Thạch Lam được ngưỡng mộ là cây bút truyện ngắn xuất sắc với tấm lòng đồng cảm, thương xót con người. Trong bài viết của ông, một số trang viết về những người nghèo sống ở nông thôn và thành phố, đặc biệt là những người phụ nữ phải gánh chịu nhiều cay đắng và bất công của chế độ xã hội trong quá khứ vào những năm 1930. Dưới ngòi bút của ông, diện mạo của phụ nữ hiện thực, sống động như thật với tất cả những gì bình dị nhưng đầy sâu sắc và đầy tính dân tộc. Có thể nhận thức được tấm lòng nhân hậu, tâm hồn nhân đạo và tư tưởng tiến bộ đáng trân trọng của Thạch Lam qua những hình ảnh và vẻ đẹp thiên nhiên đầy tính nhân văn của người phụ nữ trong tác phẩm của ông. Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1TRONG TRUYN NGN THCH LAM
Th nhùc B£o Thng
Tr÷íng ¤i håc S÷ ph¤m H Nëi II
1 °t v§n ·
Nâitîi Th¤ch Lamchóng tath÷íng ngh¾¸nmët trongnhúngc¥ybóttruy»n ngnti¶u
biºunh§tcõav«nhåcVi»t Namtr÷îcC¡chm¤ng.Sèl÷ñngt¡cph©mkhæng nhi·u,song
Th¤ch Lam ¢ kh¯ngành ÷ñcmët phongc¡ch ngh» thuªtëc¡o vîi lèi h nhv«n c
nhi·u ùc s¡ng t¤o (chú dòng cõa Nguy¹n Tu¥n) âcông ch½nh l sü k¸t tinh cõa mët
t¥m hçn nh¤y c£m v cuëc sèng tøng tr£i, cõa sü çngc£m vîith¡i ë c£m thæng chia
s´,cõa t§m lángy¶u th÷ìngv tr¥n trångcon ng÷íi angchàucuëc sèngâi r²t,cì cüc
2 Nëi dung nghi¶n cùu
Th¤ch Lamvi¸t nhi·uv· ng÷íi laoëngngh±o, v· nhúngsèphªnb§th¤nhtrongx¢ hëi
côv °c bi»t,h¼nh £nhng÷íi phönúcù trðitrð l¤itrong tøngtrangvi¸tcõa æng â
câ thº l ng÷íi b hi·n tø vîi cæ h ng xâm ð mët l ng qu¶ y¶n b¼nh (D÷îi bâng ho ng
lan), mët ng÷íi mµlam lô v§t v£ (Nh mµ L¶), mët cæ h ng x²nt¦n t£o(Cæ h ng x²n),
nhúng cæ g¡i ph£i chàu ki¸p sèng cì cüc cõa cuëc íi l m d¥u (Mët íi ng÷íi, Hai l¦n
ch¸t),nhúngcæ g¡ii¸mtõi nhöc,trìtråitrong¶mgiao thøa(Tèi b m÷ìi) Håhi»n
l¶nch¥n thüc,sinhëngvîic£ mët th¸giîit¥m hçnphongphó
Th¤ch Lam l c¥ybótn¬m trongTü lücv«n o nsongtü t¼m cho m¼nhmët "lèii
ri¶ng" - "i g¦n tîi ch ngh¾a hi»n thüc v nghi¶ng v· ph½a ng÷íi ngh±o vîi ni·m c£m
thængch¥n th nh".Vi¸tv· ng÷íi phönú trongx¢ hëicô,Th¤ch Lamh÷îngtîi mi¶ut£
håmëtc¡ch ch¥n thücbðiængquanni»m:" èivîitæi,v«nch÷ìngkhængph£il mët
c¡ch em ¸ncho ng÷íi åc sü tho¡tli hay süqu¶n;tr¡i l¤i,v«n ch÷ìngl mët thùkh½
giîithanhcao v c lüc m chóng ta câ,º vøa tè c¡o v thay êimët c¡i th¸giîigi£
dèiv t n ¡c, vøal m cho lángng÷íi th¶m trong s¤ch v phongphó hìn" (Líi tüaGiâ
¦u mòa)[1]
2.1 Nhúng ng÷íi phö nú l¦m than
Trongtruy»n cõa Th¤ch Lam,ta ½tg°p h¼nh£nh thi¸unúthà th nhl£lìi vîinhúngthó
vuitaonh¢, vîi nhúngt¼nh y¶u l¢ng m¤n, mì mëng.Ng÷íi phö nú trong t¡c ph©m cõa
ængluænph£ièidi»nvîisükhcnghi»tcõa cuëcsèng,vîic¡iâingh±ov sül¦mthan
Hål nhúngcæg¡iph£ichàuc£nhsèngl md¥utõicüc,luænbà¡nhªpbðing÷íichçng
vôphu, bà ay nghi¸nbði mµ chçng¡c nghi»t (Mët íi ng÷íi) hay bà ²p g£ cho mët k´
"vøal©nth©nvøangu¦n"(Hail¦nch¸t).Cuëcsèngcõa hål th¸giîil¤nhl³o,buçnt´
vîinhúngc£m gi¡c ch¡n n£n v c¡i ch¸t angtø tø chi¸m l¾nht¥m hçn.Ð truy»n ngn
Trang 2íi cõa mµ L¶ v n con ængóc luæn èidi»n vîi c£nh âi lay lt v ch¿ câ ÷ñc sü
sungs÷îng khicâ ng÷íi m÷înl mvîini·mvui¸ntëi nghi»p:"câ ÷ñcb¡tg¤o v m§y
çngxuv·nuæilôcon âiñi ðnh " C¡ingh±onh÷mëtmânnñ truy·n ki¸pluænb¡m
ch°tl§ycuëcíimµL¶:"khisinhrab¡c ¢th§ynârçi v tø§ynâtheob¡c m¢i".¸n
c£ lóc ch¸tc¡i ngh±ov¨n khæng buæng thang÷íi phönú §yv hi»nhúutrong ti¸ng k¶u
th§t thanh¦yaio¡n:"Tríi ìi!Sao tæi khêth¸n y " [1]
Công vi¸t v· cuëc sèng cõa nhúng ki¸p "ngüa ng÷íi, ng÷íi ngüa" song kh¡c vîi cæ
g¡ii¸mcõaNguy¹nCængHoanlmm¡nhkhâech±ok²o v løabàpl h¼nh£nhtõinhöc,
trìtråi, cæìn cõa haicæg¡ii¸mtrongTèi b m÷ìi.V otèi bam÷ìi,thíi iºmthi¶ng
li¶ngcõaméicon ng÷íitrongmëtn«mth¼côngch½nhl lóchåph£itüèidi»nvîich½nh
m¼nh, èi di»n vîi cuëc sèng ¦y cì cüc º rçi tr n ngªptrong t¥m hçn l süch¡n n£n
vîi néibuçn,sütõi hê
Câthºnâi,vi¸tv·ng÷íiphönú,Th¤chLam¢ cègngt¡i hi»nnhúngcuëcíimët
c¡ch ch¥n thüc, khæng tæ v³, khæng l½ t÷ðng hâa.Cuëc sèng trong x¢hëi cô vîi ¦yr¨y
b§t cæng, vîi nhúng quan ni»m, h töc, l¹ gi¡o phong ki¸n h khc l nguy¶n nh¥n t§t
y¸u ©yng÷íiphönúv oc£nhkhèncòng.Cuëcsèngcõahånh÷nhúngminhchùngsèng
ëng º tè c¡o mët x¢ hëi væ nh¥n ¤o Sü s¥u sc cõa Th¤ch Lam khæng ch¿ døng l¤i
ð vi»c tè c¡o hi»n thüc x¢hëi qua h¼nh£nh cõa nhúngng÷íi phönú m cán gióp ng÷íi
åc c£mnhªnth§m th½anéi au cõa håtr÷îc süb§t cængcõa cuëcíi
2.2 Mang v´ µp t¥m hçn
Vi¸t v· ng÷íiphönúVi»t Namtr÷îcc¡ch m¤ngth¡ngT¡m, vîibao néicìcüc, khêau
trong cuëc sèng, ngái bótTh¤ch Lam khæng "kh¡ch quan ch ngh¾a" m bëclë mëtnéi
ni·mçngc£m,mët t§mlángxâtth÷ìng,mëtth¡iën¥ngniuv tr¥ntrång.Ph¡thi»n,
n¥ng ï nhúng c¡i tèt º cuëc íi "câ nhi·u cæng b¬ng, nhi·u th÷ìng y¶u hìn", "ph¡t
hi»n c¡i µpch½nh ð ché m khæng aingí tîi, t¼m c¡i µpk½n ¡o v che l§p cõa süvªt,
cho ng÷íi kh¡c mët b i håc træng nh¼n v th÷ðng thùc" (Theo dáng) [1] l thi¶n chùc,
l þ thùc th÷íng trüc trong t÷ t÷ðng Th¤ch Lam Ch½nhv¼ vªy, ¬ng sau c¡i hi»n thüc
nghi»tng¢ §y,Th¤ch Lam ¢ nhªnrav´ µpcõa ng÷íiphö nú v thºhi»n nâ mët c¡ch
s¥u sc, c£m ëng Ng÷íi phö nú trong t¡cph©m cõa Th¤ch Lam công ph£i chàu süt¡c
ëngm¤nh m³cõa íisèng hi»nthüc, ph£ivªt lënvîic¡i âi, c¡ingh±osong ng÷íiåc
v¨nnhªnth§yn²tkh¡cbi»tgiúahå vîinhúngng÷íiphö nútrongt¡cph©mcõa c¡cnh
v«nhi»n thüccòngthíi.Ng÷íi phö nútrong s¡ngt¡ccõa Nguy¹nCæng Hoan,Vô Trång
Phöngtü¡nhm§tm¼nhtrongqu¡tr¼nhvªtlënvîicuëcsèng,trongqu¡tr¼nhm÷usinh
Ng÷íi phö nútrong t¡c ph©mcõa Th¤chLam tuy côngl n¤n nh¥ncõa x¢hëi, m°c dò
ch÷a câ ÷ñcv´ µpto nvµn nh÷chàDªutrong Tt ±ncõa Ngæ T§t Tè,song quac¡ch
mi¶ut£cõa æng,trongs¥uth¯mt¥mhçnhåv¨ngiú÷ñcnhúngph©mch§ttètµp,¡ng
tr¥n trång
Vi¸t v· cuëc sèng cõa nhúng cæ g¡i l¦u xanh, Th¤ch Lam khæng h· câ giång khinh
b¤c m tr¡il¤i¢ kh¡mph¡,di¹nt£ mëtc¡ch s¥uscnhúngþngh¾, t¼nhc£m trongt¥m
hçn hå.TrongTèib m÷ìi,ngaychènnh s«mb©n th¿u,æ u¸th¼Li¶nv Hu»v¨nh÷îng
v· têti¶n mëtc¡chth nhk½nhv bi¸t tõihêvîicuëc sèngnhì nhîpcõa ch½nhm¼nh.Hå
v¨n l con ng÷íi bði hå cán câ láng tü trång, bi¸t hê thµn v cán bi¸t ÷îc mì ÷ñc trð
v· vîinhúng ng yt÷ìi µptrong qu¡ khù.N²t µp §y ch½nhl nhúngiºm s¡ng khæng
d¹ m§t trong t¥mhçn hå.V k½ ùc t÷ìiµp, h¤nhphóc trong hå luænl ni·m ëngvi¶n
an õi, n¥ng ï nhúngt¥m hçn cæ ëc, nhä b² §y tr÷îc vüc th¯m cõa süsa ng¢ Ch½nh
Trang 3khæng ch¿ l nh v«n kh¡m ph¡ ra c¡i ¡ng y¶u, ¡ng tr¥n trång cõa nhúng con ng÷íi
bà©y v o c£nhsèng còngcücm cán l ng÷íi bi¸t n¥ngniu,tr¥n trång kh¡tvångsèng
b¼nhdàmangt½nhng÷íicõang÷íiphönú.åc ùacon,dòcâ ¡cc£mbaonhi¶uvîithâi
thamlam, keo ki»tcõa b C£ th¼khik¸tthóc c¥u chuy»n, ng÷íiåc l¤i c ngc£mthæng
vîi nh¥n vªt tr÷îc sü ng©n ngì, nuèi ti¸c khi b C£ ph£i tr£ l¤i ùa con cho chà Sen
Th¤ch Lam¢ nh¼nth§y,khìidªyv kh¯ng ànhph¦ntèt µpcán giú÷ñcð ng÷íi n
b keo ki»t, ëc ¡c n yl sü "th±m muèn v ao ÷îc" c¡i h¤nhphóc ÷ñcl m mµ Ni·m
kh¡tkhaoh¤nhphóc ÷ñcl m mµl n²tµpr§tnh¥nb£ntrong t¥mhçn cõa b C£ nâi
ri¶ngv cõa ng÷íi phö núnâi chung Nâ v÷ñt l¶ntr¶n t§t c£ nhúnggi¡trà vªt ch§tt¦m
th÷íng,dung töc v câ thº l m thay êi t¥m t½nh, suy ngh¾, h nh ëng cõa con ng÷íi
Ch¿câ i·un ymîi l½ gi£ithäa ¡ngcho h nhëngl¤lòng cõa b C£ khitø chèi nhªn
l¹vªt v º chùngtä m¼nhkhænggiªn ¢"mðtõ l§yhaiçngb¤c mîi÷a chochàSen"
nsautrangvi¸tcõaTh¤chLamv·ng÷íiphönúl mëttr¡itimnh¥nhªu,th¡iëçng
c£m, chias´ vîini·mkh¡t khao nh¥nb£n: "ch¿mët chót ¥u y¸m, mët chót t¼nhth÷ìng
côngõn¥ngïan õinhúngcon ng÷íi§y"(Líi tüaGiâ¦u mòa).óng nh÷VôB¬ng
¢nhªn ành:"Trongnhâm PhongHâa - Ng y Nay,Ho ng ¤ol ng÷íi l½ thuy¸t, Kh¡i
H÷ngl ng÷íi ph¡ n¸p cô º ti¸n ¸nmët íi sèngmîi, tüuchung ·ul ng÷íith÷ìng
y¶u c£,nh÷ngmuèn nâi tîimët ng÷íi tænthính¥nb£n thªt sü,mët ng÷íi xâtxa çng
b otø t¥m can t¼ph¸th÷ìng rath¼ng÷íi §y ch½nh l Th¤chLam" [2]
2.3 V n²t µp truy·n thèng
H¼nh£nh ng÷íi phö nú trong truy»n ngnTh¤ch Lam hi»nl¶n vîi v´ µp ¬mthm v
b¼nhdà cõa ng÷íi phö nú truy·n thèng, th§m ÷ñm hçn d¥n tëc.Truy»n ngnCæ h ng
x²n ¢ gñi cho ng÷íi åc h÷îng tîi nhúngphi¶n chñ qu¶ tròphó quen thuëc gn bâvîi
íisèngt¥m hçn ng÷íiVi»t Nam b¬ngc¥u ca dao· tø:
Chñ huy»n mëtth¡ng s¡u phi¶n
G°p c h ng x²n k¸tduy¶n Ch¥u, Tr¦n
Chñ phi¶n, cæ h ng x²n ¢ trð th nh h¼nh £nh r§t éi quen thuëc trong t¥m hçn
ng÷íiVi»tNam.Songtrongc¡ix¢hëinûa T¥y,nûata,, ul¨nlënvîinhi·uxuh÷îng
sènglaic«ngth¼vi»cmi¶ut£ ºkh¯ngànhv´ µpcõa ng÷íiphönúVi»tNam quah¼nh
£nh cæ h ng x²n quen thuëc v¨n l mët sü th nh cæng trong s¡ng t¡c cõa Th¤ch Lam
T¥m hi»nl¶n trong t¡c ph©m l h¼nh £nh cõa mët cæ g¡it¦n t£o, hi¸u th£ov gi u ùc
hisinh.M°c dòph£ig¡nhtr¶næivai"nhäb²"g¡nhn°ngkhânhåccõa cuëcsèng,ph£i
chàuc£nhsèng"tøtuêitr´ cho ¸nlóctuêigi , to nkhânhåcv losñ,ng ynåd»tng y
kia nh÷t§m v£ithæ sì", songcæ h ngx²n v¨n µpbði suy ngh¾¦ytr¡ch nhi»mvîigia
¼nh.óngnh÷VôNgåcPhannhªnx²t:"Cæh ngx²ncõaTh¤chLaml ng÷íiti¶ubiºu
cho h¤ng n b thæn qu¶, hi sinhcho nh m¼nh v nh chçng, suèt íi trong c£nh tèi
t«mv còngkhê, khængbi¸t câ ng yvui"[3]
Ðtruy»nngnD÷îibâng ho ng lan, h¼nh£nhmët ng÷íib hi·ntø nh÷mët b ti¶n
trongtruy»ncê t½chvîimëtcæ h ngxâmdàud ng,d¹ th÷ìngluæntræng ñing÷íi ixa
¢ t¤o n¶nsü y¶n b¼nh, th¥nthuëc, trð th nh nìi n÷ìngtüa vúng chc cõa Thanhméi
khig°p khâkh«n.V ngayc£ nhúngcæ g¡itrong Tèi b m÷ìi,dò câ ph£isèngc£nhnhì
nhîp, song hå khæng ho n to n tuy»t vång, bði trong s¥u th¯m t¥m hçn v¨n le lâi ¡nh
s¡ngcõa c¡ithi»n, c¡iµp âl süth nhk½nhh÷îngv· tê ti¶n khin«m h¸tt¸t¸n, l
sütü èidi»n vîi ch½nh m¼nh, vîi cuëc sèng Câbuçn th÷ìng,câ au însong håv¨n bi¸t
tõihê,ti¸cnuèinhúngk¿ni»m,k½ùctètµp
Trang 4Câthºkh¯ngành,Th¤chLam¢ mi¶ut£ ch¥n thüc,sinhëngcuëcsèngcõang÷íiphö
nú Vi»t Nam tr÷îc C¡ch m¤ng.Hìn th¸ hå hi»n l¶n vîi n²t µptruy·n thèng v ÷ñm
hçn d¥n tëc,chùngtä t÷ t÷ðngngh»thuªtv c¡i nh¼nnh¥n¤or§t ¡ngtr¥ntrångcõa
nh v«n.i·u n ykhængph£i d¹ d ngcâ÷ñc èivîimët nh v«nsèng ðt¦ng lîptr¶n
trong x¢hëi
TI LIU THAM KHO
[1] Nhi·ung÷íi so¤n, 1998 Tuyºn tªp Th¤ch Lam NxbV«n håc,H Nëi
[2] Nhi·u ng÷íi so¤n, 1998 Th¤ch Lam - V· t¡c gia v t¡c ph©m Nxb Gi¡odöc, H
Nëi
[3] Vô Ngåc Phan, 1994 Nh v«n hi»n ¤i Nxb V«n håc, Hëi nghi¶ncùu v gi£ng
d¤yv«n håc Th nhphè Hç Ch½Minh
[4] Nhi·ut¡c gi£, 2000.V«n håc11 Tªp 1,Nxb Gi¡odöc,H Nëi
ABSTRACT
The image of women in Thach Lam's short stories
Thach Lam is admired as an outstanding short story writer with his sympathy and
compassion for human beings Inhis writing, a number of pages were contributed to the
poorthat live inruraland citysituations, especiallythewomenwho wereburdenedwith
plentyof thebitterand unfairofpastsociocracyinthe1930s Underhispenmanship,the
appearance of women was reality, lifelike with all the ordinary but full of the profound
and full of nationality A heart with compassionate, a humane soul and a respectable
progressive ideology of Thach Lam can be aware through the images and the humane
naturalbeauty ofthewomeninhis works