Người coi thanh niên là lực lượngchính và nòng cốt của cuộc cách mạng, đất nước; là thế hệ năng động, sáng tạo; làngười kế tục trung thành sự nghiệp cách mạng của Đảng và nhân dân ta; và
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG CƠ SỞ II
-o0o -TIỂU LUẬN GIỮA KÌ
HỌC TẬP VÀ VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỚI THANH NIÊN
Khóa lớp: K58CLC6 – NHÓM 4
2 Hà Huy Hiệu
3 Nguyễn Thùy Minh Anh
4 Lê Ngọc Minh Phương
191553531819155360101915535336
5 Trần Thành Đạt
6 Đinh Trung Nhật Minh
7 Đặng Nhân Hậu
191553602719155353261915535314
Môn học: Tư tưởng Hồ Chí Minh Giảng viên: Tô Ngọc Hằng
Trang 2PHỤ LỤC
Phụ lục tài liệu ii
I MỞ ĐẦU 5
1 Tính cấp thiết của đề tài 5
2 Tổng quan tình hình nghiên cứu 6
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 6
3.1 Mục đích nghiên cứu 6
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu 7
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 7
4.1 Đối tượng nghiên cứu 7
4.2 Phạm vi nghiên cứu 7
5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu 7
6 Đóng góp mới và ý nghĩa của nghiên cứu 7
II CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ ĐỀ TÀI 7
1 Tư tưởng Hồ Chí Minh 7
1.1 Khái niệm 7
1.2 Cơ sở phát triển 8
1.2.1 Cơ sở thực tiễn 8
1.2.2 Cơ sở lý luận 8
1.2.3 Nhân tố chủ quan Hồ Chí Minh 10
1.3 Quá trình hình thành và phát triển 10
1.3.1 Giai đoạn hình thành tư tưởng yêu nước và chí hướng cách mạng (1890 - 1911) 10
1.3.2 Giai đoạn tìm tòi, khảo nghiệm (1911-1920) 10
1.3.3 Giai đoạn hình thành cơ bản tư tưởng về cách mạng Việt Nam (1921 - 1930) 10
Trang 31.3.4 Giai đoạn hình thành tư tưởng yêu nước và chí hướng cách mạng
(1930 – 1941) 11
1.3.5 Giai đoạn phát triển và hiện thực hóa tư tưởng Hồ Chí Minh
(1930 – 1941) 11
1.4 Ý nghĩa của việc học tập tư tưởng Hồ Chí Minh 11
1.4.1 Việc học tập, tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh giúp người học tiếp cận, hiểu rõ hơn về con người vĩ đại Hồ Chí Minh 11
1.4.2 Học tập tư tưởng Hồ Chí Minh giúp mỗi người nâng cao năng lực tư duy lý luận và phương pháp công tác trong thời đại ngày nay 12
1.4.3 Giáo dục đạo đức, tư cách, phẩm chất cách mạng theo tư tưởng
Hồ Chí Minh 12
1.4.4 Nâng cao tinh thần độc lập, tự chủ, đổi mới, sáng tạo theo tư tưởng Hồ Chí Minh 12
2 Quan điểm của Chủ nghĩa Mác – Lênin về thanh niên 13
3 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thanh niên 13
4 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về thanh niên 14
III CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG/ PHÂN TÍCH VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 14
1 Bối cảnh trong nước tác động đến thanh niên Việt Nam 14
2 Thực trạng của thanh niên Việt Nam 15
3 Lối sống, đạo đức của thanh niên hiện nay 16
3.1 Những biểu hiện của thanh niên trong lối sống tích cực 16
3.2 Những biểu hiện của thanh niên trong lối sống tiêu cực 17
4 Phân tích vấn đề nghiên cứu 18
4.1 Vai trò của thanh niên trong tư tưởng Hồ Chí Minh 18
4.2 Vai trò của giáo dục thanh niên trong tư tưởng Hồ Chí Minh 20
4.3 Những vấn đề trong việc giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh niên 21
IV CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP/ ĐỀ XUẤT/ NHẬN XÉT CHUNG 23 1 Triển vọng 23
Trang 41.1 Cơ hội 23
1.2 Thách thức 24
2 Một số giải pháp và đề xuất 26
2.1 Về nhà nước 26
2.2 Về thanh niên 27
V KẾT LUẬN 29
V TÀI LIỆU THAM KHẢO 30
Trang 5I MỞ ĐẦU:
1 Tính cấp thiết của đề tài:
Với tầm nhìn ẩn chứa một tư duy chiến lược của Hồ Chí Minh, khi nói về tương lai của sự nghiệp cách mạng nước nhà, Hồ Chí Minh đã đưa ra cách so sanh:
“Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây
Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”
Là người có tầm nhìn xa trông rộng, Hồ Chí Minh đã sớm nhận thấy vai trò tolớn của việc đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện thế hệ trẻ Hồ Chí Minh sớm tìm thấy ởthanh niên là lớp người đầu tiên thực hiện cuộc thử thách lớn lao và sứ mệnh cao cảcủa sự nghiệp cách mạng Trong Thư gửi thanh niên và nhi đồng toàn quốc nhân dịpTết sắp đến (năm 1946), Người nói: “Một năm khởi đầu từ mùa xuân Một đời khởiđầu từ tuổi trẻ Tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội” Người coi thanh niên là lực lượngchính và nòng cốt của cuộc cách mạng, đất nước; là thế hệ năng động, sáng tạo; làngười kế tục trung thành sự nghiệp cách mạng của Đảng và nhân dân ta; và là ngườiquyết định vận mệnh của đất nước trong tương lai
Kế thừa tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vai trò, vị trí của thế hệ trẻtrong giai đoạn cách mạng hiện nay, Đảng ta đã có nhiều chủ trương, chính sách vàbiện pháp nhằm tạo điều kiện, cơ hội cho tuổi trẻ phát triển Hội nghị BCHTW lần thứ
4 (khoá VII) đã khẳng định: “Thanh niên là lực lượng xung kích trong sự nghiệp xâydựng và bảo vệ Tổ quốc Sự nghiệp đổi mới có thành công hay không, đất nước bướcvào thế kỷ XXI có vị trí xứng đáng trong cộng đồng thế giới hay không, phần lớn phụthuộc vào thanh niên, vào việc bồi dưỡng, rèn luyện thế hệ thanh niên, công tác thanhniên là vấn đề sống còn của 1 dân tộc, là một trong những nhân tố quyết định sự thànhbại của cách mạng”
Thế hệ trẻ của chúng ta hôm nay vừa có nhiều điều kiện thuận lợi để tiếp cậnvới những thành tựu của khoa học - kỹ thuật để nâng cao trình độ hiểu biết, hội nhậpquốc tế, vừa tránh khỏi những ảnh hưởng tiêu cực của nền kinh tế thị trường Vì vậy,
xã hội nói chung và nhà trường nói riêng phải làm gì để hướng thanh niên, sinh viênphát triển đúng hướng, trở thành những người “sinh viên mới”, có nhiều đóng góp vàcống hiến cho xã hội?
Việt Nam hiện nay đang đào tạo rất nhiều ngành nghề khác nhau, nhằm cungcấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đấtnước Ngoài việc đào trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho sinh viên, nhà nước cũng
có nhiệm vụ giáo dục, rèn luyện đạo đức lối sống cho sinh viên để nguồn nhân lựcđược đào tạo phải “vừa hồng, vừa chuyên” Chính vì việc giáo dục, rèn luyện thế hệ
thanh niên có ý nghĩa quan trọng như vậy nên việc đi sâu nghiên cứu đề tài “Vận
Trang 6dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên trong việc rèn luyện đạo đức, lối sống cho sinh viên Việt Nam” là một yêu cầu cấp thiết, góp phần nâng cao nhận thức, tư
tưởng đạo đức, lối sống để đi tới hành động đúng đắn, xứng đáng là lực lượng xungkích cách mạng, là đội hậu bị tin cậy của Đảng, đi đầu trong sự nghiệp công nghiệphoá, hiện đại hoá đất nước, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hộichủ nghĩa
2 Tổng quan tình hình nghiên cứu:
Cùng với việc nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về các lĩnh vực chính trị, đạođức, văn hoá, xã hội, quân sự,… tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên, về giáo dục,đào tạo thanh niên cũng sớm được nghiên cứu, tìm hiểu Cho đến nay, đã có nhiều
công trình nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên, chẳng hạn như “Bác Hồ với sự nghiệp bồi dưỡng thế hệ trẻ” (Nxb Thanh niên, Hà Nội, 1985); “Tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên” của Văn Khánh (Báo Nhân 2 dân, số ra ngày 19/5/2004);
“Văn hoá với thanh niên, thanh niên với văn hoá, một số vấn đề lý luận và thực tiễn” của Ban Tư tưởng văn hoá Trung ương (Hà Nội, 2002); “Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò thanh niên trong cách mạng Việt Nam” của TS Trần Quy Nhơn (Nxb Thanh niên, Hà Nội, 2004); “Tuổi trẻ cống hiến và trưởng thành” của tác giả Đặng Quốc Bảo (Nxb Thanh niên, Hà Nội, 1997); “Thanh niên với cách mạng xã hội chủ nghĩa” của Lê Duẩn (Nxb Thanh niên, Hà Nội, 1978); Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh sinh viên trường cao đẳng sư phạm Bình Dương - thực trạng và giải pháp, Đề tài nghiên cứu khoa học cấp trường CĐSP Bình Dương của ThS Trương Thị Xử (2009).
Các công trình nghiên cứu trên đều đã đề cập tương đối đầy đủ và toàn diệnnhững quan điểm cơ bản của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vai trò, vị trí, nhiệm vụ củathanh niên, về công tác giáo dục, đào tạo thanh niên Tuy nhiên, chưa có công trìnhnào đề cập một cách đầy đủ những yêu cầu như đề tài Để góp một phần nhỏ và bổ
sung vào khoảng trống đó trong khoa học, chúng em mạnh dạn lựa chọn đề tài: “Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên trong việc rèn luyện đạo đức, lối sống cho sinh viên Việt Nam” làm đề tài nghiên cứu khoa học với mong muốn được góp
phần vào việc rèn luyện đạo đức, lối sống cho sinh viên trong giai đoạn hiện nay
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu:
3.1 Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu, làm rõ những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về vị trí, vai tròcủa thanh niên và sự vận dụng tư tưởng của Người vào việc xây dựng ngườisinh viên mới
Nắm được thực trạng của sinh viên hiện nay, từ đó đưa ra các giải pháp nhằmnâng cao chất lượng giáo dục đạo đức, lối sống cho sinh viên trường Đại họcNgoại thương
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:
Trang 7 Nghiên cứu tìm hiểu cơ sở lý luận, phương pháp luận về vấn đề thanh niên,những quan điểm, chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước ta đối với thanhniên.
Điều tra, khảo sát, phân tích số liệu, đánh giá thực trạng tình hình thanh niên
TP HCM; dự báo xu hướng phát triển thanh niên
Tổng kết kinh nghiệm và mô hình thực tiễn về công tác Đoàn và phong tràothanh niên trường ĐH Ngoại thương, TP HCM 5 năm qua
Đề xuất giải pháp đẩy mạnh công tác Đoàn và phong trào thanh niên ĐH Ngoạithương, TP HCM trong những năm tới
Đề xuất phương hướng xây dựng văn bản chiến lược, các chính sách cần thiết
và chương trình hành động phát triển thanh niên trong giai đoạn mới
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
4.1 Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là thanh niên TP HCM, công tác Đoàn vàphong trào thanh niên 5 năm qua; cả về mặt lý luận, quan điểm, chính sách của Đảng,Nhà nước ta đối với thanh niên và thực trạng tình hình thanh niên TP HCM trên cáclĩnh vực đời sống xã hội
4.2 Phạm vi nghiên cứu:
Nghiên cứu về đạo đức, lối sống của sinh viên Việt Nam
5 Cơ sở lí luận và phương pháp nghiên cứu:
5.1 Cách tiếp cận:
Nghiên cứu lý luận và thực tiễn
5.2 Phương pháp nghiên cứu:
Đề tài được thực hiện chủ yếu bằng phương pháp lịch sử và logic Ngoài ra,còn kết hợp các phương pháp khác như: phân tích, tổng hợp, thống kê, so sánh, điềutra, xã hội học…
6 Đóng góp mới và ý nghĩa của nghiên cứu:
Nghiên cứu vấn đề chưa có tiền lệ ở ĐH Ngoại thương, TP HCM Dự báo vềtình hình thanh niên và công tác thanh niên trong năm tới
Đề xuất phương hướng xây dựng định hướng, bổ sung kế hoạch hoàn thiện liênquan đến đối tượng thanh niên thuộc trường ĐH Ngoại thương, mở rộng đến
TP HCM
II CHƯƠNG I: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ ĐỀ TÀI:
1 Tư tưởng Hồ Chí Minh:
1.1 Khái niệm:
Cho đến nay có rất nhiều định nghĩa khác nhau về khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh; ở đây, chúng ta tiếp cận khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh theo quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam Tại Đại hội Đại biểu Toàn quốc lần thứ VII
Trang 8năm 1991, lần đầu tiên Đảng ta đã nêu khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh, đến Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX (4/ 2001) Đảng ta đã bổ sung khái niệm tư tưởng
Hồ Chí Minh đến Đại hội XI của Đảng (2011) khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh được khái quát lại, bổ sung hoàn chỉnh.
Đến nay chúng ta sử dụng khái niệm: “Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ
thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam; kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại; là tài sản tinh thần vô cùng to lớn
và quý giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta giành thắng lợi”.
1.2 Cơ sở phát triển:
1.2.1 Cơ sở thực tiễn:
Bối cảnh lịch sử xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX Trong xã
hội xuất hiện nhiều mâu thuẫn, đặc biệt mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc Việt Nam vớithực dân Pháp xâm lược và mâu thuẫn giữa giai cấp nông dân với giai cấp địa chủphong kiến Các phong trào đấu tranh chống thực dân pháp theo hệ tư tưởng phongkiến và tư sản đã liên tục nổ ra trong cả nước nhưng tất cả đều thất bại Ý thức hệ tưtưởng phong kiến và tư sản thể hiện rõ sự lỗi thời, bất lực trước nhiệm vụ lịch sử.Nguyễn Tất Thành sinh ra lớn lên trong hoàn cảnh lịch sử dân tộc khó khăn, bế tắcnhất, điều đó đã thôi thúc Người ra đi tìm con đường mới cứu nước
Bối cảnh thế giới cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX Vào cuối thế kỷ XIX, đầu
thế kỷ XX, Các nước đế quốc đẩy mạnh chiến tranh xâm lược thuộc địa Mâu thuẫngiữa các nước đế quốc với các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc ngày càng phát triểngay gắt đã thúc đẩy phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới phát triển Cách mạngTháng Mười Nga thành công đã mở ra một thời đại mới trong lịch sử loài người – thờiđại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội trên phạm vi toàn thế giới, mở racon đường giải phóng cho các dân tộc bị áp bức trên thế giới Năm 1919, Quốc tếCộng sản ra đời trở thành Bộ tham mưu, lãnh đạo phong trào cách mạng thế giới thúcđẩy sự ra đời và hoạt động ngày càng mạnh mẽ của các đảng cộng sản ở nhiều nước.Cách mạng Tháng Mười Nga thắng lợi, sự ra đời của nhà nước Xô Viết, Quốc tế Cộngsản và thực tiễn xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô ảnh hưởng sâu sắc tới Hồ ChíMinh trên hành trình đi ra thế giới tìm mục tiêu và con đường cứu nước
1.2.2 Cơ sở lí luận:
Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam Dân tộc Việt Nam có
lịch sử mấy ngàn năm dựng nước và giữ nước đã hình thành những truyền thống tốt
Trang 9đẹp: đó trước hết là tinh thần yêu nước, nhân nghĩa, đoàn kết, nhân ái, khoan dungtrong cộng đồng và hòa hiếu với các dân tộc lân bang; tinh thần cần cù, dũng cảm,sáng tạo, lạc quan, vì nghĩa, thương người của dân tộc Việt Nam Đó chính là cơ sởđầu tiên, nguồn gốc sâu xa hình thành nên tư tưởng, phẩm chất của nhà văn hóa kiệtxuất Hồ Chí Minh
Tinh hoa văn hóa nhân loại
Văn hóa phương Đông:
Tinh hoa văn hóa, tư tưởng phương Đông kết tinh trong ba học thuyết lớn Nhogiáo, Phật giáo, Lão giáo Đó là những học thuyết có ảnh hưởng sâu rộng ở phươngĐông, và ở Việt Nam trước đây Các học thuyết phương Đông, Hồ Chí Minh còn chú
ý tìm hiểu những trào lưu tư tưởng tiến bộ thời cận hiện đại ở Ấn Độ, Trung Quốc nhưchủ nghĩa Gandhi, chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn Người đã phát triển sángtạo các quan điểm về dân tộc, dân quyền, dân sinh của Tôn Trung Sơn trong cáchmạng dân chủ tư sản thành tư tưởng đấu tranh cho Độc lập – Tự do – Hạnh phúc củacon người và dân tộc Việt Nam theo con đường cách mạng vô sản Như vậy, là nhàMác-xít sáng tạo, Hồ Chí Minh đã kế thừa và phát triển những tinh hoa trong tưtưởng, văn hóa phương Đông để giải quyết những vấn đề thực tiễn của cách mạngViệt Nam thời hiện đại
Văn hóa phương Tây:
Ngay từ khi còn học ở Trường tiểu học, Hồ Chí Minh đã quan tâm tới khẩuhiệu nổi tiếng của Đại Cách mạng Pháp: Tự do – Bình đẳng – Bác ái
Đi sang phương Tây, Người tiếp cận những tác phẩm của các nhà tư tưởng thế kỷ ánhsáng Người đã kế thừa, phát triển những quan điểm nhân quyền, dân quyền trong BảnTuyên ngôn Độc lập năm 1776 của Mỹ, Bản Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyềnnăm 1791 của Pháp và đề xuất quan điểm về quyền mưu cầu độc lập, tự do, hạnh phúccủa các dân tộc trong thời đại ngày nay
Như vậy, Hồ Chí Minh đã tiếp thu chọn lọc các tư tưởng, văn hóa tiến bộ của phươngĐông và phương Tây, dân tộc và thời đại; truyền thống và hiện đại, không ngừng làmgiàu trí tuệ của mình bằng tri thức, văn hóa phong phú của nhân loại
Chủ nghĩa Mác-Lênin là cơ sở thế giới quan, phương pháp luận, là nguồn gốc
lý luận quyết định bước phát triển mới về chất trong tư tưởng Hồ Chí Minh Ngườikhẳng định rằng: “Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chânchính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất là chủ nghĩa Lênin”Hồ Chí Minh đã vậndụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin, đã giải quyết yêu cầu về đường lốicứu nước Chủ nghĩa Mác – Lênin tiền đề lý luận quan trọng nhất, có vai trò quyếtđịnh trong việc hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh
Trang 101.2.3 Nhân tố chủ quan Hồ Chí Minh:
Về năng lực, trí tuệ, tư duy, Người có năng lực đặc biệt là tư chất thông minhhơn người khả năng tư duy độc lập, tự chủ, sáng tạo với óc phê phán tinh tường sángsuốt
Về phẩm chất đạo đức, ý chí, nghị lực, Người có tâm hồn của một nhà yêunước lớn, một chiến sĩ cộng sản nhiệt thành cách mạng, sẵn sàng chịu đựng hy sinh vìđộc lập của Tổ quốc, tự do cho đồng bào; có tác phong bình dị, chân thành, khiêm tốn,hoà mình với quần chúng và có sức cảm hóa lớn đối với mọi người
Hoạt động tổng kết thực tiễn phát triển lý luận Hồ Chí Minh là người có vốnsống và thực tiễn cách mạng phong phú, phi thường Nhờ đó, giữa bao thực tiễn sinhđộng, Người có thể phân tích một cách đúng đắn, xử lý và chuyển hóa thành tư tưởngcủa mình, giải đáp yêu cầu thực tiễn của dân tộc và thời đại
1.3 Quá trình hình thành và phát triển:
1.3.1 Giai đoạn hình thanh tư tưởng yêu nước và chí hướng cách mạng (1890-1911):
Trong thời trẻ, với những đặc điểm quê hương, gia đình và môi trường sống,
Hồ Chí Minh đã tích lũy được những hiểu biết và phẩm chất tiêu biểu sau:
Truyền thống yêu nước và nhân nghĩa của dân tộc
Vốn văn hóa dân tộc và bước đầu tiếp xúc với văn hóa phương Tây
Hình thành hoài bão cứu dân, cứu nước và tinh thần đấu tranh bất khuất củacha anh
1.3.2 Giai đoạn tìm tòi, khảo nghiệm (1911-1920):
Đây là giai đoạn bôn ba tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã:
Tìm hiểu các cuộc cách mạng lớn trên thế giới và cuộc sống người dân các dântộc bị áp bức
Tiếp xúc với Luận cương của V.I.Lênin về các vấn đề dân tộc và thuộc địa, Hồ
Chí Minh đã tìm thấy con đường chân chính cho sự nghiệp cứu nước, giảiphóng dân tộc
Đứng hẳn về Quốc tế III, tham gia thành lập Đảng cộng sản Pháp
1.3.3 Giai đoạn hình thành cơ bản tư tưởng về con đường cách mạng Việt Nam (1921 – 1930):
Hồ Chí Minh sang Matxcơva dự Hội nghị Quốc tế Nông dân và được bầu vàoĐoàn chủ tịch của Hội giữa năm 1923 Sau đó, Người tiếp tục tham dự đại hội
V Quốc tế Cộng sản và Đại hội các đoàn thể quần chúng khác: Quốc tế thanhniên, Quốc tế Cứu tế đỏ, Quốc tế công hội đỏ
Tháng 02- 1930, Người chủ trì Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản trong
nước, sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam và trực tiếp thảo ra Chánh cương
vắn tắt, sách lược vắn tắt, chương trình và Điều lệ vắn tắt của Đảng.
Trang 111.3.4 Giai đoạn vượt qua thử thách, kiên trì con đường đã xác định của cách mạng Việt Nam (1930-1941):
Hội nghị Trung ương tháng 10 – 1930 của Đảng ta, theo chỉ đạo của Quốc tế
Cộng sản, cũng ra “Án nghị quyết” thu hồi chánh cương vắn tắt và sách lược
vắn tắt, đổi tên Đảng Cộng sản Việt Nam thành Đảng Cộng sản Đông Dương.
Trong thời gian đó Hồ Chí Minh tiếp tục tham gia các hoạt động trong Quốc tếCộng sản, nghiên cứu chủ nghĩa Mác - Lênin và chỉ đạo cách mạng Việt Nam,kiên định quan điểm của mình
Năm 1936, Đảng ta đề ra “chiến sách” mới, phê phán những biểu hiện “tả”
khuynh, cô độc, biệt phái trước đây Từ đây đảng đã trở lại với Chánh cương
vắn tắt, sách lược vắn tắt của Bác.
Nghị quyết Hội nghị Trung ương 11–1939 khẳng định rõ:“đứng trên lập trường giải phóng dân tộc, lấy quyền lợi dân tộc làm tối cao, tất cả mọi vấn đề của cuộc cách mệnh, cả vấn đề điền địa cũng phải nhằm vào cái mục đích ấy
Sau khi giành được chính quyền, Đảng và dân ta phải vừa kháng chiến chốngMỹ-Pháp,vừa xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, vừa đấu tranh giải phóngmiền Nam Đây là lúc tư tưởng của Bác được bổ sung, phát triển và hoàn thiệntrên nhiều vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam
Trước khi qua đời (ngày 02-9-1969), Hồ Chí Minh để lại Di chúc thiêng liêng
gửi gắm trong đó những tinh hoa của tư tưởng, đạo đức, tâm hồn cao đẹp, tổngkết sâu sắc những bài học đấu tranh và thắng lợi của cách mạng Việt Nam,đồng thời cũng vạch ra những định hướng mang tính cương lĩnh cho sự pháttriển của đất nước và dân tộc ta sau khi kháng chiến thắng lợi
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII của Đảng đã khẳng định: Đảng lấy chủnghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng và kim chỉnam cho hành động
1.4 Ý nghĩa của việc học tập tư tưởng Hồ Chí Minh:
1.4.1 Việc học tập, tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh giúp người học tiếp cận, hiểu rõ hơn về con người vĩ đại Hồ Chí Minh:
Việc học tập tư tưởng Hồ Chí Minh giúp ta khám phá và hiểu rõ hơn nhữngphẩm chất, quan niệm sâu sắc của Người Đối với Hồ Chí Minh, giữa tư tưởng vớiđạo đức – phong cách – lối sống là luôn thống nhất nên việc nghiên cứu tư tưởng của
Trang 12Người không chỉ cho ta cái nhìn giản đơn về các lĩnh vực, mà mặt khác còn cho tacảm nhận được phẩm chất, đạo đức cao đẹp của Người
1.4.2 Học tập tư tưởng Hồ Chí Minh giúp mỗi người nâng cao năng lực tư duy lý luận và phương pháp công tác trong thời đại ngày nay:
Những tư tưởng của Hồ Chí Minh có tính thực tiễn và áp dụng rất cao, có thểđược vận dụng hiệu quả trong từng công việc nhỏ lẻ của mỗi người dân
Thấm nhuần được các tư tưởng chủ đạo, ta sẽ có nền tảng vững chắc về mụcđích lao động, mục tiêu đúng đắn để phát triển đất nước đi lên xã hội chủ nghĩa và cóbản sắc riêng Việc nắm rõ được bản chất của các tư tưởng Hồ Chí Minh giúp cho mỗingười nâng cao được khả năng tư duy lý luận sắc bén và cải tiến phương pháp laođộng hiệu quả và khoa học hơn Thay đổi được tư duy nhận thức đúng đắn, bài trừnhững suy nghĩ lệch lạc, tiêu cực, phiến diện
1.4.3 Giáo dục đạo đức, tư cách, phẩm chất cách mạng theo
tư tưởng Hồ Chí Minh:
Hồ Chí Minh quan niệm đạo đức là nền tảng và là sức mạnh của người cáchmạng, coi đó là cái gốc của cây, ngọn nguồn của sông nước Người quan niệm đạođức tạo ra sức mạnh, nhân tố quyết định sự thắng lợi của mọi công việc
Việc học tập tư tưởng Hồ Chí Minh góp phần tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về ýthức tu dưỡng, rèn luyện trong toàn xã hội, đặc biệt trong cán bộ, đảng viên, côngchức, viên chức, đoàn viên, thanh niên, học sinh nâng cao đạo đức cách mạng, cần,kiệm, liêm, chính, chí công vô tư Trong điều kiện thực tiễn hiện nay, mặt trái của cơchế thị trường tác động mạnh mẽ, tạo nên sự phân hóa giàu nghèo, phân tầng xã hội,
sự suy đồi về đạo đức, lối sống ở một bộ phận cán bộ, Đảng viên Vì vậy, việc học tập
tư tưởng Hồ Chí Minh trở nên quan trọng hơn bao giờ hết giúp đẩy lùi sự suy thoái về
tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống và các tệ nạn xã hội
1.4.4 Nâng cao tinh thần độc lập, tự chủ, đổi mới, sáng tạo theo tư tưởng Hồ Chí Minh:
Chủ tịch Hồ Chí Minh là con người của độc lập, tự chủ, đổi mới và sáng tạo.Luôn luôn xuất phát từ thực tế, hết sức tránh lặp lại những lối cũ, đường mòn, khôngngừng đổi mới và sáng tạo
Trong xu thế khu vực hóa và toàn cầu hóa, các thế lực phản động thù địchkhông từ bỏ âm mưu nhằm xóa bỏ chủ nghĩa xã hội đối với nước ta thông qua cơ chếthị trường và trao đổi, giao lưu văn hóa Trong điều kiện đó, chúng ta có thể làm gì đểvừa mở cửa, hợp tác phát triển kinh tế mà vẫn giữ được độc lập, chủ quyền dân tộc.Muốn vậy chúng ta phải tạo ra nguồn sức mạnh nội lực làm cơ sở cho sự phát triển
Trang 13chính là tư tưởng Hồ Chí Minh Người có căn dặn: học tập chủ nghĩa Mác – Lênin làhọc tập cái tinh thần cách mạng và khoa học, cái tinh thần biện chứng của chủ nghĩaMác – Lênin, để giải quyết tốt những vấn đề đang đặt ra trong thực tiễn đổi mới hiệnnay, tức là phải luôn biết gắn lý luận với thực tiễn, từ tổng kết thực tiễn mà bổ sunglàm phong phú thêm lý luận Do vậy, việc học tập tư tưởng Hồ Chí Minh cũng chính
là việc học tập có ý nghĩa về mặt định hướng giá trị, tạo nên sức mạnh đồng thời làkim chỉ nam, là nền tảng tư tưởng cho mọi hành động của cả dân tộc
2 Quan điểm của Chủ nghĩa Mác – Lênin về thanh niên:
Theo Mác, giai cấp vô sản chỉ được hình thành với tư cách một giai cấp khi nó
ý thức được địa vị và tương lai của nó: “ Những công nhân tiên tiến nhất hoàn toànhiểu rõ ràng, tương lai của giai cấp công nhân và do đó tương lai của nhân loại, hoàntoàn phụ thuộc vào việc giáo dục thế hệ công nhân đang lớn lên” Chính Mác đã gọithanh niên là cội nguồn sự sống của dân tộc và giai cấp công nhân là bộ xương củamỗi cơ chế dân tộc
Mác và Ăngghen luôn luôn gắn thanh niên với giai cấp công nhân và đội tiênphong chiến đấu của nó Phát triển sáng tạo những luận điểm của Mác và ăng-ghentrong điều kiện lịch sử mới, V.I.Lê-nin đã coi thanh niên là “nguồn sinh lực chiến đấucủa cách mạng” Đánh giá rất cao tiềm năng sáng tạo của tuổi trẻ, Lê-nin không nghingờ về khả năng hoàn thành xuất sắc những nhiệm vụ của cách mạng mà các thế hệtrước chưa kịp hoàn thành Lê-nin đã sớm nhìn thấy vai trò cách mạng to lớn củathanh niên học sinh, sinh viên Ông đã thường xuyên nhắc nhở những người bạn chiếnđấu của mình rằng phải kiên trì đấu tranh để hợp nhất phong trào học sinh, sinh viênthành một trào lưu chung theo tinh thần của chủ nghĩa Mác cách mạng
3 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thanh niên:
Gắn thanh niên với vận mệnh của Cách mạng và dân tộc Hơn nửa thế kỷ hoạtđộng, Hồ Chủ tịch luôn quan tâm đến lớp trẻ của dân tộc, luôn đánh giá cao tiềm năng
to lớn, vai trò, vị trí trọng yếu của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng Ngay từ đầunăm 1924, tấm gương hoạt động cách mạng và những bài báo của Nguyễn ái Quốc đã
cổ vũ thanh niên nước ta đứng lên làm cách mạng Việc thành lập tổ chức “Hội ViệtNam thanh niên cách mạng” để chuẩn bị cho việc thành lập Đảng Cộng sản ở ViệtNam và việc sáng lập tờ báo cách mạng “Thanh niên” đã chứng tỏ Người biết rằng chỉ
có thanh niên mới có thể “nắm vai trò là những người châm ngòi lửa đầu tiên cho cáchmạng nước ta” Người đã tổng kết: “Thanh niên là một bộ phận quan trọng của dântộc: Dân tộc bị nô lệ thì thanh niên cũng bị nô lệ Dân tộc được giải phóng, thanh niênmới được tự do Vì vậy thanh niên phải hăng hái tham gia cuộc đấu tranh của dân tộc”
Gắn thanh niên với vận mệnh bảo vệ xây dựng và phát triển tổ quốc Người coi
“thanh niên là người tiếp sức cách mạng cho thế hệ thanh niên già, đồng thời là người
Trang 14phụ trách dìu dắt thế hệ thanh niên tương lai”, “thanh niên là người xung phong trongcông cuộc phát triển kinh tế, văn hóa”, “thanh niên là lực lượng cơ bản trong bộ đội, công an và dân quân tự vệ” và trong mọi công việc : “Đâu cần thanh niên có, việc gìkhó có thanh niên làm” Hồ Chủ tịch, trong nhiều bài nói và viết Người đã thuyết phụcrằng: “Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà” “Nước nhà thịnh hay suy,yếu hay mạnh, một phần lớn là do các thanh niên Thanh niên muốn làm chủ tương laicho xứng đáng thì ngay hiện tại phải rèn luyện tinh thần và lực lượng của mình, phảilàm việc chuẩn bị cho cái tương lai đó”.
Tư tưởng bao trùm của Bác đối với thanh niên và đó cũng là lời dặn của Ngườiđối với Đảng, với dân trước lúc đi xa: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau làmột việc làm rất quan trọng và rất cần thiết”
4 Quan điểm của Đảng và Nhà nước về thanh niên:
Những quan điểm về lãnh đạo, chỉ đạo công tác thanh niên của Đảng và Nhànước ta là sự kế thừa có tính nhất quán, liên tục, xuyên suốt tư tưởng của Đảng và HồChủ tịch Hiện nay công cuộc đổi mới đất nước đang bước vào thời kỳ công nghiệphóa, hiện đại hóa, con người đặt biệt thanh niên là nguồn lực chủ yếu và quyết địnhcho sự nghiệp cách mạng này thành công Đất nước đang và sẽ cần nhiều những nhàkhoa học giỏi, những nhà doanh nghiệp, những nhà tư tưởng và chính khách tầm cỡ đểđáp ứng yêu cầu thực tế này
Nghị quyết 26 của Bộ Chính trị khóa V về tăng cường sự lãnh đạo của Đảngđối với công tác thanh niên chỉ rõ: “Làm tốt công tác thanh niên là bảo đảm sự pháttriển không ngừng của chế độ ta, bảo đảm hiện tại cũng như tương lai tươi sáng củadân tộc Việt Nam” Nghị quyết còn nhấn mạnh “Nhà nước coi thanh niên là một bộphận của chiến lược kinh tế-xã hội” Tiếp theo tinh thần đó, Nghị quyết 25 Bộ Chínhtrị khóa VI nêu rõ: “Đảng, Nhà nước và toàn dân ta phải hết lòng bồi dưỡng, phát huytiềm năng và vai trò chủ động của thanh niên trên mọi lĩnh vực của công cuộc đổimới, coi đó là nhiệm vụ ưu tiên trong chiến lược con người”
CỨU:
1 Bối cảnh trong nước tác động đến thanh niên Việt Nam:
Trong bối cảnh hiện nay, đất nước ta đang trong quá trình thực hiện công cuộcđổi mới; tiến hành sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa; thực hiện kinh tế tri thức;tham gia sâu rộng vào hội nhập quốc tế và quá trình toàn cầu hóa; mở rộng quan hệđối ngoại theo phương châm đa phương hóa, đa dạng hóa, làm cho thế và lực củanước ta được củng cố vững chắc hơn, kinh tế có sự phát triển và tương tối bền vững,đời sống về vật chất và tinh thần của nhân dân không ngừng được cải thiện, quốcphòng và an ninh, trật tự an toàn xã hội được bảo đảm Đảng Cộng sản Việt Nam khởi
Trang 15xướng và lãnh đạo đã thu được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử, đưa nước
ta ra khỏi khu vực kém phát triển, tạo tiền đề quan trọng để tiếp tục đẩy mạnh côngnghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, phấn đấu đến năm 2021 cơ bản thành nước côngnghiệp theo hướng hiện đại, làm tiền đề quan trọng để đưa nước ta trở thành nướccông nghiệp hiện tại vào những năm tiếp theo
Công cuộc đổi mới do Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng và lãnh đạo đãthu được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử, đưa nước ta ra khỏi khu vựckém phát triển, tạo tiền đề quan trọng để tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đạihóa đất nước, phấn đấu đến năm 2020 cơ bản thành nước công nghiệp theo hướnghiện đại, làm tiền đề quan trọng để đưa nước ta trở thành nước công nghiệp hiện tạivào những năm tiếp theo Tuy nhiên, sự phát triển kinh tế - xã hội nước ta trong nhữngnăm tới còn gặp những khó khăn thách thức Thách thức chung lớn nhất mà Đảng ta
đã xác định đó là phải vượt qua nguy cơ tụt hậu về kinh tế
Tuy nhiên dịch bệnh Covid-19 đang diễn biến hết sức phức tạp toàn cầu vàViệt Nam đang phải hứng chịu hậu quả nặng nề từ nó Kể từ đầu dịch đến nay ViệtNam có 293.301 ca nhiễm, đứng thứ 77/222 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong khi với
tỷ lệ số ca nhiễm/1 triệu dân, Việt Nam đứng thứ 171/222 quốc gia và vùng lãnh thổ(bình quân cứ 1 triệu người có 2.983 ca nhiễm) Đợt dịch thứ 4 (từ ngày 27/4/2021đến nay), số ca nhiễm mới ghi nhận trong nước là 289.276 ca, trong đó có 108.534bệnh nhân đã được công bố khỏi bệnh 5 tỉnh, thành phố ghi nhận số mắc cao là TP
Hồ Chí Minh (156.386), Bình Dương (49.833), Long An (15.579), Đồng Nai(14.502), Bắc Giang (5.795)
Hiện nay Việt Nam đang trải qua đợt dịch thứ 4 với những diễn biến khá phứctạp, Chính phủ đang triển khai quyết tâm và đồng bộ các giải pháp mạnh mẽ trongviệc phòng chống dịch theo phương châm kết hợp “mục tiêu kép” vừa phòng, chốngdịch bệnh, bảo vệ sức khoẻ nhân dân là ưu tiên, vừa phục hồi và phát triển kinh tế - xãhội Tình trạng xuất hiện các chùm ca bệnh trong các khu công nghiệp tại Việt Namđang diễn biến phức tạp, tuy nhiên, các địa phương đang phối hợp chặt chẽ với cácban quản lý khu công nghiệp và nhà đầu tư để thực hiện các giải pháp đồng bộ đảmbảo các hoạt động sản xuất kinh doanh tại các nhà máy, xí nghiệp được kiểm soát tốt,các công nhân trong khu công nghiệp được cách ly tại nơi làm việc hoặc được đưađón an toàn nhằm đảm bảo hạn chế tối đa tình trạng lây nhiễm ngoài cộng đồng vàokhu công nghiệp, nhà máy
2 Thực trạng của thanh niên Việt Nam:
Thanh niên Việt Nam hiện nay đã và đang nhận được sự quan tâm của toàn xãhội Họ là những người sẽ kế cận và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta.Nhìn lại chặng đường phát triển của đất nước trong những năm vừa qua thì giới trẻ