Chọ rằng anh B (anh trai của chồng cũ) đã xúi bẩy em trai ly hôn mình. A thuê C giết cả nhà anh B bằng cách ban đêm mang xăng đến đốt nhà anh B. Trước khi đốt nhà anh B, C lấy dây sắt buộc bên ngoại cửa chính, cửa sổ để người bên trong không thoát ra được. Hậu quả là toàn bộ ngôi nhà cấp 4 của gia đình anh B bị thiêu rụi (tổng tải sản bị thiệt hại trị giá 450 triệu đồng) nhưng anh B cùng vợ và con gái may mắn thoát nạn vì đêm đó về quê dự đám cưới nên không có mặt ở nhà. Câu hỏi: 1.Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tải sản mà C thực hiện trong tình huống trên thuộc loại tội phạm nào theo cách phân loại tội phạm tại Điều 9 BLHS? (1,5 điểm) . 2.Trách nhiệm hình sự của A trong vụ án này thể nào? Tại sao? (2 điểm) 3.Tội giết người mà A và C thực hiện trong tình huống nêu trên ở giai đoạn nào?
Trang 1Đề Bài
Chọ rằng anh B (anh trai của chồng cũ) đã xúi bẩy em trai ly hôn mình A thuê C giết cả nhà anh B bằng cách ban đêm mang xăng đến đốt nhà anh B Trước khi đốt nhà anh B, C lấy dây sắt buộc bên ngoại cửa chính, cửa sổ để người bên trong không thoát ra được Hậu quả là toàn bộ ngôi nhà cấp 4 của gia đình anh B
bị thiêu rụi (tổng tải sản bị thiệt hại trị giá 450 triệu đồng) nhưng anh B cùng vợ
và con gái may mắn thoát nạn vì đêm đó về quê dự đám cưới nên không có mặt
ở nhà
Câu hỏi:
1 Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tải sản mà C thực hiện trong tình
huống trên thuộc loại tội phạm nào theo cách phân loại tội phạm tại Điều 9 BLHS? (1,5 điểm)
2 Trách nhiệm hình sự của A trong vụ án này thể nào? Tại sao? (2 điểm)
3 Tội giết người mà A và C thực hiện trong tình huống nêu trên ở giai đoạn
nào?
Tại sao? ( 1,5 điểm)
4 Hình phạt nặng nhất mà A có thể phải chịu là bao nhiêu năm tù? (2 điểm)
Trang 2Nhận định về vụ việc
Qua vụ việc nêu trên ta thấy:
- Thủ phạm:
+ Người chủ mưu: (Chị A) là người quen biết với nạn nhân, thậm chí là người thân trong gia đình, và đã có sự tính toán và chuẩn bị trước khi thuê người ra tay hãm hại nạn nhân bằng cách ban đêm mang xăng đến đốt nhà, chứ không phải chỉ là hành vi bốc đồng lúc nóng giận
Nguyên nhân (Chị A) cho rằng nạn nhân đã xúi bẩy chồng cũ li hôn mình, đây chỉ là lý do suy đoán do việc đổ vỡ trong hạnh phúc hôn nhân gia đình Hành vi phạm tội thuê người khác đốt nhà giết người (Cả nhà) là đặc biệt nghiêm trọng, không những tước đi tính mạng của nhiều người mà còn xâm phạm đến quyền
sở hữu về tài sản của công dân được pháp luật bảo vệ
Để thực hiện hành vi phạm tội, (Chị A) người chủ mưu đã thuê C mang xăng -
là chất dẫn cháy rất nguy hiểm, thời gian đốt nhà là lúc ban đêm - là khi mọi người đang ở nhà, có thể đang ngủ và là lúc có ít người qua lại để che giấu hành
vi phạm tội
+ Người thực hiện hành vi tội phạm: (Anh C) là người được thuê để đốt nhà giết người Tuy không có mâu thuẫn gì với gia đình nạn nhân, nhưng chỉ vì một chút lợi ích về kinh tế mà (Anh C) đã bất chấp tất cả để thực hiện hành vi phạm
Trang 3tội theo ý định của người khác, mang xăng đến đốt nhà nhằm giết người(giết nhiều người)
Anh C còn lấy dây sắt buộc bên ngoại cửa chính, cửa sổ để người bên trong không thoát ra được, đây là hành vi nguy hiểm có ý đồ giết người bằng được của người thực hiện hành vi Đây là hành vi đặc biệt nghiêm trọng
- Hành vi: của thủ phạm thể hiện ý thức chủ quan cố ý tước đoạt tính mạng của người khác; dùng xăng là chất dẫn cháy phóng hỏa vào nhà người khác gây nguy hiểm đến tính mạng và gây thiệt hại về tài sản
- Mục đích : là giết người (Giết cả nhà) – Nhưng may mắn với nạn nhân là mục đích của thủ phạm chưa đạt theo ý định ban đầu
- Hậu quả: cháy nhà thiệt hại về tài sản (tổng tải sản bị thiệt hại trị giá 450 triệu đồng) ,
- Trách nhiệm hình sự :
Thủ phạm phải chịu trách nhiệm về tội giết người và tội hủy hoại tài sản Tội phạm và hình phạt được quy định tại Điều 123 và Điều 178 Bộ luật Hình sự Tuy nhiên (Chị A) vai trò là người chủ mưu, khởi xướng nên phải gánh chịu trách nhiệm chính Kết quả định giá tài sản thiệt hại sẽ là căn cứ xử lý tội phạm tương ứng theo quy định tại Điều 178 Bộ luật Hình sự Với việc đốt nhà để giết người trả thù, thủ phạm đã phạm 2 tội, trong đó có tội giết người, giết nhiều người (Chưa đạt), hành vi dùng dây sắt cột cửa ý định giết người bằng được,
Trang 4không cho lối thoát… với nhiều tình tiết định khung tăng nặng, nên cần xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật Nếu thủ phạm có đủ năng lực trách nhiệm hình sự, thì phải đối mặt với hình phạt theo quy định của pháp luật
Bài làm
Câu 1 Căn cứ vào mức độ gây thiệt hại tài sản mà C đã gây ra (Tài sản bị thiệt
hại trị giá 450 triệu đồng), Căn cứ vào Điều 178, khoản 3-BLHS “ Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng, thì
bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm ”.Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tải sản
mà C thực hiện trong tình huống trên thuộc loại : Tội phạm rất nghiêm trọng
Thuộc điều 9, khoản 1, điểm c – BLHS “ Tội phạm rất nghiêm trọng là tội phạm
có tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội rất lớn mà mức cao nhất của khung hình phạt do Bộ luật này quy định đối với tội ấy là từ trên 07 năm tù đến 15 năm
tù”
* Hành vi phạm tội của loại “Tội phạm rất nghiêm trọng” được thể hiện :
Hành vi của C : Tuy không có mâu thuẫn gì với gia đình nạn nhân, nhưng chỉ
vì một chút lợi ích về kinh tế mà (Anh C) đã bất chấp tất cả để thực hiện hành vi
Trang 5phạm tội theo ý định của người khác, mang xăng đến đốt nhà nhằm giết người(giết nhiều người) – xăng là chất dẫn cháy rất nguy hiểm, bắt cháy nhanh, không chỉ gây đốt cháy một nhà mà có thể gây cháy nhiều nhà … gây thiệt hại lớn cho xã hội Hậu quả là toàn bộ ngôi nhà cấp 4 của gia đình anh B bị thiêu rụi (tổng tải sản bị thiệt hại trị giá 450 triệu đồng) Thời gian đốt nhà là lúc ban đêm
- là khi mọi người đang ở nhà, có thể đang ngủ và là lúc không có hoặc có ít người qua lại để che giấu hành vi phạm tội, và việc dập lửa hạn chế thiệt hại về tài sản cũng khó khăn…
Hơn nữa trong quá trình thực hiện hành vi phạm tội của mình C lấy dây sắt buộc bên ngoại cửa chính, cửa sổ để người bên trong không thoát ra được, nhằm mục đích là không cho nạn nhân có đường thoát ra, không cho người nhà có cơ hội dập lửa, ép nạn nhân phải chết đến cùng Đây là tiết định khung tăng nặng, nên cần xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật
Nếu thủ phạm có đủ năng lực trách nhiệm hình sự, thì tội hủy hoại hoặc cố ý làm
hư hỏng tải sản mà C thực hiện trong tình huống nêu trên sẽ thuộc loại : Tội phạm rất nghiêm trọng(Thuộc điều 9, khoản 1, điểm c - BLHS) và phải chịu trách nhiệm hình sự về tội giết người được quy định tại điều 123 -BLHS
Trang 6Câu 2 Trách nhiệm hình sự của A trong vụ án này đó là: phải chịu trách nhiệm
về tội giết người và tội hủy hoại tài sản, với vai trò là chủ mưu người khởi
xướng việc phạm tội
Chị A đã thuê C giết cả nhà anh B bằng cách ban đêm mang xăng đến đốt nhà anh B Hậu quả là toàn bộ ngôi nhà cấp 4 của gia đình anh B bị thiêu rụi (tổng tải sản bị thiệt hại trị giá 450 triệu đồng) nhưng anh B cùng vợ và con gái may mắn thoát nạn vì đêm đó về quê dự đám cưới nên không có mặt ở nhà
Việc gia đình anh B không chết theo chủ định của Chị A là do may mắn hôm
đó anh B cùng vợ và con gái về quê dự đám cưới nên không có mặt ở nhà Đây
là hành vi phạm tội chưa đạt Còn việc đốt nhà hủy hoại tài sản đã được A tính toán có chủ định từ trước khi thực hiện phạm tội là đốt nhà để thiêu chết cả nhà anh B
Chị A đã phạm vào “tội giết người” và “hủy hoại tài sản” được quy định
trong Bộ luật hình sự Trong đó chị A là người Chủ mưu, khởi xướng nên phải
gánh chịu trách nhiệm chính
Câu 3 Tội giết người mà A và C thực hiện trong tình huống nêu trên ở giai đoạn
:
Phạm tội chưa đạt - đã hoàn thành
Trang 7Phạm tội chưa đạt - đã hoàn thành: Là trường hợp phạm tội chưa đạt, trong đó người phạm tội đã thực hiện hết các hành vi cho là cần thiết để gây ra hậu quả thiệt hại được mô tả trong cấu thành tội phạm, nhưng do nguyên nhân ngoài ý muốn hậu quả đó vẫn không xảy ra (chưa đạt về hậu quả, hoàn thành về hành vi)
Xét về hành vi giết người mà A và C đã thực hiện ta thấy : Chị A đã lên kế hoạch giết người để trả thù, và để thực hiện kế hoạch nên đã thuê C giết cả nhà anh B bằng cách ban đêm mang xăng đến đốt nhà anh B ( Chị A đã lên kế
hoạch, tìm kiếm người thực hiện là C, lựa chọn thời gian thực hiện là ban đêm, cách thực hiện là dùng xăng đốt nhà… Để giết người)
Còn C vì một chút lợi ích về kinh tế đã bất chấp tất cả để thực hiện hành vi phạm tội theo ý định của người khác, mang xăng đến đốt nhà nhằm giết người, làm đúng như những gì mà A đã lên kế hoạch Trước khi đốt nhà C lấy dây sắt buộc bên ngoài cửa chính, cửa sổ để người bên trong nhà không thoát ra được, nhằm mục đích là không cho nạn nhân có đường thoát ra
Qua vụ việc cho thấy A và C đã thực hiện hết các hành vi cho là cần thiết để gây ra hậu quả là giết cả nhà anh B, nhưng do nguyên nhân ngoài ý muốn anh B cùng vợ và con gái may mắn thoát nạn vì đêm đó về quê dự đám cưới nên không
có mặt ở nhà
Trang 8Ở đây người phạm tội là A và C đã hành động như ý muốn và tin là hậu quả sẽ xảy ra nhưng lại không xảy ra Cho nên tội giết người mà A và C thực hiện trong
tình huống nêu trên ở giai đoạn : Phạm tội chưa đạt - đã hoàn thành
Câu 4 Hình phạt nặng nhất mà A có thể phải chịu là bao nhiêu năm tù?
Qua những dấu hiệu tội phạm nêu trên A phải chịu trách nhiệm hình sự của 02
tội là Giết người và hủy hoại tài sản Thì hình phạt nặng nhất mà A có thể phải chịu là : 30 năm tù
Theo bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi năm 2017 BLHS, thì hình phạt A có thể phải chịu như sau :
* Về tội Giết người : mức phạt cao nhất có thể áp dụng là 20 năm tù
- Theo Điều 123 bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi năm 2017 quy định :
Điều 123 Tội giết người ( BLHS )
1 Người nào giết người thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù
từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình:
a) Giết 02 người trở lên;
b) Giết người dưới 16 tuổi;
c) Giết phụ nữ mà biết là có thai;
d) Giết người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân;
Trang 9đ) Giết ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình;
e) Giết người mà liền trước đó hoặc ngay sau đó lại thực hiện một tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng;
g) Để thực hiện hoặc che giấu tội phạm khác;
h) Để lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân;
i) Thực hiện tội phạm một cách man rợ;
k) Bằng cách lợi dụng nghề nghiệp;
l) Bằng phương pháp có khả năng làm chết nhiều người;
m) Thuê giết người hoặc giết người thuê;
n) Có tính chất côn đồ;
o) Có tổ chức;
p) Tái phạm nguy hiểm;
q) Vì động cơ đê hèn
2 Phạm tội không thuộc các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm
3 Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm
4 Người phạm tội còn có thể bị cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ
01 năm đến 05 năm, phạt quản chế hoặc cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm
Trang 10Như vậy, giết người là hành vi trái pháp luật cố ý làm chết người Hành vi làm
chết người được hiểu là hành vi có khả năng gây ra cái chết cho con người, chấm dứt sự sống của họ Hậu quả của hành vi trái luật này là hậu quả chết người Tội giết người chỉ được coi là tội phạm hoàn thành khi có hậu quả chết người Nếu hậu quả chết người không xảy ra vì nguyên nhân khách quan thì hành vi phạm
tội được coi là tội giết người chưa đạt (khi có lỗi cố ý trực tiếp) Mục đích và
động cơ phạm tội không là dấu hiệu bắt buộc của cấu thành tội phạm tội giết người và được quy định là tình tiết định khung tăng nặng hình phạt
- Theo Điều 15 bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi năm 2017 quy định :
Điều 15 Phạm tội chưa đạt
Phạm tội chưa đạt là cố ý thực hiện tội phạm nhưng không thực hiện được đến cùng vì những nguyên nhân ngoài ý muốn của người phạm tội
Người phạm tội chưa đạt phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm chưa đạt
Trường hợp phạm tội của A chưa có hậu quả chết người xảy ra, và với việc
dùng xăng đốt nhà với mục đích là giết người Vậy đây có thể coi là phạm tội giết người chưa đạt
- Theo điều 57 Bộ luật hình sự năm 2015 sửa đổi năm 2017 quy định :
Điều 57 Quyết định hình phạt trong trường hợp chuẩn bị phạm tội, phạm tội chưa đạt
Trang 111 Đối với hành vi chuẩn bị phạm tội và hành vi phạm tội chưa đạt, hình phạt được quyết định theo các điều của Bộ luật này về các tội phạm tương ứng tùy theo tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi, mức độ thực hiện ý định phạm tội và những tình tiết khác khiến cho tội phạm không thực hiện được đến cùng
2 Đối với trường hợp chuẩn bị phạm tội, hình phạt được quyết định trong phạm
vi khung hình phạt được quy định trong các điều luật cụ thể
3 Đối với trường hợp phạm tội chưa đạt, nếu điều luật được áp dụng có quy định hình phạt cao nhất là tù chung thân hoặc tử hình thì áp dụng hình phạt tù không quá 20 năm; nếu là tù có thời hạn thì mức hình phạt không quá ba phần
tư mức phạt tù mà điều luật quy định
Ta thấy: trong trường hợp phạm tội của A là cố ý giết người, thêm vào đó
lại là trường hợp giết 02 người trở lên (Giết cả nhà); Bằng phương pháp có khả năng làm chết nhiều người (đốt nhà); Thuê giết người hoặc giết người thuê (A Thuê C); Vì động cơ đê hèn (trả thù) Căn cứ vào những yếu tố đó, nếu xét theo Khoản 1 Điều 123 LHS, thì mức án cao nhất của tội này là tử hình
Tuy nhiên, ở đây A phạm tội chưa đạt (Ngoài ý muốn), vì sự việc chết người chưa xảy ra
Trang 12Do đó : theo quy định tại Khoản 3 Điều 57 BLHS trên, thì đối với hành vi của
A, mức phạt cao nhất có thể áp dụng là 20 năm tù
* Về tội hủy hoại tài sản :
Do hành vi đốt nhà gây thiệt hại của gia đình anh B (tổng tải sản bị thiệt hại trị giá 450 triệu đồng) , theo quy định tại khoản 3 Điều 178 BLHS 2015 sửa đổi
năm 2017 thì đối với hành vi của A, mức phạt cao nhất có thể áp dụng là 10 năm tù
Điều 178 Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản (BLHS)
1 Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm: (a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành
vi quy định tại Điều này mà còn vi phạm; (b) Đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm; (c) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn
xã hội; (d) Tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ; (đ) Tài sản là di vật, cổ vật
Trang 132 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm: (a) Có tổ chức; (b) Gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng; (c) Tài sản là bảo vật quốc gia; (d) Dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy hiểm khác; (đ) Để che giấu tội phạm khác; (e) Vì lý do công vụ của người bị hại; (g) Tái phạm nguy hiểm,
3 Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm
4 Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá 500.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt
tù từ 10 năm đến 20 năm
5 Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ
01 năm đến 05 năm
*Tổng hợp hai tội : Giết người và tội hủy hoại tài sản
- Theo điểm a khoản 1 Điều 55 BLHS, “Nếu các hình phạt đã tuyên cùng là cải
tạo không giam giữ hoặc cùng là tù có thời hạn, thì các hình phạt đó được cộng lại thành hình phạt chung; hình phạt chung không được vượt quá 03 năm đối với hình phạt cải tạo không giam giữ, 30 năm đối với hình phạt tù có thời hạn”
Hình phạt nặng nhất mà A có thể phải chịu là : 30 năm tù