Trong đó công nghiệp hóa, hiện đại hóa là quá trình tất yếu đối với sự phát triển của Việt Nam.. Chúng ta cần tận dụng những lợi thế của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư để đẩy nhan
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
KHOA LUẬT
BÀI TẬP LỚN PHƯƠNG HƯỚNG NÂNG CAO HIỆU QUẢ HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC
TẾ TRONG PHÁT TRIỂN CỦA VIỆT NAM
Họ tên: Hoàng Thị Huế
MSSV: 11207654
Lớp: Luật kinh tế 62B
GV hướng dẫn: Trần Thị Thanh Hương
Lớp học phần: LLNL1106
HÀ NỘI 6-202
Trang 2LỜI MỞ ĐẦU
Nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế trong phát triển của Việt Nam là một bước chuyển mạnh mẽ của nền kinh tế hiện nay và trong tương lai Luôn chủ động, tích cực, toàn diện, sâu rộng và có hiệu quả luôn là chủ trương xuyên suốt của Đảng và Nhà Nước ta trong hội nhập kinh tế để đưa đất nước ta ra phạm
vi toàn cầu biết đến Trong đó công nghiệp hóa, hiện đại hóa là quá trình tất yếu đối với sự phát triển của Việt Nam Việt Nam cần thực hiện khai thác lợi thế của quốc gia đi sau để thực hiện thành công công nghiệp hoá, hiện đại hóa Chúng ta cần tận dụng những lợi thế của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư để đẩy nhanh tốc độ phát triển và hội nhập, rút ngắn khoảng cách với các nước phát triển Vì vậy Việt Nam cần phải tích cực và chủ động tham gia hội nhập kinh tế quốc tế, xây dựng chiến lược và lộ trình hội nhập phù hợp với khả năng và điều kiện của mình, tích cực khai thác của hội nhập để phát triển đồng thời ngăn chặn, đẩy lùi các nguy cơ, các tốc động bất lợi do hội nhập kinh tế quốc tế mang lại, với xu hướng chung của hội nhập trên toàn thế giới Cũng như hiện nay do tình hình dịch bệnh covid-19 ở nhiều nước trên thế giới cũng như Việt Nam ta đang phải gồng mình để chống trọi lại nó, chính vì thế nhiều nguồn hàng hóa đã bị hạn chế xuất nhập khẩu với các nước khác trên thị trường Chính phủ ta đang phải tìm mọi cách để ngăn chặn đại dịch bùng phát trong nước cũng như tìm cách để giúp đỡ người dân trong cơn nguy cơ lúc này, cũng như tìm ra giải pháp để cứu giúp những người dân đang trong tâm dịch cũng như kêu gọi người dân cả nước chung tay đồng lòng giúp đỡ những người dân trong tâm dịch cũng như trong tình hình dịch bệnh phức tạp và không thể nào lường trước được hiện nay
Trang 3TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Giáo trình kinh tế chính trị Mác lênin
2 Báo tạp chí cộng sản
3 Báo nhân dân
4 Báo công thương
5 Hội đồng lý luận Trung Ương
Trang 4I Khái quát hội nhập kinh tế quốc tế trong phát triển của Việt Nam.
1 Những nội dung cơ bản của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam:
a Khái quát về cách mạng công nghiệp và công nghiệp hóa :
* Khái niệm về cách mạng công nghiệp:
- Cách mạng công nghiệp là những bước phát triển nhảy vọt về chất trình độ của
tư liệu lao động trên cơ sở những phát minh đột phá về kỹ thuật và công nghệ trong quá trình của phát triển nhân loại kéo theo sự thay đổi căn bản về phân công lao động xã hội cũng như tạo bước phát triển năng suốt lao động cao hơn hẳn nhờ áp dụng một cách phổ biến những tính năng mới trong kỹ thuật, công nghệ đó vào đời sống xã hội
- Từ các cuộc cách mạng từ trước đến nay cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 cuộc cách mạng thời đại số ( cách mạng 4.0) một cuộc cách mạng liên kết giữa thế giới thực và ảo, để thực hiện các công việc một cách thông minh nhất và hiệu quả nhất Cuộc cách mạng công nghệ số hiện nay đang là vấn đề nóng mà giới trẻ hiện nay rất được ưa chuộng và phát triển ngày càng mạnh mẽ dưới sự tác động của mọi người
- Như vậy, mỗi cuộc cách mạng công nghiệp xuất hiện có những nội dung cốt lõi, phát triển nhảy vọt về tư liệu lao động Sự phát triển của tư liệu lao động đã thúc đẩy sự phát triển của văn minh nhân loại Cũng vì vậy, vai trò của cách mạng công nghiệp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong thúc đẩy phát triển
- Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 là cuộc cách mạng là sự kết hợp các công nghệ đã được áp dụng cho sự phát triển công nghệ quan trọng từ trước cho đến nay Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư là xu hướng hiện tại của sự tự động hóa đất nước và giúp trao đổi các giữ liệu nhanh chóng giữa trong và ngoài nước Một cuộc cách mạng tiên tiến dần đang được phát triển Những tính năng mới trong kỹ thuật, công nghệ đó vào đời sống xã hội
Trang 5- Như vậy, mỗi cuộc cách mạng công nghiệp xuất hiện có những nội dung cốt lõi, phát triển nhảy vọt về tư liệu lao động Sự phát triển của tư liệu lao động đã thúc đẩy sự phát triển của văn minh nhân loại Cũng vì vậy, vai trò của cách mạng công nghiệp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong thúc đẩy phát triển
* Vai trò của các cuộc cách mạng công nghiệp:
- Thúc đẩy sự phát triển của lực lượng sản xuất
- Thúc đẩy hoàn thiện quan hệ sản xuất
- Thúc đẩy đổi mới phương thức quản trị phát triển
- Trong đó, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 sẽ có một tác động rất lớn và đa diện tới nền kinh tế toàn cầu, khiến cho các nền kinh tế khó có thể thoát khỏi một hiệu ứng riêng lẻ nào, ví dụ người ta có thể nghĩ đến như GDP, đầu tư, tiêu dùng, việc làm, thương mại, lạm phát, đều sẽ bị ảnh hưởng ít hoặc nhiều cũng
có thể tác động rất mạnh Những tác động tích cực của cách mạng công nghiệp lần thứ 4 hiện nay đang đặt ra nhiều cơ hội cũng như thách thức cho con người
- Ngày nay, cũng như công nghệ số hay còn gọi là công nghiệp 4.0 cũng không đòi hỏi con người ta quá khắt khe để tham gia nó Cũng như cuộc cách mạng này góp phần cho đất nước và toàn nhân loại có một cái nhìn sau rộng hơn
2 Công nghiệp hóa:
- Là quá trình chuyển đổi nền sản xuất xã hội từ dựa trên lao động thủ công là chính sang nền sản xuất xã hội dựa chủ yếu trên lao động bằng máy móc nhằm tạo ra năng suất lao động xã hội cao
- Bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay ở Việt Nam trong những năm gần đây, cũng như trên thế giới “toàn cầu hóa” đang ngày càng được phát triển nhưng vẫn còn chậm Thậm chí còn đề cập đến bối cảnh “ phi toàn cầu hóa” điều này đã nhấn mạnh về xu hướng gia tăng hoạt động bảo hộ ở nhiều nước trên thế giới, cũng
Trang 6như trong cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung Quốc và những cuộc tranh chấp về thương mại giữa các trung tâm kinh tế lớn của thế giới, Do vậy, câu hỏi đặt ra hiện nay là phải chăng toàn cầu hóa đang ngày một chững lại?
- Việc trả lời câu hỏi này là một trong những cơ sở căn bản để Đại hội XIII của Đảng hoạch định đường lối phát triển đất nước trong những năm tiếp theo Điều đáng chú ý là tiến trình toàn cầu hóa không diễn ra một cách tuyến tính, mà có những bước nhảy vọt, gắn với các cuộc cách mạng trong lực lượng sản xuất xã hội loài người Có thể khẳng định
- Là quá trình chuyển đổi nền sản xuất xã hội từ dựa trên lao động thủ công là chính sang nền sản xuất xã hội dựa chủ yếu trên lao động bằng máy móc nhằm tạo ra năng suất lao động xã hội cao
3 Tính tất yếu khách quan và nội dung của công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam:
* Tính tất yếu của công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam:
- Tính tất yếu khách quan của công nghiệp hóa, hiện đại hóa:
+ Do yêu cầu phải xây dựng cơ sở vật chất – kỹ thuật cho chủ nghĩa xã hội + Do yêu cầu phải rút ngắn khoảng cách tụt hậu xa về kinh tế, kỹ thuật và công nghệ giữa Việt Nam và thế giới
+ Do yêu cầu phải tạo ra năng suất lao động xã hội cao, đảm bảo cho sự tồn tại
và phát triển của xã hội
- Vì vậy, chúng ta cần đẩy mạnh việc phát triển lực lượng sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế để phát triển đất nước Xây dựng cơ sở hạ tầng vững chắc, hiện đại Rút ngắn khoảng thời gian càng nhanh càng tốt để tránh rủi ro bất chắc Đảm bảo nguồn nhân lực để tạo ra năng suốt tốt nhất và chất lượng nhất để phát triển toàn diện cũng như đảm bảo được sự tồn tại, ổn định và phát triển xã hội
- Hiện nay, công nghiệp hóa, hiện đại hóa là chính quá trình chuyển đổi căn bản, toàn diện của các hoạt động sản xuất kinh doanh, dịch vụ và quản lý kinh tế- xã hội, từ sử dụng sức lao động thủ công là chính sang sử dụng một cách phổ biến sức lao động với công nghệ, phương tiện, phương pháp tiên tiến hiện đại, dựa
Trang 7trên sự phát triển của công nghiệp và tiến bộ khoa học công nghệ, nhằm tạo ra năng suất lao động cho xã hội cao Chính vì vậy, chúng ta cần phải nâng cao học hỏi, trau dồi những kĩ năng tốt nhất để phát triển chính bản thân cũng như góp một phần sức lực của mình cho đất nước ngày một giàu đẹp hơn, phát triển hơn
để đi tới chiến lược “ toàn cầu hóa kinh tế”
- Bên cạnh những tính chất khách quan còn còn có một vài lý do khách quan Việt Nam phải thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa là:
+ Lý luận và thực tiễn cho thấy, công nghiệp hóa là quy luật phổ biến của sự phát triển lực lượng sản xuất xã hội mà mọi quốc gia đều trải qua dù ở các quốc gia phát triển sớm hay các quốc gia đi sau
+ Công nghiệp hóa là quá trình tạo ra động lực mạnh mẽ cho nền kinh tế, là đòn bẩy quan trọng tạo sự phát triển đột biến trong các lĩnh vực hoạt động con người + Thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam trước hết là nhằm xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế dựa trên những thành tựu khoa học công nghệ tiên tiến, hiện đại
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa để phát triển lực lượng sản xuất, nhằm khai thác, phát huy và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực trong và ngoài nước, nâng cao dần tính độc lập, tự chủ của nền kinh tế
+ Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa làm cho khối liên minh công nhân, nông dân và trí thức ngày càng được tăng cường, củng cố, ngày càng được nâng cao vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa được thực hiện cũng sẽ tăng cường tiềm lực cho
an ninh, quốc phòng, góp phần nâng cao sức mạnh của an ninh, quốc phòng, đồng thời tạo điều kiện vật chất và tinh thần để xây dựng nền văn hóa mới và con người mới xã hội chủ nghĩa
- Công nghiệp hóa, hiện đại hóa là nhân tố quyết định sự thắng lợi của con
đường đi lên chủ nghĩa xã hội mà Đảng và nhân dân ta đã lựa chọn, vì vậy, Nhà nước và nhân dân ta luôn cố gắng hết sức để vững mạnh hơn trên con đường xây dựng xã hội chủ nghĩa vững mạnh và tạo ra sức mạnh khối công nhân và nông dân góp sức cho đất nước
* Công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam có những đặc điểm:
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo định hướng xã hội chủ nghĩa, thực hiện mục tiêu “ dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”
Trang 8+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn liền với phát triển kinh tế tri thức.
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng
xã hội chủ nghĩa
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế và Việt Nam đang tích cực, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế
=> Việt Nam ta luôn phấn đấu với câu “ dân giàu, nước mạnh, dân chủ công bằng, văn minh” từ Trung Ương đến địa phương thi nhau phấn đấu tích cực cho một đất nước tươi sang hơn Từ một nền công nghiệp yếu thế dần dần đẩy mạnh
và phát triển hơn để tạo lợi thế và vị trí của Việt Nam trên toàn thế giới Cũng như nhiện nay Việt Nam ta đã và đang phát triển nhiều khu công nghiệp ở trên đất nước cũng như ngày càng nhiều khu công nghiệp mọc lên làm cho nước ta có nhiều công việc giúp cho công nhân có một công việc ổn định hơn Từ đó cuộc sống của người dân sẽ được cải thiện đáng kể Từ một nước kém phát triển nước
ta đã và đang phát triển mạnh mẽ làm cho các nước khác phải ngước hơn trên con đường xây dựng xã hội chủ nghĩa vững mạnh và tạo ra sức mạnh khối công nhân và nông dân góp sức cho đất nước
* Công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam có những đặc điểm:
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa theo định hướng xã hội chủ nghĩa, thực hiện mục tiêu “ dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn liền với phát triển kinh tế tri thức
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng
xã hội chủ nghĩa
+ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế và Việt Nam đang tích cực, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế
=> Việt Nam ta luôn phấn đấu với câu “ dân giàu, nước mạnh, dân chủ công bằng, văn minh” từ Trung Ương đến địa phương thi nhau phấn đấu tích cực cho một đất nước tươi sang hơn Từ một nền công nghiệp yếu thế dần dần đẩy mạnh
và phát triển hơn để tạo lợi thế và vị trí của Việt Nam trên toàn thế giới Cũng như nhiện nay Việt Nam ta đã và đang phát triển nhiều khu công nghiệp ở trên đất nước cũng như ngày càng nhiều khu công nghiệp mọc lên làm cho nước ta có nhiều công việc giúp cho công nhân có một công việc ổn định hơn Từ đó cuộc sống của người dân sẽ được cải thiện đáng kể Từ một nước kém phát triển nước
ta đã và đang phát triển mạnh mẽ làm cho các nước khác phải ngước nhìn và cả cách giúp đỡ người dân có một công việc từ các khu công nghiệp mà nước ta đã
Trang 9và đang liên kết với các nước khác trên thế giới, ví dụ như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, nước ta ngày càng được các nước khác tin cậy từ các nước khác
4 Những nội dung công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Việt Nam :
- Việt Nam ta đã tạo ra những điều kiện để có thể thực hiện những chuyển đổi từ nền sản xuất – xã hội lạc hậu sang một nền sản xuất – xã hội tiến bộ hơn
- Thực hiện các nhiệm vụ để chuyển đổi nền sản xuất – xã hội lạc hậu sang nền sản xuất – xã hội hiện đại như:
+ Đẩy mạnh nhiều ứng dụng và cũng đã tạo ra những thành tựu khoa học, công nghệ mới, hiện đại mới
+ Chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, hợp lý và hiệu quả
+ Từng bước hoàn thiện quan hệ sản xuất phù hợp với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất
+ Sẵn sang thích ứng với tác động của bối cảnh cách mạng công nghiệp lần thứ
tư Luôn đẩy mạnh nâng cao trách nhiệm của mỗi cá nhân để bắt kịp xu thế thời đại mới, thời đại của công nghệ 4.0
- Vì vậy, công nghiệp hóa là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của quá trình phát triển vì nó đưa cả nền sản xuất vật chất và đời sống văn hóa - xã hội của đất nước lên trình độ mới Ðây là một quá trình kinh tế, kỹ thuật - công nghệ và kinh tế - xã hội toàn diện, sâu rộng nhằm chuyển đổi nền sản xuất và xã hội Việt Nam từ trình độ nông nghiệp lạc hậu lên trình độ công nghiệp với các trình độ công nghệ ngày càng tiên tiến, hiện đại, văn minh
II Hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam và những vấn đề mắc phải trong hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam:
1 Hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam:
a Khái niệm về hội nhập kinh tế quốc tế:
- Hội nhập kinh tế quốc tế của một quốc gia là quá trình quốc gia đó thực hiện gắn kết nền kinh tế của mình với nền kinh tế thế giới dựa trên sự chia sẻ lợi ích đồng thời tuân thủ các chuẩn mực quốc tế chung
b Nội dung của hội nhập kinh tế quốc tế:
- Chuẩn bị các điều kiện để thực hiện hội nhập hiệu thành công Hội nhập là tất yếu, tuy nhiên đối với Việt Nam hội nhập không phải bằng mọi giá Qúa trình
Trang 10hội nhập phải được cân nhắc với lộ trình và cách thức tối ưu Các điều kiện sẵn sàng về tư duy, sự tham gia của toàn xã hội, sự hoàn thiện và hiệu lực của thể chế, nguồn nhân lực và sự am hiểu môi trường quốc tế, nền kinh tế có năng lực sản xuất thực, là những điều kiện chủ yếu để thực hiện hội nhập thành công
- Thực hiện đa dạng các hình thức, các mức độ hội nhập kinh tế quốc tế
2 Những tác động trong hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam:
a Tác động tích cực:
- Tạo điều kiện mở rộng thị trường, tiếp thu khoa học công nghệ, vốn, chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong nước
- Tạo cơ hội để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
- Tạo điều kiện để thúc đẩy hội nhập của các lĩnh vực văn hóa, chính trị, củng cố
an ninh quốc phòng
b Tác động tiêu cực:
- Hội nhập kinh tế quốc tế đã góp phần làm bộc lộ những yếu kém cơ bản của nền kinh tế nước ta Ngoài ra nó còn làm gia tăng sự cạnh tranh gay gắt khiến nhiều doanh nghiệp và ngành kinh tế nước ta gặp khó khăn trong phát triển
- Hiệu quả đầu tư chưa cao và chưa được đáp ứng như mong muốn vì thế nó có thể làm gia tăng sự phụ thuộc của nền kinh tế quốc gia vào các thị trường bên ngoài khiến nền kinh tế nước ta dễ bị tổn thương
- Sức cạnh tranh của nền kinh, tế doanh nghiệp và sản phẩm của Việt Nam vẫn còn yếu thế so với các nước khác ngoài thị trường vì thế nó có thể dẫn đến phân phối không công bằng lợi ích và rủi ro cho các nước và các nhóm khác nhau trong xã hội Và cũng có thể tạo ra một số thách thức đối với quyền lực Nhà Nước, chủ quyền quốc gia và phát sinh nhiều vấn đề phức tạp đối với việc duy trì an ninh và ổn định trật tự, an toàn xã hội
- Việc phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa tuy đã có nhiều chuyển biến tích cực nhưng vẫn còn nhiều bất cập
- Nguồn nhân lực và cơ sở hạ tầng vẫn còn chưa đủ đáp ứng và yêu cầu của nước
ta cần đặc biệt chú trọng và lưu tâm để có thể vượt qua được thách thức cũng như làm gia tăng nguy cơ bản sắc dân tộc và văn hóa truyền thống Việt Nam bị xói mòn trước sự “ xâm lăng” của văn hóa nước ngoài