Bài soạn giảng bài 3 công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ

Bài 3 CÔNG TÁC CÁN BỘ CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG VÀ NGHIỆP VỤ CÔNG TÁC CÁN BỘ A. Phần mở đầu I. Mục đích, yêu cầu 1. Về kiến thức + Giúp người học nắm vững được đặc điểm, nội dung về công tác cán bộ của tổ chức cơ sở Đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ. + Nhận thức đầy đủ vai trò quan trọng của công tác cán bộ trong hoạt động lãnh đạo của Đảng. 2.Về thái độ Mỗi học viên phải tự giác, tích cực học tập; tìm đọc tài liệu, nghiên cứu kết hợp bài giảng này để nâng cao trình độ hiểu biết của mình về công tác cán bộ của tổ chức cơ sở Đảng cũng như nghiệp vụ công tác cán bộ. 3. Về kĩ năng Từ những kiến thức đã được trang bị, học viên phải hình thành những kỹ năng và có thể vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo, hiệu quả những kiến thức đó vào thực tiễn công tác của mình. II. Điều kiện tiên quyết 1. Điều kiện tiên quyết Bài trước các đồng chí đã được tìm hiểu chuyên đề Tổ chức sinh hoạt chi bộ, đại hội đảng bộ, chi bộ. Hôm nay, chúng ta tiếp tục chương trình với nội dung tiếp theo: Công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ. 2. Đối tượng áp dụng:Học viên trung cấp lý luận chính trị III. Phương pháp 1. Phương pháp truyền thống Phương pháp đàm thoại kết hợp với thuyết trình Phương pháp diễn giảng Phương pháp nêu vấn đề 2. Phương pháp hiện đại Phương pháp thỏa luận nhóm Phương pháp đóng vai Phương pháp vẫn đáp IV. Tài liệu 1. Tài liệu bắt buộc Giáo trình “Trung cấp lý luận chính trị hành chính”, NXB Chính trị Hành chính, năm 2009. 2. Tài liệu tham khảo Xây dựng Đảng về tổ chức: ThS Ngô Đức Tính Giáo trình xây dựng Đảng khoa xây dựng Đảng HVBC và TT. Văn kiện đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI, VII, IX, X, XI, Nxb CTQG. Nghị quyết TW 3, khoá VIII của Đảng “Về chiến lược cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước. Nghị quyết Hội nghị lần thứ V, BCH TW Đảng khoá IX. Nâng cao chất lượng cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước của đồng chí Nguyễn Phú Trọng Nxb CTQG. Cơ sở lý luận và thực tiễn về xây dựng đội ngũ cán bộ công chức. Nxb CTQG 2005  

Bài 3 CÔNG TÁC CÁN BỘ CỦA TỔ CHỨC CƠ SỞ ĐẢNG VÀ NGHIỆP VỤ

CÔNG TÁC CÁN BỘ

A Phần mở đầu

I Mục đích, yêu cầu

1 Về kiến thức

+ Giúp người học nắm vững được đặc điểm, nội dung về công tác cán

bộ của tổ chức cơ sở Đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ

+ Nhận thức đầy đủ vai trò quan trọng của công tác cán bộ trong hoạtđộng lãnh đạo của Đảng

2.Về thái độ

Mỗi học viên phải tự giác, tích cực học tập; tìm đọc tài liệu, nghiêncứu kết hợp bài giảng này để nâng cao trình độ hiểu biết của mình về côngtác cán bộ của tổ chức cơ sở Đảng cũng như nghiệp vụ công tác cán bộ

3 Về kĩ năng

Từ những kiến thức đã được trang bị, học viên phải hình thành những

kỹ năng và có thể vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo, hiệu quả nhữngkiến thức đó vào thực tiễn công tác của mình

II Điều kiện tiên quyết

1 Điều kiện tiên quyết

Bài trước các đồng chí đã được tìm hiểu chuyên đề Tổ chức sinh hoạt chi bộ, đại hội đảng bộ, chi bộ Hôm nay, chúng ta tiếp tục chương trình với nội dung tiếp theo: Công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ.

2 Đối tượng áp dụng:Học viên trung cấp lý luận chính trị

III Phương pháp

1 Phương pháp truyền thống

- Phương pháp đàm thoại kết hợp với thuyết trình

- Phương pháp diễn giảng

- Phương pháp nêu vấn đề

2 Phương pháp hiện đại

- Phương pháp thỏa luận nhóm

- Phương pháp đóng vai

- Phương pháp vẫn đáp

IV Tài liệu

1 Tài liệu bắt buộc

Giáo trình “Trung cấp lý luận chính trị hành chính”, NXB Chính trị Hành chính, năm 2009

-2 Tài liệu tham khảo

- Xây dựng Đảng về tổ chức: ThS Ngô Đức Tính

- Giáo trình xây dựng Đảng khoa xây dựng Đảng HVBC và TT

- Văn kiện đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI, VII, IX, X , XI, NxbCTQG

- Nghị quyết TW 3, khoá VIII của Đảng “Về chiến lược cán bộ thời kỳđẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước

- Nghị quyết Hội nghị lần thứ V, BCH TW Đảng khoá IX

- Nâng cao chất lượng cán bộ thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiệnđại hoá đất nước của đồng chí Nguyễn Phú Trọng- Nxb CTQG

- Cơ sở lý luận và thực tiễn về xây dựng đội ngũ cán bộ công chức.Nxb CTQG 2005

B Tiến trình bài giảng

gian

Phương pháp

Phương tiện

I Một số vấn đề lý luận về công

tác cán bộ của Đảng ở cơ sở

1 Khái niệm cán bộ và công tác cán

bộ của Đảng

2 Vai trò của cán bộ cơ sở

3 Vai trò của công tác cán bộ ở tổ

chức cơ sở Đảng

4 Quan điểm của Đảng về xây

dựng đội ngũ cán bộ thời kỳ đẩy

mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa

Trìnhchiếu, viếtbảng, giáotrình

II Một số vấn đề về nghiệp vụ

công tác cán bộ của Đảng ở cơ sở

1 Về xác định tiêu chuẩn cán bộ cơ

sở

2 Xây dựng quy hoạch cán bộ cơ sở

3 Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cơ sở

C.Tiến trình lên lớp

1.Ổn định tổ chức lớp (3 phút)

2 Giới thiệu bài mới (4 phút)

Xin chào các đồng chí! Được sự phân công của khoa, hôm nay tôi tiếptục đến trao đổi với các đồng chí một chuyên đề mới trong chương trìnhtrung cấp lý luận chính trị hành chính.Hôm trước tôi đã trao đổi với các

đồng chí chuyên đề tổ chức sinh hoạt chi bộ, đại hội Đảng bộ, chi bộ.Hôm nay tôi và các đồng chí cùng nghiên cứu chuyên đề Công tác cán bộ của tổ chức cơ sở đảng và nghiệp vụ công tác cán bộ.

3.Vào bài mới

để lại dấu ấn trong lịch sử cách mạngnước ta từ khi có Đảng lãnh đạo

-Từ cán bộ được du nhập vào nước ta

từ Trung Quốc được dùng phổ biếntrong kháng chiến chống Pháp

-Trong từ điển Từ Hải của TrungQuốc, từ cán bộ được giải thích là:xuất phát từ một tiếng Pháp đượcdịch ra tiếng Nhật ở Trung Quốc đây

là từ chỉ chung những nhân viên,công chức để phân biệt những nhânviên tạp vụ, linh tinh Còn có mộtnghĩa khác chuyên chỉ những người

có trách nhiệm lãnh đạo như trưởngthôn, đội trưởng vv Như vậy từ cán

bộ do người Nhật sử dụng đầu tiênchuyển sang Trung Quốc rồi vàoViệt Nam

- Trong từ điển Nhật –Việt, từ cán bộcũng được dùng tương tự như ởTrung Quốc Có nghĩa là người hạngcao

- Cũng như hiện tượng chung củangôn ngữ, từ cán bộ khi du nhập vàonước ta đã được áp dụng theo thựctiễn tâm lý, văn hoá Việt Nam nên đãbiến đổi không còn nguyên nghĩagốc Tuy nhiên cái hàm nghĩa:bộkhung, người làm nòng cốt, ngườichỉ huy luôn được lưu giữ trong nhậnthức

- Trong từ điển tiếng Việt: cán bộđược dịnh nghĩa là: người làm côngtác nghiệp vụ chuyên môn trong cơquan nhà nước, đảng, toàn thể.

- Người làm công tác có chức vụtrong một cơ quan, một tổ chức, phânbiệt với người không có chức vụ Cho đến nay: từ cán bộ được dùngvới rất nhiều nghĩa khác nhau

- Trong tổ chức Đảng và đoàn thể

cán bộ dùng với hai nghĩa:

+ Một là, để chỉ những người được bầu

vào cấp lãnh đạo chỉ huy từ cơ sở đến

Trung ương, để phân biệt đảng viên

thường, hội viên

+ Hai là, những người làm công tác

chuyên trách có hưởng lương trong

tổ chức Đảng và đoàn thể

- Trong quân đội là những chỉ huy từ

tiểu đổi trở lên (cán bộ tiểu đội cán

bộ trung đoàn và sỹ quan từ cấp uỷ

văn hoá, xã hội)

Vậy qua những khái niêm nêu trên, các đồng chí hãy cho biết cán bộ là

đạo, chỉ huy, quản lý, điều hành góp

phần định hướng sự phát triển của tổ

chức

Hiểu về khái niệm cán bộ, đối vớicông tác cán bộ thì sao? Chúng tacùng nhau tìm hiểu tiếp

b Công tác cán bộ của Đảng: Là

việc xây dựng đội ngũ các bộ, bao

gồm việc đề ra tiêu chuẩn, quy

hoạch, đào tạo, đánh giá, bổ nhiêm,

đề bạt, luân chuyển, điều động, quản

lý, khen thưởng, chính sách đãi ngộ

mà còn là những người đem lý luận

khoa học kết hợp với phong tràocông nhân lên tổ chức cộng sản đầutiên trên thế giới.

Giai cấp vô sản và chính Đảng củamình muốn giành được quyền lãnhđạo, giữ vững được chính quyền thìphải xây dựng được đội ngũ cán bộtrung thành và tài năng, đáp ứngđược nhiệm vụ cách mạng Các ôngcho rằng, mỗi thời đại xã hội đều cần

có những con người vĩ đại và nếukhông có những con người như thếthì như HenVêXinXô nói: Thời đại

sẽ tạo ra những con người như thế.C.Mác-Ăngghen đã khẳng định vai

trò đặc biệt quan trọng của cán bộ

đối với việc nâng cao năng lực lãnh

đạo và sức chiến đấu của Đảng và

với thành công của sự nghiệp cách

mạng dưới sự lãnh đạo của Đảng

C.Mác cho rằng: “Muốn thực hiện

tư tưởng thì cần có những con người

sử dụng lực lượng thực tiễn”

Trong điều kiện lịch sử cụ thể củacách mạng ở thời kỳ Đảng chưa nắmchính quyền Mác và Ănghen chưa cóthực tế để bàn nhiều về vấn đề cán

bộ và công tác cán bộ Hai ông rấtquan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ

tuyên truyền tư tưởng cộng sản, lãnhđạo phong trào đấu tranh của giai cấp

vô sản kết hợp với phong trào côngnhân, lập ra một chính Đảng của giaicấp công nhân

* Quan điểm của Lênin về vai trò

của cán bộ

Lênin kế thừa và phát triển sáng tạochủ nghĩa Mác Trong điều kiện Đảngchưa có chính quyền, Lênin luônkhẳng định vị trí, vai trò của cán bộ làquan trọng hàng đầu Ông khẳng định:

“ Trong lịch sử chưa hề có một giai

cấp nào giành được chính quyền

thống trị, nếu nó không đào tạo ra

được trong hàng ngũ của mình những

lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiên

phong có đủ khả năng tổ chức và

lãnh đạo phong trào”

Khi đã giành được chính quyền lãnhđạo công cuộc xây dựng chủ nghĩa

xã hội, bảo vệ tổ quốc thì vị trí củangười cán bộ càng trở nên quantrọng, nó quyết định sự thành bại củađất nước Ông khẳng định rằng:

nghiệp CM của nhân dân ta cũng nhưtrong công tác xây dựng Đảng,Người luôn quan tâm đặc biệt đếnvấn đề cán bộ

Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy rằng + “

Cán bộ là cái gốc của mọi công việc

“Muốn việc thành công hay thất bại

đều do cán bộ tốt hay kém”

+ Cán bộ là tiền vốn của Đảng

Hồ Chí Minh ví cán bộ như dâychuyền của bộ máy Nếu dây chuyềnkhông tốt, không chạy thì động cơ dùtốt, tiến bộ, bộ máy cũng bị tê liệt.Cán bộ là người đem chính sách củaĐảng và Chính phủ thi hành trongnhân dân, nếu cán bộ kém thì chínhsách hay cũng không thể thực hiệnđược

* Quan điểm của Đảng về vai trò

của cán bộ

Đối với Đảng ta:

Thâu suốt tư tưởng của Chủ tịch Hồ ChíMinh về cán bộ, từ khi ra đời cho đếnnay, Đảng ta luôn coi trọng vấn đề cán

bộ Đây là một trong những nhiệm vụquan trọng của Đảng Đảng ta xác định:Cán bộ là người có nhiệm vụ đem đườnglối, chủ trương, chính sách của Đảngtuyên truyền, giáo dục quần chúng và tổchức quần chúng thực hiện chính vì vậy

mà đi suốt chặng đường lịch sử của mỗithời kỳ CM, Đảng ta xây dựng một độingũ trung kiên, gắn bó với dân, giàu kinhnghiệm thực tiễn, tổ chức và lãnh đạonhân dân thực hiện thắng lợi đường lối,chính sách của Đảng

Còn cán bộ là tiền vốn của Đảng, cóvốn mới có lãi, bất cứ chính sách gì, nếukhông có cán bộ tốt thì thành công tức cólãi, không ó cán bộ tốt thì hỏng việc tức lỗvốn.

- Đảng ta khẳng định: Cán bộ là nhân

tố quyết định sự thành bại của CM,

gắn liền với vận mệnh của Đảng, của

đất nước và chế độ, là khâu then chốt

xây dựng Đảng (Văn kiện Hội nghị

lần thứ III Ban chấp hành Trung

ương khóa VIII, NxbCTQG, H.1997,

tr 66)

- Thực tiễn đội ngũ cán bộ có vai trò

quan trọng, đội ngũ cán bộ lãnh đạo,

quản lý các cấp, các ngành lại càng

có vai trò quan trọng hơn

Cán bộ là nhịp cầu nối giữa Đảng vớidân, đưa tưởng của Đảng đến với dân

và phản ánh tâm tư, nguyện vọngchính đáng của dân cho Đảng Chính

vì vậy mà Hồ Chí Minh ví cán bộnhư dây chuyền của bộ máy

b Vai trò của cán bộ cơ sở

Tư tưởng của các nhà kinh điểnMác-Angghen, Lenin, Chủ tịch HồChí Minh và quan điểm của Đảng tanêu trên khảng định vai trò quantrọng của đội ngũ cán bộ ở cơ sở

- Cán bộ cơ sở: là người trực tiếp

đưa đường lối, chủ trương của Đảng,

chính sách pháp luật của Nhà nước

vào nhân dân.Tổ chưa cho nhân dân

thực hiện đúng đường lối, biến

đường lối chở thành hiện thực

+ Cán bộ cơ sở hàng ngày hàng giờ

gắn bó, gần gũi với nhân dân lăn lộn

với thực tiễn ở cơ sở, họ có vai trò to

lớn trong việc khơi dậy phát huy tinh

thần làm chủ, tinh thần sáng tạo của

nhân dân

+ Cán bộ cơ sở là những ngời hiểu

tâm tư tình cảm của nhân dân,

nguyện vọng của dân, từ đó phản

ánh với Đảng, để Đảng đề ra chủ

trương đường lối cho phù hợp

+ Đời sống của nhân dân có được

đảm bảo chính sách của Trung ương

có đi xuống được đến cơ sở, nguyện

vọng của nhân dân có được đưa lên

phải phụ thuộc phần lớn vào vai trò

năng lực của cán bộ quản lý cơ sở

Các cán bộ cơ sở bao gồm:

- Cán bộ chủ chốt cơ sở:

+ Bí thư, phó bí thư Đảng ủy

+ Chủ tịch, Phó chủ tịch Hội đồngnhân dân và ủy ban nhân dân

+ Những người đứng đầu Uỷ ban

Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thểchính trị xã hội (Đoàn thanh niên, Phụ

nữ, Hội nông dân, Hội cựu chiến binh)

- Bên cạnh cán bộ chủ chốt ở cơ sởcòn có đội ngũ cán bộ chuyên mônnhư:

+ Trưởng công an xã

+ Xã đội trưởng

+ Cán bộ văn phòng, địa chính, tàichính, kế toán, tư pháp, văn hóa xã hội Thực tiễn cách mạng nước ta đãchứng minh: Nơi nào, địa phươngnào cán bộ chủ chốt có năng lực thìphong trào quần chúng phát triển,kinh tế-xã hội phát triển, đời sốngnhân dân không ngừng được cảithiện còn nơi nào cán bộ yếu kém thìngược lại

+ Ví dụ: Tình hình điểm nóng ở TháiBình, Tây Nguyên, một phần nguyênnhân là do cán bộ yếu kém về nănglực chuyên môn

+ Hiểu được tầm quan trọng vị trí,

vai trò của đội ngũ cán bộ cơ sở

+ Văn kiện Đại hội VI của Đảng “

Dành kinh phí thoả đáng cho việc

đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ cơ

sở và chú ý kiện toàn, tăng cường đội

ngũ cốt cán”

Văn kiện Đại hội VIII của Đảng, đặc

biệt nghị quyết Đại hội lần thứ V

Ban Chấp hành khoá IX về “Đổi mới

và nâng cao chất lượng hệ thống

chính trị ở cơ sở xã phường thị

trấn”nhấn mạnh vai trò đội ngũ cán

bộ đề ca chủ trương biện pháp xã hội

đối ngũ cán bộ cơ sở đám ứng nhiệm

vụ cách mạn trong giai đoạn mới

3 Vai trò của công tác cán bộ của

tế bàn nhiều về vấn đề cán bộ vàcông tác cán bộ, hai ông rất chútrọng xây dựng đội ngũ những nhàtuyên truyền, cổ động, truyền bá tưtưởng cộng sản, tổ chức phong tràođấu tranh của giai cấp vô sản kết

hợp phong trào công nhân và lập rachính Đảng của GCCN Sau này lànhững cán bộ của Đảng trong thời kỳhoạt động bí mật.

- Quan điểm của Lênin về công tác

cán bộ

Kế thừa quan điểm Mác-Ănghen,Lênin đặc biệt coi trọng xây dựngđội ngũ cán bộ cho phong trào vôsản Đó là những cán bộ đầu tiêncủa Đảng Cộng sản Bônsevich

Những người đã giúp Đảng đảongược nước Nga lên “những nhà chínhtrị của giai cấp thực sự của mình,những nhà chính trị vô sản và khôngthua kém các nhà chính trị của giai cấp

tư sản

Những vấn đề quan trọng về côngtác cán bộ đã được Lênin bàn nhiều ởgiai đoạn Đảng giành được chínhquyền

- Quan điểm của Hồ Chí Minh về

công tác cán bộ

Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến

“đào tạo, huấn luyện, bồi dưỡng, rènluyện cán bộ; Người cho rằng phảihuấn luyện cán bộ về nghề nghiệpchuyên môn, huấn luyện cán bộ vềchính trị, lý luận, văn hoá

Trong công tác cán bộ phải biết tậphợp và sử dụng cán bộ, phải hiểu vàđánh giá đúng cán bộ.Khéo sử dụngcán bộ

Trên cơ sở quan điểm về công tác

cán bộ của Mac-Ănghen, Lênin, HồChí Minh và Đảng ta Chúng ta cóthể thấy vai trò của công tác cán bộnói chung và công tác cán bộ ở cơ sởnói riêng có một ý nghĩa cực kỳ quantrọng.

* Công tác cán bộ của tổ chức cơ sở

Đảng: Là những công việc mà cấp

uỷ, tổ chức cơ sở Đảng tiến hành

nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ cơ sở

có chất lượng đưa và thực hiện thắng

lợi chủ trương,đường lối của Đảng

pháp luật của Nhà nước ở cơ sở

Trong công tác cán bộ có rất nhiềukhâu: Đào tạo, huấn luyện cán bộ,dùng, lựa chọn cán bộ, quy hoạchcán bộ, bố chí sử dụng cán bộ

- Công tác cán bộ phải huấn luyệncán bộ là công việc của Đảng

- Công tác cán bộ là phải lựa chọnnhững người thực sự có năng lực cótrí tuệ có tâm huyến với nghề, trungthành với lý tưởng

- Xuất phát từ tầm quan trọng đó màĐảng ta khẳng định vai trò của côngtác cán bộ

- Mục đích của công tác cán bộ là

xây dựng đội ngũ cán bộ đồng bộ và

có chất lượng mà nòng cốt là đội

ngũ cán bộ chủ chốt của các ngành

các cấp và cơ sở.

- Ở cơ sở cần phải xác định rõ chức

danh cán bộ chủ chốt Để bố chí

đúng người đúng việc theo tiêu

chuẩn và cơ cấu hợp lý

Song muốn làm được việc đó cầnphải đổi mới hơn nữa công tác cán

bộ, coi đó là trách nhiệm của Đảng,của cả hệ thống chính trị

4 Quan điểm của Đảng về xây

dựng đội ngũ cán bộ thời kỳ đẩy

mạnh công nhiệp hoá hoá, hiện đại

hoá đất nước.

Đại hội lần thứ VIII của Đảng đã

đề ra chiến lược công nghiệp hóa,hiện đại hóa, đưa đất nước ta từ mộtnước nông nghiệp lạc hậu cơ bản trởthành nước công nghiệp vào nhữngnăm 2020 Để thực hiện chiến lược

đó, vấn đề quan trọng có tính quyếtđịnh là phải có một đội ngũ cán bộtương xứng đủ về số lượng, mạnh vềchất lượng, cân đối về cơ cấu, phùhợp với lộ trình bước đi của côngnghiệp hóa, hiện đại hóa Trên cơ sở

đó, Đảng ta đưa ra 5 quan điểm xâydựng đội ngũ cán bộ Cấp ủy cơ sởcần quán triệt 5 quan điểm đó vàocông tác cán bộ, xây dựng đội ngũcán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu, nhiệm