Tên đề tài: XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA TRƯỜNG TIỂU HỌC LƯƠNG NGHĨA 3, HUYỆN LONG MỸ, TỈNH HẬU - Quyết định số 129/2007/QĐ – TTg ngày 02 tháng 8 năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ về v
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG CÁN BỘ QUẢN LÝ GIÁO DỤC TP HỒ CHÍ MINH
TIỂU LUẬN CUỐI KHÓA Lớp bồi dưỡng CBQL trường Mầm Non, Phổ Thông tại Hậu Giang năm 2021
Tên tiểu luận: XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA
TRƯỜNG TIỂU HỌC LƯƠNG NGHĨA 3, HUYỆN LONG MỸ, TỈNH HẬU
GIANG NĂM HỌC 2021 - 2022
Học viên: Huỳnh Thị Nhất Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Lương Nghĩa 3, huyện Long Mỹ, tỉnh Hậu
Giang
HẬU GIANG, THÁNG 10 NĂM 2021
Trang 2MỤC LỤC
Trang
1 Lý do chọn đề tài 3
1.1 Lý do pháp lý 3
1.2 Lý do lý luận 4
1.3 Lý do thực tiễn 5
2 Phân tích tình hình xây dựng và phát triển văn hóa trường Tiểu học Lương Nghĩa 3……… 5
2.1 Giới thiệu khái quát về trường tiểu học Lương Nghĩa 3……… 5
2.2.Thực trạng công tác quản lý về văn hóa trường Tiểu học Lương Nghĩa 3 6
2.2.1-Những biểu hiện văn hóa tích cực tại trường Tiểu học Lương Nghĩa 3… 7
2.2.2-Những biểu hiện văn hóa tiêu cực tại trường Tiểu học Lương Nghĩa 3… ….7
2.2.3 Nguyên nhân tồn tại các biểu hiện văn hóa tiêu cực……… …… 8
2.3.Những điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức ……… 9
2.3.1.Điểm mạnh 9
2.3.2 Điểm yếu 9
2.3.3 Cơ hội 10
2.3.4 Thách thức 10
2.4 Một số kinh nghiệm thực tế liên quan đến việc xây dựng văn hóa trường Tiểu học Lương Nghĩa 3 .11
2.4.1 Kinh nghiệm thực tiễn 11
2.4.2 Một số biện pháp xây đựng và phát triển văn hóa nhà trường 13
3 Kế hoạch hành động xây dựng và phát triển văn hóa Trường Tiểu học Lương Nghĩa 3 15
4 Kết luận và kiến nghị 19
4.1 Kết luận 19
4.2 Kiến nghị 19
Tài liệu tham khảo 20
Trang 3Tên đề tài: XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA TRƯỜNG TIỂU HỌC LƯƠNG NGHĨA 3, HUYỆN LONG MỸ, TỈNH HẬU
- Quyết định số 129/2007/QĐ – TTg ngày 02 tháng 8 năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ về việc Ban hành quy chế văn hóa công sở tại các cơ quan nhà nước quy định: Trong giao tiếp và ứng xử với đồng nghiệp, cán bộ, công chức, viên chức phải có thái độ trung thực, thân thiện, hợp tác
- Quyết định số 16/2008/QĐ-BGDĐT ngày 16 tháng 4 năm 2008 của Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định về đạo đức nhà giáo với thái độ văn minh, lịch sự trong quan
hệ xã hội, trong giao tiếp với đồng nghiệp, với người học Quan hệ, ứng xử đúng mực, gần gũi với nhân dân, phụ huynh học sinh, đồng nghiệp và người học
- Văn bản hợp nhất số 03/VBHN-BGDĐT ngày 22 tháng 01 năm 2014 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc Ban hành Điều lệ trường Tiểu học quy định, cụ thể như sau: Hành vi, ngôn ngữ ứng xử của giáo viên phải chuẩn mực, có tác dụng giáo dục đối với học sinh
- Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT, ngày 22 tháng 7 năm 2008, phát động phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ” nhằm huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, hiệu quả, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu xã hội; phát huy tính chủ động, tích cực, sáng tạo của học sinh trong học tập và các hoạt động xã hội một cách phù hợp và hiệu quả
- Thông tư số 14/2018/TT-BGDĐT ngày 20 tháng 7 năm 2018 về ban hành quy định chuẩn Hiệu trưởng cơ sở giáo dục phổ thông nêu rõ chuẩn về phẩm chất nghề
Trang 4nghiệp, chuẩn về quản trị nhà trường, chuẩn về phát triển mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình, xã hội, chuẩn về xây dựng môi trường giáo dục
- Thông tư số 17/2018/TT-BGDĐT ngày 22 tháng 8 năm 2018 quy định về kiểm định chất lượng giáo dục và công nhận đạt chuẩn quốc gia đối với trường tiểu học bao gồm: tiêu chuẩn đánh giá, quy trình đánh giá trường tiểu học; công nhận và cấp chứng nhận trường đạt kiểm định chất lượng giáo dục; công nhận và cấp bằng công nhận trường đạt chuẩn quốc gia
1.2 Cơ sở lý luận
Văn hóa có nghĩa là làm biến đổi một cái gì đó cho đẹp và đẹp hơn Ở đây văn hóa là giáo hóa, là giáo dục và cảm hóa cá nhân và xã hội theo cái đẹp Theo UNESCO: Văn hóa (theo nghĩa rộng) là một phức thể, tổng thể các đặc trưng diện mạo
về tinh thần, vật chất, tri thức, tình cảm khắc họa lên bản sắc của một cộng đồng gia đình, xóm làng, xã hội ; Văn hóa ( theo nghĩa hẹp) là một tổng thể hệ thống biểu trưng (kí hiệu) chi phối cách ứng xử và giao tiếp trong một cộng đồng khiến cộng đồng ấy có đặc thù riêng
Văn hóa nhà trường là tập hợp các giá trị cơ bản, chuẩn mực đạo đức, phương diện và các mẫu hành vi qui định cách thức mà cán bộ giáo viên, nhân viên và học sinh trong nhà trường tương tác với nhau và đầu tư năng lực vào công việc của mình và vào việc thực hiện nhiệm vụ của nhà trường nói chung
Như vậy, văn hóa nhà trường liên quan đến toàn bộ đời sống vật chất, tinh thần của một nhà trường Nó biểu hiện trước hết trong tầm nhìn, sứ mạng, triết lý, mục tiêu, các giá trị, phong cách lãnh đạo, quản lý, bầu không khí tâm lý Văn hóa nhà trường thường thể hiện thành hệ thống các chuần mực, các giá trị, niềm tin, quy tắc ứng xử được xem là tốt đẹp và được mỗi người trong nhà trường chấp nhận Từ đó tạo nên bản sắc riêng cho mỗi tổ chức sư phạm, thông qua đó mà các thành viên của nhà trường được kết nối với nhau để phấn đấu cho mục tiêu chung, trách nhiệm chung
Các yếu tố cấu thành văn hóa nhà trường là cảnh quang, môi trường sư phạm,
và các mối quan hệ giao tiếp ứng xử xoay quanh các giá trị và chuẩn mực văn hóa nhà trường
Trang 5Văn hóa nhà trường được ví như mô hình tảng băng có phần nổi và phần chìm Phần nổi của tảng băng văn hóa là những thành tố dễ nhìn thấy, dễ quan sát được và dễ thay đổi Phần chìm của tảng băng khó quan sát được hoặc khó thay đổi Người ta còn phân chia văn hóa nhà trường thành văn hóa tích cực lành mạnh bao gồm những yếu tố cấu thành văn hóa nhà trường phù hợp với các giá trị chuẩn mực của nhà trường, nó có tác động tích cực làm cho nhà trường phát triển một cách bền vững và văn hóa tiêu cực không lành mạnh bao gồm những yếu tố cấu thành văn hóa nhà trường không phù hợp với các giá trị chuẩn mực của nhà trường, nó có tác động tiêu cực kìm hãm sự phát triển của nhà trường
1.3 Cơ sở thực tiễn
Con người là nguồn lực quan trọng nhất của mỗi tổ chức Nói đến con người
là nói đến văn hóa Văn hóa nhà trường có tác động đến mọi khía cạnh sư phạm của nhà trường Văn hóa nhà trường có ảnh hưởng vô cùng to lớn đối với chất lượng cuộc sống và hiệu quả hoạt động của nhà trường Phát triển văn hóa nhà trường có ý nghĩa tích cực đối với giáo viên, học sinh và cả đối với lãnh đạo nhà trường
Trường Tiểu học Lương Nghĩa 3, là một đơn vị có cảnh quan thoáng mát, sân trường được phủ cây xanh, các dãy phòng học được trang trí các khẩu hiệu mang tính giáo dục cho học sinh… Tuy nhiên, trong quá trình làm việc một số giáo viên thường
đổ lỗi cho nhau, thiếu trách nhiệm, thiếu sự hợp tác, thiếu sự chia sẻ học hỏi lẫn nhau; trong giảng dạy một số giáo viên nóng tính không kiềm chế dẫn đến trách mắng học sinh vì các em không có sự tiến bộ
Từ những thực tiễn trên và bản thân là hiệu trưởng nhà trường ý thức được tầm quan trọng của việc xây dựng văn hóa nhà trường lành mạnh, vận dụng kiến thức
đã học lớp bồi dưỡng Cán bộ quản lý do thầy cô ở trường Cán bộ Quản lý Thành phố
Hồ Chí Minh giảng dạy cho nên tôi chọn đề tài: “Xây dựng và phát triển văn hoá trường Tiểu học Lương Nghĩa 3 huyện Long Mỹ tỉnh Hậu Giang năm học 2021 - 2022” để làm đề tài cuối khóa học của mình
2 Phân tích tình hình xây dựng và phát triển văn hóa trường Tiểu học Lương Nghĩa 3
2.1 Giới thiệu khái quát về trường Tiểu học Lương Nghĩa 3
Trang 6- Trường tiểu học Lương Nghĩa 3 được thành lập năm 2004 trên cơ sở tách ra từ Trường TH Lương Tâm 3
- Cơ sở vật chất nhìn chung tương đối đầy đủ, cảnh quang thoáng mát, khuôn viên sân trường sạch đẹp có cây xanh bao phủ, có bồn hoa, cây cảnh, được nhân viên, giáo viên và học sinh chăm sóc
- Cơ cấu tổ chức của nhà trường gồm có chi bộ, Ban giám hiệu; các đoàn thể gồm tổ chức Công đoàn, Đoàn thanh niên Hội đồng sư phạm nhà trường gồm có 26 cán bộ, giáo viên, nhân viên Trong đó có 18 giáo viên đứng lớp 81% giáo viên trường đều đạt trình độ trên chuẩn về chuyên môn (21/26 giáo viên) còn 05 giáo viên đang theo học Đại học
2.2 Thực trạng xây dựng và phát triển văn hóa trường Tiểu học Lương Nghĩa 3
Lương Nghĩa là một xã nông thôn nghèo, kinh tế khó khăn Đa số là con em
người dân tộc Khơme sống chủ yếu là nghề nông và làm thuê sống qua ngày Dù cuộc sống vất vả là vậy, nhưng truyền thống hiếu học của các em ngày càng tiến bộ theo xu hướng phát triển của thời đại, nhằm nâng cao tinh thần học tập phát triển cuộc sống tốt hơn Vì vậy môi trường học tập là điều kiện tốt nhất để xây dựng và phát triển văn hoá nhà trường
Luôn giữ nét văn hoá đặc trưng riêng và phát triển những cái hay, cái đẹp Luôn
đi đầu trong mọi công việc Tạo cảm giác thoải mái, không áp lực vì tập thể trên dưới một lòng cùng nhau xây dựng và phát triển
- Qua khảo sát tình hình hoạt động của nhà trường , bản thân tôi nhận thấy đơn vị tương đối định hình được nét văn hóa nhà trường theo các tiêu chuẩn của đơn vị văn minh, nhà trường văn hóa, đạt tiêu chuẩn trường học xanh- sạch- đẹp và an toàn
- Cơ sở vật chất nhìn chung tương đối đầy đủ, cảnh quang thoáng mát, khuôn viên sân trường sạch đẹp có cây xanh bao phủ, có bồn hoa, cây cảnh, được nhân viên, giáo viên và học sinh chăm sóc
- Nhà trường luôn luôn chú trọng công tác giáo dục niềm tin, chú trọng tinh thần tôn sư trọng đạo, học sinh cuối cấp được tổ chức lễ tri ân thầy cô, cha mẹ
Trang 7- Công tác tương thân tương ái giúp đỡ đồng nghiệp, nhận đở đầu học sinh có hoàn cảnh khó khăn luôn được chú trọng và vun đắp
- Theo thời gian, nhiều giá trị đã được cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh của nhà trường thừa nhận và tôn trọng giữ gìn như: việc đề cao các giá trị nhân văn, sự trung thực, tính kỷ luật, tính ổn định, tính thực chất trong công tác dạy và học Một số giá trị mà giáo viên, nhân viên mong muốn xây dựng và đạt được trong thời gian tới đó là sự đoàn kết đổi mới và sáng tạo, tinh thần hợp tác, dám làm dám chịu trách nhiệm, biết chia sẻ trong công việc
- Trường Tiểu học Lương Nghĩa 3, nhiều năm qua luôn được các thế hệ lãnh đạo nhà trường chú tâm xây dựng, sau nhiều năm cơ bản định hình nền nếp Diện mạo nhà trường luôn thay đổi, chất lượng giáo dục toàn diện không ngừng cải thiện, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, trò chơi dân gian, đạt được nhiều thành tích và là nơi học tập và trưởng thành của nhiều thế hệ con em xã Lương Nghĩa, huyện Long Mỹ, tỉnh Hậu Giang
2.2.1 Những biểu hiện văn hóa tích cực:
- Tập thể Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh luôn nuôi dưỡng bầu không khí cởi mở, phát huy tốt tính dân chủ; lãnh đạo điều hành nhà trường hoạt động
có hiệu quả, các tổ chức đoàn thể trong nhà trường phát huy tốt vai trò của mình
- Coi trọng con người, cổ vũ sự nỗ lực hoàn thành tốt công việc và công nhận thành công của mỗi người kịp thời kịp lúc, luôn chú trọng tính sáng tạo và đổi mới
- Khuyến khích từng thành viên luôn cải tiến phương pháp làm việc, cải tiến phương pháp nâng cao chất lượng dạy và học
- Công tác trao đổi kinh nghiệm chuyên môn được tổ chức thường xuyên, giáo viên luôn quan tâm đến chất lượng dạy và học
- Nhà trường luôn thể hiện sự quan tâm, tạo mối quan hệ hợp tác chặt chẽ, lôi kéo cộng đồng cùng tham gia thực hiện trong hoạt động dạy và học
2.2.2 Những biểu hiện văn hóa tiêu cực:
- Một số giáo viên ít cởi mở, ít gần gũi học sinh, chưa phát huy được tính tích cực, sáng tạo trong học tập, thiếu sự động viên khuyến khích; còn giáo viên trách
Trang 8mắng học sinh vì các em không có sự tiến bộ, khiến cho học sinh mặc cảm tự ti, chán học
- Một số giáo viên đôi lúc vẫn còn hiện tượng thiếu sự hợp tác, thiếu sự chia sẻ học hỏi lẫn nhau; một vài giáo viên thiếu sự chủ động trong công việc
- Một số giáo viên thiếu nghiêm túc trong công việc như đến lớp trễ, về sớm mà không có lí do, coi chuyện đó là hoàn toàn bình thường, giảng bài khô khan mà thiếu
sự chuẩn bị đầu tư, làm việc riêng trong giờ dạy, trang phục không nghiêm túc,…
- Một số biểu hiện: nói xấu người khác; nói dối, vô lễ với thầy cô; tiêu xài lãng phí; không ngủ buổi trưa; đánh nhau,…vẫn còn đang diễn ra trong nhà trường Có thể nói bộ phận học sinh trong nhà trường có những biểu hiện thiếu văn hóa dường như ngày càng tăng
- Về giao tiếp và ứng xử giữa học sinh với nhau trong thời gian gần đây đã có nhiều sự thay đổi, nhất là trong nói chuyện với nhau Các bạn thường sử dụng những câu nói tục, những câu thơ, đoạn nhạc được cải biến lại luôn luôn xuất hiện, những từ
“đệm” vào câu nói Trong giáo tiếp với giáo viên còn có thái độ thiếu tôn trọng cũng như thiếu lịch sự và lễ độ
- Đôi lúc trong học sinh vẫn còn hiện tượng thiếu ý thức bảo vệ môi trường như: xả rác, hái hoa bẻ cành, làm hư hỏng các trang thiết bị cũng như cơ sở vật chất nói chung) ; thiếu ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân và một số lớp vẫn còn học sinh viết bẩn lên tường, mặt bàn mặt ghế
2.2.3 Nguyên nhân tồn tại các biểu hiện văn hóa tiêu cực:
- Chưa xây dựng được các giá trị cốt lõi và chuẩn mực văn hóa của nhà trường
- Chưa có bộ quy tắc ứng xử có văn hóa thể hiện các mối quan hệ giữa thầy- thầy, gữa thầy- trò, giữa cán bộ- giáo viên với nhau
- Một số giáo viên chưa vững vàng về chuyên môn, chưa tích cực hợp tác chia
sẻ với đồng nghiệp trong và ngoài nhà trường
- Kỹ năng giao tiếp ứng xử còn hạn chế, phong cách lãnh đạo chưa thật dân chủ, chưa thật sự lắng nghe ý kiến của mọi người
Trang 9- Bầu không khí tâm lý tập thể thiếu sự cởi mở, hợp tác để mọi người cùng chia
- Trong những năm học qua, nhà trường đã thực hiện khá tốt việc phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội trong công tác giáo dục học sinh
- Tỉ lệ giáo viên dạy giỏi các cấp chiếm tỉ lệ cao so với yêu cầu Nhân viên của trường đáp ứng yêu cầu về chất lượng theo quy định của Điều lệ trường tiểu học
- Học sinh đang theo học của nhà trường được đảm bảo quy định về tuổi Tất cả học sinh đều được chăm sóc, bảo vệ và đối xử bình đẳng; được đảm bảo những điều kiện về thời gian, cơ sở vật chất an toàn để học tập và rèn luyện
- Mỗi năm học tất cả học sinh được tuyên truyền và giáo dục hiểu biết ý nghĩa
về các ngày truyền thống, các ngày lễ, kỹ năng sống, các phong trào: “Gương người tốt - việc tốt”, “Cử chỉ đẹp khi ra đường”, “Thiếu nhi Việt Nam thi đua thực hiện tốt Năm điều Bác Hồ dạy”, “Xây dựng Trường học thân thiện - Học sinh tích cực”
2.3.2 Điểm yếu:
- Chưa tổ chức nhiều các hoạt động tập thể, các sinh hoạt chuyên đề, các hội thảo về tâm lí lứa tuổi, về công tác chủ nhiệm, về giảng dạy để giáo viên học hỏi, trau dồi kinh nghiệm về phương pháp giảng dạy, quản lí giáo dục học sinh
- Một số giáo viên chưa có nhiều đổi mới trong phương pháp giảng dạy mới, coi trọng giảng dạy kiến thức môn học mà chưa có sự tích hợp cao trong việc giáo dục kĩ năng
Trang 10sống, kĩ năng ứng xử và giáo dục toàn diện đối với học sinh
- Một bộ phận học sinh chưa có sự tự giác, ý thức học tập, rèn luyện chưa tốt, chưa nỗ lực vượt khó trong học tập
- Do ảnh hưởng từ các mạng thông tin và một số biểu hiện tiêu cực bên ngoài tác động khiến cho khá nhiều học sinh chưa có nhận thức sâu sắc về giá trị sống, về văn hóa ứng xử, và về kĩ năng sống nên kết quả nhìn chung chưa cao
- Phối hợp kịp thời với trạm y tế của xã, phòng y tế huyện khám bệnh, kiểm tra sức khỏe định kì cho học sinh Tất cả học sinh được tuyên truyền đầy đủ
và hiệu quả giáo dục sức khỏe, đảm bảo an toàn vệ sinh ăn uống, vệ sinh phòng bệnh, phòng dịch
2.3.4 Thách thức:
- Tuy đã có nhiều cố gắng trong việc huy động các nguồn lực trong việc xây dựng cơ sở vật chất nhưng hầu hết dân cư trong địa bàn có thu nhập kinh tế rất thấp nên sự hỗ trợ kinh phí cho nhà trường còn hạn chế
- Bên cạnh đó, vẫn còn một số phụ huynh do bận mưu sinh nên chưa thật sự quan tâm đến việc học tập cũng như giáo dục đạo đức cho con em của mình còn giao phó cho giáo viên chủ nhiệm Điều đó đã ảnh hưởng khá nhiều đến việc nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường