PHÂN TÍCH đạo đức TRONG KINH DOANH của một DOANH NGHIỆP KINH DOANH QUỐC tế

Đạo đức kinh doanh là một phần không thể thiếu để tạo ra lợi nhuận trong môi trường cạnh tranh, là quy tắc ứng xử không thể thiếu được với mọi doanh nghiệp cần sự trường tồn và phát triể

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI KHOA KINH TẾ VÀ KINH DOANH QUỐC TẾ

BÀI THẢO LUẬN MÔN: KINH DOANH QUỐC TẾ

ĐỀ TÀI:

PHÂN TÍCH ĐẠO ĐỨC TRONG KINH DOANH CỦA MỘT DOANH NGHIỆP

KINH DOANH QUỐC TẾ

Giảng viên: Mai Thanh Huyền

Lớp học phần: 2125ITOM1311

Nhóm thực hiện: 14

Danh sách nhóm 14:

3 Nguyễn Thị Thảo Trang K56EK1 20D260053

MỤC LỤC

A LỜI MỞ ĐẦU

B NỘI DUNG

Chương I: Khái quát về đạo đức kinh doanh

1 Khái niệm đạo đức kinh doanh

2 Nguyên tắc, chuẩn mực của đạo đức kinh doanh

3 Sự cần thiết của đạo đức kinh doanh

4 Vai trò của đạo đức kinh doanh với doanh nghiệp

5 Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp

Chương II: Vấn đề đạo đức kinh doanh của công ty TNHH gang thép Hưng Nghiệp Fomosa Hà Tĩnh (FHS)

1 Giới thiệu tổng quan công ty

2 Khái quát về doanh nghiệp

3 Giải pháp khắc phục sự cố của Formosa sau vụ gây ô nhiễm môi trường biển nghiêm trọng tại 4 tỉnh miền Trung và đánh giá kết quả khắc phục sự cố của Chính phủ

4 Những bài học kinh nghiệm sau vụ Formosa và cá chết hàng loạt

C KẾT LUẬN

BÀI THẢO LUẬN NHÓM 11

A LỜI MỞ ĐẦU

Xu hướng kinh tế toàn cầu hiện nay, các doanh nghiệp đòi hỏi phải biết vận dụng những

cơ hội, lợi thế trong thời kỳ hội nhập, cũng như phải chấp nhận đối mặt trước những nguy cơ

và thách thức Đạo đức kinh doanh là một phần không thể thiếu để tạo ra lợi nhuận trong môi trường cạnh tranh, là quy tắc ứng xử không thể thiếu được với mọi doanh nghiệp cần sự trường tồn và phát triển bền vững Đạo đức kinh doanh là vấn đề phức tạp trong phạm vi một đất nước, nhưng chúng còn phức tạp hơn khi xét trong bối cảnh toàn cầu Đạo đức trong kinh doanh là vấn đề nền tảng của mọi giá trị, là phần không thể tách rời của mọi hoạt động, là kim chỉ nam, là yếu tố cơ bản để tạo ra danh tiếng cho một công ty Có những doanh nghiệp công

bố rất nhiều về chuẩn mực đạo đức nhưng những gì họ làm lại đi ngược với đạo đức họ đề ra ngay ban đầu với những mong muốn đạt được những lợi nhuận trong thời gian càng sớm càng tốt Hậu quả theo sau đó là sự ảnh hưởng đến hình ảnh công ty và nghiêm trọng nhất là các vấn đề liên quan tới sự nguy hiểm cho sinh mạng con người phát sinh từ việc suy thoái đạo

đức kinh doanh Để hình thành mỗi môi trường đạo đức kinh doanh, phải có một số điều kiện

được thiết lập gồm: Sự bền vững của xã hội, tính hợp pháp của thể chế và trách nhiệm của Chính phủ; tính hợp pháp của sở hữu và tài sản tư nhân, niềm tin đối với tương lai của xã hội

và bản thân mình và kiến thức mà hệ thống hoạt động cũng như cách thức để tham gia vào hệ thống đó Xuất phát từ bối cảnh trên đặt ra câu hỏi: “Vậy các doanh nghiệp phải xây dựng đạo đức kinh doanh như thế nào? Có phải doanh nghiệp chỉ cần làm những gì mà pháp luật xã hội không cấm không? Và các doanh nghiệp đã thực hiện tốt chuẩn mực đạo đức kinh doanh hay chưa?”

Với mục đích đi tìm câu trả lời cho câu hỏi trên chúng em chọn đề tài: “Phân tích đạo đức trong kinh doanh của một doanh nghiệp kinh doanh quốc tế” cho tiểu luận của mình Với kiến thức đang có cộng với tinh thần tìm tòi học hỏi, chúng em hy vọng bài viết sẽ đưa ra được các

ý trả lời xác đáng với vấn đề đã đặt ra

B NỘI DUNG

Chương I: Khái quát về đạo đức kinh doanh

1.Khái niệm đạo đức kinh doanh

Theo Phillip V Lewis: “Đạo đức kinh doanh là tất cả những quy tắc, chuẩn mực, tiêu chuẩn đạo đức hoặc luật lệ để cung cấp chỉ dẫn về hành vi ứng xử chuẩn mực sự trung thực (của một tổ chức) trong những trường hợp nhất định”

Theo GS TS Bùi Xuân Phong, Nhà xuất bản văn hóa thông tin, năm 2009: “Đạo đức kinh doanh là một tập hợp các nguyên tắc, chuẩn mực có tác dụng điều chỉnh, đánh giá, hướng dẫn và kiểm soát hành vi của các chủ thể kinh doanh Đạo đức kinh doanh chính là đạo đức được vận dụng vào trong hoạt động kinh doanh”

Qua những định nghĩa trên, có thể khẳng định đạo đức kinh doanh là một tập hợp các nguyên tắc chuẩn mực đạo đức có tác dụng điều chỉnh, đanh giá, hướng dẫn và kiểm soát hành vi của các chủ thể kinh doanh một cách tự giác, tự nguyện Đạo đức kinh doanh

có thể được nghiên cứu dưới nhiều góc độ khác nhau như: Góc độ khoa học, triết học hay lương diện pháp lý Tuy nhiên, luật pháp đóng vai trò lớn nhất trong việc ảnh hưởng đến đạo đức kinh doanh cho đến hiện nay Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp tận dụng đạo đức kinh doanh không chỉ để giữ gìn sự trong sạch từ góc độ pháp lý mà còn như là một phần trong chiến lược kinh doanh nhằm nâng cao hình ảnh của họ trước công chúng Nó giúp thấm nhuần và đảm bảo sự tin tưởng giữa người tiêu dùng và các doanh nghiệp phục vụ họ

2.Nguyên tắc, chuẩn mực của đạo đức kinh doanh

- Tính trung thực:

Không dùng các thủ đoạn gian dối, xảo trá để kiếm lời Giữ lời hứa, giữ chữ tín trong kinh doanh, nhất quán trong nói và làm, trung thực trong chấp hành luật pháp của Nhà nước Không làm ăn phi pháp như trốn thuế, lậu thuế, không sản xuất và buôn bán những mặt hang quốc cấm, thực hiện những dịch vụ có hại cho thần phong mĩ tục Không làm giả, khuyến mại giả, quảng cáo sai sự thật, sử dụng trái phép những nhãn hiệu nổi tiếng, vi phạm bản quyền, phá giá theo lối ăn cướp, trung thực ngay với bản thân, không hối lộ, tham ô, …

- Tôn trọng con người:

+ Đối với người lao động: Đảm bảo quyền đãi ngộ bình đẳng và xứng đáng cho người lao động, tôn trọng quyền riêng tư cá nhân của người lao động; đảm bảo điều kiện, môi trường làm việc cho người lao động Đối với những người cộng sự và dưới quyền, tôn trọng phẩm giá, quyền lợi chính đáng, tôn trọng hạnh phúc, tôn trọng quyền tự do và các qyền hạn hợp pháp khác

+ Đối với khách hàng: tôn trọng nhu cầu, sở thích và tâm lí khách hàng

+ Đối với đối thủ cạnh tranh, tôn trọng lợi ích của đối thủ

- Tính trách nhiệm với cộng đồng:

Gắn lợi ích doanh nghiệp với trách nhiệm xã hội: Bảo vệ môi trường tự nhiên, kkai thác tài nguyên thiên nhiên phải đảm bảo hợp lí tránh thiên tai, hiểm họa cho con người; bảo vệ môi trường văn hóa- xã hội

- Sự khiêm tốn và lòng dũng cảm:

Khiêm tốn sẽ tạo cho người kinh doanh có một động lực để vươn tới sự trưởng thành và ngày càng tiến bộ Khiêm tốn là thể hiện tính thiện: giàu lòng tốt, luôn luôn quan tâm đến lợi ích của người khác và của xã hội Tính khiêm tốn của người kinh doanh giúp họ dễ gần gũi,

dễ tiếp xúc với mọi người Tôn trọng bí mật thương mại: Cải thiện mối quan hệ giữa người lao động và chủ doanh nghiệp Người chủ đối xử đàng hoàng với nhân viên bằng cách đánh giá đúng mức độ đóng góp, xác định đúng chủ quyền đối với các ý tưởng Được như vậy người lao động thực sự cảm thấy rằng, những tài sản của doanh nghiệp cũng là của họ chứ không phải của riêng ông chủ Theo đó, họ sẽ tự giác có ý thức bảo mật thông tin của doanh nghiệp mà không cần sự ràng buộc có tính pháp lí

3.Sự cần thiết của đạo đức kinh doanh

Ngày nay, khi nền kinh tế thị trường ngày càng phát triển với nhiều hình thức kinh doanh mới và phức tạp thì “Đạo đức kinh doanh” là vấn đề ngày càng quan trọng và đang được quan tâm Ta thấy được sự cần thiết của đạo đức kinh doanh đối với xã hội và doanh nghiệp:

- Các doanh nhân ý thức rõ ràng về phạm trù đạo đức cơ bản, phổ biến trong truyền thống luân lý tốt đẹp của dân tộc ta từ xưa như: sự phân biệt thiện và ác, lương tâm, nghĩa vụ, nhân đạo…

- Các doanh nhân có thể tiếp thu đạo đức phát sinh trong xã hội mới nước ta, các chuẩn mực đạo đức mới để áp dụng vào kinh doanh như: tính trung thực, tính tập thể,…

- Các chuẩn mực đạo đức kinh doanh là cơ sở tình cảm và trí tuệ cụ thể định hướng trong các hoạch định của tổ chức kinh doanh để đảm bảo được sự phát triển kinh tế xã hội cho doanh nghiệp của minh

- Doanh nghiệp tuân theo đạo đức kinh doanh mới có thể phát triển bền vững, lâu dài và tạo được lòng tin với khách hàng, đối tác,…

4 Vai trò của đạo đức kinh doanh với doanh nghiệp

- Đạo đức kinh doanh góp phần điều chỉnh hành vi của chủ thể kinh doanh:

Đạo đức kinh doanh khi kết hợp với pháp luật sẽ điều chỉnh các hành vi kinh doanh theo khuôn khổ pháp luật và các chuẩn mực đạo đức xã hội Pháp luật cũng không thể thay thế vai trò của đạo đức trong việc tác động vào lương tâm của người kinh doanh, khuyến khích họ tuân theo pháp luật Ngày nay khi nền kinh tế ngày càng mở rộng với nhiều sự cạnh tranh thì đạo đức kinh doanh càng có vai trò quan trọng trong định hướng việc kinh doanh của doanh nghiệp Từ đó, ngăn chặn sự tìm kiếm lợi nhuận phi pháp, cạnh tranh không công bằng, trốn thuế,…

- Đạo đức kinh doanh góp phần nâng cao chất lượng doanh nghiệp:

Một doanh nghiệp có đạo đức sẽ tạo được sự tin tưởng cho khách hàng cũng như các đối tác làm việc Vì khách hàng thường có xu hướng lựa chọn những công ty có uy tín, chất lượng hơn là những công ty làm ăn không rõ ràng cho dù chất lượng cũng như giá cả của sản phẩm giống nhau Các nhà đầu tư cũng rất quân tâm đến vấn đề đạo đức doanh nghiệp khi muốn đầu tư lâu dài vì một môi trường đạo đức là cơ sở cho sự hiệu quả, năng suất, lợi nhuận

- Đạo đức kinh doanh góp phần bảo đảm sự cam kết và khuyến khích sự tận tâm của nhân viên:

Nhân viên luôn có xu hướng gắn bó, tận tâm với công ty hơn khi họ tin rằng lợi ích của

họ gắn liền với lợi ích của doanh nghiệp đồng thời nhận được sự tin tưởng, quan tâm đối đãi phù hợp từ cấp trên Khi môi trường làm việc năng động, an toàn; trả lương hợp lý cũng như thực hiện đúng theo những điều đã ghi trong hợp đồng lao động,… thì sẽ thúc đẩy đội ngũ công nhân viên làm việc hăng say, tăng năng suất, chất lượng lao động

- Đạo đức kinh doanh góp phần làm hài lòng khách hàng:

Đối với các doanh nghiệp để thu được những lợi nhuận lâu dài thì phải phát triển mối quan

hệ tôn trọng và hợp tác với khách hàng Khách hàng thường ưu tiên mua những sản phẩm của doanh nghiệp có danh tiếng tốt và quan tâm đến khách hàng Các doanh nghiệp đó sẽ có lợi thế cạnh tranh tốt hơn và dành được nhiều lợi nhuận hơn

- Đạo đức kinh doanh góp phần nâng cao lợi nhuận doanh nghiệp:

Một công ty có đạo đức kinh doanh sẽ tạo được lòng tin đối với khách hàng nên sẽ bán được nhiều sản phẩm, dịch vụ hơn, từ đó thu về lợi nhuận cũng sẽ tốt hơn Đối với các công

ty đã niêm yết trên thị trường chứng khoán, đạo đức kinh doanh cũng ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị cổ phiếu Trong trường hợp thị trường có biến động thì những công ty có đạo đức kinh doanh cũng có thể thu về lợi nhuận tốt do đạt được sự tín nhiệm từ phía khách hàng và các nhà đầu tư

- Đạo đức kinh doanh góp phần vào sự vững mạnh của nền kinh tế quốc gia:

Hiện nay, xu hướng toàn cầu hóa ngày càng phát triển, các quốc gia tạo dựng được niềm tin trong hoạt động sản xuất kinh doanh sẽ thu hút được các doanh nghiệp nước ngoài tin tưởng và đầu tư Từ đó, nền kinh tế có thêm nguồn vốn mở rộng quy mô, phát triển vững mạnh ổn định

5 Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp

- Khái niệm trách nhiệm xã hội:

Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (Corporate Social Responsibility hay CSR), theo chuyên gia của Ngân hàng thế giới được hiểu là “Cam kết của doanh nghiệp đóng góp cho việc phát triển kinh tế bền vững, thông qua việc tuân thủ chuẩn mực về bảo vệ môi trường, bình đẳng về giới, an toàn lao động, quyền lợi lao động, trả lương công bằng, đào tạo và phát

triển nhân viên, phát triển cộng đồng,… theo cách có lợi cho cả doanh nghiệp cũng như phát triển chung của xã hội”

Các doanh nghiệp có thể thực hiện trách nhiệm xã hội của mình bằng cách đạt một chứng chỉ quốc tế hoặc áp dụng những bộ quy tắc ứng xử (Code of Conduct – COC) Trách nhiệm

xã hội là nghĩa vụ mà một doanh nghiệp phải thực hiện đối với xã hội Có trách nhiệm với xã hội là tăng đến mức tối đa các tác dụng tích cực và giảm tới tối thiểu các hậu quả tiêu cực đối với xã hội

- Các khía cạnh của trách nhiệm xã hội:

Nhiều lãnh đạo của doanh nghiệp cho rằng, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp là tham gia vào các chương trình trợ giúp các đối tượng xã hội như hỗ trợ người tàn tật, trẻ em mồ côi, xây dựng nhà tình nghĩa, ủng hộ đồng bào lũ lụt và thiên tai Điều đó là đúng nhưng hoàn toàn chưa đủ, mặc dù các hoạt động xã hội là một phần quan trọng trong trách nhiệm của một công ty Quan trọng hơn, một doanh nghiệp phải dự đoán được và đo lường được những tác động về xã hội và môi trường hoạt động của doanh nghiệp và phát triển những chính sách làm giảm bớt những tác động tiêu cực

Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp còn là cam kết của doanh nghiệp đóng góp vào sự phát triển kinh tế bền vững, hợp tác cùng người lao động, gia đình họ, cộng đồng và xã hội nói chung để cải thiện chất lượng cuộc sống cho họ sao cho vừa tốt cho doanh nghiệp vừa ích lợi cho phát triển Nếu doanh nghiệp sản xuất xe hơi, phải tính toán được ngay cả năng lượng

mà cơ sở tiêu thụ và tìm cách cải thiện nó Và là doanh nghiệp sản xuất giấy, phải xem chất thải ra bao nhiêu và tìm cách xử lý nó

Vì vậy ngày nay một doanh nghiệp có trách nhiệm xã hội liên quan đến mọi khía cạnh vận hành của một doanh nghiệp Trách nhiệm xã hội bao gồm 4 khía cạnh: kinh tế, pháp lý, đạo đức và lòng bác ái

+ Khía cạnh kinh tế:

Khía cạnh kinh tế trong trách nhiệm xã hội của một doanh nghiệp là phải sản xuất hàng hóa và dịch vụ mà xã hội cần và muốn với một mức giá có thể duy trì doanh nghiệp ấy và làm thỏa mãn nghĩa vụ của doanh nghiệp với các nhà đầu tư; là tìm kiếm nguồn cung ứng lao động, phát hiện những nguồn tài nguyên mới, thúc đẩy tiến bộ công nghệ, phát triển sản phẩm;

là phân phối các nguồn sản xuất như hàng hoá và dịch vụ như thế nào trong hệ thống xã hội

Trong khi thực hiện các công việc này, các doanh nghiệp thực sự góp phần vào tăng thêm phúc lợi cho xã hội, đảm bảo sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp

Đối với người lao động, khía cạnh kinh tế của doanh nghiệp là tạo công ăn việc làm với mức thù lao xứng đáng cơ hội việc làm như nhau, cơ hội phát triển nghề và chuyên môn, hưởng thù lao tương xứng, hưởng môi trường lao động an toàn, vệ sinh và đảm bảo quyền riêng tư, cá nhân ở nơi làm việc

Đối với người tiêu dùng, trách nhiệm kinh tế của doanh nghiệp là cung cấp hàng hoá và dịch vụ, trách nhiệm kinh tế của doanh nghiệp còn liên quan đến vấn đề về chất lượng, an toàn sản phẩm, định giá, thông tin về sản phẩm (quảng cáo), phân phối, bán hàng và cạnh tranh

Khía cạnh kinh tế trong trách nhiệm xã hội của một doanh nghiệp là cơ sở cho các hoạt động của doanh nghiệp Phần lớn các nghĩa vụ kinh tế trong kinh doanh đều được thể chế hoá thành các nghĩa vụ pháp lý

+ Khía cạnh pháp lý:

Khía cạnh pháp lý trong trách nhiệm xã hội của một doanh nghiệp là doanh nghiệp phải thực hiện đầy đủ những quy định về pháp lý chính thức đối với các bên hữu quan Những điều luật như thế này sẽ điều tiết được cạnh tranh, bảo vệ khách hàng, bảo vệ môi trường, thúc đẩy

sự công bằng và an toàn và cung cấp những sáng kiến chống lại những hành vi sai trái Các nghĩa vụ pháp lý được thể hiện trong luật dân sự và hình sự Về cơ bản, nghĩa vụ pháp lý bao gồm năm khía cạnh:

(1) Điều tiết cạnh tranh

(2) Bảo vệ người tiêu dùng

(3) Bảo vệ môi trường

(4) An toàn và bình đẳng

(5) Khuyến khích phát hiện và ngăn chặn hành vi sai trái

Thông qua trách nhiệm pháp lý, xã hội buộc các thành viên phải thực thi các hành vi được chấp nhận Các tổ chức không thể tồn tại lâu dài nếu họ không thực hiện trách nhiệm pháp lý của mình

+ Khía cạnh đạo đức: