trung tâm thành phố Seatle”, do Phan Thanh Bích dịch, Tạp chí

Quy hoạch xây dựng số 19/2006, Hà Nội

Nguyễn, P.Đ (2006), “Quản lý quy hoạch kiến trúc xây dựng cải tạo chỉnh trang tuyến phố Tràng Tiền – Hà NộI”, Tạp chí Kiến trúc Việt Nam số 12/2006, Hà Nội

Carmona, M., Heath, T., Oc, T & Tiesdell, S (2003), Public Places – Urban Spaces, Oxford:

Architectural Press [Read chapter “The Dimensions of Urban Design,” pp 61-210]

Lynch, K (1960), The Image of the City, England: MIT Press

Trang 25

Seo, J K (2002), “Re-urbalisation in Regenerated Areas of Manchester and Glasgow: New

Residents and the Problems of Sustainability,” Cities, Vol 19 (2), 2002, pp 113-121, Great Britain:

Elsevier Science Ltd

Bài tập nhóm về cải tạo - tái tạo khu trung tâm đô thị cũ (90 phút) (tham khảo phụ lục SS-9)

 Giáo viên chuẩn bị những bài báo ngắn về các vấn đề tranh cãi về những đề xuất phát triển trong khu trung tâm hiện hữu TP HCM – các vị trí dự án sẽ được biểu hiện qua những hình ảnh về mô hình trung tâm TPHCM (nguồn: Sở Quy hoạch – Kiến trúc) (15 phút)

 Sinh viên hiểu những vấn đề liên quan đến các dự án đề xuất cho TPHCM một cách tổng thể (sinh viên cần đánh dấu vị trí, tỷ lệ của dự án xây dựng trên bản đồ TPHCM để hiểu rõ bối cảnh của dự án) (30 phút)

 Sinh viên được chia thành các nhóm nhỏ gồm 5-6 sv, sử dụng giấy và bảng để thảo luận về: quan hệ mật thiết (ủng hộ và phản đối) của dự án phát triển về 3 khía cạnh: hình thái đô thị, hạ tầng xã hội và những cách thức kiếm sống của người dân, quy mô và hình thức của các hoạt động kinh tế (20 phút)

 Mỗi nhóm thuyết trình ngắn trước lớp (5 phút/nhóm)

 Phản biện của lớp và GV - Thảo luận (5 phút/nhóm)

Tiêu đề	Tái Tạo Và Cải Tạo
Người hướng dẫn	TS.KTS. Nguyễn Cẩm Dương Ly
Trường học	Tây Nam Bộ
Chuyên ngành	BAUP 6-2
Thể loại	Sổ tay
Năm xuất bản	2017

Định dạng
Số trang	51
Dung lượng	896,96 KB