QUAN TRẮC CHẤT LƯỢNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC CỦA CÔNG TY CHẾ BIẾN THỰC PHẨM BAO BÌ THANH THỦY

thực tập Cơng ty TNHH KHCN phân tích mơi trường Phương Nam với mục đích tiếp xúc với mơi trường làm việc doanh nghiệp, học hỏi cách cư xử, giao tiếp mối quan hệ quan, đồng thời có hội áp dụng kiến thức học vào thực tiễn Tôi tin với khoảng thời gian thực tập doanh nghiệp, tơi tích lũy kinh nghiệm cho thân điều giúp tơi có định hướng rõ chun ngành mà học, điều góp phần bổ sung vào hành trang cho đường nghiệp sau Báo cáo thực tập tốt nghiệp Trường Đại Học Hoa Sen MỤC LỤC Báo cáo thực tập tốt nghiệp Trường Đại Học Hoa Sen LỜI CẢM ƠN Trong thời gian thực tập doanh nghiệp, học nhiều học kinh nghiệm q báu cho thân Thơng qua cáo này, muốn gửi lời cảm ơn chân thành đến giám đốc công ty bà Nguyễn Thị Báu, người tạo điều kiện cho thực tập, học hỏi công ty bà Trương Thị Như Mai, người hướng dẫn tận tình, giúp đỡ hỗ trợ tơi để hồn thành tốt cơng việc suốt thời gian thực tập Bên cạnh muốn gửi lời cảm ơn đến trường Đại học Hoa Sen tổ chức đợt thực tập cho sinh viên tham gia, giúp trưởng thành sống Báo cáo thực tập tốt nghiệp Trường Đại Học Hoa Sen DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH VÀ BẢNG BIỂU Danh mục hình ảnh Hình Bảng hiệu cơng ty Phương Nam Hình Sơ đồ tổ chức cơng ty Hình Một góc phịng thí nghiệm phân tích Hình Bảng hiệu cơng ty Thanh Thủy Hình Sơ đồ qui trình sản xuất rau sấy Hình Sơ đồ qui trình sản xuất bột gia vị Hình Sơ đồ qui trình sản xuất nước mắm Hình Sơ đồ cấu tạo bể tự hoại ngăn có ngăn lọc Hình Sơ đồ hệ thống xử lý nước thải cục cơng suất 300m3/ngày đêm Hình 10 Tủ lưu mẫu Hình 11 Máy đo pH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HOA SEN KHOA KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ

ĐỀ TÀI: QUAN TRẮC CHẤT LƯỢNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC CỦA CÔNG

TY CHẾ BIẾN THỰC PHẨM BAO BÌ THANH THỦY

Tên cơ quan thực tập : Công ty TNHH KHCN & Phân tích môi trường Phương

NamThời gian thực tập : Từ 14/03/2016 – 26/06/2016

Người hướng dẫn : Bà Trương Thị Như Mai

<Tháng 6 năm 2016>

TRÍCH YẾU

Từ ngày 14/03/2016, tôi đã có dịp thực tập tại Công ty TNHH KHCN và phântích môi trường Phương Nam với mục đích tiếp xúc với môi trường làm việc củadoanh nghiệp, học hỏi cách cư xử, giao tiếp trong các mối quan hệ tại cơ quan, đồngthời có cơ hội áp dụng các kiến thức đã học vào thực tiễn Tôi tin rằng với khoảng thờigian thực tập tại doanh nghiệp, tôi đã tích lũy được các kinh nghiệm cho bản thân vàđiều đó sẽ giúp tôi có định hướng rõ hơn chuyên ngành mà mình đang học, điều đócũng sẽ góp phần bổ sung vào hành trang cho con đường sự nghiệp của tôi sau này

MỤC LỤC

TRÍCH YẾU 2

MỤC LỤC 3

LỜI CẢM ƠN 5

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH VÀ BẢNG BIỂU 6

TỪ ĐIỂN THUẬT NGỮ 8

NHẬN XÉT VÀ XÁC NHẬN CỦA ĐƠN VỊ THỰC TẬP 9

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN 10

NHẬP ĐỀ 11

1 GIỚI THIỆU CƠ QUAN THỰC TẬP – CÔNG TY TNHH KHCN VÀ PHÂN TÍCH MÔI TRƯỜNG PHƯƠNG NAM 12

1.1 Giới thiệu sơ lược về công ty và lịch sử hình thành 12

1.2 Phạm vi hoạt động 13

2 SƠ ĐỒ TỔ CHỨC VÀ PHÒNG BAN THỰC TẬP 13

2.1 Sơ đồ tổ chức 14

2.2 Phòng thí nghiệm phân tích (phòng ban thực tập) 15

3 GIỚI THIỆU CƠ QUAN TIẾN HÀNH PHÂN TÍCH – CÔNG TY CHẾ BIẾN THỰC PHẨM BAO BÌ THANH THỦY 17

3.1 Giới thiệu tổng quát về công ty tiến hành phân tích 17

3.2 Qui trình sản xuất 19

 Sản xuất rau sấy 19

 Sản xuất bột gia vị 20

 Chế biến nước mắm 21

3.3 Nguồn phát sinh nước thải và biện pháp xử lý của công ty 22

 Nước thải sản xuất: 22

 Nước thải sinh hoạt: 22

 Nước mưa chảy tràn: 22

3.4 Qui trình công nghệ xử lý nước thải của công ty chế biến thực phẩm bao bì Thanh Thủy 22

4 CÔNG VIỆC THỰC TẬP 25

4.1 Quan trắc nước tại công ty Thanh Thủy 25

Dụng cụ thu mẫu 26

Dụng cụ lấy mẫu 27

Tiến hành thu mẫu 29

Tránh nhiễm bẩn 30

Bảo quản, lưu trữ và vận chuyển 31

4.2 Phân tích các chỉ tiêu có trong mẫu nước thải của công ty Thanh Thủy 34

pH 35

COD ( Nhu cầu oxi hóa học ) 37

ΣNN 42

NH4 46

ΣNP 50

4.3 Hiệu suất xử lý của hệ thống hiện tại 56

4.4 Đề xuất các biện pháp cải tiến hệ thống 59

NHẬT XÉT VÀ ĐÁNH GIÁ 63

PHỤ LỤC 66

LỜI CẢM ƠN

Trong thời gian thực tập tại doanh nghiệp, tôi đã học được rất nhiều bài học vàkinh nghiệm quí báu cho bản thân Thông qua bài cáo này, tôi muốn gửi lời cảm ơnchân thành đến giám đốc công ty bà Nguyễn Thị Báu, người đã tạo điều kiện cho tôiđược thực tập, học hỏi tại công ty và bà Trương Thị Như Mai, người đã hướng dẫn tậntình, giúp đỡ và hỗ trợ tôi để hoàn thành tốt công việc của mình trong suốt thời gianthực tập Bên cạnh đó tôi cũng muốn gửi lời cảm ơn đến trường Đại học Hoa Sen vì

đã tổ chức đợt thực tập cho sinh viên được tham gia, giúp chúng tôi trưởng thành hơntrong cuộc sống

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH VÀ BẢNG BIỂU

Danh mục hình ảnh

Hình 1 Bảng hiệu công ty Phương Nam

Hình 2 Sơ đồ tổ chức của công ty

Hình 3 Một góc phòng thí nghiệm phân tích

Hình 4 Bảng hiệu công ty Thanh Thủy

Hình 5 Sơ đồ qui trình sản xuất rau sấy

Hình 6 Sơ đồ qui trình sản xuất bột gia vị

Hình 7 Sơ đồ qui trình sản xuất nước mắm

Hình 8 Sơ đồ cấu tạo bể tự hoại 3 ngăn có ngăn lọc

Hình 9 Sơ đồ hệ thống xử lý nước thải cục bộ công suất 300m3/ngày đêm

Biểu đồ 1: Kết quả chỉ tiêu trước và sau khi xử lý của công ty Thanh Thủy.

Biểu đồ 2: Hiệu xuất xử lý của hệ thống xử lý nước thải công ty Thanh Thủy

TỪ ĐIỂN THUẬT NGỮ

KHCN: Khoa học công nghệ

TNHH: Trách nhiệm hữu hạn

QCVN: Quy chuẩn Việt Nam

TCVN: Tiêu chuẩn Việt Nam

HTXL: Hệ thống xử lý

KCN: Khu công nghiệp

BTNMT: Bộ tài nguyên môi trường

BGĐ: Ban giám đốc

QLCTNH: Quản lý chất thải nguy hại

TNMT: Tài nguyên môi trường

NHẬN XÉT VÀ XÁC NHẬN CỦA ĐƠN VỊ THỰC TẬP

Ngày Tháng Năm

Người trực tiếp hướng dẫn

(ký và ghi rõ họ tên)

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN

Ngày Tháng Năm

(ký và ghi rõ họ tên)

NHẬP ĐỀ

Nhằm đáp ứng nhu cầu khắt khe của thị trường hiện nay, cách tuyển dụng vàlàm việc của các doanh nghiệp hiện nay, trường Đại học Hoa Sen đã tổ chức hai đợtthực tập trong suốt bốn năm học để sinh viên có cơ hội tiếp xúc thực tiễn với cácdoanh nghiệp, để học hỏi, trau dồi thêm các kinh nghiệm, kỹ năng, áp dụng cho côngviệc sau này của mình Cùng với tiêu chí của nhà trường mà vừa qua tôi đã có dịp đếnthực tập tại Công ty TNHH KHCN và phân tích môi trường Phương Nam để làm quenvới môi trường làm việc trong công ty, biết cách ứng xử, giao tiếp với mọi người vàtrau dồi nhiều kiến thức bổ ích cho mình

Khi tham gia thực tập, tôi đã đề ra cho mình một số mục tiêu như sau:

 Mục tiêu 1: Tuân thủ các qui định của công ty, hoàn thành tốt công việcđược giao, không trễ hẹn

 Mục tiêu 2: Hiểu rõ cách thức hoạt động, sơ đồ tổ chức và môi trườnglàm việc của công ty

 Mục tiêu 3: Rèn luyện các kỹ năng mềm, chủ động học hỏi

 Mục tiêu 4: Nắm bắt được công việc phù hợp với mình và định hướngcho mình hướng đi sau khi tốt nghiệp

Hi vọng đợt thực tập kết thúc, tôi sẽ thực hiện tốt những mục tiêu mà tôi đề ra,

và giúp tôi hiểu rõ hơn về tính chất công việc, ngành nghề mình đã chọn, từ đó rút rabài học cho bản thân để chỉnh sửa – phát huy thế mạnh của mình cho phù hợp với môitrường doanh nghiệp

1 GIỚI THIỆU CƠ QUAN THỰC TẬP – CÔNG TY TNHH KHCN VÀ PHÂN TÍCH MÔI TRƯỜNG PHƯƠNG NAM

1.1 Giới thiệu sơ lược về công ty và lịch sử hình thành

Hình 1: Bảng hiệu công ty Phương Nam

Tên đầy đủ Công Ty TNHH Khoa Học Công Nghệ và Phân Tích

Môi Trường Phương Nam

Giám đốc Nguyễn Thị Ngọc Báu

Địa chỉ 766 Quang Trung, phường 8, quận Gò Vấp,TP.HCM

Điện thoại, Fax 08.62959784 – Fax: 08.62959783

Website, Email Moitruongphuongnam@gmail.com

Ngành,nghề

kinh doanh

Hoạt động chuyên môn, khoa học và công nghệ khác (tư vấnmôi trường, tư vấn công nghệ) Kiểm tra và phân tích kỹ thuật

Tên giao dịch quốc tế:

PHUONG NAM SCIENCE TECHNOLOGY AND ENVIRONMENTAL

ANALYSIS COMPANY LIMITED

Tên viết tắt: PNE

1.2 Phạm vi hoạt động

Công ty hoạt động chuyên môn khoa học và công nghệ khác (tư vấn về môitrường, tư vấn về công nghệ), bên cạnh đó còn có các công việc sau:

 Thiết kế, xây dựng, thi công, vận hành và bảo trì hệ thống xử lý nước thải

 Tư vấn lập báo cáo giám sát môi trường

 Lập báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM)

 Lập đề án bảo vệ môi trường; Cam kết bảo vệ môi trường

 Lập đề án xả thải vào nguồn nước

 Lập đề án khai thác nước thải dưới đất (khai thác nước ngầm)

 Lập sổ chủ nguồn thải chất thải nguy hại

 Kiểm tra và phân tích kỹ thuật

 Thu gom rác thải không độc hại và độc hại, xử lý và tiêu hủy rác thải không

độc hại, giao dịch hóa chất (trừ hóa chất sử dụng trong công nghệ).

 Phân tích và đo kiểm vi khí hậu, các mẫu không khí môi trường xung quanh vàmôi trường lao động

 Phân tích các mẫu khí thải lò hơi, khí thải lò đốt, khí thải máy phát điện, ốngkhói bếp ăn

 Phân tích các mẫu nước sông, hồ, nước biển, nước mưa và nước thải

 Phân tích các mẫu bùn thải, mẫu đất, trầm tích

2 SƠ ĐỒ TỔ CHỨC VÀ PHÒNG BAN THỰC TẬP

BAN GIÁM ĐỐC

Phòng hành chính công nghệ Phòng

Phòng quản lý môi trường Phòng phân tích môi trường

Tham mưu cho BGĐ về các vấn đề: hành chính, kế toán, quản trị nhân sự, văn thư

Thi hành các chỉ thị từ BGĐ

Theo dõi tiến độ công việc

Thiết kế xây dựng các công trình xử lý môi trường nước thải, khí thải, chất thải rắn

Theo dõi tiến độ công việc, nghiệm thu hệ thống đúng tiến độ hợp đồng.Thực hiện các công việc thuộc lĩnh vực quản lý môi trường.Tư vấn khách hàng các thủ tục về quản lý môi trường

Theo dõi tiến độ công việc theo đúng tiến độ hợp đồng

Thực hiện các công việc thuộc lĩnh vực phân tích môi trường

Đảm bảo các thủ tục pháp lý theo đúng ISO 17025:2005 và VIMCERTS 039Theo dõi tiến độ công việc theo đúng tiến độ yêu cầu khách hàng

2.1 Sơ đồ tổ chức

Hình 2: Sơ đồ tổ chức của công ty

2.2 Phòng thí nghiệm phân tích (phòng ban thực tập)

Hình 3: Một góc phòng thí nghiệm phân tích

Phòng thí nghiệm phân tích Phương Nam đã được Bộ Tài Nguyên Môi Trườngcấp giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động Quan trắc môi trường với mã sốVIMCERTS 039 do Bộ Tài Nguyên và Môi Trường cấp theo quyết định 2997/QĐ-BTNMT ngày 24/12/2014 và được Văn phòng Công nhận Chất lượng –Bộ Khoa HọcCông Nghệ cấp chứng chỉ công nhận đánh giá và phù hợp với các yêu cầu ISO17025:2005, chứng chỉ Vilas 682 ngày 18/11/2013

Ngoài ra, Phòng thí nghiệm phân tích Phương Nam –Công ty TNHH Khoa HọcCông Nghệ Môi trường Phương Nam đã được Sở Tài Nguyên và Môi Trường cấpgiấy quyết định phê duyệt đề án bảo vệ môi trường chi tiết số 1469/QĐ-TNMT-CCBVMT ngày 30/08/2013 và số đăng kí chủ nguồn thải nguy hại mã số QLCTNH79.004170.T ngày 15/07/2013

Đối với nguồn chất thải nguy hại phát sinh trong quá trình hoạt động, phòng thínghiệm phân tích Phương Nam đã ký hợp đồng với Công ty TNHH Thương mại Dịch

vụ Môi trường Huỳnh Kim Nhật để thu gom, vận chuyển và xử lý đúng quy định củaThông tư số 12/2011/TT-BTNMT ngày 14/04/2011 của bộ TNMT

Phòng thí nghiệm được trang bị các thiết bị hiện đại để đáp ứng cho công việcphân tích mẫu

Bảng 1: Danh mục các thiết bị.

ST

T

1 Máy đo pH, nhiệt độ để bàn 20 Độ ồn tích phân

2 Máy đo pH, nhiệt độ đo tại hiện trường 21 Quả cân chuẩn 1g

4 Máy đo TDS, độ dẫn điện, độ muối 23 Tủ mát

6 Cân phân tích 4 số lẻ 25 Thiết bị đo nhiệt

11 Máy quang phổ khả kiến 30 Máy lắc ngang

13 Bộ phân tích Nito- máy chưng cất 32 Máy đo độ ồn

14 Nhiệt kế thủy tinh chất lỏng 33 Tủ hút

15 Thiết bị lấy mẫu nước theo chiều ngag 34 Tủ sấy

16 Bộ phân tích Nito- máy phá mẫu hồng

3.1 Giới thiệu tổng quát về công ty tiến hành phân tích

 Thông tin chung về doanh nghiệp

Hình 4: Bảng hiệu công ty Thanh Thủy.

Tên doanh nghiệp: CÔNG TY TNHH CHẾ BIẾN THỰC PHẨM BAO BÌ

Cán bộ phụ trách môi trường: (Ông) Nguyễn Thế Đức – Trưởng nhà máy

Loại hình hoạt động: Công ty Trách nhiệm hữu hạn có hai thành viên trở lên

 Lĩnh vực sản xuất và công suất hoạt động

Sản phẩm của Công ty là rau sấy khô các loại, bột gia vị, nước mắm đóng chai,bột rau soup trung bình trong các tháng của quý I/2016 cụ thể được trình bày trongbảng 2 như sau:

Bảng 2: Công suất sản phẩm trung bình trong các tháng của quý I/2016.

Nguyên liệu tươi

Nguyên liệu khô

 Sản xuất rau sấy

Hình 5: Sơ đồ qui trình sản xuất rau sấy

Nguyên liệu phục vụ cho quy trình sản xuất rau sấy là các loại rau tươi (ngògai, hẹ tươi…) Nguyên liệu được kiểm tra một cách kỹ lưỡng trước khi đưa vào sảnxuất.

Nguyên liệu sau đó được cắt bỏ gốc rễ có chứa bùn cát và được rửa sạch Rautiếp tục được cắt nhỏ và sấy chân không Nhiệt cung cấp từ lò sấy sử dụng nhiên liệuđốt chủ yếu là dầu FO

Sản phẩm sau đó được sàng lựa và đóng gói cẩn thận, xếp vào thùng và xuấtbán

Ngoài ra, rau sấy còn được sản xuất bằng nguyên liệu khô, sau đó sẽ được sànglọc bỏ tạp chất trước khi được sấy khô tạo thành bán thành phẩm và đóng gói cẩnthận, xếp vào thùng và xuất bán

 Sản xuất bột gia vị

Nguyên liệu phục vụ cho quy trình sản xuất bột gia vị là các nguyên liệu khô

đã được sàng lựa cẩn thận để loại bỏ tạp chất Nguyên liệu được kiểm tra kỹ lưỡngbằng máy dò kim loại để loại bỏ kim loại còn sót Sau đó, nguyên liệu được sấy khô.Nhiệt độ được cung cấp bởi lò sấy sử dụng nguyên liệu đốt chủ yếu là dầu FO Hỗnhợp nguyên liệu sau đó được xay nhỏ, hút chân không trước khi đóng gói cẩn thận,xếp vào thùng và xuất bán cho khách hàng

 Chế biến nước mắm

Nguồn nước mắm được Công ty thu mua về được tiến hành lọc thô để loại bỏbớt các tạp chất còn sót lại trong quá trình sản xuất Nước mắm sau đó sẽ được chếbiến cùng với các loại gia vị và được tiến hành lọc kỹ lưỡng trước khi tiến hành tiệttrùng chuẩn bị cho quy trình đóng chai sau đó

Sau khi đã đóng chai, tiến hành dán nhãn và đóng gói, xuất bán cho kháchhàng

Hình 7: Sơ đồ qui trình sản xuất nước mắm

3.3 Nguồn phát sinh nước thải và biện pháp xử lý của công ty

 Nước thải sản xuất:

Nước thải sản xuất phát sinh từ quá trình rửa nguyên vật liệu, vệ sinh máy mócthiết bị, nhà máy chứa chất rắn lơ lửng (SS), độ màu, các chất hữu cơ (BOD, COD),các chất dinh dưỡng (N,P)… Lưu lượng nước thải phát sinh khoảng 200 m3/ngày.đêmđược thu gom và dẫn vào hệ thống xử lý nước thải cục bộ công suất 300 m3/ngày củaCông ty để xử lý đạt QCVN 24:2009/BTMT, cột B, kq = 1,1; kf = 1,2 trước khi chảyvào HTXL nước thải tập trung công suất 6.000 m3/ngày.đêm của KCN để xứ lý đạtQCVN 24:2009/BTNMT, cột A

 Nước thải sinh hoạt:

Nước thải sinh hoạt phát sinh từ nhà vệ sinh được xử lý tại bể tự hoại 3 ngăn,lưu lượng nước thải phát sinh khoảng 30 m3/ngày.đêm rồi được dẫn vào hệ thống xử

lý nước thải cục bộ công suất 300 m3/ngày của Công ty để xử lý đạt QCVN24:2009/BTMT, cột B, kq = 1,1; kf =1,2 trước khi chảy vào HTXL nước thải tập trungcông suất 6.000 m3/ngày.đêm của KCN để xứ lý đạt QCVN 24:2009/BTNMT, cột A(Xem thêm ở phụ lục) Chi tiết cấu tạo hầm tự hoại và HTXL nước thải cục bộ 300

m3/ngày.đêm được trình bày trong hình 8 và 9

 Nước mưa chảy tràn:

Nước mưa chảy tràn và từ mái nhà được thu gom theo các ống đứng PVCđường kính Φ114 mm rồi thoát vào hệ thống cống thoát nước mưa riêng của Công ty

và chảy vào hệ thống thoát nước mưa của KCN Hệ thống thoát nước mưa tách riêngbiệt với hệ thống thoát nước thải

3.4 Qui trình công nghệ xử lý nước thải của công ty chế biến thực phẩm bao bì Thanh Thủy

Bể tự hoại 3 ngăn là công trình đồng thời làm hai chức năng là lắng và phân

Hình 8: Sơ đồ cấu tạo bể tự hoại 3 ngăn có ngăn lọc

Ghi chú:

A: Ngăn tự hoại (ngăn thứ nhất);

B: Ngăn lắng (ngăn lắng (ngăn thứ hai);

C: Ngăn lọc (ngăn thứ ba);

D: Ngăn định lượng với xi phông tự động;

1 - Ống dẫn nước thải vào bể tự hoại;

Nước thải từ các nguồn

Thiết bị tách bùn

Xe chở bùn

Hình 9: Sơ đồ hệ thống xử lý nước thải cục bộ công suất 300 m3/ngày.đêm

MÔ TẢ CÔNG NGHỆ Nước thải phát sinh từ hoạt động sản xuất cùng với nước thải sinh hoạt đượcdẫn tập trung vào bể thu gom có lắp đặt song chắn rác để chặn rác có kích thước lớntrong quá trình sản xuất

Bể điều hòa kết hợp lắng sơ bộ: Do tính chất của nước thải thay đổi theo từng

giờ sản xuất, vì vậy cần thiết xây dựng bể điều hòa Bể điều hòa có nhiệm vụ điều hòanước thải về lưu lượng và nồng độ làm giảm kích thước và tạo chế độ làm việc ổn

Bể Aerotank: Từ bể điều hòa, nước thải được chảy vào bể Aerotank Tại đây,

các chất hữu cơ có trong nước thải sẽ bị phân hủy bởi các vi sinh vật hiếu khí, tồn tại

ở dạng bùn hoạt tính Để cho hoạt động của vi sinh hiếu khí đạt hiệu quả thì bểAerotank luôn được sục khí từ máy thổi khí

Bể lắng: Sau khi chất hữu cơ có trong nước thải bị vi sinh vật phân hủy hết,

nước thải chảy qua bể lắng Bùn thải phát sinh một phần tận dụng lại làm cơ chất choquá trình xử lý tiếp theo Phần còn lại được xả ra ngoài qua xe chở bùn

Nước thải sau khi xử lý đạt QCVN 24:2009/BTNMT; cột B, kq = 1,1; kf = 1,2 sẽ được dẫn vào HTXL nước thải tập trung công suất 6.000 m3/ngày.đêm của KCN Việt Nam – Singapore

 Hiệu quả xử lý

Theo kết quả phân tích chất lượng nước thải sau xử lý thì tất cả các chỉ tiêuphân tích đều đạt giới hạn cho phép QCVN 24:2009/BTNMT; cột B, kq = 1,1; kf =1,2

 Hiện trạng các nguồn nước thải

Để đánh giá chất lượng nước thải sau HTXL nước thải cục bộ công suất 300

m3/ngày.đêm trước khi dẫn vào HTXL nước thải tập trung của KCN VSIP, Công tyTNHH chế biến thực phẩm bao bì Thanh Thủy phối hợp với Công Ty TNHH KHCN

và phân tích môi trường Phương Nam tiến hành lấy mẫu và phân tích chất lượng nướcthải vào ngày 02/04/2016

4 CÔNG VIỆC THỰC TẬP

4.1 Quan trắc nước tại công ty Thanh Thủy

Vừa qua, tôi đã được tham gia cùng với các nhân viên quan trắc để thu thậpmẫu tại công ty Thanh Thủy để học hỏi và thực hành các kỹ năng, cũng như phươngpháp lấy mẫu tại hiện trường Để đảm bảo mẫu không bị ảnh hưởng bởi các công tácvận chuyển, nhiệt độ, v.v… đòi hỏi phải đáp ứng được các nguyên tắc như sau:

Chú ý an toàn khi lấy mẫu

định an toàn của địa phương nơi lấy mẫu Khi làm việc ở các cống, hố phân, trạm bơm

và trạm xử lý nước thải cần phải cảnh giác với những việc sau:

 Nguy hiểm nổ gây ra bởi hỗn hợp các khí nổ ở hệ thống cống

 Nguy cơ ngộ độc do các khí độc như: H2S và CO

 Nguy cơ bị ngạt do thiếu oxy

 Nguy cơ nhiễm bệnh do các vi sinh vật mầm bệnh ở trong nước thải

 Nguy cơ bị thương do ngã hoặc trượt

 Nguy cơ bị cuốn đi

 Nguy cơ do các vật rơi phải

Trước khi vào một không gian chật hẹp (như đường cống hoặc hố ga) cần chắcchắn rằng khoảng không gian này đã được thông gió cho đến khi đạt được các điềukiện làm việc Sau đó có thể tiến hành công việc và chú ý những điều sau:

 Không tiến vào không gian chật hẹp nếu không có đủ người ở ngoài trựccấp cứu Mỗi người vào không gian chật hẹp này đều phải mặc đồ phòng hộ

có dây bảo hiểm dẫn ra ngoài Mọi người phải giữ liên lạc trực tiếp thườngxuyên

 Mặc quần áo bảo hộ, đi bốt, đeo găng và đội mũ bảo hộ

 Phải tuân thủ mọi tiêu chuẩn vệ sinh cá nhân khi đã tiếp xúc với cống

 Áo quần và trang thiết bị phải được giặt sạch và khử trùng sau mỗi lần sửdụng

Dụng cụ thu mẫu

Các loại bình chứa mẫu

Bình thủy tinh Bosilicat và Polyetylen là phù hợp cho lấy mẫu thông thường đểxác định các thông số vật lý và hóa học của nước tự nhiên

Tuy nhiên cũng cần lưu lý, các bình chứa mẫu và nút không được:

 Là nguyên nhân gây nhiễm bẩn (ví dụ: thủy tinh Bosilicat hoặc vôi, xút có

 Phản ứng với các chất nào đó trong mẫu (ví dụ Flo phản ứng với thủy tinh)Trường hợp đựng mẫu dùng cho phân tích các chất nhạy sáng cần phải sử dụngbình chứa được cấu trúc với vật liệu mờ đục hoặc thủy tinh không quang hóa.

Các mẫu phân tích hàm lượng chất hữu cơ hay lượng vết nói chung phải dùngbình chứa thủy tinh (nâu càng tốt) vì chất dẻo trừ Polytetrafloetylen (PTFE) có thể gây

ra các yếu tố cản trở nhất là khi phân tích các dạng vết

Nên dùng bình bằng chất dẻo (bình PE) để đựng mẫu nước thải dùng cho phântích phần lớn các chỉ tiêu Một số trường hợp yêu cầu dùng bình thủy tinh, ví dụ cầnphân tích:

 Dầu mỡ

 Hydrocacbon

 Các chất tẩy rửa

 Thuốc trừ sâu

Các mẫu phân tích vi sinh cần phải sử dụng bình chứa được khử trùng ở nhiệt

độ cao (thông thường khoảng 1750C trong một giờ) mà không giải phóng ra bất kỳ hóachất nào gây ức chế hoạt tính sinh học, làm chết hoặc kích thích tăng trưởng Nắp vànút đều phải chịu được nhiệt độ khử trùng như bình

Dụng cụ lấy mẫu

Dụng cụ lấy mẫu đơn giản nhất để lấy mẫu là xô hoặc bình rộng miệng cho rơivào khối nước và nhấc khỏi nước sau khi nước đã vào đầy Tuy nhiên, tốt nhất là lấymẫu trực tiếp vào bình chứa mẫu

Đối với việc lấy mẫu nước tại độ sâu đã chọn trước hoặc đối với các khối nước

bị phân tầng thì sử dụng thiết bị lấy mẫu phân tầng có các đầu hở thả chìm thẳng đứngvào khối nước Tại điểm lấy mẫu, phía đáy ống lấy mẫu được đóng lại bằng một cơchế trước khi được kéo lên

Chuẩn bị dụng cụ lấy mẫu:

Dụng cụ lấy mẫu được chuẩn bị theo bảng sau:

Dụng cụ Chuẩn bị

Bình đựng mẫu, xô nhựa,

gáo nhựa, phễu, dây, tay

Chất bảo quản Kiểm tra hạn sử dụng, kiểm tra pipet nhỏ giọt, nếu cần thì

thay mới Đẩm bảo được cách biệt với các bình chứa mẫu rỗng

Chai lọ Kiểm tra các điều kiện của bình và nắp đậy, loại bỏ những

cái hư hỏng Đảm bảo các bình được đậy nắp để giảm thiểu nhiễm bẩn và được bảo quản cẩn thận

Các thiết bị đo đạc ở hiện

trường lấy mẫu

Kiểm tra thời hạn hiểu chuẩn Tuân theo quy trình lấy mẫu/hướng dẫn bảo quản của nhà sản xuất

Bộ thử nhanh Kiểm tra lượng đủ dùng cho công việc Đảm bảo có sách

hướng dẫn của nhà sản xuất Kiểm tra hạn sử dụng Lưu trữ riêng biệt vơi các lọ đựng mẫu

Nhãn và tài liệu lấy mẫu Nếu các nhãn đã được in sẵn, kiểm tra lần nữa để đảm bảo

không bị sai sót

Dụng cụ an toàn cá nhân Đảm bảo đủ găng tay (dùng một lần) cho công việc, bộ đồ

cấp cứu, khăn lau tay, áo phao, kính bảo hộ, v.v…

Bảng 3: Các dụng cụ thu mẫu.

Tiến hành thu mẫu

 Đo tại hiện trường

Các thông số tại hiện trường: pH, nhiệt độ (to), hàm lượng oxy hòa tan (DO),

độ dẫn điện (EC), tổng chất rắc hòa tan (TDS)

 Thu mẫu

Trường hợp các mẫu dùng để xác định các thông số lý, hóa học, là nạp mẫuđầy bình và đậy nắp sao cho không có không khí ở trên mẫu để tránh sự lắc khi vậnchuyển

Các mẫu dùng để xác định vi sinh vật thì không được nạp đầy mà cần để mộtkhoảng không khí sau khi đậy nắp

Thiết bị lấy mẫu nước thải đơn giản nhất là xô, muôi, hoặc bình rộng miệngbuộc vào một cái cáng có độ dài thích hợp, thể tích không nên nhỏ hơn 100ml Thiết

bị lấy mẫu có thể được tráng bằng chính nước cần lấy ngay trước khi lấy mẫu, điều

đó làm giảm khả năng gây ô nhiễm mẫu Nếu lấy mẫu để phân tích các chất tẩy rửathì phải tráng bình rất kỹ sau khi rửa

Không được tráng bình bằng nước cần lấy khi phân tích dầu và mỡ, vi sinh vật

vì điều đó ảnh hưởng đến phân tích sau này

Cần chọn địa điểm có dòng xoáy mạnh để đảm bảo pha trộn tốt Theo quy tắc,điểm lấy mẫu phải nằm ở 1/3 chiều sâu dưới bề mặt nước

Khi lấy mẫu ở các trạm xử lý nước thải, cần luôn ghi nhớ mục tiêu củachương trình lấy mẫu như:

 Kiểm tra hiệu quả của trạm xử lý về tổng thề

 Các mẫu cần lấy ở đầu vào chính và đầu ra chính

 Kiểm tra hiệu quả xử lý của từng công đoạn hoặc một nhóm các côngđoạn, các mẫu cần lấy ở đâu vào và đầu ra của bộ phận cần kiểm tra

Khi lấy mẫu ở đầu vào các trạm cần phải nghiên cứu cần thận mục tiêu củachương trình lấy mẫu Trong một số tình huống cần lấy mẫu nước cống thô được phatrộn với nước hồi lưu (ví dụ để đánh giá tải lượng và hiệu quả của bể lắng sơ bộ),một số trường hợp khác lại yêu cầu loại bỏ nước hồi lưu (để đánh giá nước thải sinhhoạt công nghiệp đưa vào trạm xử lý, hoặc để kiểm soát dòng nước thải công

Khi lấy mẫu nước thải từ trạm xử lý gồm nhiều công đoạn (ví dụ có nhiều bểlắng), cần chú ý rằng mẫu phải đại diện cho toàn thể chứ không phải cho riêng mộtcông đoạn xử lý nào (trừ khi muốn nghiên cứu riêng công đoạn đó) Phải thườngxuyên xem xét lại các địa điểm lấy mẫu để đảm bảo những thay đổi rõ ràng trong vậnhành của các quá trình phải được tính đến ngay Ví dụ, quá trình lọc thấm phải đượcchuyển từ “một chiều” sang “hồi lưu” hoặc “lọc kép”, vận hành của trạm cũng có thểthay đổi như nước đã xử lý được dẫn trở lại trạm (ví dụ dẫn trở lại nước từ bể tràn,

thay đổi vị trí mà ở đó nước đã xử lý được dẫn trở lại vào trạm).

Khi lấy mẫu nước thải cần hết sức chú ý khắc phục hoặc giảm thiểu sự khôngđồng đều thường có mặt do các chất rắn lơ lửng gây ra Sự phân tầng do nhiệt ở cácdòng thải công nghiệp cũng thường thấy và trong những trường hợp đó phải dùngnhững biện pháp tăng cường khuấy trộn dòng chảy trước khi lấy mẫu

Tránh nhiễm bẩn

Các nguồn nhiễm bẩn có thể là:

 Tồn lưu của những mẫu trước đó có trong bình chứa, phễu, xô múc và các dụng

cụ khác

 Nhiễm bẩn từ địa điểm lấy mẫu trong quá trình lấy mẫu

 Nước tồn dư lại trong hoặc trên dây hoặc tay cầm nối dài

 Nhiễm bẩn nắp bình hoặc nút do bụi hoặc nước

 Nhiễm bẩn từ tay, ngón tay, găng tay và cầm nắm nói chung

 Nhiễm bẩn của khói thải động cơ đốt trong

 Thiết bị lấy mẫu, chai bình, và dụng cụ không phù hợp

 Các thuốc thử đã bị biến chất

Kiểm soát nhiễm bẩn:

 Áp dụng triết lý tối đa hóa mức độ cách ly để bình mẫu khỏi nhiễm bẩn, điều

đó tạo ra số liệu có chất lượng tốt nhất

 Lau sạch và làm khô dây và cán nối tay cầm giữa thời gian lấy mẫu và khi cấtgiữ bảo quản.

 Tránh chạm ngón tay, bàn tay hoặc găng tay vào mẫu, điều này đặc biệt quantrọng trong khi lấy mẫu vi sinh vật khi mọi tiếp xúc với phần bên trong củabình hoặc mép bình, nắp bình là không được để xảy ra

 Xem xét từng mẫu hoặc bình mẫu xem có các vật liệu như lá cây mảnh vụn.Nếu quan sát thấy thì đổ bỏ mẫu và lấy mẫu mới

Bảo quản, lưu trữ và vận chuyển

Bảo quản mẫu

Nguyên tắc chung

Các loại nước, đặc biệt là nước ngọt, thường bị biến đổi ở những mức độ khácnhau do các tác động lý, hóa và sinh vật học xảy ra trong thời gian lấy mẫu đến khiphân tích Bản chất và tốc độ của tác động này thường có thể làm cho nồng độ của cácchất cần xác định sai khác so với lúc mới lấy mẫu nếu như không có các chú trọng cầnthiết khi vận chuyển mẫu và lưu giữ mẫu ở phòng thí nghiệm trước khi phân tích

Nguyên nhân gây biến đổi có rất nhiều, một vài nguyên nhân trong số đó là:

 Vi khuẩn, tảo và các sinh vật khác có thể tiêu thụ một số thành phần cótrong mẫu, chúng có thể làm biến đổi bản chất của các thành phần và tạo racác thành phần mới Hoạt động sinh học này ảnh hưởng đến (hàm lượngoxy hòa tan, cacbondioxit, các hợp chất nito, photpho, và đôi khi cả silic)

 Một số hợp chất có thể bị oxy hóa bới oxy hòa tan có trong mẫu hoặc oxykhông khí (ví dụ như các hợp chất hữu cơ, sắt (II), sunfua)

 Một số chất có thể kết tủa (ví dụ như CaCO3, Al(OH)3, Mg3(PO4)2 hoặc bayhơi (ví dụ như oxy, thủy ngân, xyanua)

 pH, độ dẫn, hàm lượng cacbondioxit có thể bị thay đổi do hấp thụcacbondioxit từ không khí

 Các kim loại hòa tan hoặc dạng keo cũng như một số hợp chất hữu cơ có thể

bị hấp thụ hoặc hấp thụ không thuận nghịch lên thành bình chứa hoặc lêncác hạt rắn có trong mẫu

 Các sản phẩm polyme hóa có thể bị khử polyme hóa, ngược lại các hợp chất

Mức độ của các tác động này phụ thuộc vào bản chất hóa học và sinh học củamẫu, vào nhiệt độ, sự tiếp xúc với ánh sáng và vật liệu làm bình chứa mẫu, vào thờigian lưu trữ mẫu và các điều kiện khác (ví dụ để yên hoặc lắc trong khi vận chuyển),v.v…

Những biến đổi liên quan đến một chất riêng biệt có khi thay đổi cả về mức độlẫn tốc độ, không những phụ thuộc vào loại nước mà còn những điều kiện về mùa.Hơn nữa những biến đổi này thường đủ nhanh và làm mẫu thay đổi trong vòng ít giờ.Bởi vậy trong môi trường hợp phải hết sức chú ý làm giảm các tác động này và phântích mẫu càng sớm càng tốt nhất là khi phải phân tích nhiều thông số

Những biến đổi phần lớn là do các quá trình sinh học nên cần chú ý chọn

phương pháp bảo quản mẫu tốt, không làm mẫu nhiễm bẩn.

Trong nhiều trường hợp, nếu mẫu nước được phân tích ngay trong vòng 24h thì

kỹ thuật bảo quản lạnh trong nước đá đang tan (khoảng nhiệt độ từ 1 đến 50C là đủ)

Mặc dù có rất nhiều nghiên cứu nhằm đề ra những phương pháp lưu giữ mẫutốt, nhưng không có những quy tắc tuyệt đối nào dùng cho mọi trường hợp, mọi hoàn

cảnh mà không có ngoại lệ.

Trong mọi trường hợp phương pháp lưu giữ mẫu phải phù hợp với những kỹthuật phân tích tiếp sau Mục đích của tiêu chuẩn này là nêu những phương pháp dùngphổ biến nhất

Làm lạnh mẫu

Mẫu cần phải được giữ ở nhiệt độ thấp hơn khi lấy Bình chứa cần nạp đầynhưng không hoàn toàn đầy Làm lạnh mẫu chỉ có tác dụng nếu thực hiện ngay sau khilấy mẫu Nếu có thể, nên dùng bình lạnh hay máy lạnh làm lạnh trên xe đậu ở nơi lấymẫu

Cách làm lạnh đơn giản (bảo quản trong nước đá đang tan hoặc trong tủ lạnh ởnhiệt độ từ 10C đến 50C) và để mẫu ở nơi tối trong đa số trường hợp là đủ để bảo quản

vào mẫu sau khi lấy hoặc vào bình chứa trước khi lấy mẫu.

Các thuốc thử đặc biệt cần để bảo quản một số thành phần nhất định (ví dụ đểxác định oxy, cyanua và sunfua tổng số yêu cầu ổn định mẫu tại chỗ)

Các chất bảo quản nhất thiết không được gây cản trở trong việc xác định, nếunghi ngờ cần phải thử trước sự phù hợp của chúng Nên dùng dung dịch chất bảo quản

đủ đậm đặc chỉ cần thêm thể tích nhỏ vào mẫu

Thêm chất bảo quản có thể làm thay đổi bản chất vật lý, hóa học của một sốthành phần, do đó cần đảm bảo chắc chắn rằng sự thay đổi là không ảnh hưởng đến sựxác định tiếp theo (ví dụ axit hóa có thể làm tan các thành phần ở dạng keo hoặc rắn,

do đó phải hết sức chú ý nếu mục đích là xác định các thành phần hòa tan Khi phântích độc tính đối với sinh vật nước, cần phải tránh sự hòa tan của một số thành phần,đặc biệt là các kim loại nặng – rất độc ở dạng ion, nên cần phân tích mẫu sớm)

Nhận biết mẫu

Các bình chứa mẫu cần đánh dấu rõ và bền để tránh nhầm lẫn trong phòng thí

nghiệm Ngoài ra, khi lấy mẫu cần ghi chú ngay những chi tiết giúp ích cho việc giải

trình cho kết qủa thu được (ngày giờ lấy mẫu, tên người lấy mẫu, bản chất và lượngchất bảo quản thêm vào….) có nhiều cách cho phép làm các điều trên (nhãn, bảng ghi,

nhật ký hiện trường…).

Những mẫu đặc biệt của chất không bình thường cần đánh dấu rõ và kèm theobản mô tả về những bất thường đã nhận thấy Nếu là những chất độc hại hoặc rất độchại cần ghi rõ ràng

Vận chuyển mẫu

Các bình chứa mẫu cần được bảo vệ và làm kín để chúng không bị hỏng và gâymất mát một phần mẫu trong khi vận chuyển Cần đóng gói để bảo vệ các bình chứakhỏi bị nhiễm bẩn từ bên ngoài và bị vỡ, vật liệu đóng gói không được là nguồn nhiễmbẩn Trong khi vận chuyển, các mẫu cần được giữ lạnh và tránh ánh sáng, nếu có thểđặt mỗi mẫu trong một vỏ riêng không thấm nước

Nếu thời gian vận chuyển vượt quá thời gian bảo quản cho phép thì vẫn phântích mẫu và cần báo cáo rõ thời gian từ khi lấy mẫu đến khi phân tích sau khi đã thamkhảo ý kiến người giải trình kết quả

Tất cả thông tin trong quá trình lấy mẫu cần được ghi vào trong văn bản: Thểtích mẫu lấy, vị trí lấy mẫu, phương pháp lấy mẫu…

Tất cả các trang thiết bị lấy mẫu cần được vận hành theo đúng khuyến cáo củanhà sản xuất

Thiết bị lấy mẫu được rửa sạch theo đúng quy trình nhằm tránh mẫu bị nhiễmbẩn

Trước khi thiết bị được sử dụng cần được cán bộ quản lý kiểm tra kỹ trước khi

ra hiện trường và ghi vào biên bản

4.2 Phân tích các chỉ tiêu có trong mẫu nước thải của công ty Thanh Thủy

Hình 10: Tủ lưu mẫuTheo yêu cầu của doanh nghiệp, mẫu nước thải cần phân tích các chỉ tiêu theoban ngành nước thải sinh hoạt, bao gồm các chỉ tiêu cơ bản như: pH, COD, NH4+, ΣN

N, ΣN P Tôi đã được các nhân viên phòng phân tích hướng dẫn và hỗ trợ để hoàn thànhtốt công việc, tuân thủ đúng nguyên tắc, phương pháp phân tích các chỉ tiêu một cáchchính xác