Ai cũng biết chiến tranh là do sự kỳ thị lẫn nhau về tôn giáo hoặc chính kiến (ý thức hệ), nhưng những thứ này thật ra chỉ là bề nổi khi cần thì trưng ra để phủ lên cái lớp thực chất bên trong là những cuộc tranh chấp về quyền lợi kinh tế, trong một thế giới mà tài nguyên thiên nhiên và các nguồn của cải khác vốn dĩ giới hạn và phân bố không đồng đều, mà ý của kẻ mạnh là muốn chia lại để giành được phần hơn. Trong tình hình thế giới diễn biến ngày càng phức tạp, việc ngăn chặn, phòng ngừa chiến tranh là vô cùng quan trọng. Đất nước ta từng trải qua nhiều cuộc chiến tranh, chúng ta thấy rõ sự tàn khốc, sự mất mát của các gia đình, sự tàn phá nặng nề mà chiến tranh mang lại vì vậy mà chúng ta cần cảnh giác, tỉnh táo, sẳn sàng các phương án cao nhất, các tình huống có thể xảy ra, vì lợi ích quốc gia dân tôc, vì độc lập chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, sẳn sằng bảo vệ và đẩy lùi chiến tranh giữ ổn định để đất nước phát triển Chính vì nhận ra tầm quan trọng của việc ngăn chặn, phòng chống chiến tranh xảy ra nên nhóm em đã quyết định đi sâu vào để tài để tìm hiểu và nâng cao nhận thức bảo vệ phòng ngừa chiến tranh
Trang 1MỤC LỤC
A PHẦN MỞ ĐẦU
B PHẦN NỘI DUNG
I CHIẾN TRANH
1 NGUYÊN NHÂN XUẤT HIỆN CHIẾN TRANH
2 KHÁI NIỆM CHIẾN TRANH
3 MỤC ĐÍCH CHIẾN TRANH
4 PHÂN LOẠI HÌNH THỨC CHIẾN TRANH
II HẬU QUẢ CỦA CHIẾN TRANH
III TÌNH TRẠNG ĐẤT NƯỚC TA KHI CÓ CHIẾN TRANH XẢY RA
IV NHÂN DÂN PHẢI LÀM GÌ, HÀNH ĐỘNG NHƯ THẾ NÀO KHI CÓ CHIẾN TRANH
V BIỆN PHÁP NGĂN CHẶN CHIẾN TRANH XẢY RA
VI THÂN PHẢI LÀM GÌ ĐỂ NGĂN CHẶN CHIẾN TRANH HOẶC KHI CHIẾN TRANH XẢY RA
C PHẦN KẾT LUẬN
Trang 2A PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lí do chọ đề tài
Ai cũng biết chiến tranh là do sự kỳ thị lẫn nhau về tôn giáo hoặc chính kiến (ý thức hệ), nhưng những thứ này thật ra chỉ là bề nổi khi cần thì trưng ra để phủ lên cái lớp thực chất bên trong là những cuộc tranh chấp về quyền lợi kinh tế, trong một thế giới mà tài nguyên thiên nhiên và các nguồn của cải khác vốn dĩ giới hạn và phân bố không đồng đều, mà ý của kẻ mạnh là muốn chia lại để giành được phần hơn
Trong tình hình thế giới diễn biến ngày càng phức tạp, việc ngăn chặn, phòng ngừa chiến tranh là vô cùng quan trọng Đất nước ta từng trải qua nhiều cuộc chiến tranh, chúng ta thấy rõ sự tàn khốc, sự mất mát của các gia đình, sự tàn phá nặng nề mà chiến tranh mang lại vì vậy mà chúng ta cần cảnh giác, tỉnh táo, sẳn sàng các phương án cao nhất, các tình huống có thể xảy ra, vì lợi ích quốc gia dân tôc, vì độc lập chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, sẳn sằng bảo vệ và đẩy lùi chiến tranh giữ ổn định để đất nước phát triển
Chính vì nhận ra tầm quan trọng của việc ngăn chặn, phòng chống chiến tranh xảy ra nên nhóm em đã quyết định đi sâu vào để tài để tìm hiểu và nâng cao nhận thức bảo vệ phòng ngừa chiến tranh
2 Mục đích khi phân tích đề tài
Việc phòng chống, ngăn chặn chiến tranh là vô cùng quan trọng, nhưng mấy ai biết được hoàn toàn về việc phải ngăn chặn chiến tranh như thế nào
Có rất nhiều người còn bàng quang, nghĩ ràng chiến tranh đã kết thúc, không tìm hiểu về thông tin, còn rất nhiều bạn trẻ kiến thức còn hạn hẹp, dễ tin vào các “ chiến tranh tâm lí” của kẻ địch trở thành những người nội phản chống lại đảng nhà nước gây hại cho quốc phòng an ninh, phá hoại sự độc lập tự do của tổ quốc
Trước những thức trạng đáng buồn ấy, chúng ta cần phải làm gì để tất cả nhìn nhận lại việc phòng chống, ngăn chặn chiến tranh, để chiến tranh không còn diễn ra, để đất nước được ổn định và ngày càng phát triển
3 Nhiệm vụ khi phân tích đề tài
- Giải thích được chiến tranh? Nguyên nhân dẫn đến chiến tranh?
- Đưa ra được cái nhìn tổng quát về vấn đề chiến tranh và phòng chống chiến tranh
- Trình bày được các vấn đề liên quan đến chiến tranh và phòng chống chiến tranh hiện nay
4 Đối tượng và khánh thể trong việc phân tích đề tài
a) Đối tượng
Trang 3Đối tượng cần phải phân tích là chiến tranh và phòng chống chiến tranh xảy ra Cụ thể là hậu quả mà chiến tranh gây ra, thực trạng và tầm quan trọng của việc phòng chống chiến tranh
b) Khách thể
Đất nước Việt Nam, mọi người dân Việt Nam, bất kể công dân, già hay trẻ, nam hay nữ
5 Phạm vi phân tích, nghiên cứu đề tài
Việc “ phòng chống chiến tranh” được khỏa sát chủ yếu ở trong đất nước Việt Nam ở thời đại hiện nay, trong bối cảnh thế giới hòa bình nhưng đầy phức tạp
6 Phương pháp phân tích, nghiên cứu đề tài
Để phân tích nghiên cứu về đề tài, nhóm đã sử dụng một số phương pháp như: Phân tích, nghiên cứu tài liệu, tổng kết kinh nghiệm
B PHẦN NỘI DUNG
I Chiến tranh
1 Nguyên nhân xuất hiện chiến tranh
Ngày xưa, con người thường sống thành nhóm, bầy đàn ( bộ lạc, bộ tộc) để bảo
vệ, chia sẻ lương thực với nhau Những người đàn ông khỏe mạnh thường đánh bắt, săn bắt động vật để làm thức ăn Dần dần con người sử dụng những xương động vật để làm trang sức trang trí, da thú dùng để làm quần áo… Con người bắt đầu phát triển, họ bắt đầu mở rộng vùng tìm kiếm nguồn thức Từ lúc đó, họ sẽ phát hiện được những bộ khác Họ bắt đầu tranh giành nhau những khu vực tìm kiếm thức ăn Từ từ, những cuộc xung đột xảy ra giữa các bộ tộc, bộ lạc Những xung đột đó dần dần lớn lên, họ không thể thỏa thuận về khu vực săn bắn Các bộ tộc bắt đầu thành lập những nhóm người nhỏ nhữn người có sức mạnh đến đi tấn công những bộ tộc khác Họ gọi đấy là chiến tranh giữa các bộ tộc Không chỉ vậy, những người có nhiều của cải tích góp được trong quá trình săn bắn bắt đầu
có quyền lực hơn những người không thể săn bắn được hay những người săn bắn được rất ít Bởi quyền lực, họ bắt đầu đàn áp, bốc lộ sức lao động của những người
có ít của cải Dần dần, giữa họ xảy ra những mâu thuẫn Họ bắt đầu đứng lên nổi dậy để giành lại quyền kiểm soát và chia nhau những chiến lợi phẩm Bắt đầu từ
đó, con người biết đến với chiến tranh
2 Khái niệm chiến tranh
“Chiến tranh” được hiểu theo nhiều cách dưới nhiều cách nhìn khác nhau Theo Phật giáo, “Chiến tranh” là sự gieo rắc tội ác, gieo rắc sự nghèo nàn, tật bệnh, đói khát cho cả hai loại chiến tranh bị động và chiến tranh Bởi vì “chiến
Trang 4tranh” thì hy sinh rất nhiều, các công trình kiến trúc bị phá hủy trong quá trình diễn ra diễn ra chiến tranh, nông dân tham gia chiến đấu không còn tập trung sản xuất, lương thực bị tiêu hao rất lớn cho quá trình chiến tranh
Theo học thuyết tâm lý chiến tranh, , chiến tranh xuất phát từ tâm lý của con người, cho rằng đó là "bản năng xâm lược" của con người, là "hành vi" của con người Các đại diện cho rằng loài người đặc biệt là đàn ông sinh ra đã có thói quen xung đột Thông thường những loại xung đột này bị kìm nén bởi xã hội, nó cần một cơ hội để giải thoát các xung đột bằng chiến tranh
Theo thuyết Malthus thì sự mất cân bằng giữa việc tăng dân số và tăng thức ăn
là nguồn gốc của xung đột Nghĩa là trong khi dân số tăng theo cấp số nhân thì nguồn tài nguyên, của cải lại tăng theo cấp số cộng tạo ra sự mất cân đối dẫn đến chiến tranh
Rất nhiều khái niệm khác nhau về “chiến tranh” nên không có khái niệm chính xác về hiện tượng “chiến tranh” Mãi sau này, sau khi học thuyết của Chủ nghĩa Marx ra đời Người ta đã dùng khái niệm “chiến tranh” trong học thuyết để làm khái niệm chính thức về “chiến tranh”: Chiến tranh là hiện tượng chính trị – xã hội mang tính lịch sử, là hoạt động đấu tranh giữa các giai cấp, các nhà nước, các lực lượng chính trị có địa vị, lợi ích đối lập nhau trong một nước hoặc giữa các nước nhằm đạt được mục đích chính trị nhất định Bởi mỗi cuộc chiến tranh diễn ra đều được ghi lại, và được truyền nhau qua nhiều thế hệ Hầu hết các cuộc chiến tranh
là sự tranh giành quyền lợi, lợi ích của hai thế lực đối đầu nhau Trong đó, mục đích lớn nhất của họ là muốn chiếm được sự thống trị đối phương
3 Mục đích chiến tranh
Chiến tranh có thể diễn ra với nhiều mục đích khác nhau Thời kỳ đồ đá, người ta chiến tranh đê giành khu vực săn bắn hoặc dùng để chiếm phần lương thực của những người nhiều Đến thời kỳ phong kiến, các quốc gia tiến hành xâm lược với mục đích chiếm tài nguyên, đất đai, của cải của nước khác, nhằm
để mở rộng phạm vi của nước mình và thu thập tài nguyên để đát nước phát triển mạnh hơn Đến thời kỳ các đế quốc, người ta bắt đầu việc xâm chiến các nước khác với mục đích biến quốc gia đó thành thuộc địa của bình Các nước thuộc địa phai cung cấp các tài nguyên, khoáng sản, nô lệ … Phục vụ cho các nước chiếm hữu Bởi những cuộc chiến mở rộng phạm vi, chiến tranh thuộc địa Những nước bị động rơi vào chiến tranh, trở thành những nước thuộc địa
Họ bắt buộc thực hiện chiến tranh để giải phóng đất nước, thoát khỏi sự nộ lệ, chiếm lại vùng lãnh thổ vốn có của mình
4 Phân loại các hình thức chiến tranh
Trang 5Mặc dù chiến tranh xảy ra với nhiều mục đích khác nhau Nhưng đa phần chiến tranh vẫn chia theo hai mục đích: chiếm hữu và giải phóng
Dựa vào mục đích và hình thức, cách thức tiến hành, quy mô, vị trí, phương tiện, môi trường mà ta có thể phân thành nhiều loại khác nhau Tuy nhiên, chiến tranh vẫn chia thành hai loại chính: đó là chiến tranh phi nghĩa và chiến tranh chính nghĩa Chiến tranh phi nghĩa chiến tranh với mục địch xâm chiếm lãnh thổ với tước đi quyền lợi của người khác và gia tăng quyền lợi của bản thân mình Ngược lại với chiến tranh phi nghĩa, chiến tranh chính nghĩa là chiến tranh bảo vệ quyền lợi của mình và giành lại tất cả những gì mình đã mất với mục đích giải phóng đát nước, giải phóng dân tộc
Dựa theo học thuyết chủ nghĩa Marx, Lenin đã nguyên cứu và phân loại chiến tranh dựa trên những mâu thuẫn cơ bản của thời đại mới và phân chiến tranh: chiến tranh cách mạng và chiến trang phản các mạng Cách mạng là xóa bỏ cái cũ để thay thế bằng cái mới tiến bộ hơn, là một sự thay đổi sâu sắc, thường xảy ra trong một thời gian tương đối ngắn Các cuộc cách mạng có thể dẫn đến thay đổi trong các thể chế chính trị – xã hội, hoặc thay đổi lớn trong một nền kinh tế hay văn hóa Chiến tranh phản cách mạng với ý định đặt chế độ chính trị của nước khác, nhằm mục đích biến nước khác thành thuộc địa của mình, lấy những tài nguyên, tiền của, thị trường của nước khác thành thị trường riêng của mình Chiến tranh cách mạng đi ngược lại với chiến tranh phản cách mạng Đây là cuộc chiến bảo vệ đất nước chống lại âm mưu của kẻ thù, của những nước đế quốc
II Hậu quả của chiến tranh
1 Kinh tế sụp đổ
Nền kinh tế bắt đầu lũng đoạn và có dấu hiệu của sụp đổ Lạm phát tăng chóng mặt Chênh lệch giàu nghèo ngày càng gia tăng Bóc lột trong lao động ngày càng nhiều mà không được giải quyết Nền kinh tế bắt đầu lệ thuộc vào nước ngoài ngày càng nhiều đến nỗi khó có thể duy trì được đất nước
Cả chính phủ cũng bị lệ thuộc vào nước ngoài, từ đó nước ngoài đòi hỏi thêm nhiều yêu sách
Các công ty của quốc gia xâm lược bắt đầu đổ bộ vào đất nước, thuê mướn nhân công với giá rẻ mạt, bóc lột người lao động mà giai cấp nắm quyền không làm gì được họ vì họ bị
lệ thuộc vào nước ngoài quá nhiều
Nguy hiểm hơn, họ còn đưa người của họ vào ở, xâm lược, thôn tín một cách thầm lặng
mà không dùng đến một viên đạn, một người lính Nhà nước thiếu nợ, bị lệ thuộc kinh tế vào nước ngoài đến nỗi phải bán đi những địa điểm quan trọng cho nước ngoài xây dựng trên đó
Trang 62 Người dân mất gần hết các quyền công dân, quan trọng nhất là quyền tự do
Cái này chắc ai cũng biết Hầu như nói gì, làm gì cũng bị đi tù Người dân bị bọn tham nhũng tìm mọi cách để vơ vét, đánh đập
Đây là dấu hiệu dẫn đến cuộc chiến xảy ra
3 Chết chóc
Cái này thì ai cũng biết, nhưng tôi sẽ nói thứ khác, thứ mà không phải ai cũng biết Cái việc những người lính bị chết, vợ mất chồng, cha mẹ mất con, con mất cha thì quá bình thường rồi Ở đây tôi sẽ nói tới dân thường bị chết
Đừng nghĩ chiến tranh là họ chỉ đánh nhau mà để cho dân được yên ổn Không hề, bất kỳ cuộc chiến nào, một khi phe tấn công tràn đến đâu thì họ sẽ cướp bóc, giết chóc đến đấy không chừa một ai Đừng nghĩ người dân sẽ được yên ổn Họ đánh để họ chiếm đất, họ chiếm tài nguyên chứ không phải để gánh một đống người dân, không có ăn lại còn phải
lo cho dân nữa, không hề
4 Cướp bóc
Binh lính không mang theo nhiều thức ăn, lương thực mà họ mang theo chỉ đủ cho cuộc hành quân Tất cả những đại đội đều phải tự nuôi mình bằng cách chiếm lấy những gì có được ở những nơi họ đi qua, đó là một chi tiết nhỏ của việc lấy chiến tranh nuôi chiến tranh Khi họ đến một nơi nào đó, họ sẽ cướp bóc hết tất cả những thứ ở đó để có thể đi tiếp, có thể chiến đấu tiếp Những gì còn lại chỉ là một đống hoang tàn Ngay cả phe nhà, cướp bóc cũng xảy ra, đó là cái mà họ gọi là trưng thu lương thực để nuôi lính, thực chất vẫn là cướp bóp
5 Hãm hiếp
Trong môi trường quân đội, hầu như toàn bộ đều là nam giới, một khi chiếm được một nơi nào đó, việc hãm hiếp chắc chắn sẽ xảy ra
6 Người vô gia cư
Một khi chiến tranh đi đến đâu, đất đai đều bị chiếm đóng, người dân bị mất đất của mình, họ không còn gì để chứng minh phần đất của họ Vậy là họ không có nhà, không
có tài sản Chưa kể những người dân tị nạn do chiến tranh, quê nhà bị tàn phá, đất đai,
Trang 7nhà cửa đều không còn và họ cũng không còn cách nào để lấy lại Họ phải lang thang từ nơi này qua nơi khác, không có giấy tờ để chứng minh mình là công dân của một nơi nào
đó Họ phải trốn chui chốn nhủi để khỏi phải bị bắt làm tù nhân chiến tranh, nhưng họ cũng phải làm việc để có thể tồn tại Cứ thế, họ phải đi hết nơi này đến nơi khác Ở những nơi chiến tranh chưa xảy ra, họ đều không chấp nhận người vô gia cư, những người này có thể cướp bóc, giết người mà sẽ không ai biết họ là ai, do đó họ không bao giờ cho phép người vô gia cư có mặt ở thành phố, thị trấn của họ Một khi gặp bất kỳ người vô gia cư nào, họ sẽ bắt, nếu may mắn sẽ bị trục xuất về đất nước của họ, còn không sẽ phải trở thành tù binh phục vụ cho chiến tranh
7 Xảy ra tham nhũng
Khi chiến tranh kết thúc, một thời kỳ đen tối lại đến Phe thắng trận bắt đầu tái thiết đất nước Họ đưa người của họ vào quản lý toàn bộ mọi thứ Những người đó sẽ lợi dụng cơ hội để vơ vét của cải, cướp bóc tài sản Những kẻ lãnh đạo sẽ chiếm lấy đất đai, nhà cửa, tài sản của người dân Lúc này hầu như mọi giấy tờ đều không còn, nếu còn cũng không còn giá trị nữa Những tên tham nhũng trở nên giàu có nhờ chiếm lấy tài sản của phe bại trận, kể cả của phe nhà
III Tình trạng đất nước ta khi có chiến tranh xảy ra
1 Nông nghiệp
-Nông nghiệp sa sút, diện tích ruộng đất canh tác bị bỏ hoang nhiều
-Mất mùa, đói kém
-Nhân dân bị cướp ruộng đất phải sống lưu vong
Trang 8-Thường xuyên xảy ra nạn đói.
2 Công nhiệp
-Công nghiệp trì trệ, lạc hậu
-Nền công nghiệp không được chú trọng đầu tư
-Chất lượng năng xuất và trình độ tay nghề của người dân kém
3 Kinh tế
-Chậm phát triển, khủng hoảng về tài chính thường xuyên xảy ra
-Thiếu hụt ngân sách nhà nước, thu nhập quốc dân chưa đảm bảo được tiêu dùng của xã hội, thị trường, vật giá, tài chính, tiền tệ không ổn định, đời sống của nhân dân lao động gặp nhiều khó khăn
-Lòng tin của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng và sự điều hành của nhà nước giảm sút
4 Thủ công nghiệp
-Các làng nghề truyền thống bị kìm hãm và mai một
-Những nghề thủ công cổ truyền không được tiếp nối
-Không đáp ứng được nhu cầu của người dân, một vài bản sắc dân tộc bị mất dần đi
5 giáo dục
-Nhiều trường lớp đóng cưả, tỉ lệ nguời dân không biết chữ tăng cao, phát sinh nhiều tệ nạn xã hội do thiếu hiểu biết
-Làm cho đất nước lâm vào tình trạng suy thoái không ổn định, thế hệ trẻ không phát triển được, nạn dốt nát hoành hành
6 Y tế
Trang 9-Y tế không được đảm bảo, thường xuyên xảy ra nhiều dịch bệnh.
- Dụng cụ, thiết bị y tế thô sơ, tay nghề của bác sỹ còn kém
-Tuổi thọ trung bình của người dân sẻ không cao
IV Nhân dân phải làm gì, phải hành động như nào khi có chiến tranh
- Các tầng lơp nhân dân trên khắp mọi miền tổ quốc, bằng nhiều hình thức, phương pháp đa dạng để góp sức người, sức của khi có chiến tranh xảy ra
- Mỗi nhân dân phải hăng hái ngăn chặn địch, thực hiện “ mỗi công dân là một chiến sĩ, mỗi làng là một pháo đài”
- Mỗi công dân, nhất là thế hệ trẻ nói chung và sinh viên nói riêng phải chuẩn bị sẳn sàng mọi kĩ năng, kiến thức về quốc phòng để bảo vệ đát nước một cách tốt nhất
- Nhân dân phải biết đoàn kết với nhau, hỗ trợ liên kết với nhau, với đảng và nhà nước tạo điều kiện cho đấu tranh giành thắng lợi
- Trung thành với đảng và nhà nước, yêu tổ quốc
- Nâng cao cảnh giác, sẳn sàng đập tan mọi hành động khiêu khích, phá hoại của địch
V Biện pháp ngăn chặn chiến tranh xảy ra
Hiện nay và trong thời gian tới, tình hình thế giới, khu vực tiếp tục có những diễn biến phức tạp Chủ nghĩa đế quốc tiếp tục đẩy mạnh chiến lược toàn cầu phản cách mạng, làm gia tăng nguy cơ đe dọa hoà bình, ổn định, chủ quyền quốc gia, dân tộc Chiến tranh thế
Trang 10giới ít có khả năng xảy ra, nhưng chiến tranh cục bộ, xung đột vũ trang do tranh chấp chủ quyền lãnh thổ, tài nguyên; xung đột sắc tộc, tôn giáo; hoạt động can thiệp lật đổ, ly khai, khủng bố…, có xu hướng gia tăng Nền kinh tế thế giới đang suy thoái, tác động tiêu cực đến nước ta, trực tiếp là kinh tế-xã hội, đồng thời có thể nảy sinh những thách thức mới
về quốc phòng-an ninh Trong nước, các thế lực thù địch tiếp tục đẩy mạnh chiến lược
“Diễn biến hoà bình” với nhiều âm mưu, thủ đoạn tinh vi và xảo quyệt hơn Chúng sử dụng các chiêu bài “dân chủ”, “nhân quyền”, lợi dụng những phần tử phản động đội lốt tôn giáo, bọn cơ hội thoái hóa biến chất…, để lôi kéo, kích động quần chúng, hòng gây mất an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội; lợi dụng các vấn đề tranh chấp biên giới, biển đảo để gây xung đột; các vấn đề về sắc tộc, dân tộc để thực hiện ly khai, làm suy yếu nền tảng quốc gia Các thế lực thù địch cũng triệt để lợi dụng những vấn đề tiêu cực nảy sinh trong quá trình đất nước hội nhập ngày càng sâu, rộng vào nền kinh tế thế giới để tăng cường chống phá Các tệ nạn tham ô, tham nhũng, suy thoái phẩm chất của một bộ phận cán bộ, đảng viên trong bộ máy quản lý các cấp là những nguy cơ không nhỏ tác động mạnh đến quốc phòng, an ninh Vì vậy mà vấn đề ngăn chặn chiến tranh xảy ra đang là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của đất nước:
- Giải quyết mâu thuẫn bằng các biện pháp hòa bình
- Không dùng bạo lực để đàm phán
- Ngăn chặn nội phản, bè lũ phản động
- Không chạy đua vũ trang
- Không làm căng thẳng khi có những xung đột, phải sử dụng những sự mềm dẻo để tiến hành kết thúc những điều đó
VI Bản thân phải làm gì để ngăn chặn chiến tranh hoặc khi chiến tranh xảy ra
-Nâng cao ý thức quốc phòng,an ninh, xây dựng ý thức,thái độ, trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc;