Đạo đức là hệ thống các quy tắc, chuẩn mực xã hội mà nhờ đó con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với lợi ích của cộng đồng, của xã hội?. Hoạt động 2:(15 phút).[r]
Trang 1KẾ HOẠCH BÀI DẠY MÔN GIÁO DỤC CÔNG DÂN LỚP 10
Sinh viên soạn bài: TRẦN THỊ MINH CHÂU
Lớp: GDCT 3A-K.41
Năm học: 2017-1018
BÀI 10: QUAN NIỆM VỀ ĐẠO ĐỨC (1 TIẾT)
I-MỤC TIÊU BÀI HỌC
Học xong bài này, HS cần đạt được các yêu cầu sau:
1.Về kiến thức:
Nêu được thế nào là đạo đức
Phân biệt được sự giống nhau và khác nhau giữa đạo đức với pháp luật và phong tục tập quán
Hiểu được vai trò của đạo đức trong sự phát triển của cá nhân, gia đình và xã hội
2.Về kĩ năng
Phân biệt được hành vi vi phạm pháp luật và hành vi không phù hợp với phong tục tập quán
3.Về thái độ
Coi trọng vai trò của đạo đức trong đời sống xã hội
II- NỘI DUNG
Nội dung của bài gồm:
Nội dung cơ bản của bài:
-Nêu được khái niệm đạo đức
Nội dung trọng tâm của bài học gồm:
- Làm cho HS hiểu được khái niệm đạo đức
- Vai trò của đạo đức trong đời sống xã hội
Kiến thức khó là:
-Phân biệt giữa đạo đức với pháp luật và phong tục, tập quán
III- PHƯƠNG PHÁP
Phương pháp thuyết trình
Trang 2Phương pháp đàm thoại
Phương pháp thảo luận nhóm
Phương pháp trực quan
IV- TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
Sách Giáo Khoa Giáo dục công dân lớp 10, Sách Giáo Viên Giáo dục công dân lớp
10, laptop, máy chiếu
V- TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1 Kiểm tra bài cũ:(3 phút)
Vai trò chủ thể lịch sử của con người được thể hiện ở những điểm nào?
Vì sao nói con người là mục tiêu của sự phát triển xã hội?
2 Giới thiệu bài mới (2 phút
Chủ tịch Hồ Chí Minh coi đạo đức của con người như gốc của cây, như nguồn của sông Người luôn nhấn mạnh vai trò quan trọng và tích cực của đạo đức trong đời sống xã hội
Người cũng từng nói rằng: “Có tài mà không có đức là người vô dụng Có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”
Như các em đã thấy, ở Bác hội tụ đủ 4 phẩm chất đạo đức cao quý đó là: trung với nước, hiếu với dân; cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; yêu thương con người; tinh thần quốc tế trong sáng
Chính vì lẽ đó, các em cần hiểu: “Đạo đức là gì? , Đạo đức khác với pháp luật, phong tục, tập quán là như thế nào? Vai trò của đạo đức trong sự phát triển của cá nhân, gia đình, xã hội như thế nào?” Để hiểu rõ các vấn đề trền thì sau đây cả lớp cùng cô tìm hiểu bài 10: Quan niệm về đạo đức
3.Dạy bài mới ( 35 phút)
Bài 10: QUAN NIỆM VỀ ĐẠO ĐỨC (1 TIẾT)
HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI HỌC
Hoạt động 1: (10 phút)
GV nêu ví dụ:
Em sẽ làm gì trong trường hợp sau đây: Trên
đường đi học về, tình cờ em đi cùng chiều với một
phụ nữ vừa bế con, vừa xách túi nặng?
Tại sao em lại làm như vậy?
1.Quan niệm về đạo đức a) Đạo đức là gì?
Trang 3HS trả lời:
GV: Khi thấy tình huống đó xảy ra em nên chủ
động hỏi thăm và giúp đỡ người phụ nữ đó bằng
cách xách dùm chiếc túi một quãng đường, hành
động của em sẽ được ghi nhận, ít nhất là trong
lòng người phụ nữ đó
Và khi các em nhìn thấy được sự vất vả, và phớt
lờ hành động của người phụ nữ đó thì pháp luật
không xử phạt em, tuy nhiên em sẽ bị dư luận xã
hội lên án, và sẽ bị cắt rứt lương tâm của mình
Cho HS ghi khái niệm vào vở
Em hãy lấy một vài ví dụ về những chuẩn mực
đạo đức mà em biết
Đạo đức là hệ thống các quy tắc, chuẩn mực xã hội mà nhờ đó con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với lợi ích của cộng đồng, của xã hội
Hoạt động 2:(15 phút)
GV chia lớp thành 4 nhóm và thảo luận vấn đề
sau: Phân biệt đạo đức với pháp luật và phong tục
tập quán
Nhóm 1 và nhóm 2: Trình bày sự giống và khác
nhau giữa đạo đức với pháp luật là gì?
Nhóm 3 và nhóm 4: Trình bày sự giống và khác
nhau giữa đạo đức với phong tục, tập quán là gì?
HScử đại diện lên trình bày trước lớp Các nhóm
bổ sung
GV nhận xét, cho HS xem bảng phân loại GV đã
chuẩn bị sẵn
Đạo đức Pháp luật Giống nhau Là một phương thức có khả
năng điều chỉnh hành vi của con người
Sự điều chỉnh mang tính tự nguyện
Là những yêu cầu cao của xã hội đối với con người
Sự điều chỉnh mang tính bắt buộc, cưỡng chế
Là những yêu cầu tối thiểu, được quy định bằng những văn bản của nhà nước,
b Phân biệt đạo đức với pháp luật và phong tục tập quán
Trang 4buộc cá nhân
và tổ chức phải tuân theo
để đảm bảo lợi ích chung cho xã hội
Đạo đức với phong tục, tập quán:
Đạo đức Phong tục,tập
quán Giống
nhau Đều là phương thức điều chỉnh hành vi của con người
Khác
nhau
Tuân theo những
quy tắc chuẩn mực
xã hội, xuất phát từ
những quan niệm
sống, những hiểu
biết vế mối quan hệ
giữa lợi ích của cá
nhân với lợi ích của
người khác và của
xã hội
Tuân theo những thói quen, những trật tự nề nếp đã
ổn định từ lâu đời trong cuộc sống hằng ngày
Cho HS ghi bảng phân loại trên vào vở
GV đưa ra tình huống:
Hoạt động 3: ( 10 phút)
GV chia lớp thành 4 nhóm, thảo luận và trả lời
câu hỏi:
a) Theo em, “ một cá nhân thiếu đạo đức thì
mọi phẩm chất, năng lực khác( trong đó có
tài năng) sẽ không còn ý nghĩa” câu nhận
định này đúng hay sai? Vì sao?
b) Người ta nói: “ Một gia đình hạnh phúc thì
đạo đức là không thể thiếu”, và sự đổ vỡ của
các gia đình hiện nay thường có nguyên
nhân là vi phạm đạo đức? và theo em hành
vi như thế nào được gọi là vi phạm đạo đức
gia đình?
c) Như các em đã biết hiện nay, các tỉnh miền
Trung và miền Bắc đang chịu hậu quả nặng
2 Vai trò của đạo đức trong sự phát triển của cá nhân, gia đình
và xã hội.
a) Đối với cá nhân
Đạo đức giúp cá nhân hoàn thiện nhân cách con người Đạo đức giúp cá nhân có ý thức và năng lực sống thiện, sống có ích, tăng thêm tình yêu đối với Tổ quốc,đồng bào, toàn nhân loại
b) Đối gia đình
Đạo đức là nền tảng của hạnh phúc gia đình, tạo sự ổn định và phát triển vững chắc của gia đình
c) Đối với xã hội
Trang 5nề, chính vì thế trường em phát động phong
trào quyên góp, cứu trợ đồng bào Em có
suy nghĩ gì về hành động đó? Hành động
trên có được xem là hình vi có đạo đức hay
không?
d) Hãy liệt kê tất cả những biểu hiện vi phạm
các chuẫn mực đạo đức cá nhân, gia đình, xã
hội mà em biết? Và em hãy cho biết cá nhân
em đã từng mắc phải hành vi trái đạo đức
chưa? Nó diễn ra như thế nào?
Cho HS ghi bài vào vờ
Đạo đức có ý nghĩa to lớn không chỉ trong chiến lược xây dựng và phát triển con người Việt Nam hiện đại mà còn góp phần xây dựng, phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc
4.Luyện tập –cũng cố (5 phút).
Cũng cố:
Khái niệm đạo đức
Sự giống và khác nhau giữa đạo đức với pháp luật và phong tục tập quán
Vai trò của đạo đức trong sự phát triển của cá nhân, gia đình và xã hội
Luyện tập:
Câu 1: Hệ thống các quy tắc, chuẩn mực xã hội mà nhờ đó con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với lợi ích của cộng đồng, của xã hội được gọi chung nhất
là gì?
A Pháp luật
B Phong tục, tập quán
C Đạo đức
D Lương tâm
Câu 2:Sự điều chỉnh hành vi của pháp luật mang tính gì, và nó yêu cầu như thế nào?
A Tính tự nguyện, yêu cầu tối thiểu
B Tính bắt buộc, yêu cầu cao
C Tính vừa tự do vừa ép buộc, không yêu cầu
D Tính bắt buộc, yêu cầu tối thiể
Trang 6Câu 3: Nền tảng của hạnh phúc gia đình, tạo ra sự ổn định và phát triển vững chắc gia đình, là một nhân tố không thể thiếu của một gia đình hạnh phúc, và cũng là dẫn đến sự
đổ vỡ, con cái bất hiếu là do thiếu hoặc không hoàn thiện phẩm chất gì?
A: Lương tâm
B: Thủy chung
C: Yêu con người
D: Đạo đức
Câu 4: Bạn A vì mê chơi game không chịu học bài, nên trong giờ kiểm tra bạn A đã gian lận và B vô tình nhìn thấy.Nếu em là B, em sẽ xừ lý bằng cách nào? (Được biết A và
B là bạn rất thân và hai nhà kế bên nhau )
A: Đánh cho bạn A một trận
B: Quay clip việc gian lận của A
C: Nói chuyện của A cho các bạn khác nghe
D: Khuyên nhủ và giúp đỡ bạn trong học tập
Câu 5: Anh C đánh đập, ngược đãi mẹ vì bà đã già và không tự kiếm tiền để nuôi bản thân Hành vi của anh C không phù hợp với chuẩn mực đạo đức
A Gia đình B Tập thể
C Cơ quan D Trường học
Câu 6: Một sự việc dậy sóng mấy tháng vừa qua ở TP.HCM, ông Đoàn Ngọc Hải ra quân don dẹp vỉa hè, tịch thu hàng hòa của những người bán hàng rong, tịch thu những chiếc
xe đậu trái phép, lấn chiếm vỉa hè Được nhân dân nhiệt tình ủng hộ, một số người con chủ động đập phá bậc tam cấp lấn chiếm của nhà mình để ủng hộ ông Phòng trào giành lại vỉa hè được nhiều quận, huyện làm theo, tuy nhiên có một vị trưởng công an xã (A) đã
“ hạ cẳng tay, thượng cẳng chân”, đập phá đồ, của cải của những người buôn bán nghèo khổ khi họ chưa chịu dọn đi Nếu em là người trực tiếp chứng kiến cảnh đó em sẽ xừ lí như thế nào?
A: Quay clip đăng lên mạng xã hội và nói xấu ông A
B Lôi kéo đám đông cùng nhau cho ông A một trận nhừ tử
C Lờ đi vì đó không phải là chuyện của mình
Trang 7D Báo với cơ quan nơi ông A công tác để tìm biện pháp xử lý ông A và bắt ông A bồi thường thiệt hại mà ông đã gây ra
5.Dặn dò:
Học bài cũ và trả lời các câu hỏi: câu 2, câu 3, câu 5 bài 10 trong Sách Giáo khoa Giáo dục công dân lớp 10
Đọc và tìm hiểu bài tiếp theo bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học, Sách Giáo khoa Giáo dục công dân lớp 10