Tài liệu Tiêu chuẩn Việt Nam : Hệ thống phanh ppt

6.11 Các phép thử với động cơ đựoc nối truyền động cần được tiến hành ở số thích hợp thường đượcdùng để đạt tới vận tốc thử mà không vượt quá tốc độ lớn nhất của động cơ do cơ sở chế tạo

tcvn 6444 : 1998 ISO 6597 : 1980

phương tiện giao thông đường bộ

hệ thống phanh của ôtô khách

-đo tính năng kỹ thuật của phanh

Road vehicles - Passenger car braking Measurement of the braking perfomance

systems-Hà Nội - 1998

Phương tiện giao thông đường bộ - Hệ thống phanh của ôtô khách - Đo tính năng kỹ thuật của phanh

Road vehicles - Passenger car braking systems- Measurement of the braking perfomance

ISO 611 Phanh của ôtô và xe moóc - Thuật ngữ

ISO 1176 Phuơng tiện giao thông đường bộ - Tải trọng - Từ vựng

TCVN 6211: 1996 (ISO 3833) Phương tiện giao thông đường bộ - Kiểu - Thuật ngữ và định nghĩaECE quy định N0

3, ủy ban kinh tế châu Âu của Liên hiệp quốc - Quy định N0

13 Các điều khoảnthống nhất cho việc chứng nhận phương tiện giao thông đường bộ đối với phanh

3.1 Sự chất tải của ôtô

3.1.1 Ôtô được chất tải: Ôtô được chất tải để đạt tới "khối lượng lớn nhất"

Khối lượng lớn nhất là khối lượng lớn nhất có thể thực hện được về mặt kỹ thuật do cơ sở chế tạo raCơ sở chế tạo ôtô phải quy định sự phân bố có khối luợng trên các trục

Trong trường hợp có nhiều kiểu phân bố sự chất tải thì sự phân bố khối lượng lớn nhất trên các trụcphải đảm bảo sao cho tải trên mỗi trục tỷ lệ với tải lớn nhất cho phép đối với mỗi trục

3.1.2 Ôtô không chất tải: Ôtô với tự trong không có tải hoặc hành khách nhưng thùng nhiên liệu được

đổ đầy tối thiểu tới 90% dung tích do cơ sở chế tạo ôtô quy định lúc bắt đầu thử, cùng với toàn bộ chấtlỏng làm mát, bôi trơn, dụng cụ và bánh xe dự phòng cho phép tăng khối lượng vượt quá khối lượngnặng 200 kg tương ứng với người lái, một người quan sát và công cụ Nếu cần thiết, có thể phải loại bỏ

đi một số khối lượng của ôtô

3.2 Các thông số thử trên đường

V - Vận tốc thử của ôtô lúc bắt đầu phanh km/h

- Vmax - vận tốc lớn nhất của ôtô do cơ sở chế tạo ôtô công bố, km/h

3.3 Tỷ lệ phần trăm của hiệu quả phanh

3.3.1 Tỷ lệ phần trăm của hiệu quả phanh đã cho được xác định như sau:

- theo quãng đường phanh

sx ≤ aV +

x b

dm

3.3.2 tỷ lệ phần trăm của hiệu quả phanh đạt được được xác định như sau:

- theo quãng đường phanh

- theo độ giảm tốc

dx ≥

100

x

do

trong đó

x là hiệu quả tính theo phần trăm yêu cầu;

sx là quãng đường phanh yêu cầu,m;

dx là độ giảm tốc trung bình khi phanh yêu cầu, m/s2

;a,b là các hệ số công thức quãng đường phanh (0,1; 150 resp);

V là vận tốc thử của ôtô lúc bắt đầu phanh, km/h;

dm là độ giảm tốc trung bình khi phanh đã cho, m/s2

;s0 là quãng đường phanh đạt đuợc, m;

V0 là vận tốc thử ban đầu của ôtô tương ứng với s0, km/h;

d0 là độ giảm tốc trung bình khi phanh đạt được, m/s2

.Chú thích - Đuôi 0 thuờng tương ứng với phép thử hiệu quả của hệ thống phanh kiểu nguội 0 (ôtô đượcchất tải, động cơ được ngắt)

4 Các điều kiện địa điểm thử

Chú thích - Các điều kiện được nêu dưới đây tương ứng với các giới hạn hợp lý cho các phép thử phanh Việc thử phanh vượt quá các giới hạn này phải tuân theo các điều kiện đuợc nêu trong 5.4.

4.1 Điều kiện bề mặt đường thử

4.1.3 Độ nghiêng (độ dốc ngang)

độ nghiêng trong mặt cắt ngang qua mặt đường không vượt quá 2%

4.2 Điều kiện môi trường

kỹ thuật của hệ thống phanh

5.1.1 Lực kế điều khiển cho chế độ phanh làm việc

5.1.2 Lực kế điều khiển cho chế độ phanh khi đỗ

5.1.3 Lực kế điều khiển cho chế độ phanh thứ cấp (nếu không điều khiển phanh làm việc hoặc đỗ).5.1.4 Giảm tốc kế

5.1.5 Dụng cụ đo vận tốc hoặc tốc kế hiệu chuẩn

5.1.6 Dụng cụ đo quãng đường phanh

5.1.7 Dụng cụ đo thời gian

5.1.8 Hệ thống chỉ thị nhiệt độ phanh

5.1.9 Dụng cụ đo thời gian đáp ứng ban đầu và thời gian tích tụ

5.1.10 Các dụng cụ lựa chọn

5.1.10.1 Dụng cụ điều khiển hành trình

5.3.1 Lốp phải được bơm tới mức áp suất quy định của cơ sở chế tạo

5.3.2 Ta lông của mặt lốp không được mòn quá 50% so với khi còn mới

5.4 Điều chỉnh thiết bị phanh

Các bộ phận phanh có thể điều chỉnh được cần được chỉnh theo yêu cầu của cơ sở chế tạo ôtô

Trong quá trình thử có thể điều chỉnh lại phanh cho phù hợp với yêu cầu của cơ sở chế tạo ôtô

5.5 Điều kiện của hệ thống phanh

Các bộ phận của hệ thống phanh phải mới hoặc có khả năng hoạt động như mới phù hợp với đặc tính

kỹ thuật của cơ sở chế tạo ôtô

Phanh phải được co phù hợp với yêu cầu của cơ sở chế tạo ôtô

6.3 nếu không có quy định nào khác, các phép đo độ giảm tốc trong quá trình thử này là đo "độgiảm tốc trung bình"

6.4 Có thể thực hiện các phép thử trong điều kiện bất lợi để tránh sự chậm trễ tốn tiền nhưng phảiquan tâm thích đáng đến an toàn; các điều kiện bất lợi này cần đựoc ghi lại Một phép thử nào đó trongcác điều kiện bất lợi gây hư hỏng phải dược thử lặp lại trong các điều kiện chuẩn nhưng không phải tấtcả các phép thử cần phải được thử lại

6.5 Các phép thử cần được tiến hành theo trình tự của phương pháp thử được nêu trong tiêu chuẩnnày; tuy nhiên, các phép thử phanh khi đỗ và đo thời gian đáp ứng có thể được thực hiện tại một thời

điểm nào đó do cơ sở chế tạo ôtô lựa chọn trong tiến trình của phương pháp thử

Hơn nữa tất cả các phép thử không chất tải có thể được tiến hành tiếp theo sau là các phép thử chất tảiBất kỳ sự thay đổi nào về trình tự thử cần được ghi lại

6.6 Cần tránh thử lại trong quá trình thực hiện phương pháp đầy đủ; dẫu rằng một hoặc hai lần dưngphụ thêm có thể không ảnh hưởng đến các kế quả thử trên đường tiếp theo

6.7 Các phép thử lại đầy đủ hoặc từng phần sau một hư hỏng do thử hoặc để chứng nhận các bộphận của phanh cần theo phương pháp thử của tiêu chuẩn này và phải đặc biệt nhấn mạnh đến việcchuẩn bị ôtô và phương pháp lắp phanh

6.8 Các lực điều khiển cần được tác dụng nhanh nhưng không được quá mạnh, và sau đó được giữkhông đổi trong quá trình dừng hoặc được tăng lên theo yêu cầu

6.9 Việc sử dụng máy (rô bốt) tác dụng vào bàn đạp phanh không phản ánh làm việc thực tế củaphanh ôtô và nên đựoc loại trừ

6.10 Nên sử dụng các lái xe thử có kỹ xảo để xác định tính năng làm việc tối ưu của ôtô mà không có

sự hãm bánh xe và độ sai lệch sau khi đã làm quen với việc phanh ôtô, hệ thống lái và hệ thống treocủa ôtô

6.11 Các phép thử với động cơ đựoc nối truyền động cần được tiến hành ở số thích hợp thường đượcdùng để đạt tới vận tốc thử mà không vượt quá tốc độ lớn nhất của động cơ do cơ sở chế tạo giới thiệu.6.12 Nếu không có quy định nào khác, tất cả các phép thử phanh cần được thực hiện với phanh nguộiPhanh đuợc coi là nguội khi nhiệt độ ban đầu của phanh nóng nhất đo được trên đĩa hoặc trên bề mặtngoài của tang phanh ở trong khoảng từ 50 đến 1000C trước mỗi lần dừng

7 Phanh làm việc - Thử hiệu quả phanh nguội (bao gồm các phép thử kiểu 0 theo quy

định 13 của ECE)

7.1 Các điều kiện thử (xem điều 4,5 và 6)

Các phép thử cần được tiến hành trên đường bằng phẳng và thẳng, không dính vật liệu xốp, có độ bámdính thích hợp với tính năng kỹ thuật yêu cầu và có đủ chiều dài, chiều rộng để các phép thử được thựchiện an toàn

Trước khi bắt đầu thử, phanh phải được lắp ráp và điều chỉnh đúng Các lốp bánh xe phải ở trong điềukiện tốt, có chiều cao của lớp talông đủ cho một loạt các phép thử, có cỡ kích và kiểu lốp đã đuợcchứng nhận và được bơm tới áp suất do cơ sở chế tạo ôtô quy định

Không nên tiến hành các phép thử khi điều kiện khí quyển có ảnh hưởng rõ rệt tới kết quả thử

7.2 Dụng cụ (xem điều 5)

Phải có các dụng cụ sau:

a) dụng cụ đo lực điều khiển;

b) dụng cụ đo độ giảm tốc và/hoặc

c) dụng cụ đo quãng đường phanh, vận tốc ôtô và nhiệt độ phanh

Các dụng cụ cần được kiểm tra để đảm bảo chức năng làm việc đúng của chúng và khi ôtô ở trên bềmặt đường thử tất cả các dụng cụ thử phải sẵn sàng

7.3 Tiến hành thử

Phương pháp thử này phải được tiến hành đối với mỗi điều kiện chất tải và với tất cả các vận tốc danhnghĩa của ôtô, động cơ được ngắt và nối truyền động theo quy định "số thích hợp" cho các phép thử với

động cơ được nối truyền động được quy định trong 6.11

Mỗi lần dừng khi thử phải được thực hiện với "phanh nguội" như đã quy định trong 6.12 Xác định độgiảm tốc trung bình tối đa và/hoặc quãng đường phanh đối với mỗi vận tốc của ôtô/điều kiện chất tảicủa ôtô khí lực điều khiển lớn nhất cho phép (500N) không bị vượt quá và bánh xe không bị hãm

Có thể thực hiện một loạt 5 lần tác động phanh để làm quen với ôtô, nhưng vì tổng số lần dừng có thẻ làmthay đổi đáng kể tính chất nhiệt và cơ của vật liệu ma sát (và có thể làm thay đổi tính năng kỹ thuật của ôtô

nên mỗi điều kiện thử này không nên thực hiện quá 2 lần tác động phanh (trừ khi có quy định khác) Trongbất kỳ trường hợp nào tổng số lần dừng được thực hiện theo điều 7.3 không được vượt quá 35.

Trình tự thử được tiến hành như sau:

7.3.1 Dừng ôtô không chất tải

7.3.1.1 Từ vận tốc thử đã cho (80km/h) - Động cơ được ngắt truyền động, Kết quả của phép thử này ítnhất phải bằng hiệu quả phanh đã cho

7.3.1.2 Từ30% Vmax, động cơ được nối truyền động ở số thích hợp

7.3.1.3 Từ 55% Vmax, động cơ được nối truyền động ở số thích hợp nhưng không vượt quá 140km/h7.3.1.4 Từ 80% Vmax, động cơ được nối truyền động ở số thích hợp nhưng không vượt quá 140km/h7.3.2 Dừng ôtô có chất tải

7.3.2.1 Từ vận tốc thử đã cho (80km/h) - động cơ được ngắt truyền động

Phép thử này gồm 5 lần dừng từ vận tốc đã quy định và dùng các độ tăng thích hợp của lực điều khiển

để tạo ra biểu đồ "tính năng kỹ thuật của phanh" tương ứng với "lực tác dụng"

Một số đo ít nhất phải bằng tính năng kỹ thuật của phanh đã quy định (5,8m/s2

) sẽ được dùng làm "giátrị chuẩn khi thử kiểu 0"

7.3.2.2 Từ30% Vmax, động cơ được nối truyền động ở số thích hợp

7.3.2.3 Từ 55% Vmax, động cơ được nối truyền động ở số thích hợp nhưng không vượt quá 140km/h7.3.2.4 Từ 80% Vmax, động cơ được nối truyền động ở số thích hợp nhưng không vượt quá 140km/h

7.4 Trình bày các kết quả

7.4.1 Trong mỗi lần dùng thử phanh phải ghi lại các thông tin sau:

- vận tốc thực của ôtô lúc bắt đầu phanh;

- lực điềukhiển;

- độ giảm tốc trung bình và /hoặc quãng đường phanh;

- sự hãm của các bánh xem độ lệch của ôtô so với hành trình của nó hoặc sự rung động khôngbình thường.

7.4.2 Các thông tin sau cũng cần được ghi lại đối với loạt thử

- các điều kiện về môi trường;

Các phép thử bổ sung sau, để tạo ra các số liệu cơ bản cho các phép thử tính năng kỹ thuật tiếp sau,

có thể được thực hiện vào lúc "thử hiệu quả phanh nguội" theo yêu cầu

7.5.1 Thử sơ bộ để đo thời gian đáp ứng (xem điều 11)

Các áp kế / bộ chuyển đổi (xem 5.1.10.2) cần được lắp đặt trong mỗi mạch phanh làm việc để xác định

áp suất trên trục có vị trí kémthuận lợi nhất tương ứng với tính năng kỹ thuật đã quy định của phanh, khithực hiện phép thử đã nêu rong 7.3.2.1

7.5.2 Thử sơ bộ đối với phép thử mòn dần (xem điều 9)

Các lần hãm cho thử mòn dần được thực hiện với lực điều khiển không đổi để tạo ra độ giảm tốc 3m/s2

đối với lần hãm thứ nhất; lực điều khiển này có thể được xác định sau các phép thử đã nêu trong7.3.2.4 với ôtô được chất tải, động cơ được nối truyền động ở tỷ số truyền động cao nhất, phanh từ 8%Vmax đến 40% Vmax

Chú thích - nếu 80% Vmax vượt quá 120km/h thì các lần hãmđược thực hiện từ 120 đến 60km/h

Lực điều khiển thích hợp (hoặc áp suất) có thể được xác định trực tiếp từ các lần thử hoặc bằng nội suytheo phương pháp đồ thị

8 Phanh thứ cấp - Thử phá hủy cục bộ

(Thử kiểu 0 theo quy định N0

Phương pháp thử này phải đựoc tiến hành cho mỗi kiểu phá hỏng quy định thích hợp với thiết bị phanh

ôtô, ở các điều kiện chất tải và các vận tốc ôtô đã quy định, động cơ được ngắt và nối truyền động như

đã giới thiệu

"Số thích hợp" cho các phép thử với động cơ nối truyền động được xác định trong 6.11

Mỗi lần dừng để thử phải đuợc tiến hành với "phanh nguội" như đã xác định trong 6.11

Xác định độ giảm tốc trung bình tối ưu và/hoặc quãng đường phanh đối với mỗi kiểu phá hủy và vận tốc

ôtô/điều kiện chất tải của ôtô khi lực điều khiển lớn nhất cho phép không bị vượt quá và bánh xe không

bị hãm

Đối với điều kiện thử chỉ cần có một lần dừng

Có hai kiẻu chế độ phanh thứ cấp, việc lựa chọn kiểu nào là do cơ sở chế tạo ôtô quy định:

a) chế độ phanh thứ cấp liên hợp với chế độ phanh làm việc;

b) chế độ phanh thứ cấp độc lập với chế độ phanh làm việc

Phương pháp thử được tiến hành như sau:

8.3.1 Sự phá hủy mạch thử (đối với các chế độ phanh làm việc được chia thành mạch)

Sự phá hủy của một mạch thử của chế độ phanh làm việc cần được mô phỏng bởi sự phá hủy kiểu rò rỉcủa mạch hở bảo đảm cho áp suất của mạch được giữ ở "không" trong toàn bộ pha thử

Động cơ được nối truyền động ở số thích hợp

Lực điều khiển lớn nhất không vượt quá 500N

Các loạt thử này cần đuợc lặp lại đối với mỗi mạch chế độ phanh làm việc khác bằng cách tạo ra một

sự phá hủy mạch tại một thời điểm

8.3.2 Sự phá hủy năng lượng (đối với các chế độ phanh làm việc có sự trợ giúp về năng lượng)

Có hai kiểu phá hủy năng lượng

8.3.2.1 Sự phá hủy năng lượng trợ giúp

Sự phá hủy này đuợc mô phỏng bằng cách xả hết toàn bộ năng lượng được trữ trong thiết bị năng lượngtrợ giúp

Dừng thử (xem 8.3.15)

Nếu có nhiều hơn một thiết bị năng lượng trợ giúp được lắp trong chế độ phanh làm việc, phép thử phải

được lặp lại với một sự phá hủy năng lượng trợ giúp tại một thời điểm

8.3.2.2 Động cơ được dùng

Sự phá hủy này được mô phỏng bằng cách nạp thiết bị năng lượng trợ giúp tới mức hoạt động bìnhthường và sau đó dừng động cơ (hoặc ngắt sự cung cấp năng lượng từ động cơ) Sự ngừng thử cần

được thực hiện càng sớm càng tốt (xem 8.3.1.5)

8.3.3 Chế độ phanh thứ cấp riêng biệt

Trong trường hợp cơ sở chế tạo ôtô chỉ định kiểm tra chế độ phanh thứ cấp riêng biệt (độc lập với kiểmtra) chế độ phanh làm việc) thì phải thử phá hủy cục bộ cả chế độ phanh thứ cấp và chế độ phanh làmviệc

Lực điều khiển lớn nhất không vượt quá 400N đối với tay và 500N đối với chân.

8.3.3.2 Thử phá hủy cục bộ chế độ phanh làm việc

Lực điều khiển lớn nhất không vượt quá 700N

b) Sự phá hủy năng lượng trợ giúp (xem 8.3.2.1)

8.5 Ghi các kết quả

Như đã nêu trong 7.4 nhưng cần bổ sung thêm các thông tin sau cho mỗi lần dừng:

- chế độ phanh thứ cấp đã sử dụng và thiết bị điều khiển;

- điều kiện phá hủy cục bộ khí thử;

Lực điều khiển đúng (hoặc áp suất) sẽ tạo ra độ giảm tốc 3m/s2

ở lần phanh đầu tiên của phương pháplàm nóng phanh

Nếu người lái có đủ trình độ tay nghề và quen với thiết bị phanh ôtô thì người đó có thể trực tiếp thựchiện phương pháp làm nóng phanh và ghi lại lực điều khiển đúng (hoặc áp suất)

9.3.2 Phương pháp làm nóng phanh với việc phanh lặp lại

Phanh phải được làm nóng bằng cách thực hiện phương pháp sau:

9.3.2.1 Phanh phải nguội, nghĩa là nhiệt độ ban đầu của phanh nóng nhất ở trong khoảng từ 50 đến

1000

C (lúc bắt đầu của lần phanh đầu tiên) như đã xác định trong 6.12

9.3.2.2 Vận tốc thử của ôtô lúc bắt đầu phanh là V1, trong đó V = 80% Vmax nhưng không vượt quá120km/h

9.3.2.3 Lực điều khiển trên bộ điều khiển phanh làm việc cần tạo ra độ giảm tốc 3m/s2

; lực điềukhiển này được giữ không đổi cho các lần phanh tiếp sau (mặc dù có thể tạo ra các mức giảm tốc khácnhau)

9.3.2.4 Phanh cần được nới lỏng khi vận tốc của ôtô giảm xuống tới 1/2V1

9.3.2.5 Trong quá trình phanh, động cơ đuợc nối truyền động ở số cao nhất

9.3.2.6 ngay sau khi nới lỏng phanh, phải dùng hộp số để đưa trở lại vận tốc V1 trong thời gian ngắncàng tốt, động cơ và hộp số cho phép đạt được độ tăng tốc lớn nhất

Tiếp tục cho ôtô chạy ở vận tốc V1 trong khoảng thời gian ít nhất là 10s để ổn định vậnt ốc này của ôtôtrước khi bắt đầu chu kỳ phanh tiếp sau

9.3.2.7 Chu kỳ phanh tiếp sau cần đuợc bắt đầu 45s sau khi bắt đầu chu kỳ phanh liền kề trước (xem9.3.2.2)

Nếu đặc tính của ôtô không cho phép phù hợp với thời gian này của chu kỳ thì khoảng thời gian này cóthể tăng lên, nhưng trong bất kỳ trường hợp nào cũng phải tuân thủ khoảng thời gian 10s dể ổn địnhvận tốc như đã nêu trong 9.3.2.5

9.3.2.8 Phải thực hiện tổng số 15 chu kỳ phanh

9.3.3 Thử hiệu quả phanh với phanh nóng

Phép thử nóng này phải được tiến hành trong cùng các điều kiện như đối với phép thử nguôi kiểu 0 vàcùng với một lực điều khiển (hoặc cùng một áp suất như đã ghi được trong quá trình thử kiểu 0 với ôtô

được chất tải, động cơ được ngắt truyền động, từ vận tốc trừ đã cho (80km/h) trong 7.3.2.1

Phương pháp như sau:

9.3.3.1 ngay sau khi phanh lần cuối của phương pháp làm nóng phanh, ôtô phải được tăng tốc càngnhanh càng tốt với vận tốc thử quy định cho phép thử kiểu 0, động cơ được ngắt truyền động (80km/h)9.3.3.2 Trong vòng 60s thực hiện chu kỳ làm nóng phanh cuối cùng cần tiến hành một lần cùng theo

điều kiện 7.3.2.1 (nhưng với các nhiệt độ phanh khác nhau) và với lực điều khiển được ghi trong quátrình thử kiểu 0 tương ứng (ôtô được chất tải, động cơ được ngắt từ vận tốc thử đã cho (80km/h)