Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh: “Đạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống. Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển củng cố. Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong”.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
BÀI TẬP LỚN MÔN: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Đề bài: Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh: “Đạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển củng cố Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong”
Hà Nội 2021
Trang 2MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU 2
NỘI DUNG 3
I Cơ sở của luận điểm 3
1 Cơ sở lý luận 3
2 Cơ sở thực tiễn 6
II Nội dung của luận điểm 8
1 Đạo đức là gốc, là nền tảng tinh thần của xã hội, của người cách mạng 8 2 Đẩy mạnh giáo dục, tự rèn luyện đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh 11
3 Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh – Việc làm là cần thiết và thường xuyên đối với cán bộ, đảng viên 14
III Giá trị, ý nghĩa của luận điểm, liên hệ thực tiễn Việt Nam hiện nay 15
1 Giá trị, ý nghĩa của luận điểm 15
2 Thách thức đặt ra trong quá trình tự rèn luyện đạo đức cách mạng của người cán bộ, đảng viên 17
3 Sinh viên học tập và rèn luyện theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh 23
KẾT LUẬN 26
TÀI LIỆU THAM KHẢO 27
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
Sinh thời chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm sâu sắc đến việc giáo dục về đạo đức, về nhân cách của người cán bộ cách mạng Người nói cán bộ tốt, việc gì cũng xong Người khẳng định đó là một chân lý Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định đạo đức có vai trò quan trọng đặc biệt đối với mỗi con người Đối với người cách mạng, nó là cái gốc, cái nền tảng của người cách mạng Người đã khẳng định điều này trong tác phẩm: “Sửa đổi lề lối làm việc”: “Cũng như sông có nguồn thì mới
có nước, không có nguồn thì sông cạn Cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì dù tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân”.
Chủ tịch Hồ Chí Minh coi đạo đức là sức mạnh tinh thần to lớn Vì đạo đức là
bộ phận của thế giới quan, là hiện thực trực tiếp của tư tưởng, có tác dụng chỉ đạo trực tiếp hành vi ứng xử của con người trong thực tiễn Người viết: “làm cách mạng để cải tạo xã hội cũ thành xã hội mới là một sự nghiệp vẻ vang, nhưng nó cũng là một nhiệm vụ nặng nề, một cuộc đấu tranh rất phức tạp, lâu dài, gian khổ Sức có mạnh mới gánh được nặng và đi được xa Người cách mạng phải có đạo đức cách mạng làm nền tảng mới hoàn thành được nhiệm vụ vẻ vang” Mà đạo đức không phải tự nhiên mà có, nó phải được chính chúng ta học hỏi, rèn luyện qua thời gian, hoàn cảnh khác nhau Vậy nên, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói: “Đạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển và củng cố Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong”.
Trang 4a Truyền thống đạo đức dân tộc
Truyền thống đạo đức của dân tộc được hình thành và phát triển trên cơ sở củachủ nghĩa yêu nước Nhiều giá trị đạo đức từ đó được tích lũy như đạo lý yêu quêhương đất nước, yêu thương, quý trọng con người, đồng cam cộng khổ củn giúplẫn nhau, cầu củ trong lao động sản xuất, dũng cảm hy sinh trong đánh giặc cứunước sông có thuỷ chung, có tình có nghĩa, uống nước nhớ nguồn; đói cho sạchrách cho thơm rất lạc quan yêu đời nhưng cũng rất căm ghét cái ác, cảm thủ bọncướp nước hiếu thảo với cha mẹ trong tỉnh nghĩa vợ chồng anh em, tiết kiệm vàdung dị trong đời sống Tất cả những giá trị đạo đức ấy đã đi vào tâm hồn Hồ ChíMinh ngay từ khi còn nằm trong nôi ngày càng nồng đượm trở thành khát vọngthôi thúc Người ra đi tìm đường cứu nước
b Tinh hoa đạo đức nhân loại
Trước khi đến với chủ nghĩa Mác-Lênin, Hồ Chí Minh tiếp thu, vận dụng nhiềutinh hoa đạo đức như: Nho giáo, Phật giáo, Thiên Chúa giáo Mặc gia nhất là đạođức Nho giáo Nếu từ đó lại cho rằng bản chất của tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh
là đạo đức Nho giáo thì hoàn toàn sai lầm Những khái niệm, phạm trù đánh dấunhững bậc thang nhận thức của loài người Qua các thời đại lịch sử, những kháiniệm, phạm trù đã trở thành tài sản chung của nhân loại, những nội dung đã có
Trang 5nhiều thay đổi Những khái niệm như trung, hiếu, nhân, nghĩa, cần, kiệm, liêm,chính đã có trong Nho giáo từ mấy trăm năm trước Công nguyên; dân chủ, tự
do, công bằng, bác ái đã xuất hiện từ thời cổ đại Hy Lạp - La Mã Nhưng trong haithiên niên kỷ vừa qua, các giai cấp, các dân tộc đã hiểu những khái niệm đó rấtkhác nhau, thậm chí có những điểm trái ngược nhau Điều đó là do những lợi íchkhác nhau của các giai cấp, các dân tộc khác nhau quy định
Về học thuyết của Khổng Tử, Người viết “học thuyết của Khổng từ có ưu điểm
là sự tu dưỡng đạo đức cá nhân” Thế nhưng Người vẫn phê phán và loại bỏ lậptrường phong kiến của Khổng Tử trên các mặt: tôn thờ chế độ phong kiến, phânbiệt đẳng cấp, trọng nam khinh nữ; phân biệt nghề nghiệp Hồ Chí Minh còn kếthừa mặt tiến bộ trong tư tưởng tam dân của Tôn Dật Tiên và tư tưởng tự do, bìnhđẳng bác ái của cách mạng dân chủ tư sản để xây dựng nền đạo đức mới ở nướcta
Hồ Chí Minh viết: “Học thuyết của Khổng Tử có ưu điểm là sự tu dưỡng đạođức cá nhân Tôn giáo của Chúa Giêsu có ưu điểm là lòng bác ái cao cả Chủ nghĩaMác có ưu điểm là phương pháp biện chứng Chủ nghĩa Tôn Dật Tiên có trụ điểm
là chính sách "tam dân" thích hợp với điều kiện nước ta tôi cố gắng làm ngườihọc trò nhỏ của các vị ấy
Với tư duy độc lập và sáng tạo, Hồ Chí Minh đã xuất phát từ thực tiễn Việt Namthực hiện một công việc kế thừa có chọn lọc, học tập những giá trị đạo đức của quákhứ, đề xuất những tư tưởng, đạo đức mới, phù hợp với yêu cầu của cách mạngViệt Nam trong thời đại mới
c Đạo đức cộng sản được thể hiện trong học thuyết Mác Lênin và phong trào cộng sản quốc tế
Trang 6Đạo đức mà Hồ Chí Minh kế thừa, vận dụng nhiều nhất và có giá trị lý luận,phương pháp luận để Người kế thừa các giá trị đạo đức khác, xây dựng đạo đứcmới là đạo đức học Mác-Lênin - đạo đức của giai cấp vô sản Điều này đã được thểhiện trong những dòng viết đầy xúc động của Người sau khi Lênin mất: Lênin làngười "đã nêu cho chúng ta một tấm gương sáng về sự giản dị vĩ đại và sự khiêmtốn cao độ" "Không phải chỉ thiên tài của Người, mà chính là tính coi khinh sự xahoa, tinh thần yêu lao động, đời tư trong sáng, nếp sống giản dị, tóm lại là đạo đức
vĩ đại và cao đẹp của người thầy, đã ảnh hưởng lớn lao tới các dân tộc châu Á và
đã khiến cho trái tim của họ hướng về Người, không có gì ngăn nổi" Đây khôngphải chỉ là tình cảm của Hồ Chí Minh và dân tộc Việt Nam, mà còn là tình cảm củatất cả các dân tộc thuộc địa đối với Lênin vĩ đại Hồ Chí Minh nhận thức rõ giá trịbền vững của Chủ nghĩa Mác-Lênin, mà theo Người, đó là một học thuyết chânchính nhất, chắc chắn, cách mạng và khoa học nhất Chủ nghĩa Mác-Lênin chỉ raphương hướng, đường lối cho chúng ta đi và đi đúng hướng Người viết: “Có họctập lý luận Mác-Lênin mới củng cố được đạo đức cách mạng, giữ vững lập trường,nâng cao sự hiểu biết và trình độ chính trị, mới làm được tốt công tác Đảng giaophó cho mình” Chỉ có trên nền tảng Chủ nghĩa Mác-Lênin, người cán bộ cáchmạng mới có thể nâng cao đạo đức cách mạng, loại bỏ chủ nghĩa cá nhân Lý luậnđúng đắn sẽ giúp mỗi cá nhân nhận ra sai lệch trong tư tưởng, nhận thức và hànhđộng; khắc phục những biểu hiện, như: phai nhạt lý tưởng cách mạng; dao động,giảm sút niềm tin vào mục tiêu độc lập dân tộc và CNXH; hoài nghi nền tảng tưtưởng của Đảng
Nội dung cơ bản của đạo đức học Mác-lênin là các phạm trù và các tiêu chuẩnđạo đức được hình thành trên trên nền tảng của cách mạng vô sản của chủ nghĩatập thể vô sản lấy việc giải phóng triệt đề giai cấp dân tộc, con người làm mục đíchtối cao coi lạnh phúc không phải chỉ là thỏa mãn nhu cầu của cá nhân mà cái chính
Trang 7là phục vụ cho tất cả mọi người theo tinh thần "mình vì mọi người, mọi người vìmình" Đây chính là điểm khác nhau căn bản, sự tiến bộ về chất của đạo đức vô sản
so với đạo đức cũ Hồ Chí Minh đã nhận rõ điều đó và vận dụng sáng tạo vào điềukiện cụ thể của nước ta để xây dựng nền đạo đức mới - đạo đức cách mạng ở nướcta
d Sự tu dưỡng, rèn luyện đạo đức không mệt mỏi của Hồ Chí Minh
Cả cuộc đời Người là một tấm gương vĩ đại về tu dưỡng, rèn luyện đạo đức Quátrình rèn luyện, tu dưỡng đạo đức của Hồ Chí Minh đã nâng Người lên thành bậcđại nhân, đại trí, đại nghĩa, đại dũng, đại liêm của thế kỷ XX, khiến kẻ thù cũngphải kính phục, bị cảm hóa và nhân loại tin tưởng noi theo
Hồ Chí Minh không chỉ thương yêu con người và dân tộc Việt Nam, mà cònthương yêu thương yêu nhân loại Người không chỉ muốn cứu nước Việt Nam màcòn muốn cứu giúp các dân tộc khác Chính quyền Pháp nhiều lần dụ dỗ, đe doạ, tửhình vắng mặt nhưng Hồ Chí Minh không sợ hãi mà càng tăng thêm quyết tâmhoạt động cách mạng Sau này Người tâm sự: “Cả đời tôi chỉ có một mục đích, làphấn đấu cho quyền lợi tổ quốc, và hạnh phúc của quốc dân Những khi tôi phải ẩnnấp nơi núi non, hoặc ra vào chốn tù tội, xông pha sự hiểm nghèo - là vì mục đíchđó
2 Cơ sở thực tiễn
a Tại Việt Nam
Từ khi chuẩn bị thành lập Đảng cho đến khi chuẩn bị cho chuyến đi xa về cõivĩnh hằng, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến vấn đề rèn luyện đạo đứccách mạng cho đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng, để Đảng luôn trong sạch,vững mạnh, xứng đáng là đội tiền phong của giai cấp và dân tộc Bởi vậy, Đảng đãlàm tròn sứ mệnh lịch sử của mình, lãnh đạo nhân dân làm nên thắng lợi của cuộc
Trang 8Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 và cuộc kháng chiến chống thực dân Phápxâm lược.
Theo tinh thần của Hiệp định Giơnevơ, miền Bắc nước ta được hoàn toàn giảiphóng, còn ở miền Nam - cuộc đấu tranh giải phóng vẫn còn tiếp tục Hơn bao giờhết, sự nghiệp đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước càng đòi hỏi
sự nỗ lực phấn đấu cao độ của đội ngũ cán bộ, đảng viên Tuy nhiên, trong nhữngnăm miền Bắc khôi phục kinh tế, văn hoá, xã hội, hàn gắn vết thương chiến tranh,bước đầu cải tạo và xây dựng cơ sở vật chất cho chủ nghĩa xã hội, tâm trạng thờibình, biểu hiện suy thoái và cá nhân chủ nghĩa của đội ngũ cán bộ, đảng viên đãkhông dừng lại ở hiện tượng đơn lẻ, đó đã là căn bệnh, trở thành nguy cơ của mộtĐảng cầm quyền
Nhận thức rõ những gian nan, trắc trở, những khó khăn phức tạp của chặngđường trước mắt, và sớm tiên liệu được tình hình,Chủ tịch Hồ Chí Minh cho ra đờitác phẩm Đạo đức cách mạng
b Tại Nga
Sau Cách mạng Tháng Mười, V.I.Lênin và Đảng Bôn-sê-vích Nga đã tập trungcủng cố chính quyền Xô-viết, xây dựng chế độ xã hội mới, đem lại cuộc sống tốtđẹp cho quần chúng nhân dân Sự thống nhất về mặt lợi ích của giai cấp vô sản vớinhân dân lao động đã hình thành và phát triển một nguyên tắc đạo đức mới, đó làchủ nghĩa tập thể Đồng thời công tác vận động, tập hợp quần chúng cũng đượcnhững người Bôn-sê-vích Nga chú trọng gắn với việc đấu tranh vạch trần bộ mặtcải lương, phản động của giai cấp tư sản và chính quyền lâm thời tư sản Với hàngloạt khẩu hiệu cách mạng, nhất là khẩu hiệu “Chính quyền về tay các Xô viết",Đảng Bôn-sê-vích Nga đã thành công trong việc tập hợp và phát huy sức mạnh của
Trang 9các lực lượng cách mạng như công nhân, nông dân, các dân tộc bị áp bức cùng
kiên quyết đấu tranh lật đổ chính quyền lâm thời tư sản.
II Nội dung của luận điểm
1 Đạo đức là gốc, là nền tảng tinh thần của xã hội, của người cách mạng
Hồ Chí Minh là một trong những nhà tư tưởng, lãnh tụ cách mạng thế giới bànnhiều về vấn đề đạo đức và giáo dục, thực hành đạo đức Khi đánh giá vai trò củađạo đức trong đời sống, từ rất sớm, Hồ Chí Minh đã nêu rõ đạo đức là nguồn nuôi
dưỡng và phát triển con người Hồ Chí Minh nhiều lần khẳng định đạo đức là gốc,
là nền tảng, là sức mạnh, là tiêu chuẩn hàng đầu của người cách mạng Người coi
đạo đức rất quan trọng như gốc của cây, như ngọn nguồn của sông, suối Trong tác
phẩm Sửa lối làm việc (1947), Người viết: “Cũng như sông thì có nguồn mới có
nước, không có nguồn thì sông cạn Cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo.Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì dù tài giỏi mấy cũngkhông lãnh đạo được nhân dân Vì muốn giải phóng cho dân tộc, giải phóng choloài người là một công việc to tát, mà tự mình không có đạo đức, không có căn
bản, tự mình đã hủ hóa, xấu xa thì còn làm nổi việc gì?” Trong tác phẩm Đạo đức
cách mạng (1958), Hồ Chí Minh viết: “Làm cách mạng để cải tạo xã hội cũ thành
xã hội mới là một sự nghiệp rất vẻ vang, nhưng nó cũng là một nhiệm vụ rất nặng
nề, một cuộc đấu tranh rất phức tạp, lâu dài, gian khổ Sức có mạnh mới gánh được
nặng và đi được xa Người cách mạng phải có đạo đức cách mạng làm nền tảng,
mới hoàn thành được nhiệm vụ cách mạng vẻ vang.”
Hồ Chí Minh là Tấm gương sáng ngời, mẫu mực về đạo đức cách mạng Người
là biểu tượng về ý chí, nghị lực và sự phấn đấu nỗ lực không mệt mỏi để vượt quamọi khó khăn, thử thách Người luôn nêu gương sáng về tính kiên định, bản lĩnh,lòng trung thành tuyệt đối với mục tiêu, lý tưởng cách mạng, tấm gương gần dân,
Trang 10tin dân, yêu thương, quý trọng nhân dân, hết lòng, hết sức phụng sự Tổ quốc, phục
vụ nhân dân; cần, kiệm, liêm chính, chí công vô tư
Những phẩm chất đạo đức cách mạng cao quý của Hồ Chí Minh không phải tựnhiên mà có Đó là kết quả của cả một quá trình không ngừng tự tu dưỡng, tự rènluyện và hoàn thiện bản thân mình Vì thế, Người luôn căn dặn cán bộ, đảng viênphải không ngừng tự tu dưỡng rèn luyện về đạo đức để trở thành những ngườichiến sĩ cách mạng mẫu mực
Công tác xây dựng Đảng về đạo đức cách mạng luôn là mối quan tâm của Chủtịch Hồ Chí Minh Trước lúc đi xa, Người viết trong Di chúc: “Đảng ta là mộtĐảng cầm quyền Mỗi đảng viên là cán bộ phải thấm nhuần đạo đức cách mạng:
cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải
xứng đáng là người lãnh đạo, người đầy tớ trung thành của nhân dân” Lời căn dặnvắn tắt của người đã nói lên điều cốt tử nhất trong xây dựng Đảng cầm quyền,
quyết định vận mệnh của Đảng, của Nhà nước, vận mệnh của cả chế độ - đó là đạo
đức cách mạng Theo Người, đạo đức là “gốc” của người cách mạng Cả cuộc đời
Bác Hồ luôn rèn luyện mình để trở thành người có đạo đức cách mạng, làm giàutruyền thống đạo đức dân tộc Việt Nam
Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh là đạo đức trong hành động, lấy hiệu quả thực tếlàm thước đo Chính vì vậy, Hồ Chí Minh luôn đặt đạo đức bên cạnh tài năng, gắnđức với tài, lời nói đi đôi với hành động và hiệu quả trên thực tế Người nói: “Phảilấy kết quả thiết thực đã góp sức bao nhiêu cho sản xuất và lãnh đạo sản xuất mà
đo ý chí chí cách mạng của mình Hãy kiên quyết chống bệnh nói suông, thói phôtrương hình thức, lối làm việc không nhằm mục đích nâng cao sản xuất”
Đức và tài phải là những phẩm chất thống nhất của con người Nếu đạo đức làtiêu chuẩn cho mục đích hành động thì tài là phương tiện thực hiện mục đích đó
Vì vậy, con người cần có cả đức và tài, nếu thiếu tài thì làm việc gì cũng khó,nhưng thiếu đạo đức thì vô dụng, thậm chí có hại Trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí
Trang 11Minh, đức và tài, hồng và chuyên, phẩm chất và năng lực phải thống nhất làm một.
Trong đó, đạo đức là gốc, là nền tảng của người cách mạng Người đòi hỏi tài năng
phải gắn chặt và đặt vững trên nền tảng đạo đức Hồ Chí Minh thường khuyên:
“Dạy cũng như học phải biết chú trọng cả tài lẫn đức Đức là đạo đức cách mạng.
Đó là cái gốc, rất quan trọng Nếu không có đạo đức cách mạng thì tài cũng vô
dụng”
Hồ Chí Minh hết sức quan tâm giáo dục toàn diện cho các em học sinh, sinhviên cả “Đức, Trí, Thể, Mỹ” Trong đó, đức là gốc, là trước hết; tài là cực kỳ quantrọng, không có tài thì không xây dựng, phát triển được đất nước Đức bao gồmnếp ăn ở, sinh hoạt hằng ngày, trước hết là với gia đình, anh em, bạn bè, rộng ra làvới quốc gia, dân tộc; học để làm việc, làm người, làm cán bộ
Bác nói: có đạo đức thì khi gặp thuận lợi và thành công cũng vẫn giữ vững tinhthần gian khổ, khiêm tốn, “lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”, lo hoàn thànhnhiệm vụ cho tốt, chứ không tính toán, kèn cựa để hưởng thụ; không công thần,không quan liêu, không kiêu ngạo, hủ hóa Người còn nói: “Đạo đức cách mạngkhông phải từ trên trời rơi xuống Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hằng ngày màphát triển và củng cố Cũng như ngọc càng mài càng sáng, vàng càng luyện càngtrong.”
Ngày nay, trong các văn bản, Đảng và nhà nước ta đã nhiều lần khẳng địnhnhững phẩm chất tốt đẹp mới xuất hiện trong thời kỳ đổi mới, nhưng đồng thờicũng nghiêm khắc chỉ ra thực trạng và mức độ suy thoái về đạo đức, lối sống trongmột bộ phận cán bộ, đảng viên và trong xã hội, diễn ra rất tinh vi, ngày càng tăng,ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của cách mạng nước ta thể hiện dưới dạng như:chủ nghĩa cá nhân, lối sống ích kỷ, vụ lợi,… có xu hướng ngày càng phát triển; nạntham nhũng, đưa và nhận hối lộ, bòn rút của công diễn ra nhiều ngành, nhiều địaphương, nhiều lĩnh vực; tệ nạn quan liêu, xa dân, lãnh đạm, vô cảm trước nhữngkhó khăn, bức xúc, những yêu cầu chính đáng của nhân dân, của doanh nghiệp;
Trang 12sống thiếu trung thực… Thấy trước điều này, Người đã từng nhắc nhở, “Một dântộc, một Đảng và mỗi con người, ngày hôm qua là vĩ đại, có sức hấp dẫn lớn,không nhất định hôm nay và ngày mai vẫn được mọi người yêu mến và ca ngợi,nếu lòng dạ không trong sáng nữa, nếu sa vào chủ nghĩa cá nhân”.
Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: “Đảng ta vừa là đạo đức vừa là văn minh”, làngười khởi xướng và lãnh đạo mọi sự đổi thay của đất nước qua các giai đoạn lịch
sử của cách mạng Muốn đưa sự nghiệp cách mạng tiến đến đích cuối cùng, trướchết Đảng phải thật sự đổi mới, tự chỉnh đốn Tự đổi mới, tự chỉnh đốn là khẳngđịnh sự vận động nội tại của Đảng cầm quyền trong quá trình lãnh đạo cách mạng,
là sự nhận điện đúng quy luật vận động, phát triển của Đảng Quán triệt tư tưởng
Hồ Chí Minh về xây dựng, chỉnh đốn Đảng hiện nay, trước hết mỗi cán bộ, đảngviên phải tăng cường học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, trên cơ
sở đó nâng cao đạo đức cách mạng, quét sạch chủ nghĩa cá nhân
2 Đẩy mạnh giáo dục, tự rèn luyện đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Việc chú trọng vào rèn luyện đạo đức các mạng cho đội ngũ cán bộ, đảng viên làviệc cần được chú trọng và đẩy mạnh Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nhấn mạnhrằng: “Đảng không phải là một tổ chức để làm quan, phát tài Nó phải làm trònnhiệm vụ giải phóng dân tộc, làm cho tổ quốc giàu mạnh, đồng bào sung sướng”.Mỗi đảng viên cần phải thực hiện thật tốt theo lời căn dặn của Bác, rèn luyện đạođức thường xuyên và luôn trau dồi mọi mặt của bản thân để có thể lãnh đạo đượcnhân dân “Cũng như sông thì có nguồn mới có nước, không có nguồn thì sôngcạn, cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng thì phải có đạođức cách mạng, không có đạo đức cách mạng thì tài giỏi đến mấy cũng không lãnhđạo được nhân dân”, nguồn với cây được ví như đạo đức cách mạng của từng đảngviên, một cái “gốc rễ”, cái “nguồn” cơ bản nhưng vô cùng cần thiết, đặc biệt là
Trang 13không thể thiếu của đảng viên Hồ Chí Minh yêu cầu người cách mạng phải có đủ
2 yếu tố: đức và tài Khi đã có đức, đảng viên sẽ có được nguồn tinh thần lớn lao
để học hỏi thêm, rèn giũa bản thân Hai yếu tố không thể thiếu nhau, có đức nhưngkhông có tài thì vô dụng, ngược lại cũng vậy, có tài mà không có đức thì có tài giỏiđến mấy cũng không thể quy tụ, lãnh đạo được dân chúng Đạo đức luôn gắn liềncùng năng lực để đảng viên có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ mà Đảng và nhân dângiao phó
Thông qua những bài nói, bài viết, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xác định chuẩnmực cơ bản của đạo đức cách mạng đó là: Trung với nước, hiếu với dân; Yêuthương con người, sống có nghĩa, có tình; Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư;Tinh thần quốc tế trong sáng Những chuẩn mực đạo đức không vì cho danh vọng
cá nhân, mà là vì lợi ích chung của Đảng, của dân tộc, của loài người Theo Bác,tựu trung lại: “Đạo đức cách mạng mang là quyết tâm suốt đời đấu tranh cho Đảng,cho cách mạng Đó là điều chủ chốt nhất Đặt lợi ích của Đảng và nhân dân laođộng lên trên, lên trước lợi ích riêng của cá nhân mình Hết lòng hết sức phục vụnhân dân Vì Đảng, vì dân mà đấu tranh quên mình, gương mẫu trong mọi việc Rasức học tập chủ nghĩa Mác-Lênin, luôn luôn dùng tự phê bình và phê bình để nângcao tư tưởng và cải tiến công tác của mình và cùng đồng chí mình tiến bộ” Nênngay từ những ngày chuẩn bị hoạt động về tư tưởng chính trị, tư tưởng và tổ chứccho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, việc rèn luyện đạo đức là thườngxuyên, liên tục Kiên quyết đấu tranh chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng, hành
vi xu nịnh, tham nhũng, lãng phí Những cái tật xấu, bất liêm, bất chính luôn ởtrong mỗi con người cán bộ, đảng viên nên bản thân mỗi người phải nhận thứcđược và tránh xa Khi rèn luyện bản thân, nói phải đi đôi với làm Không thể nóisuông rồi để đấy mà bản thân có thể có những phẩm chất đạo đức như vậy CảV.I.Lênin và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nêu ra một nguyên tắc rất cơ bản trongxây dựng đạo đức: “Một trăm bài diễn thuyết hay không bằng một tấm gương
Trang 14sống” Cán bộ, đảng viên là những con người gần gũi với dân, bởi nghĩa vụ, tráchnhiệm của bản thân “Quần chúng chỉ quý mến những người có đạo đức Muốnhướng dẫn nhân dân, mình phải làm mực thước cho người ta bắt chước” Mọingười đều có thể và thường học hỏi những người gần gũi với mình, nên các đảngviên và cán bộ, những con người có đạo đức cách mạng, đang đóng vai trò quantrọng trong đời sống hàng ngày của nhân dân.
Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, có nhiều phương pháp để rèn luyện đạo đức, trong
đó cơ bản và phổ quát nhất là: Ham học, cầu tiến bộ; Lắng nghe ý kiến và tôn trọng
kỷ luật; Thực hiện tốt phê bình và tự phê bình Các phương pháp rèn luyện đạo đứcnêu trên là rất quan trọng Các cán bộ, đảng viên phải có sự chủ động của bản thântrong học hỏi, nghiên cứu, tìm tòi, sáng tạo Trong các phương pháp, có thể nói
“phê bình và tự phê bình” là phương pháp hiệu quả nhất Mỗi cán bộ, đảng viênđều sẽ nhìn nhận lại bản thân sau một thời gian để tìm được những ưu, nhược củabản thân để vừa phát triển thêm cái tốt, vừa hạn chế lại cái không tốt Và việc nhìnvào những đồng chí khác để có thể khai thác thêm kinh nghiệm từ họ, còn có thểnhắc nhở họ và cùng tiến “Muôn việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốthay kém, “cán bộ là cái gốc của mọi công việc”, người sát sao với công việc luôn
là cán bộ, họ là “cầu nối” giữa Đảng và Nhà nước với nhân dân Để đội ngũ cán
bộ, đảng viên yếu kém thì dù có đường lối, chính sách đúng cũng không thể đi vàocuộc sống Người khẳng định: “cán bộ là cái dây chuyền của bộ máy, nếu dâychuyền không tốt, dù chạy thì cũng sẽ bị tê liệt Cán bộ là những người đem chínhsách của Chính phủ, của Đoàn thể thi hành trong quần chúng nhân dân, nếu cán bộ
dở thì chính sách hay cũng không thể thực hiện được” Do đó, việc chú trọng vànâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, thông qua các khâu như: tuyểnchọn, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng và bãi nhiệm, kỷ luật,…
Người đã viết tác phẩm “Đời sống mới” để giáo dục cho cán bộ, đảng viên và cảnhân dân để thực hiện lối sống mới, đạo đức nói chung, thực hiện cần, kiệm, liêm,