Bài học: + Những điều tốt đẹp hay quyền lợi mà người kia đang có không phải là điều gì đó quá to tát giữa thế giới rộng lớn này; thay vào đó, hãy tập trung nghĩ về những điều tích cực và[r]
Trang 1Ngày soạn:28/12/2017
Ngày giảng:2/12/2017
Tiết thứ: 01
Tên bài dạy
KIÊN TRÌ CHỐNG LẠI TUỔI GIÀ VÀ BỆNH TẬT
3 Thái độ: Biết phê phán lối sống dựa dẫm, phụ thuộc người khác
4, Hình thành và phát triển phẩm chất, năng lực cho học sinh
- Giải quyết vấn đề; Trình bày, Tự lập
II HỆ THỐNG CÂU HỎI:
- Thế nào là sống giản dị?
III PHƯƠNG ÁN ĐÁNH GIÁ: Nhận xét; đánh giá
IV ĐỒ DÙNG DẠY HỌC: Hình 44 SGK phóng to Phiếu học tập
V HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
Trị chơi: Thi tìm các thơ, câu ca dao ca ngợi về Bác Hồ
Chia lớp thành 2 đội GV cho 2 đội nghe bài hát “Nhớ ơn Bác” Khi hết bài hát,
GV yêu cầu các đội lên đọc kết quả của đội mình Đội nào tìm được nhiều câu
ca dao ca ngợi về Bác Hồ thì đội đĩ thắng Ví dụ:
Liên hệ giới thiệu bài học “Kiên trì chống lại tuổi già và bệnh tật
Là sao Bắc Đẩu là vầng thái dương
Dù ai nĩi ngả nĩi nghiêng Lịng ta vẫn vững như kiềng ba chân
Dù ai rào giậu ngăn sânLịng ta vẫn giữ là dân Cụ Hồ
Dù cho vật đổi sao dờiBác Hồ như ánh mặt trời mùa xuân
Bác Hồ là vị Cha chung
*Tháp Mười đẹp nhất hoa sen, Việt
Trang 2Hoạt động 2: Đọc hiểu (35 phút)
GV yêu cầu HS đọc phần Mục tiêu bài học (tr.5)
HS đọc thầm, đọc cá nhân trước lớp bài “Kiên trì chống lại tuổi già và bệnh tật”.Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS đọc và trả lời các câu hỏi 1, 2, 3, 4, 5 (tr.5, 6)
GV gọi HS chia sẻ phần trả lời trước lớp
Các HS khác và GV đánh giá, nhận xét
Gợi ý trả lời:
Vì một phần Bác không muốn phiền anh em phục vụ, phần nữa Bác muốn đặt ra cho mình một kỉ luật, buộc mình phải vận động, rèn luyện chống lại cái suy yếu của tuổi già
Khi thấy Bác mệt, các đồng chí phục vụ đã thuyết phục Bác cho phép dọn cơm lên nhà sàn thì Bác không đồng ý Bác nói: “Các chú có muốn chỉ một người vất
vả hay cũng muốn cho nhiều người cũng phải vất vả vì Bác.”
Lần đầu tiên, Bác đồng ý ở lại ăn cơm ở nhà sàn khi Bác mời chị Trần Thị Lý,
nữ anh hùng Quảng Nam vào ăn cơm Hôm đó, ngày 3 – 7 – 1967, trời mưa rất
to Hơn nữa chị Lý bị thương tật, đau yếu, đường mưa trơn đi lại khó khăn Đó
là lần đầu tiên Bác đồng ý ở lại ăn cơm dưới nhà sàn
Bác phê bình đồng chí Vũ Kỳ vì hôm sau các đồng chí phục vụ lại dọn cơm dướinhà sàn mời Bác ăn, coi như đã là một tiền lệ và không thỉnh thị Bác
Bác đưa ra kỉ luật với chính bản thân Bác là Bác muốn mỗi ngày ba bận, mỗi bữa ăn, đi vòng quanh hồ một lần như một kỉ luật bắt buộc phải rèn luyện đối với mình
Thống nhất ý kiến trong nhóm, thư kí ghi kết quả thảo luận vào giấy A4
GV gọi các nhóm trình bày kết quả trước lớp
GV và HS nhận xét, đánh giá kết quả thảo luận
Gợi ý trả lời:
Những chi tiết cho thấy Bác không muốn làm phiền người khác:
Ngày nắng cũng như ngày mưa Bác vẫn tự mình đi bộ đến nhà ăn
Có hôm, bác vừa thay bộ quần áo xong, đến bữa, gặp trời mưa, Bác không muốncác đồng chí phục vụ phải giặt nhiều, bác cởi quần dài, gập lại, cắp nách, sang đến nơi Bác mới mặc vào
Qua câu chuyện này, em học được ở Bác:
Phải biết rèn luyện lối sống tự lập, không dựa dẫm, phụ thuộc, ỷ lại vào người khác Khi gặp khó khăn trong học tập cũng như trong cuộc sống phải biết khắc phục vươn lên
GV cho cả lớp nghe bài hát “Em được nghe chuyện Bác Hồ” trước khi chuyển sang Hoạt động 3
Hoạt động 3: Thực hành – ứng dụng (35 phút)
Trang 3Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4 (tr.6, 7)
GV gọi HS chia sẻ trước lớp
Ý nghĩa của tính tự lập
+ Sống tự lập là lối sống rất có ý nghĩa Cuộc sống tự lập mang lại sự tự tin, khuyến khích con người phát huy năng lực cá nhân, phát huy khả năng tư duy sáng tạo
+ Tự lập là một phẩm chất để khẳng định nhân cách, bản lĩnh và khả năng của một con người
+ Tự lập không có nghĩa là tách mình ra khỏi cộng đồng Có những việc chúng ta phải biết đoàn kết và dựa vào đồng loại để tạo nên sức mạnh tổng hợp.+ Tính tự lập là một đức tính vô cùng quan trọng mà HS cần có Nếu không có tính tự lập, khi ra xã hội HS sẽ dễ bị vấp ngã, thất bại và dễ có hành động nông nổi, thiếu kiềm chế
2
– Tự làm bài tập, tự Hoàn thành công việc
lao động do nhà trườngphân công
Trực nhật lớp một mình
Chăm sóc em cho bố mẹ
Tự giặt quần áo
Giúp đỡ bố mẹ nấu cơm, quét dọn nhà cửa, rửa chén bát, tự chuẩn bị bữa ăn
Tự vệ sinh cá nhân
mình làm bài kiểm tra
không trao đổi, không
Tự học hỏi nghiên cứu để có một sự hiểu biết chính xác tuyệt đối
Trong học tập không quay cóp, nhờ cậy bạn trong thi cử
Cần phải rèn luyện tính tự lập một cách bền bỉ, đều đặn Để có thể tự lập, bản thân mỗi người phải có sự nỗ lực, cố gắng và ý chí mạnh mẽ để vươn lên mọi
Trang 4thử thách, khó khăn, để trau dồi, rèn luyện năng lực phẩm chất.
HS tự làm
Hoạt động nhóm:
Nhiệm vụ: Thảo luận và trả lời câu hỏi 5 (tr.7) vào giấy A0
Tổ chức thảo luận:
GV chia lớp thành các nhóm (mỗi nhóm từ 4 – 5 HS), mỗi nhóm có nhóm
trưởng và thư kí, thời gian thảo luận trong 15 phút
Nhóm trưởng điều hành các thành viên trong nhóm đưa ra những ý tưởng về cách giải quyết vấn đề, thư kí ghi lại vào giấy A0 Hết thời gian thảo luận các nhóm dán sản phẩm của nhóm mình lên tường xung quanh theo kĩ thuật triển lãm tranh
HS cả lớp đi xem “triển lãm” và có thể có ý kiến bình luận hoặc bổ sung
GV và HS đánh giá, nhận xét
Gợi ý trả lời:
– Loại bỏ tính lười nhác của bản thân: Phải dũng cảm tiến lên, nói là làm
Không ỷ lại vào người khác: Mọi việc đều phải do bản thân tự phấn đấu
Phải có ý thức độc lập tự chủ, tự mình làm chủ
Phải bắt đầu làm từ những việc nhỏ
Phải có nghị lực, có bản lĩnh và tự tin mới vượt qua được những thử thách, khó khăn
3 Gợi ý cho người sử dụng
– GV có thể sử dụng trò chơi hoặc hình thức khởi động khác phù hợp với nội dung bài học và điều kiện của nhà trường
– GV làm phiếu học tập (câu 2, tr.6) photo phát cho HS làm, sau đó thu lại
để kiểm tra mức độ hoàn thành công việc của HS
Rút kinh nghiệm:
Trang 6II Tài liệu
- Tài liệu: Sách “Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống dành cho học sinh lớp 8”, tr.9
Chuẩn bị: Bút mực, bút dạ, giấy A4, giấy A0, băng dính hai mặt, bài hát “Bài
ca Hồ Chí Minh” (Sáng tác: Evan McColl)
III HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
Hoạt động 1: Khởi động
Trò chơi: Người lịch sự
- Nội dung: Người chơi chỉ làm theo lời quản trò, khi nào quản trò nói có kèm theo từ “mời bạn” Ví dụ: Quản trò: Mời bạn giơ tay trái Người chơi: giơ tay trái Quản trò: Bỏ tay xuống Không có từ “mời bạn”, nếu người chơi
bỏ tay xuống là phạm luật Cứ như thế quản trò nói nhanh, trò chơi sẽ hấp dẫn
- GV giới thiệu bài học “Vị lãnh tụ vĩ đại và lá cờ đỏ sao vàng”
Hoạt động 2: Đọc hiểu
GV yêu cầu HS đọc phần Mục tiêu bài học (tr.9)
HS đọc thầm, đọc cá nhân trước lớp bài “Vị lãnh tụ vĩ đại và lá cờ đỏ
sao vàng”
Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS đọc và trả lời các câu hỏi 1, 2, 3 (tr.9, 10)
GV gọi HS chia sẻ phần trả lời trước lớp
Các HS khác và GV đánh giá, nhận xét
Gợi ý trả lời:
Khi đi qua Man-ta, tàu đổi hướng rẽ vào hải cảng vì lúc bấy giờ vẫn thuộc quyền kiểm soát của nước Anh, theo quy định khi đi qua đó phải vào làm thủtục với hải quân Anh
- Khi tàu vào hải cảng, Bác yêu cầu viên hạm trưởng Ô Nây kéo lá cờ của Việt Nam lên Bác yêu cầu điều đó để nâng cao hình ảnh và vị thế của đất nước Việt Nam
Trang 7- Bác yêu cầu viên hạm trưởng làm đúng quy định quốc tế Bác giải thích
“Việt Nam Dân chủ Cộng hoà hiện là một nước tự do, là một phần tử trong liên bang Đông Dương Điều đó có nghĩa là tàu của chúng ta đang chở người đứng đầu Nhà nước Việt Nam mới Người Pháp là người văn minh tiến bộ, biết rõ phải trái Hơn ai hết, các ngài phải hiểu rằng, lá quốc kì của chúng tôi phải được kéo lên để cho người Anh và những thực dân khác ở châu Á khôngthể không biết sự hiện diện của nước Việt Nam.”
Thống nhất ý kiến trong nhóm, thư kí ghi kết quả thảo luận vào giấy A4
GV gọi các nhóm trình bày kết quả trước lớp
GV và HS nhận xét, đánh giá kết quả thảo luận
Gợi ý trả lời:
– Thái độ của viên hạm trưởng Ô Nây: Thờ ơ, thoái thác trước lời đề
nghị của Bác và không tuân thủ quy định chung của quốc tế
Cách phản ứng của Bác: từ tốn, nhẹ nhàng nhưng hết sức kiên quyết
Học được cách ứng xử của Bác, trong bất cứ hoàn cảnh nào Bác cũng nhẹ nhàng, từ tốn đưa ra lập luận, lí lẽ rất chặt chẽ; là người luôn tôn trọng chính nghĩa, lẽ phải
Phải hiểu tôn trọng lẽ phải là gì, từ đó áp dụng vào đời sống, khi thấy ai làm
gì đó sai trái ta phải nhắc nhở, lên án, không bao che cho họ GV cho cả lớp
nghe bài hát “Bài ca Hồ Chí Minh” trước khi chuyển sang Hoạt động 3.
Hoạt động 3: Thực hành – ứng dụng
Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 1, 2, 3 (tr.10, 11)
GV gọi HS chia sẻ trước lớp
Các HS khác và GV đánh giá, nhận xét
Gợi ý trả lời:
1 – Giúp mọi người có cách ứng xử phù hợp
Làm lành mạnh các mối quan hệ xã hội
Góp phần thúc đẩy xã hội ổn định và phát triển 2
Muốn trở thành người biết tôn trọng lẽ phải thì chúng ta cần:
Phải trung thực, thật thà và tôn trọng người khác
Chấp hành tốt mọi nội quy nơi mình sống, làm việc và học tập
Có thói quen và biết kiểm tra hành vi của mình để rèn luyện bản thân trở thành người biết tôn trọng lẽ phải
Vâng lời cha mẹ, thầy cô
Thực hiện đúng nội quy trường lớp, 5 điều Bác Hồ dạy
Làm tròn trách nhiệm của một người con, người HS
Trang 8Biết điều chỉnh hành vi sai trái và chỉnh sửa theo hướng tích cực.
Không chấp hành hay làm theo những điều sai trái, không ủng hộ tuân theo những cái xấu (như quay cóp trong khi làm bài kiểm tra, không che giấu những điều sai của bạn mình)
Gợi ý trả lời:
Xử lí tình huống
Tình huống 1: Nếu thấy ý kiến đó đúng em cần ủng hộ bạn và bảo vệ ý kiến của bạn Phân tích, đưa ra các lí lẽ và dẫn chứng thuyết phục cho các bạn khác thấy những điểm mà em cho là đúng và hợp lí
Tình huống 2: Trong trường hợp này em cần thể hiện thái độ không đồng tìnhvới bạn và phân tích cho bạn thấy tác hại của việc làm sai trái và khuyên bạn không làm như vậy Để có cách xử sự phù
hợp, đúng đắn cần phải có hành vi xử sự, tôn trọng sự thật, bảo vệ lẽ phải và phê phán cái sai trái
6 Gợi ý cho người sử dụng
GV làm phiếu học tập (câu 2, tr.10) photo phát cho HS làm, sau đó thu lại
để kiểm tra mức độ hoàn thành công việc của HS
Rút kinh nghiệm:
Trang 9Ngày soạn:12/12/2017
Ngày giảng: 16/12/2017
Tiết 3 - Bài 3 KHÔNG NÊN ĐAO TO BÚA LỚN I.Mục tiêu
- Hiểu được những tấm lòng bao dung, độ lượng và cách xử lý thấu tình đạt lícủa Bác với những người mắc lỗi
- Hiểu và biết thể hiện sự tha thứ, độ lượng của mọi người xung quanh
- Trò chơi: Đứng, ngồi, vỗ tay
Cách chơi: Quản trò hướng dẫn người chơi các động tác:
+ Khi quản trò nói “đứng” thì người chơi ngồi xuống
+ Khi quản trò nói “ngồi” thì người chơi vỗ tay
+ Khi quản trò nói “vỗ tay” thì người chơi đứng lên
Lưu ý: Quản trò có thể nói một kiểu, làm một kiểu khác hoặc đánh lừa người chơi, ai làm động tác không đúng như quy định là phạm luật
GV giới thiệu bài học “Không nên đao to búa lớn”
Hoạt động 2: Đọc hiểu
GV yêu cầu HS đọc phần Mục tiêu bài học (tr.13)
HS đọc thầm, đọc cá nhân trước lớp bài “Không nên đao to búa lớn”
Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS đọc và trả lời các câu hỏi 1, 2, 3, 4, 5 (tr.13, 14)
GV gọi HS chia sẻ phần trả lời trước lớp
Các HS khác và GV đánh giá, nhận xét
Gợi ý trả lời:
Bác Hồ làm việc hằng ngày theo một chương trình rất chặt chẽ Bất kì lúc nào
từ giờ giấc tiếp khách đến sinh hoạt, hội họp, Bác không bao giờ trễ một phút
Văn phòng Bác gọi điện thoại nhiều lần về một bài trả lời phỏng vấn của Bác phải làm ngay nhưng không có hồi âm
Trang 10Tổ chức thảo luận:
GV chia lớp thành các nhóm (mỗi nhóm từ 6 HS), mỗi nhóm có nhóm trưởng
và thư kí, thời gian thảo luận trong 5 phút
Nhóm trưởng điều hành thảo luận trong nhóm, tất cả các thành viên đều nắm được nội dung thảo luận và nêu ý kiến (Trong khi HS thảo luận GV đi đến các nhóm lắng nghe, hỗ trợ, đặt câu hỏi gợi ý )
Thống nhất ý kiến trong nhóm, thư kí ghi kết quả thảo luận vào giấy A4
GV gọi các nhóm trình bày kết quả trước lớp
GV và HS nhận xét, đánh giá kết quả thảo luận
GV trình chiếu ảnh Bác Hồ và cho cả lớp nghe bài hát “Tình Bác sáng
đời ta” trước khi chuyển sang Hoạt động 3
Hoạt động 3: Thực hành – ứng dụng
Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4 (tr.14, 15)
GV gọi HS chia sẻ trước lớp
Các HS khác và GV đánh giá, nhận xét
Gợi ý trả lời:
a) – Chẳng những người lầm lỗi có cơ hội thay đổi mình, trở thành người tốt hơn mà ngay bản thân mình cũng cảm thấy thanh thản, yên ổn tâm hồn Để tình cảm con người ngày càng được thắt chặt Xã hội vì thế mà trở nên thanh bình, yên ổn
Tha thứ là một phẩm chất vô cùng đáng quý của mỗi con người đó là lòng vị tha
Giúp cho tâm hồn được mở rộng nhiều hơn, trái tim nhân hậu nồng cháy sẽ luôn luôn xuất hiện
b) – Nhờ có lòng khoan dung, cuộc sống và quan hệ giữa mọi người với nhautrở nên lành mạnh, thân ái, dễ chịu Luôn được mọi người yêu mến, tin cậy và
Trang 11thảo luận trong 5 phút.
- Nhóm trưởng điều hành thảo luận trong nhóm, thống nhất ý kiến trong nhóm, thư kí ghi kết quả thảo luận vào giấy A0
Hết thời gian thảo luận các nhóm treo sản phẩm của mình lên bảng và trình bày phần làm việc của nhóm
- Các nhóm HS và GV đánh giá, nhận xét kết quả làm việc của các nhóm Nhóm nào xong trước thời gian quy định và đưa ra cách xử lí tình huống tốt
- Ngăn cản, tìm lí do của sự bất hoà ấy, giải thích và tạo điều kiện giải hoà Phải ngăn cản tìm hiểu nguyên nhân
- Không hiểu lầm nhau, không bất hoà sẽ dễ thông cảm cho nhau Sống chân thành và cởi mở hơn
- Không phê bình gay gắt, giải thích để bạn thấy khuyết điểm, góp ý về cách khắc phục, tìm cơ hội để bạn hoà nhập với bạn bè
- Tìm hiểu nguyên nhân, thuyết phục, góp ý với bạn Tha thứ và thông cảm với bạn không định kiến
Gợi ý cho người sử dụng
GV có thể tổ chức trò chơi tìm các câu ca dao, tục ngữ nói về sự tha thứ để củng cố và tổng kết bài học (Ví dụ: Một sự nhịn là chín sự lành; Giơ cao đánh khẽ; Chín bỏ làm mười, )
Rút kinh nghiệm:
Ngày soạn:24/12/2017
Ngày giảng: 29/12/2017
Trang 12- Hiểu được thế nào là liêm khiết, ý nghĩa và tác dụng của lối sống liêm khiết
- Phân biệt tính liêm khiết với không liêm khiết Biết học tập những tấm gương của những người liêm khiết đồng thời phê phán những hành vi thiếu liêm khiết trong cuộc sống
GV yêu cầu HS đọc phần Mục tiêu bài học (tr.16)
HS đọc thầm, đọc cá nhân trước lớp bài “Có ăn bớt phần cơm của con không?”
Hoạt động cá nhân:
GV yêu cầu HS đọc và trả lời các câu hỏi 1, 2, 3 (tr.17, 18)
GV gọi HS chia sẻ phần trả lời trước lớp
Trang 13- Để mọi người thấy rõ tham ô, lãng phí là một tệ nạn, một thói xấu.
Thống nhất ý kiến trong nhóm, thư kí ghi kết quả thảo luận vào giấy A4
GV gọi các nhóm trình bày kết quả trước lớp
GV và HS nhận xét, đánh giá kết quả thảo luận
GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 1, 2, 3, 4 (tr.18, 19)
GV gọi HS chia sẻ trước lớp
+ Làm con người thanh thản
+ Nhận được sự tin cậy, quý trọng
+ Góp phần làm cho xã hội trong sạch, tốt đẹp hơn
Liêm khiết: a, b, d Không liêm khiết: c, e, f
b
– Biết phân biệt hành vi liêm khiết và không liêm khiết
Đồng tình ủng hộ, quý trọng người liêm khiết, phê phán hành vi thiếu liêm khiết
- Thường xuyên rèn luyện để có thói quen sống liêm khiết
Trang 14- Thật thà, trung thực trong quan hệ với gia đình, bạn bè, xã hội Chú tâm họctập tốt, dựa vào sức mình; kiên trì phấn đấu để đạt kết quả cao bằng chính sứclực của mình.
Thảo luận câu 6 về xây dựng thông điệp hoặc vẽ áp phích vào giấy A3 để nói
về tính liêm khiết trong 15 phút Sau đó các nhóm treo sản phẩm lên bảng lớp
và trình bày ý tưởng của nhóm mình Các nhóm HS và GV đánh giá, nhận xétsản phẩm của các nhóm GV sẽ lựa chọn 1, 2 sản phẩm tốt nhất để treo trong lớp
6 Gợi ý cho người sử dụng
GV tổ chức trò chơi thi tìm câu ca dao, tục ngữ nói về sự liêm khiết để củng
cố và tổng kết bài học (Ví dụ: Đói cho sạch, rách cho thơm; Cần, kiệm, liêm,chính, chí, công, vô, tư; Cây ngay bóng thẳng, cây cong bóng vẹo, )
Rút kinh nghiệm: