Khác với kiến trúc Hậu hiện đại, những kiến trúc sư của phong trào Hiện đại mới đi tìm sự phong phú, đa dạng cho kiến trúc không phải từ những đề tài lịch sử và trang trí, mà từ chính nh
Trang 1MỤC LỤC
PHẦN A : PHẦN MỞ ĐẦU 2
1 Lý do chọn đề tài 2
2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2
3 Mục tiêu nghiên cứu 3
PHẦN B : NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 4
Chương I: Tổng quan về xu hướng kiến trúc hiện đại mới 4
1.1 Lịch sử hình thành 4
1.2 Đặc điểm 8
1.3 kiến trúc sư và công trình tiêu biểu 10
Chương II: Phân tích hình khối kiến trúc y tế
2.1 các kiến trúc sư và công trình tiêu biểu
2.2 những yếu tố ảnh hưởn đến hình khối y tế
2.3 giải pháp mặt đứng có thể áp dụng
PHẦN C : KẾT LUẬN TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 2PHẦN A : PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
- Hiện nay, các xu hướng kiến trúc phát triển rất đa dạng, dẫn đầu trong các xu hướng đó là xu hướng kiến trúc hiện đại mới Xu hướng kiến trúc hiện đại mới không còn xa lạ trong giới kiến trúc Sự ra đời kiến trúc hiện đại mới đã sáng tạo ra được những không gian mới kiến trúc hiện đại mới có một sự cách tân đáng kể trong việc tìm tòi những đường hướng biểu hiện mới Đó là xu hướng kiến trúc tuần theo những nguyên tắc của chủ nghĩa Hiện đại, nhưng từ bỏ cái bản tính độc đoán và giáo điều đã ngự trị từ lâu trong đó Khác với kiến trúc Hậu hiện đại, những kiến trúc sư của phong trào Hiện đại mới đi tìm sự phong phú, đa dạng cho kiến trúc không phải từ những đề tài lịch sử và trang trí, mà từ chính những hình khôi thuần khiết của kiến trúc Những kiến trúc sư thuộc phong trào này luôn chứng tỏ một khả năng tuyệt vời trong việc xử lý không gian và các khối hình học thuần túy, cái mà họ coi là “ngôn ngữ” của kiến trúc Mặt khác kiến trúc hiện đâị mới Không có tham vọng tạo ra một “ thức ” kiến trác Quốc tế như những kiến trúc sư Hiện đại, những vân đề mà họ quan tâm nhiều hơn là đặc tính văn hóa và dân tộc, đến khả năng giao tiếp với thiên nhiên của con người, là những cái mà kiến trúc Hiện đại gần như đã bỏ qua
Vì vậy, chúng tôi chọn chuyên đề tìm hiểu về xu hướng kiến trúc hiện đại mới
để tìm hiểu và học hỏi cách thức giao thoa giữa kiến trúc hiện đại mới và kiến trúc hậu hiện đại, thông qua việc tìm hiểu các kiến trúc sư và các công trình nổi tiếng để học hỏi kinh nghiệm của những người đi trước Từ đó tạo cơ sở lý thuyết, và là bước đệm
để phát triển kiến thức của bản thân
2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiêm cứu: Xu hướng kiến trúc hiện đại mới
Phạm vi : Trên thế giới, giai đoạn 1985-đến nay
3 Mục tiêu nghiên cứu
Trang 3 Bối cảnh lịch sử và định nghĩa xu hướng kiến trúc hiện đại mới;
Đánh giá xu hướng;
Trang 4PHẦN B : NỘI DUNG NGHIÊN CỨU CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ XU HƯỚNG KIẾN TRÚC HIỆN ĐẠI MỚI 1.1 Lịch sử hình thành
-Thế kỷ XX đầy biến động với nhiều sự kiện.Bối cảnh lịch sử Chiến tranh thế giới thứ nhất, Đại Khủng hoảng kinh tế 1929-33, Chiến tranh thế giới thứ hai, Phong trào Giải phóng dân tộc ở Châu A-Phi-Mỹ Latinh, Cuộc Khủng hoảng dầu mỏ 1973,
Sự phân ra hai cực của thế giới và Chiến tranh Lạnh,… ⟹ Tổn thất nặng nề đến mọi Tổn thất nặng nề đến mọi mặt kinh tế, xã hội
Hình 1.1.1 khủng hoảng kinh tế 1929.
- Sau Chiến tranh thế giới thứ 2, tất cả các nước đều phải tập trung khắc phục hậu quả chiến tranh Ở châu Âu: xây dựng lại các thành phố, công trình kiến trúc đã bị tàn phá nặng nề
- Đến những năm 1960, xã hội Phương Tây, nền kinh tế lâm vào khủng hoảng trầm trọng Sự dư thừa hàng hóa đã tạo ra một bức tranh phồn vinh giả tạo Mức sống
Trang 5được nâng cao của một bộ phận xã hội đi đôi với sự bần cùng hóa của các nước thuộc thế giới thứ ba, cũng như chính trong lòng những quốc gia phát triển
- Giới trẻ gặp phải nhiều vấn đề về tâm lý, hình thành nên sự phản kháng có hệ thống và thái độ "quá khích", "nổi loạn", "gây rối " Giới trẻ tìm đến âm nhạc có tiết tấu mạnh, chất kích thích, để giải tỏa những sự thất vọng, bất mãn đối với xã hội Chênh lệch giàu nghèo tăng mạnh - Wealth gap`
- Lực lượng quân đội Ai Cập dựng cầu trên kênh Suez Kênh Suez bị phong tỏa Chiến tranh Yom Kippur năm 1973
- Ngày 17/10/1973, các nước thuộc OPEC cùng với Ai Cập và Syria quyết định ngừng xuất khẩu dầu mỏ sang các nước ủng hộ Israel trong chiến tranh Yom Kippur Khủng hoảng bắt đầu
- Giá dầu thế giới tăng cao đột ngột và gây ra cuộc khủng hoảng kinh tế
1973-1975 có quy mô toàn cầu
Hình 1.1.2 giá dầu leo thang.
- Toàn cầu hóa và Xu hướng hợp tác quốc tế xuất hiện, bắt đầu khoảng những năm 1970 và kéo dài đến Thế kỷ XXI đương đại Cuộc Cách mạng Khoa học kỹ thuật
to lớn: Nhân loại bước đi “Một ngày bằng 20 năm”
- Cuộc khủng hoảng của Kiến trúc Hiện đại: Sự khủng hoảng của kiến trúc hiện đại tiềm ẩn từ lâu, gặp đúng thời điểm xã hội phức tạp và nhiều biến động của thập
Trang 6niên 1960 - 1970 của thế kỷ XX đã lộ rõ và ngày càng trở nên gay gắt Complexity and contradiction in architecture Charles Jencks: "Kiến trúc Hiện đại đã chết ở Saint Louis Missouri ngày 15 tháng 7 năm 1972 vào hồi 15h32"
- Cuộc khủng hoảng của Kiến trúc Hiện đại: Kỉ niệm 200 năm CMTS Pháp thành công Chính phủ Pháp tổ chức thi chọn các công trình biểu tượng Các CT đoạt giải vắng bóng kiến trúc Hiện đại và Hậu hiện đại (ngoài một vài công trình của xu hướng Giải tỏa kết cấu) Các KTS đoặt giải trước đó trung thành với phong cách cũ thì nay đều tiếp thu xu hướng của Hiện đại mới Hiện đại mới lên ngôi SỰ KIỆN
-Phê phán quan điểm “Hình thức theo đuổi công năng”: Hình thức theo đuổi công năng là một trong những nguyên lý thiết kế chủ đạo của chủ nghĩa Công năng trong kiến trúc hiện đại Đôi khi, sự tuân thủ quá nghiêm ngặt quy tắc này khiến cho hình thức kiến trúc công trình bị gò ép, khô khan, thậm chí còn phát sinh những bất hợp lý Đại hội Kiến trúc sư Quốc tế lần thứ 10 (CIAM 10) ở Dubrovnic Nam Tư 1956
đã châm ngòi cho cuộc tranh luận "công năng - hình thức'', qua đó đã giúp cho xã hội nhân thấy những hạn chế của kiến trúc hiện đại để từ đó rút ra những kinh nghiệm cần thiết và có những bước chuyển biến thích hợp
- Le Corbusier, trước đó đã tạo nên một bước đột phá với tác phẩm Nhà thờ Ronchamp, cũng là một sự ngược lại với quan điểm thiết kế của ông
-Tính phức tạp và tính mâu thuẫn trong kiến trúc hiện đại: Nhìn lại bối cảnh phát triển của kiến trúc những năm 1960 có thổ thấy rõ sự ngự trị của công nghiệp hóa xây dựng, thống nhất hóa, điển hình hóa, do xuấl phát từ chính yêu cầu của hoàn cảnh cần khắc phục nhanh chóng hậu quả chiến tranh, cuộc sống lúc bấy giờ vái những nhu cầu khống cao, quan điểm thiết kế đơn giản Nhưng dần dần, theo tiến trình lịch
sử, những quan điểm này bộc lộ nhiều mặt hạn chế Trong một xã hội công nghiệp phát triển cao, con người đã trở nên mệt mỏi với những máy móc cơ khí và nhàm chán
sự đơn điệu của kiểu "kiến trúc xuất xưởng hàng loạt"
- Nhà thờ Ronchamp công trình vô cùng độc đáo thể hiện sự tìm tòi trải nghiệm mới của KTS Le Cobusier Người ta đã dễ dàng chấp nhận và hướng tới một cái gì đó khác biệt, mới lạ và độc đáo
-Người Phương Tây bắt dầu dị ứng với Kiến trúc Hiện đại đương thời, đặc biệt
là ở Bắc Mỹ, trong những rừng cao ốc bọc kính, cái sau na ná cái trước, rất thiếu sức
Trang 7sống, có chăng chỉ hơn chủ nghĩa Chiết trung một chút và là sự phô diễn hào nhoáng của cỗ máy công nghiệp vận hành hết công suất, vắt kiệt sức lao động của công nhân như nhận định của một số học giả thời đó
Hình 1.1.3
- Kiến trúc Hiện đại – Phong cách Quốc tế … và sự mệt mỏi của công chúng với những cái “máy ở”
-Đến giữa thập niên 80 của thế kỷ XX, trào lưu kiến trúc Hiện đại hậu kỳ đã đạt đến đỉnh cao cả về mặt lý luận, phương pháp sáng tác song Hậu hiện đại cũng có sự vận động riêng, ít nhiều ảnh hưởng đến Hiện đại hậu kỳ Giữa hai trào lưu này xảy ra
sự tranh chấp, từ đó một xu hướng hiện đại nữa xuất hiện, ngày càng chiếm thế thượng phong, được gọi là Hiện đại mới (Neo-Modernism)
- Đầu tiên, trong nội bộ Hiện đại hậu kỳ diễn ra sự phân hóa, đánh đấu bằng sự tan rã của The New York Five Trong khi Hiện đại hậu kỳ chững lại thì Hậu hiện đại cũng gặp khó khăn, nhất là vể lý luận Dấu ấn của Hậu hiện đại tiếp tục phai nhạt, ngôn ngữ kiến trúc ngày một lai tạp và thực chất không còn tiềm lực phát triển Điều
đó chứng tỏ trong cuộc cạnh tranh này Hiện đại mới đang lên ngôi Năm 1985 có thể coi là thời điểm hình thành chú nghĩa Hiện đại mới trong kiến trúc và chỉ sau vài năm, đến đầu những năm 1990 đã lấn át chủ nghĩa Hậu hiện đại
-
Đến đầu những năm 1980, khi nhìn nhận lại, kiến trúc Hậu hiện đại đã làm nên một cuộc cách mạng trong nền văn minh Phương Tây khắc phục được sự hạn chế
Trang 8lớn nhất của chủ nghĩa Hiện đại là sự khô cứng, gò bó, thiếu tính nhân văn … khắc phục được sự hạn chế lớn nhất của chủ nghĩa Hiện đại là sự khô cứng, gò bó, thiếu tính nhân văn
- HẠN CHẾ CỦA HIỆN ĐẠI (Robert Venturi) “Kiến trúc Hiện đại quá trừu tượng, quá nhàm chán, tinh khiết và sạch sẽ đến mức xa rời với đại chúng” HẠN CHẾ CỦA HẬU HIỆN ĐẠI • Không có phong cách nhất quán, mạch lạc và bền vững cho nền kiến trúc đương đại • Đôi khi quá sa đà vào hình thức mà bỏ qua nội dung, tính kinh tế mà một công trình kiến trúc không thể không đáp ứng • Quay lại với quá khứ
và đặc tính địa phương dễ chấp nhận những cái có sẵn, không tạo ra những thứ tốt hơn, mới hơn và đôi khi lỗi thời • Quá sa đà về những lý luận “ gần gũi với quảng đại quần chúng” hình thức kiến trúc “ rẻ tiền” Cần một xu hướng kiến trúc mới “bền vững” hơn, nhất quán hơn định hướng cho nền kiến trúc đương đại
1.2 Đặc điểm
-Những đặc trưng nhận biết Kiến trúc Hiện đại mới CAO TRÀO HIỆN ĐẠI HẬU HIỆN ĐẠI HIỆN ĐẠI MỚI 20s XX 60-70s XX 1985 Hiểu đơn giản là những
gì đang xảy ra, đang hiện hữu và thuộc về khoảng thời gian hiện tại Đóng góp phục
vụ nhu cầu của đại đa số trên tinh thần xây dựng nhanh những không gian đa năng, đẹp và kinh tế Kiến trúc Hiện Đại Mới Sáng tạo ra được những không gian mới lạ hơn ngày hôm qua mà bạn đã từng quen thuộc, đã biết hay đã từng cảm nhận dựa trên việc
sử dụng vật liệu, công nghệ mới và những mẫu mã hình học Đóng góp phục vụ nhu cầu của đại đa số trên tinh thần xây dựng nhanh những không gian đa năng, đẹp và kinh tế Sáng tạo ra được những không gian mới lạ hơn ngày hôm qua mà bạn đã từng quen thuộc, đã biết hay đã từng cảm nhận dựa trên việc sử dụng vật liệu, công nghệ mới và những mẫu mã hình học Hiểu đơn giản là những gì đang xảy ra, đang hiện hữu
và thuộc về khoảng thời gian hiện tại
-Sử dụng những đường nét đa dạng, phóng khoáng tự do, những dạng hình học không ổn định, phi đối xứng mà vẫn cân bằng, có trọng điểm nhưng không tập trung, biến hóa vô cùng và tạo thành một chỉnh thể hoàn chỉnh ART TOWER MITO Contemporary Art Center Louvre pyramid
Trang 9Hình 1.2.1
- “Hiện đại”: -là sự nối tiếp những nguyên tắc của KT Hiên đại “Mới”: -phá vỡ những luận điểm độc đoán, giáo điều của KT Hiện đại - tìm sự phong phú, đa dạng trong KT từ những hình khối thuần khiết chứ không phải từ đề tài lịch sử và trang trí HIỆN ĐẠI HẬU HIỆN ĐẠIHIỆN ĐẠI MỚI Hiện đại mới = “hiện đại” + “mới” Tadao Ando 4x4 house
- Đa dạng trong phong cách và lý luận, mỗi công trình mang dấu ấn cá nhân riêng; trong đó giá trị kt không chỉ ở công năng, kinh tế mà còn là thẫm mĩ, tiện dụng Mang dấu ấn của từng địa phương và khu vực, trong đó tính bản địa được đề cao như nội lực của sự phát triển Kt thích ứng và bền vững với cảnh quan, môi trường Ứng dụng khoa học kỹ thuật (thời kì tin học hóa) vào các công trình QUAN ĐIỂM THIẾT KẾ:
- KIẾN TRÚC HIỆN ĐẠI MỚI – Neo-modernism Đa dạng trong phong cách
và lý luận, mỗi công trình mang dấu ấn cá nhân riêng; trong đó giá trị kt không chỉ ở công năng, kinh tế mà còn là thẫm mĩ, tiện dụng Mang dấu ấn của từng địa phương và khu vực, trong đó tính bản địa được đề cao như nội lực của sự phát triển Kt thích ứng
và bền vững với cảnh quan, môi trường Ứng dụng khoa học kỹ thuật (thời kì tin học hóa) vào các công trình ĐẶC ĐIỂM NHẬN BIẾT: - Hình học kỷ hà là chủ đạo - Công năng kế thừa từ KT Hiện đại - Lấy kết cấu và ngôn ngữ hình học làm trang trí - Hình
Trang 10thức sinh động, gần gũi hơn với đại chúng - Đề cao sở trường riêng của KTS - Yếu tố địa hình, cảnh quan xung quanh công trình được chú trọng - Mang dấu ấn bản sắc của địa phương, khu vực
- Chỉ sau vài năm hình thành đã lấn át chủ nghĩa Hậu hiện đại Là những gì đang xảy ra, đang hiện hữu và thuộc về khoảng thời gian hiện tại Mang tính tạm thời, vừa hiện đại, mới lạ, nhưng đang được ưa chuộng, được chấp nhận bởi số đông có cùng quan điểm chung -Nhưng thực tế thế giới cho thấy xu thế đương đại chứng minh được chỗ đứng vững chắc của mình - Sáng tạo ra được những không gian mới lạ hơn ngày hôm qua mà bạn đã từng quen thuộc, đã biết hay đã từng cảm nhận dựa trên việc
sử dụng vật liệu, công nghệ mới và những mẫu mã hình học Drier House, 1995, CoopHimmelblau
- Nhận xét về trào lưu này: đề cao công năng, coi cái đẹp đồng nghĩa với sự tiện dụng trong thời đại công nghiệp hóa cao độ và cố gắng đơn giản hóa để đạt đến sự thuần khiết và trong sáng Seattle CentralLibrary,Seattle,USA, designedbyOMA, 2004
1.3 Kiến trúc sư và công trình tiêu biểu
a KTS Richard Meier:
Richard Meier (1934 - )
- Là một kiến trúc sư của chủ nghĩa Hiện đại giai đoạn trước (thành viên của nhóm The New York Five)
- Chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của
Le corbusier Là “cây đại thụ” của kiến trúc Hiện đại mới cũng như đương thời
- Thể hiện tinh thần kiên định, tin tưởng vào tươi sáng của kiến trúc Hiện đại
ĐẶC ĐIỂM TRONG THIẾT KẾ
Trang 111 Ông đã gắn chặt với ngôn ngữ của chủ nghĩa Hiện đại (công năng và hình khối)
2 Ưa chuộng màu trắng, bên trong và bên ngòai
3 Ánh sáng trong phương pháp của Richard Meier thiết kế là một chất liệu đặc biệt
4 Những họa tiết đặc trưng có biểu tượng cao
- Meier sinh năm 1935 cũng tại New Jersey (Hoa Kỳ), là kiến trúc sư có một sự nghiệp sáng tác đáng khâm phục, trong số đó, thiết kế các viện bảo tàng là "sở trường" của ông
Hình 1.3.2 Bảo tàng nghệ thuật High Museum ở Atlanta hoàn thành năm
1983 được đánh giá là công trình tiêu biểu nhất.
-Năm 1984, Richard Meier vinh dự đoạt giải thưởng Pritzker - giải Nobel trong lĩnh vực kiến trúc - cho những cống hiến về mặt học thuật và hoạt động nghề nghiệp Trong sáng tác, Meier thừa nhận là mình chịu ảnh hưởng sâu sắc từ những tác phẩm đầu tay của Le Corbusier và cũng sớm tạo lập được phong cách riêng Mỗi cống trình của Meier là một bản tuyên ngôn về cấu trúc và sự kết hợp nhuần nhuyễn các khối hình học và bề mặt tương phản với nhau, tạo ra một sợi dây liên kết hữu cơ giữa công năng và hình thức
Trang 12-Có ý kiến nhận xét rằng Meier là một ảo thuật gia về các khối hình học thuần túy, những suy nghĩ độc đáo đến siêu thực về kiến trúc cống nghệ cao, là bậc thầy về
tổ chức không gian và nghệ nhân của ánh sáng
Hình 1.3.2 Hartford Seminary (1978 – 1981)
- Một viện bảo tàng nổi tiếng khác của Richard Meier là Kunsthandwerk (Nghệ thuật trang trí) (1981 - 1985) ở Frankfurt am Main (Cộng hòa Liên bang Đức)
Trang 13Mang dấu ấn Meier rất rõ nét với những mảng tường màu trắng sữa và kính trong suốt, nền dốc thoải và mạng cấu trúc đứt đoạn Hình khối vuông vắn và đường nét sổ thẳng nhưng vẫn toát lên vẻ thanh thoát và lịch lãm của một nghệ sỹ
b KTS IEOH MING PEI
Tốt nghiệp Đại học Massachusetts Institute of Technology và sau đó nhận giải Masters degree của Harvard Graduate School of Design Le Corbusier thăm MIT vào tháng 11 năm 1935, tạo nên một ảnh hưởng mạnh mẽ đến quan điểm thiết kế sau này của ông Giai đoạn sau, L.M.Pei lấy cảm hứng từ thiết kế sáng tạo của phong cách Hiện đại mới, đặc trưng bởi hình thức đơn giản nhưng độc đáo
Ieoh Ming Pei (1917 - )
GIẢI THƯỞNG: - Pritzker 1983 - Royal Gold Medal 2010 - … BGK cho biết:
"Ieoh Ming Pei đã cho thế kỷ này những không gian đẹp nhất về cả nội thất và hình thức bên ngoài tính nhạy bén và kĩ năng của ông trong việc sử dụng các vật liệu
QUAN ĐIỂM TRONG THIẾT KẾ
1 Các công trình kiến trúc phải tồn tại trong sự hài hòa với môi trường tự nhiên xung quanh của công trình đó
2 Kết hợp tiện ích cao với vẻ đẹp thanh lịch
3 Bác bỏ những tác động của toàn cầu hóa vốn có trong “Phong cách quốc tế” Ngân hàng Bank of China – Hồng Công the Bank of China, Hong Kong (1982-89)