GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAYGiao dịch ngoại hối giao ngay là giao dịch mà 2 bên thực hiện mua, bán 1 lượng ngoại tệ theo tỷ giá giao ngay tại thời điểm giao dịch và kết thúc thanh toán
Trang 1CHƯƠNG 3: PHÒNG NGỪA RỦI RO
BẰNG CÔNG CỤ PHÁI SINH
Giảng viên: Ths Nguyễn Xuân Bảo Châu
Trang 2NỘI DUNG CHƯƠNG
1 Giao dịch ngoại hối giao ngay
2 Phòng ngừa rủi ro ngoại hối bằng Hợp đồng kỳ hạn
Trang 3GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAY
Giao dịch ngoại hối giao ngay là giao dịch mà 2 bên thực hiện
mua, bán 1 lượng ngoại tệ theo tỷ giá giao ngay tại thời điểm giao
dịch và kết thúc thanh toán trong vòng 2 ngày làm việc tiếp theo
(QĐ 1452/2004-NHNN)
Giao dịch ngoại hối giao ngay là giao dịch cơ sở vì tỷ giá có sẵn
và được hình thành dựa trên quan hệ cung cầu thị trường.
Trang 4GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAY
Giao dịch ngoại hối giao ngay được thực hiện trên thị trường OTC
và được phân thành 2 loại:
1 Giao dịch giao ngay bán lẻ
2 Giao dịch giao ngay trên thị trường interbank:
- Trực tiếp
- Gián tiếp
Trang 5GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAY
➢Ngày giao dịch (dealing day): là ngày hai bên chốt số
lượng ngoại tệ giao dịch, tỷ giá giao ngay và ngày giá trị.
➢ Ngày giá trị (value day): là ngày mà mỗi bên thực hiện
nghĩa vụ mua hoặc bán ngoại tệ của mình.
Trang 6GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAY
Một số giao dịch có ngày giá trị đặc biệt
➢ Giao dịch TOD = T
➢ Giao dịch TOM = T + 1
➢ Giao dịch SPOT/NEXT = T+2
Trang 7GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAY
Đặc điểm của giao dịch ngoại hối giao ngay:
➢ Giao dịch thực hiện không qua Sở giao dịch, mà thông qua điện thoại,
telex, fax
➢ Không có phí giao dịch
➢ Chênh lệch tỷ giá mua bán hẹp hơn so với các giao dịch phái sinh khác
Trang 8GIAO DỊCH NGOẠI HỐI GIAO NGAY
Tại Việt Nam, giao dịch giao ngay cần lưu ý:
➢ Chỉ các tổ chức tín dụng mới được phép kinh doanh và cung cấp dịch
vụ ngoại hối cho khách hàng
➢ Các tổ chức tín dụng chỉ yết giá theo biên độ và tỷ giá công bố chính
thức trên thị trường liên ngân hàng
➢ Các cá nhân, tổ chức muốn mua ngoại hối phải chứng minh mục đích
Trang 9CÔNG CỤ TÀI CHÍNH PHÁI SINH
Công cụ tài chính phái sinh là một hợp đồng tài chính giữa
hai hoặc nhiều bên để giao dịch một tài sản tại một thời điểm
trong tương lai với một mức giá được ấn định trước.
Trang 10CÔNG CỤ TÀI CHÍNH PHÁI SINH
◦ Các loại công cụ tài chính phái sinh:
◦ - Hợp đồng kỳ hạn
◦ - Hợp đồng tương lai
◦ - Hợp đồng hoán đổi
◦ - Hợp đồng quyền chọn
Trang 11GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Giao dịch ngoại hối kỳ hạn là những giao dịch ngoại hối có ngày
giá trị xa hơn ngày giá trị trong giao dịch ngoại hối giao ngay.
(HSBC, 2016)
16 December
17 December December 18
Trang 12GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Hợp đồng kỳ hạn là một thỏa thuận giữa khách hàng và một
tổ chức tài chính để mua hoặc bán một lượng ngoại tệ nhất
định theo tỷ giá xác định (gọi là tỷ giá kỳ hạn) tại một thời
điểm cụ thể trong tương lai (Theo Jeff Madura, 1992)
◦ Tỷ giá kỳ hạn (Forward rate) là tỷ giá được áp dụng trong
giao dịch kỳ hạn
Trang 13GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Đặc điểm của hợp đồng kỳ hạn
✓ Tại thời điểm ký hợp đồng kỳ hạn, không có sự trao đổi ngoại tệ
hay thanh toán tiền
✓ Hoạt động thanh toán diễn ra tại một thời điểm trong tương lai theo
thỏa thuận đã được ký kết trong hợp đồng
✓ Hợp đồng kỳ hạn bắt buộc các bên tham gia phải thực hiện thỏa
thuận đã ký dù sự biến động tỷ giá có ảnh hưởng bất lợi
✓ Trong hợp đồng kỳ hạn, bên mua và bên bán đều không phải trả phí
hợp đồng
✓ Không có sự tham gia của tổ chức trung gian
Trang 14GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Xác định tỷ giá kỳ hạn
F : tỷ giá kỳ hạn
S : tỷ giá giao ngay
rT : lãi suất/năm của đồng tiền định giá (đồng nội tệ)
rC : lãi suất/năm của đồng tiền yết giá (đồng ngoại tệ)
t : thời hạn của hợp đồng tính theo năm
Trang 15GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Công thức xác định tỷ giá kỳ hạn
F = S + S 𝑟 𝑇 −𝑟 𝐶 𝑡
1+ 𝑟 𝐶 𝑡 ≈ S + S 𝑟 𝑇 − 𝑟 𝐶 . t
Trang 16GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Tỷ giá kỳ hạn mua vào – Tỷ giá kỳ hạn bán ra
Giả sử tại thời điểm t0, VCB ký hợp đồng mua bán kỳ hạn USD đối
ứng bằng VND với công ty A, hợp đồng có thời hạn t (theo năm) và
đến hạn tại thời điểm t1.
Hãy xác định tỷ giá kỳ hạn mua vào và bán ra F(USD/VND) = FB −
FO, Biết rằng, tại thời điểm t0, có các thông số:
▪Tỷ giá giao ngay: S(USD/VND) =SB − SO
▪Lãi suất năm của VND: rVND = rTB - rTO
▪Lãi suất năm của USD: rUSD = rCB - rCO
Trang 17GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Tỷ giá kỳ hạn mua vào – Tỷ giá kỳ hạn bán ra
FB: tỷ giá mua kỳ hạn FO: tỷ giá bán kỳ hạn
SB: tỷ giá mua giao ngay SO: tỷ giá bán giao ngay
rTB: lãi suất tiền gửi đồng định giá rTO: lãi suất cho vay đồng định giá
rCB: lãi suất tiền gửi đồng yết giá rCO: lãi suất cho vay đồng yết giá
t = n/360 với n là kỳ hạn hợp đồng theo ngày hoặc t = n/12 với n là kỳ
hạn hợp đồng theo tháng
Trang 18GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Trang 19GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Dạng gần đúng
Trang 20GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Ví dụ 1: Ngày 10/10/2019, VCB ký hợp đồng mua bán kỳ hạn
đối ứng bằng VND với công ty A Hợp đồng có thời hạn 1
năm Tính tỷ giá kỳ hạn F(USD/VND) biết các thông số thị
trường sau:
S(USD/VND) = 23.140 – 23.260
rVND: 6,15-7,45%/năm
rUSD: 3,35-3,95%/năm
Trang 21GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Trang 22GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Trang 23GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Ví dụ 2: Ngày 10/09/2020, VCB ký hợp đồng mua bán kỳ hạn
đối ứng bằng JPY với công ty A Hợp đồng có thời hạn 9
tháng Tính tỷ giá kỳ hạn F(USD/JPY) biết các thông số thị
trường sau:
S(USD/JPY) = 120,24 – 123,45
rJPY: 3,45-4,75%/năm
rUSD: 4,35-5,05%/năm
Trang 24GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Trang 25GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Trang 26GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Điểm kỳ hạn (Forward points) là chênh lệch giữa tỷ giá kỳ
hạn và tỷ giá giao ngay Ký hiệu là P
P = F – S
P = S rT−rc .t
1+ rc.t = S r T − r c t
Trang 27GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
❑ P > 0 khi rT > rC: điểm kỳ hạn gia tăng, đồng ngoại tệ (đồng tiền yết giá) sẽ lên giá
❑ P < 0 khi rT < rC : điểm kỳ hạn khấu trừ, đồng ngoại tệ sẽ giảm giá
❑ P = 0 khi rT = rC : điểm kỳ hạn bằng 0, tỷ giá kỳ hạn bằng
tỷ giá giao ngay
Trang 28GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Phương pháp niêm yết tỷ giá kỳ hạn
Kiểu Outrights: là cách niêm yết tỷ giá đầy đủ, thường được áp
dụng trên thị trường bán lẻ
Kiểu Swap: là cách niêm yết tỷ giá theo điểm kỳ hạn, thường được
áp dụng trên thị trường liên ngân hàng
✓ Nếu điểm kỳ hạn mua (Bid) < điểm kỳ hạn bán (Offer) → cộng
điểm kỳ hạn vào tỷ giá giao ngay
✓Nếu điểm kỳ hạn mua (Bid) > điểm kỳ hạn bán (Offer) → trừ
điểm kỳ hạn vào tỷ giá giao ngay
Trang 29GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Ví dụ: Tỷ giá giao ngay S(USD/CHF) = 0,9972 – 0,9976
Kỳ hạn Kiểu Swap Kiểu Outrights
Trang 30GIAO DỊCH NGOẠI HỐI KỲ HẠN- FORWARD
Ví dụ: Tỷ giá giao ngay S(USD/CHF) = 0,9972 – 76
Kỳ hạn Kiểu Swap Kiểu Outrights
Trang 31HỢP ĐỒNG NGOẠI HỐI KỲ HẠN
1 Chi phí khi mua, bán hợp đồng kỳ hạn là bao nhiêu?
2 Việc thực hiện hợp đồng kỳ hạn có bắt buộc không ?
3 Có được thay đổi hay hủy bỏ hợp đồng kỳ hạn không?
Trang 32SỬA ĐỔI HỢP ĐỒNG NGOẠI HỐI KỲ HẠN
1 Hủy bỏ hợp đồng (Cancellation)
2 Gia hạn hợp đồng (Extension)
3 Kết thúc sớm hợp đồng (Early Termination)
Trang 33HỦY BỎ HỢP ĐỒNG
KỲ HẠN
◦ Example: The contract negotiation was unsuccessful.
ABC company no longer needs to buy USD On 25
Feb 2014, ABC requests the bank to cancel the
Forward contract
◦ Solution:
✓Let the Forward deal executed as contracted
✓Bank do a opposite deal at the spot rate on the date
we cancel
✓The profit or loss arising from the difference in the
exchange rate is borne by the customer
Trang 34HỦY BỎ HỢP ĐỒNG
KỲ HẠN
o The old deal:
ABC buy Forward USD 1mio and sell VND
21.268.000.000 on 25 Feb 2014 (USD/VND =
21.268)
o At maturity: USD/VND is 21.258 – 21.260
o The new deal:
VND21.258.000.000 on 25 Feb 2014
✓This means ABC needs to pay VND10.000.000
(VND21.268.000.000 – VND21.258.000.000) to
Trang 35GIA HẠN HỢP ĐỒNG
KỲ HẠN
◦ Example: The shipment is delayed by one month On
25 Feb 2014, ABC requests the bank to extend the
forward contract for one month
◦ Solution:
Forward contracts in this case can be extended by FX
swaps as follow:
✓Book the opposite deal at the current spot
✓Set up a new one month forward contract by using
the current spot rate and 1mth forward point
✓The profit or loss arising from the difference in the
exchange rate is borne by the customer
Trang 36GIA HẠN HỢP ĐỒNG
KỲ HẠN
oThe old deal:
✓ ABC buy FWD USD1,000,000 and sell VND
✓ABC needs to pay VND 9.000.000 (VND21.268.000.000 –
VND21.259.000.000) to extend the old deal.
✓ Tổng chi phí công ty phải trả = 21.351.000.000 +
Trang 37KẾT THÚC SỚM HỢP ĐỒNG KỲ
HẠN
◦ Example: The shipment arrived one month earlier.
Therefore, ABC requests the bank to execute the
forward contract one month earlier (24 Jan 2014)
✓Bank book an opposite deal using the current spot
rate and 1mth forward points
✓The profit or loss arising from the difference in the
Trang 38KẾT THÚC SỚM HỢP ĐỒNG KỲ
HẠN
◦ The old deal:
✓ ABC buy Forward USD1.000 000 and sell VND
21.268.000.000 on 25.Feb.2014 (USD/VND = 21.268)
◦ On 24Jan2014:
✓ USD/VND is 21.241 – 21.243
✓ 1 month Forward point USD/VND is 81 – 90
◦ The new deal:
✓ABC buy USD1.000.000 and sell VND 21.243.000.000 on
Trang 39MNCs sử dụng Forward như thế nào?
o Phòng vệ cho việc nhập khẩu
o Bảo vệ cho khoản thu xuất khẩu
o Hợp đồng kỳ hạn có thể sửa đổi hoặc bù trừ
Trang 40XỬ LÝ HỢP ĐỒNG NGOẠI HỐI KỲ HẠN
Bài tập 1
Công ty Thành Công xuất khẩu hàng sang Úc dự kiến sẽ nhận được
500.000 AUD trong 3 tháng nữa Công ty ký hợp đồng bán kỳ hạn số AUD
cho ngân hàng VIB Hiện tại đang là 1/5, tỷ giá giao ngay S(AUD/VND) =
Trang 41XỬ LÝ HỢP ĐỒNG NGOẠI HỐI KỲ HẠN
Bài tập 2
Công ty Thắng Lợi nhập khẩu 1 lô hàng từ Pháp dự kiến sẽ phải thanh toán
800.000 EUR trong 3 tháng nữa Công ty ký hợp đồng mua kỳ hạn số EUR
với ngân hàng Hiện tại đang là 1/6, tỷ giá giao ngay S(EUR/VND) =
Trang 42XỬ LÝ HỢP ĐỒNG NGOẠI HỐI KỲ HẠN
Bài tập 3
Ngày 01/06/2020, Công ty La Roche ký hợp đồng bán kỳ hạn 3 triệu USD đề bảo
hiểm tỷ giá cho khoản thu xuất khẩu sẽ nhận vào ngày 1/09/2020 với tỷ giá hợp
đồng kỳ hạn là 23.700 Hợp đồng kỳ hạn được công ty La Roche xử lý thế nào
nếu tình huống sau đây xảy ra:
Tình huống 1: Công ty nhận được tiền hàng trễ hơn 1 tháng vào ngày 1/10/2020
Tình huống 2: Công ty nhận được tiền hàng sớm hơn 1 tháng vào ngày 1/08/2020
Biết các thông tin thị trường như sau:
- Tỷ giá giao ngay vào ngày 1/8: USD/VND = 23.550-23.650
- Tỷ giá giao ngay vào ngày 1/9: USD/VND = 23.650-23.750
- Tỷ giá giao ngay vào ngày 1/10: USD/VND = 23.350 – 23.400
Trang 43Thực tiễn tại Việt Nam
Quy định pháp lý
Giao dịch mua, bán ngoại tệ kỳ hạn
(sau đây gọi là giao dịch kỳ hạn) là
giao dịch hai bên cam kết mua, bán
với nhau một lượng ngoại tệ với Đồng
Việt Nam hoặc với một ngoại tệ khác
theo tỷ giá kỳ hạn xác định tại ngày
giao dịch Kỳ hạn của giao dịch được
thực hiện theo quy định tại Điều 6
Thông tư này.
Giao dịch kỳ hạn
Trang 44Thực tiễn tại Việt Nam
Hợp đồng kỳ hạn thực tế
Đây là nội dung quan trọng
nhất của hợp