Sản phẩm: HS nêu được các bài toán quản lý trong thực tế Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh - GV yêu cầu HS tìm hiểu thêm một số bài toán quản lý khác và trình bày nhanh trướ[r]
Trang 1Ngày soạn: 12/08/2018 Tiết KHDH: 1, 2
CHƯƠNG I: KHÁI NIỆM CƠ SỞ DỮ LIỆU VÀ HỆ QUẢN TRỊ CƠ SỞ DỮ LIỆU
BÀI 1: KHÁI NIỆM VÀ VAI TRÒ CỦA CƠ SỞ DỮ LIỆU
A NỘI DUNG BÀI HỌC
1 Mô tả bài học
- Các bài toán quản lý thường gặp; - Xử lý thông tin các bài toán quản lý; - CSDL;
2 Mạch kiến thức bài học
- Tìm hiểu các bài toán quản lý thường gặp;
- Tìm hiểu các công việc xử lý thông tin bài toán quản lý điểm của HS;
- Tìm hiểu về khái niệm CSDL;
B TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức: Biết được các thao tác tạo lập, cập nhật và khai thác thông tin của một tổ chức.
2 Kỹ năng: Bước đầu hình thành kĩ năng khảo sát thực tế cho ứng dụng CSDL.
3 Thái độ: Có ý thức sử dụng máy tính để khai thác thông tin, phục vụ công việc hàng ngày.
4 Định hướng phát triển năng lực
- Năng lực chung:
+ Năng lực tự học: Xác định được các thao tác tạo lập, cập nhật và khai thác thông tin của một tổ chức
+ Năng lực giải quyết vấn đề: Lấy được ví dụ về những bài toán quản lý phổ biến trong thực tế Diễn tả được các công việc thường gặp khi xử lý thông tin của một tổ chức
+ Năng lực giao tiếp: chủ động, lắng nghe ý kiến tích cực những kiến thức về xử lý thông tin của một tổ chức + Năng lực hợp tác: đề xuất, phân chia các nhiệm vụ cho các thành viên nhóm khi tìm hiểu về cách xử lý thông tin của một tổ chức
+ Năng lực tư duy: có thể làm rõ thông tin, hình thành ý tưởng và triển khai các ý tưởng về xử lý thông tin
- Năng lực chuyên biệt:
+ Năng lực sử dụng công nghệ thông tin: sử dụng hiệu quả máy tính để tìm hiểu kiến thức về CSDL (thường hs phải chuẩn bị trước ở nhà)
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên
- Phương tiện: Giáo án, SGK, SGV và máy chiếu
- Phiếu học tập: Theo em, như thế nào là tạo lập, cập nhật và khai thác hồ sơ?
2 Học sinh: vở ghi, SGK, xem trước bài.
3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh giá
Nội dung Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận dụng cao MỘT SỐ
KHÁI NIỆM
CƠ BẢN
- Nêu được công việc khi xử lí thông tin của một
tổ chức
- Giải thích và cho ví
dụ về việc tạo lập, cập nhật và khai thác hồ sơ
- Áp dụng việc tạo lập, cập nhật, khai thác hồ sơ cho
tổ chức thường gặp
- Phân tích được một hệ thống thông tin đơn giản
III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP
TIẾT 1 A1 KHỞI ĐỘNG
HOẠT ĐỘNG 1 (5 phút) Tình huống xuất phát
1 Mục tiêu: GV nêu được tình huống để HS nhận thấy vai trò của CSDL được ứng dụng phổ biến hiện nay.
2 Phương pháp/ kĩ thuật dạy học: Yêu cầu HS suy nghĩ và nêu ý kiến cá nhân.
3 Hình thức tổ chức hoạt động: Gv yêu cầu HS phát biểu ý kiến cá nhân trả lời cho 3 câu hỏi của gv, sau đó gv tổng
hợp
Trang 24 Phương tiện dạy học: Máy chiếu.
5 Sản phẩm: Sau hoạt động này, HS thấy được nhu cầu cần sử dụng đến STVB trên máy.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Chuyển giao nhiệm vụ học tâp: Gv chiếu một số hình ảnh của một số CSDL sau đó đặt
câu hỏi: Muốn quản lý thông tin về điểm học sinh của lớp ta nên lập danh sách chứa các
cột nào?
- Theo dõi, tổng hợp lại ý kiến
- Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện nhiệm vụ của học sinh: Qua việc trả lời các câu
hỏi, HS sẽ tổ chức lưu trữ được bảng điểm
- Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Trao đổi thảo luận
- Báo cáo kết quả
B1 HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
HOẠT ĐỘNG 2 (25 phút) Tìm hiểu về một số bài toán quản lý và cách xẻ lý thông tin
1 Mục tiêu: HS nhận ra các bài toán thường gặp trong cuộc sống.
2 Phương pháp/ kĩ thuật dạy học: thảo luận nhóm: GV phát phiếu học tập, yêu cầu HS thảo luận và trình bày,
GQVĐ
3 Hình thức tổ chức hoạt động: Nêu câu hỏi, yêu cầu HS thảo luận sau đó cá nhân trình bày.
4 Phương tiện dạy học: Máy chiếu, bảng phụ.
5 Sản phẩm: Hs nêu được một số bài toán quản lý thường gặp, xử lý thông tin cần quản lý trong bài toán quản lý
điểm HS
PHT1: Tìm hiểu sách giáo khoa và các tài liệu liên quan để trả lời các câu hỏi:
1 Nêu một số bài toán quản lý mà em thấy xung quanh mình?
2 Nêu các bước xử lý thông tin của bài toán quản lý điểm HS?
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- Chuyển giao nhiệm vụ học tâp: Yêu cầu học sinh thảo luận theo
PHT1, yêu cầu cá nhân bất kỳ trình bày.
- Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ học sinh thảo luận và trình bày
- Đánh giá kết quả các nhóm và tổng kết lại kiến thức cho HS
- Trao đổi thảo luận, ghi nội dung thảo luận
- Báo cáo kết quả thảo luận, học sinh cập nhật kiến thức đã được các bạn trình bày và
GV tổng kết lại
I MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN
1 Bài toán quản lý
Để quản lý học sinh trong nhà trường, người ta thường lập các biểu bảng gồm các cột, hàng để chứa các thông tin cần quản lý
Một trong những biểu bảng được thiết lập để lưu trữ thông tin về điểm của hs như sau (h.1-SGK)
2 Các công việc thường gặp khi xử lý thông tin của một tổ chức
a) Tạo lập hồ sơ: Cần thực hiện các công việc sau:
- Xác định chủ thể cần quản lý
VD: ví dụ trên chủ thể cần quản lý là học sinh,
- Xác định cấu trúc hồ sơ
- Thu thập, tập hợp hồ sơ thông tin cần thiết cho hồ sơ từ nhiều nguồn khác nhau và lưu trữ chúng theo đúng cấu trúc đã xác định
b) Cập nhật hồ sơ c) Khai thác hồ sơ
- Sửa chữa hồ sơ - Sắp xếp hồ sơ
- Chèn thên hồ sơ - Tìm kiếm
- Cần xoá hồ sơ - Thông kê
- Lập báo cáo
C1 LUYỆN TẬP
HOẠT ĐỘNG 3 (10 phút): Hệ thống kiến thức, Vận dụng giải các bài tập.
1 Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học về xử lý thông tin của bài toán quản lý.
2 Phương pháp/ kĩ thuật dạy học: Cá nhân trả lời nhanh các câu hỏi trắc nghiệm.
3 Hình thức tổ chức hoạt động: Chia lớp thành bốn nhóm nhỏ thảo luận trả lời các câu hỏi trong phiếu học tập 2
4 Phương tiện dạy học: máy chiếu, máy hình.
5 Sản phẩm: Trả lời được các câu hỏi, nắm được kiến thức trọng tâm của bài.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- Chuyển giao nhiệm vụ học tâp theo PHT3 - Thực hiện nhiệm vụ học tập
Trang 3- Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ học sinh thực hiện nhiệm
vụ
- Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện nhiệm vụ của học
sinh
Kết luận kiến thức để học sinh ghi vào vở
- Trao đổi thảo luận
- Báo cáo kết quả, thảo luận, học sinh cập nhật sản phẩm của hoạt động học
PHT2 Câu 1: Công việc thường gặp khi xử lí thông tin của một tổ chức là gì?
A Tạo lập hồ sơ B Cập nhật hồ sơ C Khai thác hồ sơ D Tạo lập, cập nhật, khai thác hồ sơ
Câu 2: Việc lưu trữ dữ liệu đầy đủ và hợp lí sẽ:
A Hỗ trợ thống kê, báo cáo, tổng hợp số liệu B Hỗ trợ ra quyết định C Cả A và B đều đúng D Cả A và B đều sai
Câu 3: Cần tiến hành cập nhật hồ sơ học sinh của nhà trường trong các trường hợp nào sau đây?
A Một học sinh mới chuyển từ trường khác đến; thông tin về ngày sinh của một học sinh bị sai
B Sắp xếp danh sách học sinh theo thứ tự tăng dần của tên
C Tìm học sinh có điểm môn toán cao nhất khối
D Tính tỉ lệ học sinh trên trung bình môn Tin của từng lớp
Câu 4: Việc xác định cấu trúc hồ sơ được tiến hành vào thời điểm nào?
A Trước khi thực hiện các phép tìm kiếm, tra cứu thông tin B Cùng lúc với việc nhập và cập nhật hồ sơ
C Sau khi đã nhập các hồ sơ vào máy tính D Trước khi nhập hồ sơ vào máy tính
Câu 5: Xét công tác quản lí hồ sơ Trong số các công việc sau, những việc nào không thuộc nhóm thao tác cập nhật
hồ sơ? A Xóa một hồ sơ B Thống kê và lập báo cáo C Thêm hai hồ sơ D Sửa tên trong một hồ sơ
D1 VẬN DỤNG, TÌM TÒI, MỞ RỘNG
HOẠT ĐỘNG 4 (3 phút) Vận dụng kiến thức vào thực tế
1 Mục tiêu: HS nhận ra các bài toán quản lý thường gặp
2 Phương pháp/ kĩ thuật dạy học: Học sinh trình bày nhanh trước lớp.
3 Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân trình bày kết quả nghiên cứu được trước tập thể lớp.
4 Phương tiện dạy học: Máy chiếu.
5 Sản phẩm: HS nêu được các bài toán quản lý trong thực tế
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- GV yêu cầu HS tìm hiểu thêm một số bài toán quản lý khác và trình bày nhanh trước
lớp
- Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện nhiệm vụ của học sinh
- Suy nghĩ, trả lời
HOẠT ĐỘNG 5 (2 phút) Tìm tòi mở rộng
1 Mục tiêu: HS sẽ tiến hành xử lý thông tin cho bài toán quản lý sách thư viện.
2 Phương pháp/ kĩ thuật dạy học: Học sinh tự nghiên cứu, chuẩn bị ở nhà và nộp lại GV tiết học sau.
3 Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân trình bày kết quả nghiên cứu được trước tập thể lớp.
4 Phương tiện dạy học: máy chiếu.
5 Sản phẩm: HS biết xử lý thông tin cho các bài toán quản lý đơn giản thường gặp.
- GV yêu cầu HS tìm hiểu thêm một số bài toán quản lý khác, trình bày các bước
xử lý thông tin của bài toán quản lý sách thư viện
- Có thể hỗ trợ học sinh (nếu cần)
- Đánh giá kết quả (sản phẩm) thực hiện nhiệm vụ của học sinh
- Thực hiện nhiệm vụ học tập ở nhà
- Báo cáo kết quả, thảo luận
E1 HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
- Thực hiện nhiệm vụ hoạt động 5 Gv đã giao, học bài cũ
- Xem trước phần nội dung còn lại của bài 1
NỘI DUNG CÁC CÂU HỎI, BÀI TẬP
Câu 1: Theo em, các công việc thường gặp khi xử lí thông tin của một tổ chức là gì? Cho ví dụ tương ứng? (MĐ1,
MĐ2)
Câu 2: Theo em nhập dữ liệu là tạo lập hồ sơ sách ở thư viện, theo em cần phải lưu trữ những thông tin gì? (MĐ3) Câu 3: Giả sử có bảng thông tin quản lý giáo viên như sau: (MĐ4)
Trang 4stt Họ tên Ngày sinh Giới tính Là GVCN môn Số tiết/ năm Hệ số lương
- Với hồ sơ trên, theo em có thể cần thống kê, tổng hợp những gì?
- Em cho biết cần thêm hoặc bớt cột nào trong hồ sơ trên cho phù hợp hơn với thực tế Tại sao?