1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Khóa luận Bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em dưới góc độ pháp lý

88 12 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Bảo Vệ Nạn Nhân Của Tội Phạm Là Trẻ Em Dưới Góc Độ Pháp Lý
Tác giả Bùi Thị Thúy Hoa
Người hướng dẫn TS. Phạm Thị Duyên Thảo
Trường học Đại học Quốc gia Hà Nội
Chuyên ngành Luật học
Thể loại khóa luận tốt nghiệp
Năm xuất bản 2019
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 88
Dung lượng 1,01 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

2 M ột quy định về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em theo pháp luật c ủa Việt Nam hiện hành Cùng với việc phát triển kinh tế, trong những năm qua, Nhà nước ta đã ban hành các quyền

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA LU ẬT -

Bùi Th ị Thúy Hoa

B ẢO VỆ NẠN NHÂN CỦA TỘI PHẠM LÀ TRẺ EM DƯỚI GÓC ĐỘ PHÁP LÝ

KHÓA LU ẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

NGÀNH LU ẬT HỌC

H ệ đào tạo: Chính quy Khóa h ọc: QH-2015-L

HÀ N ỘI, 2019

Trang 2

L ỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Khóa luận này là công trình nghiên cứu khoa học nghiên c ứu của riêng tôi và chưa từng được nghiên cứu ở bất cứ công trình nghiên c ứu nào Nội dung khóa luận và trích dẫn, số liệu đươc sử dụng đảm bảo

độ chính xác, tin cậy và trung thực Những thông tin tham khảo đều được trích

d ẫn cụ thể nguồn sử dụng

Sinh viên thực hiện

Bùi Thị Thúy Hoa

Trang 3

L ỜI CẢM ƠN

Trước hết, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới TS Phạm Thị Duyên Thảo, người đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn tôi trong suốt thời gian tôi hoàn thành luận văn này Tôi cũng sinh gửi lời càm ơn chân thành tới các thầy cô giáo tại Khoa Luật – ĐHQG Hà Nội đã nhiệt tình giảng dạy, cảm ơn gia đình và bạn bè đã bên cạnh động viên tôi trong quá trình tôi thực hiện luận văn tốt nghiệp

những thiếu sót Do vậy, tôi rất mong nhận được sự chỉ bảo, góp ý của các thầy

cô giáo để luận văn được hoàn thiện hơn

Tác giả

Bùi Thị Thúy Hoa

Trang 5

M ỤC LỤC

MỞ ĐẦU

CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN VỀ BẢO VỆ NẠN NHÂN CỦA TỘI PHẠM LÀ TRẺ 12

1.1 Khái quát nạn nhân của tội phạm là trẻ em 12

1.2 Khái niệm, đặc điểm cơ bản của bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em nhìn dưới góc độ pháp lý 19

1.2.1.Khái niệm 19

1.2.2.Đặc điểm 20

1.3 Các biện pháp bảo vệ nạn nhân cảu tội phạm là trẻ em 25

1.4 Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 28

1.4.1.Khái niệm 28

1.4.2.Các công ước quốc tế liên quan đến bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 29

1.4.3.Pháp luật quốc gia trong bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 31

1.5 Vai trò của pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 34

1.6 Pháp luật một số quốc gia trên thế giới về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 40

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CÁC QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT VỀ BẢO VỆ NẠN NHÂN CỦA TỘI PHẠM LÀ TRẺ EM Ở VIỆT NAM 43

2.1 Hệ thống các văn bản pháp luật liên quan đến bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 43

2.2 Nội dung bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em trong pháp luật Việt Nam 44

2.2.1 Các khía cạnh bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em trong các quy định pháp luật51 2.3 Đánh giá 68

CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP BỔ TRỢ HOÀN THIỆN VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ PHÁP LUẬT BẢO VỆ NẠN NHÂN CỦA TỘI PHẠM LÀ TRẺ EM 74

3.1 Yêu cầu hoàn thiện và nâng cao hiệu quả pháp luật bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 74

3.2 Các giải pháp cụ thể 75

3.2.1 Tiếp tục sửa đổi hoàn thiện pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 75

3.2.2 Dùng các thiết bị thông minh để giám sát, phát hiện hành vi phạm tội với trẻ em 78

3.2.3 Sử dụng công nghệ hiện đại trong hoạt động nhận tin báo 79

Trang 6

3.2.4 Thành lập hệ thống các cơ quan chuyên trách về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ

em 803.2.5 Thực hiện tốt các công tác giám giám, kiểm tra trong bảo vệ nạn nhân của tội phạm là

trẻ em 813.2.6 Tăng cường vai trò, phối hợp giữa các cơ quan tổ chức trong bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em 82

KẾT LUẬN 84

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 86

Trang 7

M Ở ĐẦU Tính c ấp thiết của đề tài

Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài đối với hầu hết các quốc gia trên thế

giới, việc quan tâm bảo vệ các quyền của trẻ em luôn được coi là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững của đất nước

Vì vậy, Công ước của Liên hợp quốc về quyền trẻ em (20-11-1989) đã được

hết tháng 12 năm 2004) Mặc dù có những quan niệm khác nhau về cách thức xác định một con người cụ thể gọi là trẻ em và giới hạn về độ tuổi, nhưng trong

đặc biệt, cần nhận được sự quan tâm đặc biệt của Nhà nước, xã hội và cộng đồng Ngày 2-1-1990, Chính phủ nước Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã chính thức phê chuẩn Công ước của Liên hợp quốc về quyền trẻ em và là một trong những quốc gia phê chuẩn công ước này sớm nhất (thứ 3 trên thế giới và thứ 2 ở

nước đã ban hành Luật bảo vệ chăm sóc và giáo dục trẻ em Tình hình xâm hại trẻ em nói chung và xâm hại tình dục trẻ em nói riêng ở Việt Nam trong những năm vừa qua vẫn diễn biến hết sức phức tạp Ngày 31-7-1998, Chính phủ đã ra Nghị quyết số 9-1998 _NQ/CP về việc tăng cường và phòng chống tội phạm trong tình hình mới và phê duyệt Chương trình Quốc gia về phòng chống tội

phạm Một trong những nội dung quan trọng của Chương trình quốc gia về phòng chống tội phạm được đề cập là đề án “Phòng chống tội phạm xâm hại trẻ

em, tội phạm trong lứa tuổi vị thành niên” mà Bộ Công an được giao nhiệm vụ

16-3-2000, Bộ Công an đã có Kế hoạch số 323/ BCA để triển khai công tác thực hiện

chống tội phạm trong đó nhấn mạnh nhiệm vụ củng cố các lực lượng nghiệp vụ trực tiếp phòng ngừa và đấu tranh chống các loại tội phạm xâm hại trẻ em và tội

phạm trong lứa tuổi vị thành niên; phối hợp với các ngành nội chính điều tra, truy

tố, xét xử kịp thời các đối tượng phạm tội loại này; đề xuất chủ trương, biện pháp đấu tranh phù hợp trong công tác phòng, chống lại các loại tội phạm này

Trang 8

Các vấn đề về bảo vệ trẻ em ngày càng được quan tâm tại Việt Nam Theo báo

trẻ em bị lạm dụng, bị bóc lột và buôn bán vì mục đích tình dục; trẻ em lang

ruồng bỏ; trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS; và trẻ em sống trong cảnh nghèo đói Hoàn cảnh của các em đều hết sức nghiệt ngã Chỉ có một số ít trẻ em Việt

khác phải tự bươn trải để kiếm sống Một số em bị bắt lao động, còn một số khác sống lang thang trên các đường phố - chính tình cảnh đó khiến cho các em có

tội và mại dâm Có nhiều lý do phức tạp khiến các em lâm vào những tình cảnh

éo le như vây Các yếu tố kinh tế như nghèo đói, chênh lệch về thu nhập và sự chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường cũng làm cho các em trở nên dễ bị tổn thương hơn Các trào lưu xã hội như di cư, các giá trị gia đình đang bị băng hoại

và tình trạng phân biệt đối xử về giới cũng ảnh hưởng xấu tới trẻ em

Trẻ em được xếp vào nhóm người yếu thế trong xã hội, nhóm người này rất dễ trở thành nạn nhân của tội phạm.Chính vì vậy vấn đề bảo vệ trẻ em trước những

dâm trẻ em và văn hóa phẩm khiêu dâm trẻ em, Nghị định thư về sự tham gia của

những người dưới 18 tuổi.Tuy nhiên, đây là một điều luật mở cho các quốc gia

được bắt đầu ngay khi mang thai hay sau khi ra đời; và về độ tuổi được coi là trẻ

em thấp hơn 18 tuổi so với quy định của CRC

Trang 9

2 2 M ột quy định về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em theo pháp luật

c ủa Việt Nam hiện hành

Cùng với việc phát triển kinh tế, trong những năm qua, Nhà nước ta đã ban hành

các quyền trẻ em Từ các bản Hiến pháp, các bộ luật, luật đến các văn bản dưới luật đã tạo thành một hệ thống pháp luật bảo vệ trẻ em phù hợp với các công ước

quốc tế và truyền thống văn hoá của dân tộc

Việt Nam là nước đầu tiên ở Châu Á và nước thứ hai trên thế giới phê chuẩn

Ở Việt Nam, quyền trẻ em đã được hiến định từ Hiến pháp năm 1946 (trực tiếp là các Điều 14, 15 và được hàm chứa trong một số điều khác) và trong tất cả các Hiến pháp năm 1959, năm 1980, năm 1992 (gồm cả lần sửa đổi, bổ sung vào năm 2001), năm 2013 Hiến pháp năm 1992, quyền trẻ em được chế định trực tiếp trong Điều 40 và được hàm chứa trong một số điều khác Hiến pháp năm

2013, quyền trẻ em được quy định trực tiếp tại khoản 1, Điều 37: “Trẻ em được Nhà nước, gia đình và xã hội bảo vệ, chăm sóc và giáo dục; được tham gia vào các vấn đề về trẻ em Nghiêm cấm xâm hại, hành hạ, ngược đãi, bỏ mặc, lạm

tinh thần của Hiến pháp năm 2013, việc bảo vệ trẻ em cũng đã được thể chế hóa trong nhiều bộ luật và luật, mà tập trung là Luật Trẻ em năm 2016, Luật Hôn

Hiện nay có các công trình nghiên cứu liên quan đến vấn đề bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em như: Những điều cần biết về quyền trẻ em – Tác giả Vũ Ngọc

Bảo vệ quyền trẻ em trong pháp luật Việt Nam - sách do Nhà xuất bản Giáo dục

Trang 10

Công ước về quyền trẻ em năm 1989 – cơ sở cho việc bảo vệ quyền trẻ em - Tạp chí luật học số 3 tháng 5, 6 năm 2003;

Quyền trẻ em trong pháp luật -bài viết của Thạc sĩ Lê Thị Nga đăng trên báo điện tử của Tổng cục Dân số - Kế hoạch hoá gia đình, số 5 ngày 21/07/2007;

Cơ chế pháp lý bảo vệ quyền trẻ em ở Việt Nam - Luận văn Thạc sĩ luật học Chu Mạnh Hùng

nước ngoài về bảo vệ quyền trẻ em

Luận án tiến sĩ tác giả Trần Hưng Bình về đề tài Bảo vệ quyền và lợi ích hợp

Các biện pháp bảo vệ và trợ giúp nạn nhân là phụ nữ và trẻ em bị bạo lực của tác giả Nguyễn Xuân Thu đăng trong tạp chí Luật

3 M ục đích nghiên cứu

Làm sáng tỏ hơn những vấn đề lý luận về vấn đề bảo vệ trẻ em trở thành nạn nhân của tội phạm và thực tiễn các biện pháp bảo vệ vấn đề đó tại Việt Nam Từ đó đề xuất, kiến nghị các giải pháp nhằm bảo vệ trẻ em trước sự xâm hại của tội phạm

4 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi của đề tài

- Các quy định pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

- Đánh giá nhận xét về bảo vệ nạn nhân của tội phạm dưới góc độ pháp lí

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Khóa luận ngiên cứu về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em dưới góc độ pháp luật

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý luận là Chủ nghĩa Mác –Lênnin và Tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Nhà nước ta về nhà nước và pháp luật

Phương pháp nghiên cứu: luận văn sử dụng các phương pháp cơ bản

phương pháp luận cho việc nghiên cứu

Trang 11

- Phương pháp tổng hợp: tổng hợp những kết quả đã phân tích và hình

việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

- Bên cạnh đó sử dụng các phương pháp khác như: so sánh, tiếp cận hệ thống

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Trang 12

CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN VỀ BẢO VỆ NẠN NHÂN CỦA

1.1 Khái quát nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Trẻ em là một thuật ngữ dùng để chỉ một nhóm xã hội thuộc về một độ tuổi nhất định trong giai đoạn đầu phát triển của con người, về vị thế xã hội, trẻ em là một nhóm thành viên xã hội mà ngày càng có khả năng hội nhập xã hội với tư

hội quan tâm bảo vệ, chăm sóc

Khái niệm trẻ em được hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau, nhưng dưới góc độpháp lý trẻ em được xác định theo độ tuổi và độ tuổi của trẻ em tùy thuộc vào

sự quy định của mỗi quốc gia và từng lĩnh vực mà trẻ em tham gia Xét dưới khía cạnh Lý luận chung về Nhà nước và Pháp luật, trẻ em là một chủ thể pháp luật Cũng như các chủ thể khác ( cá nhân là công dân Việt Nam, người nước

các bên tham gia quan hệ pháp luật, có được những quyền và nghĩa vụ pháp lý trên cơ sở nhũng quy phạm pháp luật

Sự phát triển mạnh mẽ của quá trình công nghiệp hóa ở châu Âu thế kỷ XVI,

phổ biến, khắp nơi trên thế giới, rất nhiều thảm kịch về trẻ em đã diễn ra Thêm vào đó cuộc chiến tranh thế giới lần thứ I (1914 -1918) đã đẩy hàng triệu trẻ em

lập ở Anh và Thụy Điển Tổ chức lao động quốc tế (ILO) đã ban hành một số công ước nhằm bảo vệ trẻ em trong các lĩnh vực lao động, việc làm và

– bà Eglantuyne Jebb, khởi thảo hiến chương trẻ em Đây được coi là mốc quan

trọng trong lĩnh vực bảo vệ trẻ em

Năm 1924, tuyên ngôn Giơnevơ về quyền trẻ em được Hội Quốc Liên thông qua, năm 1948 Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua tuyên ngôn thế

giới về quyền con người Năm 1959 Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua tuyên ngôn (thứ 2) về quyền trẻ em gồm 10 điểm Tuyên ngôn khẳng định

“Loài người có trách nhiệm trao cho trẻ em điều tốt nhất” Điều 24 Công ước

Trang 13

quốc tế về các quyền dân sự và chính trị năm 1966 nêu rõ “Các trẻ em … phải được gia đình, xã hội và quốc gia bảo hộ” Điều 10 Công ước quốc tếvề các quyền kinh tế, xã hội và văn hóa năm 1966 quy định “Thanh thiếu niên phải được bảo vệ chống mọi hình thức bóc lột về kinh tếvà xã hội” Một số văn kiện khác như Tuyên ngôn về việc bảo vệ phụ nữ và trẻ em trong các trường hợp khẩn cấp hoặc xung đột vũ trang năm 1974 Quy tắc chuẩn tối thiểu của Liên Hiệp

định nội dung tương tự Về cơ bản trẻ em theo quy định của Công ước quốc về quyền trẻ em, trẻ em là những người chưa đủ18 tuổi; Theo quy định của pháp

quyền trẻ em được hiểu là những đặc quyền tựnhiên mà trẻ em được hưởng, được làm, được tôn trọng và thực hiện nhằm đảm bảo sự sống còn, tham gia

và phát triển toàn diện.[14]

Thể chế hóa nội dung của quyền trẻ em trong các văn bản quy phạm pháp luật là một trong những biện pháp nhằm đảm bảo cho trẻ em không chỉ là người trực tiếp tiếp thu thụ động tình thương, lòng tốt của bất cứ ai mà còn có thể trở thành chủ thể của quyền Theo quy định của Công ước quốc tế về quyền

quyền sống còn, quyền được phát triển, quyền được bảo vệvà quyền được tham gia Trong các nhóm quyền đó quyền được phát triển là các điều kiện để trẻ

em có thể phát triển đầy đủ nhất về tinh thần, đạo đức, được học tập, vui chơi; Quyền được bảo vệ bao gồm tất cả các quy định trẻ em phải được chống lại tất cả các hình thức xâm hại Để đảm bảo được quyền trẻ em thực hiện tốt

và sửa đổi nhiều đạo luật: Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em năm 2016;

bổ sung năm 2002; Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2003 sửa đổi bổ sung năm 2015; Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 Các nghị định, thông tư hướng dẫn và

Pháp luật đã quy định rõ các quyền của trẻ em được hưởng, khi các quyền đó bị xâm hại bởi hành vi phạm pháp luật thì lúc này trẻ em trở thành nạn nhân

Trang 14

“ Khách thể của tội phạm có thể được định nghĩa là quan hệ xã hội được pháp

phạm xâm hại đến và gây nên hoặc đe dọa thực tế gây nên thiệt hại đáng kể nhất định” Một bộ phận quan trọng của khách thể của tội phạm là đối tượng tác động của tội phạm, để gây nên thiệt hại cho khách thể của tội phạm thì hành vi phạm tội phải tác động làm biến đổi tình trạng bình thường của đối tượng tác động của

tội phạm Theo đó thì “ trẻ em” là một trong các đối tượng tác động của tội phạm Đối tượng tác động này là chủ thể của quan hệ xã hội nên ngoài những đặc điểm chung thì trẻ em còn có các đặc điểm về tâm sinh lý Về sinh lý, như chúng

tuổi theo pháp luật Quốc Tế

Từ những phân tích trên ta có thể đưa ra khái niệm phạm tội đối với trẻ em như sau:

Ph ạm tội đối với trẻ em là hành vi nguy hiểm cho xã hội với lỗi cố ý hoặc vô ý xâm hại đến tính mạng, sức khỏe, danh dự nhân phẩm và các quyền khác của trẻ

em mà pháp luật quy định, được thực hiện do người có năng lực hành vi dân sự

và đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật

Khái niệm "nạn nhân" có thể được truy trở lại từ các xã hội cổ đại.Nó được kết

nhân là một người hay một con vật được bị giết chết để tế lễ trong một buổi lễ tôn giáo để xoa dịu một số quyền lực siêu nhiên hoặc thần linh Qua nhiều thế kỷ,

thương tích, mất mát, hoặc khổ đau vì bất kỳ lý do gì Mọi người có thể trở thành nạn nhân của tai nạn, thiên tai,bệnh tật, hoặc các vấn đề xã hội như chiến tranh,

của tội phạm” là những người bị tổn hại bởi các hành vi bất hợp pháp

nhân của tội phạm và lạm dụng quyền lực", nạn nhân được định nghĩa như sau:

"Nạn nhân có nghĩa là những người, từng cá nhân hay tập thể, đã bị tổn hại, bao

hoặc sự suy yếu đáng kể các quyền cơ bản của họ, hoặc những thiếu sót vi phạm luật hình sự hoạt động trong các quốc gia thành viên, bao gồm cảnhững biện

Trang 15

pháp trừng phạt hình sự hay lạm dụng quyền lực" Một người có thể được coi là

truy tố, bị kết án hay chưa và không kể mối quan hệ gia đình giữa thủphạm và

nạn nhân Thuật ngữ "nạn nhân" cũng bao gồm, nếu thích hợp, gia đình trực hệ hoặc những người phụ thuộc trực tiếp của nạn nhân và những người mà do can thiệp để trợ giúp nạn nhân khi gặp khó khăn hoặc đã đển găn chặn sự vi phạm

xảy ra xa hơn đã phải chịu đựng sự tổn hại

Nạn nhân là những cá nhân hoặc cộng đồng bị thiệt hại, bao gồm cả thểchất hoặc chấn thương tâm thần, đau khổvề cảm xúc, tổn thất kinh tếhoặc suy yếu đáng kể

thô bạo của luật nhân quyền quốc tế, hoặc các vi phạm nghiêm trọng về nhân đạo quốc tếpháp luật Trong trường hợp thích hợp và phù hợp với luật pháp trong nước, thuật ngữ "nạn nhân" cũng bao gồm gia đình hoặc người thân trực tiếp của nạn nhân trực tiếp và những người đã bị can thiệp trong việc can thiệp để giúp đỡ các nạn nhân gặp khó khăn hoặc đển găn ngừa quá trình nạn nhân hóa

Như vậy, nạn nhân của tội phạm là những cá nhân, tổ chức bị hành vi phạm tội

trực tiếp xâm hại về thể chất, tinh thần, tài sản hoặc các quyền lợi ích hợp pháp khác [1]

tuổi”

dưới 16 tuổi bị hành vi phạm tội trực tiếp xâm hại về thể chất, tinh thần, tài sản hoặc các quyền lợi ích hợp pháp khác

có quyền được pháp luật bảo vệ khi bị xâm hại

em thành những nhóm cơ bản (mang tính tương đối) sau đây:

 Yếu tố bị xâm hại

- Xâm hại thể chất: là bất kỳ hành vi cố ý nào gây thương tích hoặc chấn thương cho trẻ em bằng cách tiếp xúc cơ thể Trong nhiều trường hợp, trẻ em là nạn nhân của lạm dụng thân thể Các thuật ngữ đôi khi được sử dụng thay thế nhau bao

Trang 16

gồm hành hung thể chất hoặc bạo lực thể xác, và có thể bao gồm cả lạm dụng

ngẫu nhiên nào gây thương tích, chấn thương hoặc đau đớn thể xác hoặc tổn thương cơ thể Hành vi ngược đãi đối với trẻ em thường do sự trừng phạt của cha

mẹ, của thầy cô, người nuôi dạy hoặc từ người sử dụng lao động Hậu quả của những hành vi này trực tiếp để lại trên cơ thể của nạn nhân và chúng ta có thể

thểm giám định mức độ thương tật

- Xâm hại tinh thần: là những hành vi của cha mẹ, người thân, người chăm

thuộc của trẻ đối với mình mà thực hiện những hành vi bao gồm lời nói, hành động, cử chỉ không làm tổn hại đến thể chất nhưng trực tiếp làm ảnh hưởng đến cảm xúc của trẻ, gây tổn thương về mặt tình cảm, tinh thần Những hành vi xâm hại về tinh thần hậu quả không trực tiếp nhìn rõ ràng và nhanh chóng như hậu quả của những hành vi xâm hại về thể chất Hậu quả của sự xâm hại về tinh thần

có thể khiến trẻ em rơi vào tinh trạng hoảng loạn, rối loạn tâm thần hay mắc chứng bệnh trầm cảm

 Hậu quả pháp lý của hành vi:

là trẻ em theo mức độ hậu quả pháp lí mà pháp luật quy định đối với tội phạm

- Nhóm nạn nhân bị xâm hại bởi tội phạm ít nghiêm trọng Theo quy định tại

mức độ nguy hiểm cho xã hội không lớn mà mức cao nhất của khung hình phạt

do Bộ luật này quy định đối với tội ấy là phạt tiền, phạt cải tạo không giam giữ

hoặc phạt tù đến 03 năm”

- Nhóm nạn nhân bị xâm hại bởi tội phạm ít nghiêm trọng Theo quy định tại khoản 2 điều 9 quy định “Tội phạm nghiêm trọng là tội phạm có tính chất và

luật này quy định đối với tội ấy là từ trên 03 năm đến 07 năm tù”

Trang 17

- Nhóm nạn nhân bị xâm hại bởi tội phạm ít nghiêm trọng Theo quy định tại

mức độ nguy hiểm cho xã hội rất lớn mà mức cao nhất của khung hình phạt do

Bộ luật này quy định đối với tội ấy là từ trên 07 năm đến 15 năm tù”

- Nhóm nạn nhân bị xâm hại bởi tội phạm ít nghiêm trọng Theo quy định tại khoản 4 điều 9 quy định “Tội phạm đặc biệt nghiêm trọng là tội phạm có tính

hình phạt do Bộ luật này quy định đối với tội ấy là từ trên 15 năm đến 20 năm tù,

tù chung thân hoặc tử hình.”

 Mục đích xâm hại:

- Xâm hại tình dục: Xâm hại tình dục trẻ em là việc dùng vũ lực, đe dọa dùng vũ lực, ép buộc, lôi kéo, dụ dỗ trẻ em tham gia vào các hành vi liên quan đến tình dục, bao gồm hiếp dâm, cưỡng dâm, giao cấu, dâm ô với trẻ em và sử

- Cố ý gây thương tích: Cố ý gây thương tích là Hành vi cố ý xâm phạm thân thể, gây hại cho sức khỏe người khác dưới dạng thương tích cụ thể Là hành

vi nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm đến quyền được tôn trọng và bảo vệ sức

- Mua bán trẻ em: Mua bán trẻ em là hành vi dùng tiền hoặc phương tiện thanh toán khác để trao đổi trẻ em như hàng hóa Mua bán trẻ em là hành vi nguy

hạnh phúc gia đình

 Độ tuổi của nạn nhân

Dựa vào độ tuổi của nạn nhân ta có thể phân chia nạn nhân của tội phạm thành hai nhóm

- Nhóm nạn nhân của tội phạm là trẻ em dưới 6 tuổi: Theo quy định của bộ luật dân sự 2015 quy định thì trẻ em dưới 6 tuổi là những người không có năng lực hành vi dân sự Tất cả trẻ em không thể bằng hành vi của mình để xác lập, thực hiện các giao dịch dân sự Trong giai đoạn từ 0-6 tuổi theo nghiên cứu của

Trang 18

mẽ và nhanh chóng, sự tăng trưởng, hoàn thiện về trọng lượng của não và các

thiên nhiên và cuộc sống xã hội Nếu trẻ bị xâm hại trong giai đoạn này thì hậu

chất cũng ảnh hưởng rất nghiêm trọng vì cơ thể trẻ em giai đoạn này quá non nớt

- Nhóm trẻ em là nạn nhân của tội phạm trên 6 tuổi: Theo quy định tại Bộ

xác lập, thực hiện giao dịch dân sự phải được người đại diện theo pháp luật đồng

ý, trừ giao dịch dân sự phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày phù hợp với lứa

các mối quan hệ trong xã hội Trẻ từ 6 tuổi bắt đầu tiếp cận con đường học hành bài bản, thông qua những con số, chữ viết Không như trước đây, trẻ đã nhận thức được mối quan hệ nguyên nhân – kết quả Thay vì chỉ toàn suy nghĩ mơ mộng và thiếu logic như khi còn học mầm non Khi bị những hành vi xâm hại ở

độ tuổi này trẻ em đã dần nhận thức được hành vi vi phạm pháp luật

 Hoàn cảnh của nạn nhân:

Dựa vào hoàn cảnh, điều kiện, thể chất của trẻ ta có thể chia nạn nhân của tội phạm thành 2 loại

- Nạn nhân của tội phạm là trẻ em có điều kiện, hoàn cảnh phát triển đảm bảo ( bình thường ): sống chung với bố mẹ, không bị khuyết tật, tâm sinh lí phát triển bình thường, đi học đầy đủ, được nhận tình cảm yêu thương chăm sóc từ gia đình và xã hội

- Nạn nhân của tội phạm là trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt : Điều 10 của luật

đã quy định: “Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt bao gồm trẻ em mồ côi không nơi nương tựa, trẻ em bị bỏ rơi; trẻ em khuyết tật, tàn tật; trẻ em là nạn nhân của chất độc hoá học; trẻ em nhiễm HIV/AIDS; trẻ em phải làm việc nặng nhọc, nguy hiểm, tiếp xúc với chất độc hại; trẻ em phải làm việc xa gia đình; trẻ em lang

luật” Trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt là nhóm đối tượng có xu hướng bị xâm hại cao do hoàn cảnh về nơi sinh sống, nhận thức và sự bảo vệ lỏng lẻo

Trang 19

1.2 Khái niệm, đặc điểm cơ bản của bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ

em nhìn dưới góc độ pháp lý

1.2.1 Khái niệm

1.2.1.1 Khái niệm bảo vệ trẻ em là nạn nhân của tội phạm

Trẻ em thuộc nhóm người yếu thế trong xã hội, nhóm người này thường rất dễ bị xâm phạm bởi các hành vi trái pháp luật Vì vậy bảo vệ trẻ nói chung và bảo vệ

Bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em bao gồm hệ thống tất cả các biện pháp

khác nhau để hạn chế, loại trừ nguyên nhân và điều kiện của tội phạm để ngăn

ch ặn những hành vi xâm phạm đến thể chất, tinh thần hoặc quyền và lợi ích hợp pháp khác của trẻ em Thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn cho trẻ em sau khi bị tội phạm xâm hại, tránh xảy ra tình trạng bị đe dọa và các hành vi vi phạm pháp lu ật khác nhằm che giấu hành vi phạm tội của tội phạm

Vì tội phạm là các hiện tượng của xã hội, do sự tác động qua lại phức tạp giữa các quá trình, hiện tượng xã hội Như vậy tội phạm là hệ quả tất yếu trong mối liên hệ nhân quả giữa các quá trình Muốn bảo vệ trẻ em trước sự xâm hại của tội phạm thì phải loại bỏ những yếu tố phát sinh ra nó và nguy cơ tái trở thành tội

liên tục do hành vi phạm tội xảy ra thường xuyên, liên tục cũng như nguy cơ tái trở thành nạn nhân của tội phạm là rất cao

Các hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm phải được thực hiện một có hệ thống, khẩn trương nhanh chóng để bảo đảm quyền lợi của trẻ em được bảo vệ một cách tốt nhất

cho nạn nhân Các hoạt động này được tiến hành bởi cơi quan nhà nước kết hợp

với gia đình và nhà trường và toàn xã hội

Sau khi phát hiện trẻ em bị xâm hại bởi hành vi vi phạm pháp luật thì gia đình nạn nhân, những người trực tiếp chung sống cùng trẻ cần có những biện pháp bảo

vệ phù hợp Cha mẹ có trách nhiệm bảo đảm điều kiện để trẻ em được sống chung với mình, khi phát hiện ra việc trẻ em bị xâm hại phải báo cáo ngay với cơ quan có thẩm quyền để có phương pháp xử lí Trong nhiều trường hợp nạn nhân

Trang 20

phải gánh chịu sự xâm hại một cách liên tục trong thời gian dài vì những lí do như trẻ chưa nhận thức được đó là hành vi xâm hại đến quyền lợi của mình và im lặng, thứ hai do tâm lí sợ sệt do bị đe dọa hoặc sợ bố mẹ, thầy cô mắng Do vậy khi gia đình phát hiện ra những biểu hiện lạ từ trẻ thì phải ngay lập tức tìm hiểu

và báo với cơ quan có thẩm quyền đểnhanh chóng có biện pháp can thiệp kịp thời Đối với cơ quan nhà nước có thẩm quyền, khi phát hiện hoặc nhận được tin

nhân tránh khỏi tình trạng tái trở thành nạn nhân của tội phạm Với chức năng và nhiệm vụ của mình cơ quan tư pháp hình sự phải là trung tâm của hệ thống bảo

công an giữ vai trò là lực lượng nòng cốt trong hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Với đặc thù nghề nghiệp, bộ công an sẽ kết hợp với viện kiểm sát

và tòa án trong việc xác định các trường hợp cần bảo vệ, biện pháp và các chương trình áp dụng

Bảo vệ nạn nhâncủa tội phạm là trẻ em bằng những hoạt động trợ giúp pháp lý Trợ giúp pháp lý là việc cung cấp dịch vụ pháp lý miễn phí cho người được trợ giúp pháp lý theo quy định của pháp luật, giúp người được trợ giúp pháp lý bảo

trọng và chấp hành pháp luật; góp phần vào việc phổ biến, giáo dục pháp luật, bảo vệ công lý, bảo đảm công bằng xã hội, phòng ngừa, hạn chế tranh chấp và vi

luật bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình Trong nhiều trường hợp do vì trình độ hiểu biết kém, nhận thức về pháp luật hạn chế nên cần có sự trợ giúp kịp

nhân của tội phạm là trẻ em Trợ giúp pháp lý cho nạn nhân của tội phạm là trẻ

tục để bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình, thủ tục khai báo, thủ tục tìm luật sư bảo vệ…vv

1.2.2 Đặc điểm

 Chủ thể bảo vệ trẻ em là nạn nhân của tội phạm trước hết và chịu trách

nhi ệm chính là các cá nhân, cơ quan, tổ chức mang quyền lực của nhà nước

Trang 21

Tội phạm là một hiện tượng xã hội đa dạng, phức tạp.Vì vậy muốn bảo vệ nạn

chất mức độ khác nhau và phải có quá trình.Nạn nhân của tội phạm chiếm số lượng không nhỏvà phân bố trên mọi miền đất nước.Trong số đó, có rất nhiều người cần đến sự bảo vệ và trợ giúp nhất là các trường hợp nạn nhân đang trong quá trình tố tụng.Hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em đòi hỏi phải đáp ứng tối đa về nguồn lực về pháp lý cũng như tài chính.Để bảo vệ kịp thời và toàn diện cho nạn nhân của tội phạm là trẻ em cần có sự phối hợp của nhiều cơ quan tổ chức như:

Đoàn thanh niên: T.Ư Ðoàn TNCS Hồ Chí Minh là tổ chức đại diện tiếng nói, nguyện vọng của trẻ em và giám sát việc thực hiện quyền trẻ em theo ý kiến, nguyện vọng của trẻ em, với nhiệm vụ thường xuyên lắng nghe, tiếp nhận và tổng hợp ý kiến, kiến nghị của trẻ em, chuyển tới các cơ quan có thẩm quyền để giải quyết Chính vì vậy, T.Ư Ðoàn luôn phải quan tâm, xây dựng đội ngũ cán bộ đảm đương trách nhiệm này Và khi phát hiện ra các hành vi xâm hại trẻ em phải ngay lập tức có biện pháp bảo vệ tại chỗ kịp thời và báo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền

khi trong gia đình sảy ra các hành vi cãi cọ, bạo lực thì hội phụ nữ tại cơ sở cần

có những biện pháp giải hòa Khi pháp hiện những hành vi như đánh đập, hành

báo tin cho cơ quan có thẩm quyền Tổ chức công đoàn: Công đoàn là tổ chức bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động tại nơi làm việc, do vậy

lột, bạo hành người lao động là trẻ em cần có các biện pháp bảo vệ và thông báo

Cá nhân, gia đình và toàn xã hội: Để hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm đạt hiệu quả cao cần tích cực tuyên truyền giáo dục, động viên, khuyến khích

hội cần tuyên truyền, giáo dục, động viên khuyến khích để họ thấy rõ trách nhiệm của mình mà tích cực tham gia Mỗi cá nhân phải xác định nhiệm vụ bảo

Trang 22

vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em không phải là trách nhiệm của mỗi cơ quan

bảo vệ pháp luật mà luôn cần sự tham gia tích cực của mọi cá nhân trong xã hội.Càng huy động được nhiều người tham gia thì hoạt động này càng mang lại

phạm là trẻ em cần phải tuyên truyền, giáo dục, khuyến khích các nạn nhân và gia đình tham gia tích cực tham ia vào hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm

phù hợp để nạn nhân thấy rõ sự tham gia của họ không chỉ nhằm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của họ mà còn là trách nhiệm của họ trong công cuộc đấu tranh

 Các chủ thể khác trong xã hội cũng có nghĩa vụ bảo vệ nạn nhân của

t ội phạm là trẻ em, trong đó đặc biệt phải kể đến vai trò của gia đình

và nhà trường

trách nhiệm liên quan đến việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em như Hội

Nhưng cơ quan bảo vệ chính, nắm vai trò chủ chốt trong việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em là cơ quan nhà nước có thẩm quyền ( Tòa án nhân dân,

phạm đến các quan hệ xã hội được pháp luật điều chỉnh thì các cơ quan nhà nước

có thẩm quyền sẽ áp dụng các biện pháp cưỡng chế được quy định trong bộ phận

luật Chẳng hạn như hành vi xâm phạm tính mạng sức khoẻ con người bị xử lý theo Luật hình sự, hành vi gây thiệt hại tài sản buộc phải bồi thường theo Luật

nước bằng hình thức trừng trị ( xử phạt ) Sự cưỡng chế của pháp luật không phải đơn thuần nhằm mục đích trừng trị mà trước hết là răn đe, ngăn chặn những hành

hiện trên cơ sở pháp luật, trong khuôn khổ pháp luật, do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền tiến hành Nhà nước XHCN không thừa nhận các hành vi bạo lực trái với pháp luật trong việc xử lý các vi phạm pháp luật

Trang 23

Các cơ quan tư pháp hình sự có vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ trẻ em là nạn

phải là trung tâm của hệ thống bảo vệ nạn nhân Trong cơ quan tư pháp hình sự thì

cơ quan công an giữ vai trò là lực lượng nòng cốt trong hoạt động bảo vệ

Bộ công an với đặc thù nghề nghiệp, Bộ công an là cơ quan có thể thành lập lực lượng đặc biệt thực hiện các hoạt động bảo vệ tuyệt đối an toàn tính mạng, tài

án trong việc xác định những trường hợp cần được được bảo vệ, biện pháp và các chương trình cần thiết áp dụng để bảo vệ một cách an toàn và hiệu quả nhất cho

với chính quyền địa phương, với các cơ quan, tổ chức, đơn vị, và cá nhân trong

xã hội để tận dụng sức mạnh của toàn xã hội nhằm bảo vệ an toàn nhất tính mạng, tài sản của nạn nhân và gia đình của họ

Tòa án nhân dân: Tòa án nhân dân có nhiệm vụ bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân

Bằng hành động xét xử nghiêm minh, đúng người đúng tội để đảm bảo lợi ích tốt

trung thành với Tổ quốc, nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, tôn trọng những quy tắc của cuộc sống xã hội, ý thức đấu tranh phòng, chống tội phạm, các vi phạm pháp luật khác

Viện kiểm sát nhân dân là cơ quan nhà nước Viện kiểm sát nhân dân thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp Với nhiệm vụ như vậy Viện kiểm sát

là cơ quan quan trọng trong việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em thông qua các hoạt động công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp

rộng rãi và liên tục do tội phạm xảy ra thường xuyên cũng như nguy cơ tái trở thành nạn nhân của tội phạm là rất cao Để hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội

khuyến khích mọi cá nhân, tổ chức trong xã hội nhiệt tình tham gia Đối với cá nhân trong xã hội cần tuyên truyền, giáo dục, động viên khuyến khích để họ thấy

Trang 24

rõ trách nhiệm của mình mà tích cực tham gia.Mỗi cá nhân phải xác định nhiệm

quan bảo vệ pháp luật mà luôn cần sự tham gia tích cực của mọi cá nhân trong xã

trong xã hội như tội không tố giác tội phạm, tội không cứu giúp người trong tình trạng nguy hiểm Đối với các nạn nhân và gia đình của nạn nhân của tội phạm là

tham gia tích cực tham gia vào hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm Gia đình

là nơi trẻ em sinh sống và phát triển, trong các quy định tại Luật bảo vệ trẻ em năm, Luật phòng chống bạo lực gia đình quy định rõ ràng nghĩa vụ của gia đình trong việc bảo vệ trẻm em Cần phải có phương pháp, cách thức cũng như nội dung tuyên truyền, giáo dục phù hợp để nạn nhân thấy rõ sự tham gia của họ không chỉ nhằm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của họ mà còn là trách nhiệm của

họ trong công cuộc đấu tranh chống và phòng ngừa tội phạm đảm bảo giữ gìn an ninh trật tự, an toàn xã hội

 Hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em cần có sự phối hợp

ch ặt chẽ giữa các cơ quan, tổ chức khác nhau

Bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em gồm các biện pháp phức tạp và da

Đối với các cơ quan, tổ chức, đơn vị cần phải có phương pháp, cách thức tổ chức đảm bảo vai trò nâng cao vai trò của họ trong hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội

với các cơ quan tư pháp hình sự trong hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Các hiệp hội, cơ sở giáo dục, trại nuôi trẻ mồ côi, các doanh nghiệp cần

cũng như nguồn tài chính để hoạt động bảo vệ, trợ giúp nạn nhân của tội phạm là trẻ em đạt hiệu quả cao

mạng lưới này được tổ chức rộng rãi để có được sự tham gia của nhiều cơ quan,

tổ chức và cá nhân đảm bảo giúp nạn nhân có thể tiếp nhận nhanh chóng, dễ dàng với sự bảo vệ

Trang 25

 Đối tượng được bảo vệ là nhóm người yếu thế trong xã hội

pháp lý trẻ em được xác định theo độ tuổi và độ tuổi của trẻ em tùy thuộc vào sự quy định của mỗi quốc gia và từng lĩnh vực mà trẻ em tham gia Xét dưới khía

Cũng như các chủ thể khác ,trẻ em có khả năng trở thành các bên tham gia quan

hệ pháp luật, có được những quyền và nghĩa vụ pháp lý trên cơ sở nhũng quy

những người chưa đủ 18 tuổi; nhưng tùy thuộc vào quy định của các nước thì độ tuổi giới hạn của trẻ em khác nhau Ví dụ như pháp luật Việt Nam quy định, trẻ

thể chất, trẻm em chưa thể tự mình bảo vệ được quyền và lợi ích của bản thân, là đối tượng yếu thế, dễ bị tổn thương cần được bảo vệ nghiêm ngặt hơn Về tâm lý,

trưởng thành Khi ở độ tuổi này hầu hết trẻ em đều có tâm lý tò mò, thích khám

trẻ định hướng đúng đắn về nhận thức sau này Khi bị xâm hại vào giai đoạn này

sẽ dẫn đến những hậu quả hết sức nghiêm trọng về cả thể chất và tinh thần

 Là hoạt động yêu cầu phải theo một quy trình nhanh chóng, dứt điểm và toàn diện

Trình tự (thứ tự, cách thức) thực hiện một hoạt động đã được quy định, mang tính chất bắt buộc, đáp ứng những mục tiêu cụ thể của hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Vì tính chất và hậu quả của việc xâm hại trẻ em vô cùng

đời, do vậy khi phát hiện hay nhận được tin báo về tội phạm xâm hại trẻ em ngay lập tức cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải nhanh chóng, ngay lập tức có các

điểm tránh tình trạng tái trở thành nạn nhân của tội phạm

1.3 Các biện pháp bảo vệ nạn nhân cảu tội phạm là trẻ em

 Hoạt động xét xử - hình phạt

một phán xét về tính chất, mức độ pháp lí của vụ việc, từ đó nhân danh Nhà nước

Trang 26

đưa ra một phán quyết tương ứng với bản chất, mức độ trái hay không trái pháp

luật của vụ việc (xét xử vụ án hình sự, dân sự, kinh doanh, thương mại, ) Dựa vào hoạt động xét xử của cơ quan nhà nước mà quyền và lợi ích hợp pháp của

đối với trẻ em, bị phát hiện và cơ quan nhà nước có những biện pháp bảo vệ nạn nhân nhưng không có hoạt động xét xử để quyết định những hình phạt thích đáng đối với tội phạm đó thì việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em không được thực hiện một cách toàn diện và triệt để

Xét xử và hình phạt là một hậu quả pháp lí nhất định phải có để nhằm trừng phạt

tù có thời hạn, tù không thời hạn, cải tạo không giam giữ, cảnh cáo và phạt tiền Ngoài ra còn có các hình phạt bổ xung như cấm đi khỏi nơi cư trú, cấm cư trú, cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề Tùy thuộc vào tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội mà cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ ra quyết định áp dụng hình phạt riêng biệt cho từng chủ thể phạm tội

Đối với những tội phạm xâm hại về quyền trẻ em pháp luật nên xử lí nghiêm minh và có những hình phạt tăng nặng trách nhiệm hình sự đối với chủ thể phạm

so với những chủ thể khác trong xã hội Thông qua quá trình điều tra và xét xử cơ quan nhà nước có thẩm quyền tìm được những nguyên nhân, điều kiện phạm tội và

của tội phạm là trẻ em một cách tối ưu nhất, đảm bảo an toàn cho nạn nhân của tội phạm là trẻ em trước những hành vi nguy hiểm khác và có những biện pháp giúp

nạn nhân của tội phạm là trẻ em nhanh chóng trở lại cuộc sống bình thường

 Trợ giúp pháp lý

Trợ giúp pháp lý là việc cung cấp dịch vụ pháp lý miễn phí cho người được trợ giúp pháp lý theo quy định của pháp luật, giúp người được trợ giúp pháp lý bảo

trọng và chấp hành pháp luật; góp phần vào việc phổ biến, giáo dục pháp luật, bảo vệ công lý, bảo đảm công bằng xã hội, phòng ngừa, hạn chế tranh chấp và vi phạm pháp luật Sau khi bị xâm hại nạn nhân cần phải nhanh chóng được pháp

Trang 27

luật bảo vệ quyền và lợi ích của mình Trong nhiều trường hợp do vì trình độ

hoạt động trợ giúp pháp lí để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của nạn nhân

vấn đề liên quan đến thủ tục, và pháp luật như trình tự, thủ tục để bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình, thủ tục khai báo, thủ tục tìm luật sư bảo

Hoạt động trợ giúp pháp lí giúp bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em trong trường hợp nạn nhân và gia đình nạn nhân thiếu hiểu biết về pháp luật, họ chưa

pháp lí này là hoạt động thiết thực và quan trọng trong việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

 Thông báo khẩn cấp với cơ quan có thẩm quyền

chức, cá nhân thông báo với cơ quan có thẩm quyền hoặc thông tin về tội phạm trên phương tiện thông tin đại chúng

Những hành vi xâm hại trẻ em xuất hiện rộng rãi và liên tục do tội phạm xảy ra thường xuyên cũng như nguy cơ tái trở thành nạn nhân của tội phạm là rất cao

quyền tự phát hiện và giải quyết là rất khó

Khi phát hiện hoặc nhận tin báo về hành vi phạm tội đối với trẻ em thì mọi cá nhân, cơ quan, tổ chức phải nhanh chóng thông báo cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền để cơ quan đó ngay lập tức thực hiện những hoạt động để bảo vệ tính mạng, sức khỏe, tài sản và các quyền, lợi ích khác của nạn nhân của tội phạm là

nhân của tội phạm

 Ngăn chặn hành vi phạm tội

Biện pháp ngăn chặn hành vi phạm tội đối với nạn nhân của tội phạm là trẻ em gồm các biện pháp cưỡng chế buộc người thực hiện hành vi phạm tội làm hoặc không làm gì đó khi xét thấy đây là hành vi nguy hiểm như xâm hại về tính mạng,

Trang 28

sức khỏe, tinh thần của trẻ em Thì khi đó ngay lập tức cá nhân, tập thể cần ngăn

chặn kịp thời hành vi phạm tội để bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Theo điều 132 bộ luật hình sự 2015 của Việt Nam có quy định về tội Tội không

động ngăn chặn hành vi phạm tội đã được các nhà làm luật dự tình trước để nhằm bảo vệ nạn nhân của tội phạm tại chỗ trước khi có sự can thiệt của cơ quan nhà nước có thẩm quyền

1.4 Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

1.4.1 Khái niệm

bóc lột Bảo vệ trẻ em là trách nhiệm của Nhà nước, gia đình và mọi công dân và

xã hội trong việc bảo đảm an toàn cho trẻ em khỏi bị xâm hại, bóc lột và sao nhãng, bao gồm cả việc loại bỏ những nguy cơ gây tổn hại và ngăn chặn các yếu

tố đang gây tổn hại cho trẻ Bảo vệ trẻ em còn hướng tới việc can thiệp khẩn cấp

và giúp đỡ trực tiếp các đối tượng trẻ em đang có nguy cơ hoặc đã bị xâm hại, bóc lột và sao nhãng nhằm ngăn chặn, giúp phục hồi và tái hòa nhập cho trẻ em Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em bao gồm các quy định về

bảo vệ trẻ em sau khi bị tội phạm xâm hại; bị bóc lột, lạm dụng về thể xác và tinh thần Các quy định về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em trong tình huống khẩn cấp, đặc biệt như mất môi trường gia đình, tình trạng trẻ bị xâm hại nhiều

về điều kiện chăm sóc đầy đủ hoặc phục hồi cho trẻ em trong những trường hợp cần thiết; các quy định về chính sách, hình thức và biện pháp bảo vệ và trợ giúp

có cơ hội để phát triển toàn diện bản thân

Ở Việt Nam, Nhà nước đã quy định và thực thi nhiều biện pháp nhằm bảo vệ trẻ

em Pháp luật của nước ta liên tục được điều chỉnh, bổ sung để đáp ứng và giải quyết kịp thời những vấn đề phát sinh liên quan đến trẻ em, phù hợp với thực tiễn

Trang 29

Ở hầu hết các quốc gia trên thế giới, việc xử lý các hành vi vi phạm đối với trẻ

em được quy định trong pháp luật hình sự Ở Việt Nam, việc xử lý còn bằng chế tài hành chính.Pháp luật về trẻ em quy định về các biện pháp phúc lợi xã hội

Pháp luật bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em gồm toàn bộ các văn bản quy

phạm pháp luật( Điều ước quốc tế, Bộ luật hình sự, Bộ luật dân sự, Luật hôn nhân và gia đình, Luật giáo dục, Luật lao động, Luật phòng chống bạo lực gia đình vv) và các văn bản dưới luật quy định về vấn đề loại trừ nguyên nhân và điều kiện của tội phạm để ngăn chặn những hành vi xâm phạm đến thể chất, tinh

th ần hoặc quyền và lợi ích hơp pháp khác của trẻ em Đảm bảo sự an toàn toàn vẹn cho chính nạn nhân và gia đình của nạn nhân trước sự đe dọa của tội phạm

và nguy tái trở thành nạn nhân của tội phạm

1.4.2 Các công ước quốc tế liên quan đến bảo vệ nạn nhân của tội phạm là

tr ẻ em

Trong Tuyên bố này, vấn đề quyền trẻ em được liệt kê cụ thể theo 5 nhóm quyền như: (1) Trẻ em phải được phát triển một cách bình thường cả về thể chất và tinh thần; (2) Trẻ đói phải được cho ăn, trẻ ốm phải được chữa trị, trẻ lạc hậu phải được giúp đỡ, trẻ phạm tội phải được giáo dục, trẻ mồ côi và lang thang phải có nơi trú ẩn và phải được chăm sóc; (3) Khi xảy ra tai họa, trẻ em là người đầu tiên được cứu trợ; (4) Trong đời sống, trẻ em phải có quyền được kiếm sống và phải được bảo vệ chống lại mọi hình thức bóc lột; (5) Trẻ em phải được nuôi dưỡng theo nhận thức rằng, tài năng của chúng phải phục vụ cho đồng bào mình

Năm 1948, Liên Hợp quốc thông qua Tuyên ngôn thế giới về quyền con người,

do, mà không có bất kỳ sự phân biệt nào, như về chủng tộc, màu da, giới tính, ngôn ngữ, tôn giáo, chính kiến, dân tộc hoặc xã hội, tài sản, nơi sinh hoặc bất cứ một thực trạng nào khác” Trẻ em được thừa nhận là chủ thể được hưởng đầy đủ các quyền con người, được bình đẳng như các thành viên khác trong xã hội khác Năm 1959, Liên Hợp quốc ra Tuyên bố thứ hai về quyền trẻ em Tuyên bố năm

1959 kế thừa và phát triển nội dung của Tuyên bố Giơnevơ năm 1924, khẳng định rằng: Trẻ em, do chưa trưởng thành về tinh thần và thể chất nên cần có sự

Trang 30

bảo vệ và chăm sóc đặc biệt, bao gồm sự bảo vệ về pháp lý Tuyên bố năm 1959

cầm quyền địa phương và chính phủ các nước công nhận những quyền của trẻ em

và phấn đấu để thực hiện bằng luật pháp và những biện pháp khác theo 10 nguyên tắc và những nguyên tắc này như là 10 nhóm quyền cơ bản của trẻ em Năm 1989, bằng sự vận động tích cực của một số quốc gia, Liên Hợp quốc đã thông qua Công ước về quyền trẻ em (CRC).Việt Nam đã phê chuẩn Công ước này Lần đầu tiên trong lịch sử loài người, một văn bản quốc tế đề cập toàn diện

về quyền trẻ em theo hướng tiến bộ, bình đẳng, toàn diện và mang tính pháp lý cao, làm cơ sở cho việc thúc đẩy chăm sóc và bảo vệ các quyền trẻ em trên thực

tế Một tập hợp các quyền trẻ em trên tất cả các lĩnh vực đã được CRC ghi nhận, bảo đảm cho trẻ em được bảo vệ, chăm sóc một cách có hiệu quả; được phát triển toàn diện cả về thể chất, trí tuệ, tình cảm, đạo đức và xã hội

Không chỉ đề cập đến trẻ em nói chung, CRC còn đề cập đến việc bảo vệ quyền của những nhóm trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt (gồm: trẻ em tàn tật, lang thang cơ nhỡ, bị ảnh hưởng của xung đột vũ trang ) Đồng thời, CRC xác định những biện pháp nhằm xóa bỏ những nguy cơ đang đe dọa nghiêm trọng cuộc sống của

ma túy và bị buộc phải tham gia vào các cuộc xung đột vũ trang CRC được coi

là văn kiện pháp lý quốc tế cơ bản và toàn diện nhất về quyền trẻ em trong thời điểm hiện nay, cũng như bảo vệ nạn nhân của tội phạm Để bổ sung cho CRC, Liên Hợp quốc còn thông qua hai Nghị định thư bổ sung, đề cập đến việc cấm sử dụng trẻ em trong các cuộc xung đột vũ trang và cấm buôn bán trẻ em, mại dâm

thư này) Đến nay, đã có hơn 80 văn kiện quốc tế liên quan đến quyền trẻ em được ban hành để bảo vệ lợi ích tốt nhất cho trẻ em như: Tuyên bố thế giới về sự sống còn, bảo vệ và phát triển của trẻ em (1990) Tuyên bố về chống bóc lột tình dục trẻ em vì mục đích thương mại (1996); Chương trình hành động chống việc

cấm và những hành động tức thời để loại bỏ những hình thức lao động trẻ em tồi

tệ nhất và Khuyến nghị 190 về loại bỏ những hình thức lao động trẻ em tồi tệ

Trang 31

nhất (1999); Nghị định thư về phòng ngừa, trấn áp và trừng trị tội phạm buôn người, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em; Công ước Lahay về bảo vệ trẻ em và hợp tác trong lĩnh vực nhận con nuôi quốc tế (1993);Nghị định thư về ngăn ngừa, phòng

công ước về chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia của Liên Hợp Quốc năm

2000

Như vậy, đến những năm cuối thế kỷ XX, các chương trình về bảo vệ trẻ em của UNICEF mới bắt đầu tiếp cận theo nhóm đối tượng để đáp ứng nhu cầu của các nhóm trẻ em cần sự bảo vệ đặc biệt, trong đó tập trung vào một số nhóm trẻ em

Đến năm 2003, việc tiếp cận bảo vệ trẻ em theo nhóm đối tượng được chuyển hướng sang hình thức bảo vệ theo cách tiếp cận hệ thống Nghĩa là giải quyết đồng bộ các vấn đề liên quan đến tất cả các nhóm trẻ em, trong đó việc xây dựng môi trường an toàn, thân thiện với trẻ em và thúc đẩy “hệ thống bảo vệ trẻ em trước sự xâm hại” được coi là ưu tiên hàng đầu

nguyên tắc và những hướng dẫn về tiếp cận trợ giúp pháp lý trong hệ thống tư

đứa trẻ Trong tất cả các quyết định về trợ giúp pháp lý ảnh hưởng đến trẻ em thì quyền lợi tốt nhất của trẻ em cần được cân nhắc đầu tiên.Trợ giúp pháp lý cho trẻ

em cần được ưu tiên vì quyền lợi tốt nhất của trẻ, có thể tiếp cận, phù hợp với lứa tuổi, có tính kỷ luật, hiệu quả và đáp ứng những nhu cầu pháp lý và xã hội của trẻ em.” Trên tinh thần của tuyên bố thì trợ giúp pháp lý luôn đưa quyền lợi trẻ em lên hàng đầu, thể hiện rõ sự quan trọng của vấn đề bảo vệ trẻ em nói chung và trẻ

em là nạn nhân của tội phạm nói riêng

1.4.3 Pháp luật quốc gia trong bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Do tùy thuộc vào điều kiện kinh tế và thể chế chính trị khác nhau mà mỗi quốc gia có hệ thống pháp luật khác nhau Hiểu một cách đơn giản Pháp luật quốc gia

đặt ra hoặc công nhận nhằm điều chỉnh quan hệ pháp lý giữa các chủ thể của pháp luật và nguyên tắc những quan hệ đó phát sinh trong lãnh thổ hoặc quyền

Trang 32

tài phán của quốc gia đó Pháp luật trong nước có hiệu lực trực tiếp trên lãnh thổ

của quốc gia ban hành ra nó

Từ đó chúng ta cũng có thể hiểu một cách đơn giản pháp luật quốc gia trong bảo

hoặc không thành văn do nhà nước đặt ra hoặc công nhận nhằm điều chỉnh những vấn đề liên quan đến việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em phát sinh trong lãnh thổ hoặc quyền tài phán của quốc gia đó

Các quy định về việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em phải được quy định trong :

 Luật hiến pháp do cơ quan cao nhất của nhà nước ban hành, gồm tổng thể các quy phạm pháp luật điều chỉnh những quan hệ cơ bản về tổ chức quyền lực Nhà nước, về chế độ chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội, chế độ bầu cử, quyền và nghĩa vụ của công dân, về quốc tịch Đây là ngành luật chủ đạo, cơ bản nhất trong hệ thống pháp luật của một quốc gia, nó điều chỉnh những quan hệ xã hội

những nguyên tắc của hiến pháp Trong hệ thống pháp luật của mỗi nước, Luật

Hiến pháp giữ vị trí chủ đạo vì nó có đối tượng điều chỉnh đặc biệt và là cơ sở để liên kết các ngành Luật khác Ví dụ: Luật Hiến pháp quy định cơ cấu tổ chức, nguyên tắc tổ chức và hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước, xác định nguyên tắc của mối quan hệ giữa công dân và nhà nước, đó chính là những nguyên tắc chủ đạo để xây dựng ngành luật hành chính, hay là Luật Hiến pháp xác lập những nguyên tắc cơ bản trong những quan hệ kinh tế, xác lập nền tảng

cơ bản cho việc xây dựng ngành luật dân sự, thương mại, kinh tế Vì giữ vai trò quan trọng, định hướng cho các ngành luật khác, do vậy Luật hiến pháp rất quan trọng trong việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Những quy định trong

định hướng rõ ràng các hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Từ các quy định định hướng trong quy định tại Luật hiến pháp các cơ quan nhà nước sẽ

vệ nạn nhân của tội phạm một cách toàn diện và nhanh chóng nhất

 Luật hình sự: Luật hình sự gồm các quy định xác định những hành vi

Trang 33

trừng phạt về mặt hình sự bao gồm tử hình, giam giữ, bị quản thúc hoặc các hình

hình sự nơi nào cũng có Nhưng cũng có nhiều tội ở nước này đưa vào luật hình

ràng về ranh giới giữa dân sự và hình sự.Luật hình sự thường được tiến hành khởi tố bởi chính quyền, không giống như luật dân sự thường được tiến hành

Luật hình sự với đặc tính là quy định nhữngh ành vi nào là hành vi phạm tội và các hình thức xử phạt đối với tội phạm do vậy đây là bộ Luật liên quan trực tiếp đến việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Các quy định trong bộ luật này cần quy định rõ ràng, cụ thể những hành vi nào là hành vi phạm tội đối với trẻ

em và đưa ra những hình phạt thích đáng cho những hành vi đó để bảo quyền và lợi ích chính đáng của trẻ em là nạn nhân của tội phạm và phòng ngừa, răn đe giáo dục công dân của quốc gia

 Luật tổ chức tòa án: Tòa án nhân dân là cơ quan xét xử của nhà nước, Tòa

dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân Trong luật tổ chức tòa án nhân dân quy định

Thẩm phán, Hội thẩm và các chức danh khác trong Tòa án nhân dân; về bảo đảm hoạt động của Tòa án nhân dân

hại đối với trẻ em bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nạn nhân của tội phạm là trẻ em, ngoài ra góp phần giáo dục công dân trung thành với Tổ quốc, nghiêm

đấu tranh phòng, chống tội phạm, các vi phạm pháp luật khác

 Luật công an nhân dân: Luật này quy định về nguyên tắc tổ chức, hoạt động; vị trí, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn; bảo đảm điều kiện hoạt động, chế

độ, chính sách đối với Công an nhân dân; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan Công an nhân dân là lực lượng nòng cốt trong hoạt động bảo

Trang 34

của mình ngay sau khi phát hiện hoặc nhận được tin báo về hành vi phạm tội đối

thời để bảo tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm và các quyền lợi ích hợp pháp khác của trẻ em

 Bộ luật tố tụng hình sự: Bộ luật tố tụng hình sự quy định trình tự, thủ tục tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm, khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử và một số thủ tục thi hành án hình sự; nhiệm vụ, quyền hạn và mối quan hệ giữa các

cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng; nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của người có thẩm quyền tiến hành tố tụng; quyền và nghĩa vụ của người tham gia tố tụng, cơ quan, tổ chức, cá nhân; hợp tác quốc tế trong tố tụng hình sự Theo đó đây là văn bản quy phạm pháp luật thiết thực nhất trong việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em Bộ luật quy định cụ thể các chủ thể tiến hành hoạt động tiếp nhận tin báo về, khởi tố, điều tra, truy tố hành vi phạm tội đối với trẻ

nếu họ chậm chễ hoặc sao nhãng dẫn đến hậu quả nghiêm trọng hơn cho nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Ngoài những văn bản pháp lý nêu trên còn rất nhiều văn bản pháp lý khác của quốc gia liên quan đến vấn đề bảo vệ nạn nhân của tội phạm như: Luật phòng

có liên quan đến hoạt động bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

1.5 Vai trò của pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Để quản lý toàn tầng lớp, nhà nước dùng nhiều dụng cụ, nhiều biện pháp, nhưng luật pháp là công cụ quan yếu nhất.Với những đặc điểm riêng của mình, luật pháp có khả năng triển khai những chủ trương, chính sách của nhà nước một

nhờ có luật pháp, quốc gia có cơ sở để phát huy quyền lực của mình và rà, kiểm soát các hoạt động của các tổ chức, các cơ quan, các viên chức nhà nước và mọi công dân

Pháp luật là công cụ bảo vệ các quan hệ xã hội mà nó điều chỉnh Khi có các hành vi vi phạm pháp luật xảy ra, xâm phạm đến các quan hệ xã hội được pháp luật điều chỉnh thì các cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ áp dụng các biện pháp

Trang 35

cưỡng chế được quy định trong bộ phận chế tài của các quy phạm pháp luật đối

tính mạng sức khoẻ con người bị xử lý theo Luật hình sự, hành vi gây thiệt hại tài

cưỡng chế thể hiện quyền lực của nhà nước bằng hình thức trừng trị ( xử phạt )

Sự cưỡng chế của pháp luật không phải đơn thuần nhằm mục đích trừng trị mà

vi phạm Sự cưỡng chế ở đây được thực hiện trên cơ sở pháp luật, trong khuôn khổ pháp luật, do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền tiến hành Nhà nước không

pháp luật

Ngoài vai trò bảo vệ, răn đe đối với những người đang hoặc sẽ có ý định thực hiện hành vi xâm hại trẻ em và trừng trị những chủ thể đã thực hiện hành vi xâm hại đối với trẻ em thì pháp luật còn giáo dục nhận thức được thực hiện thông qua

sự tác động của pháp luật vào ý thức của con người, làm cho con người xử sự phù hợp với cách xử sự được quy định trong các quy phạm pháp luật Việc giáo dục có thể được thực hiện thông qua tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, có thể thông qua việc xử lý những cá nhân, tổ chức vi phạm (phạt những hành vi vi phạm giao thông, xét xử những người phạm tội hình sự…)

- Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em tạo cơ sở pháp lý cho toàn

bộ công tác này được triển khai trong thực tiễn

Pháp luật là hệ thống các quy tắc xử sự mang tính bắt buộc chung, do nhà nước ban hành hoặc thừa nhận, thể hiện ý chí và bảo vệ lợi ích của giai cấp thống trị

quan hệ xã hội Pháp luật là công cụ để thực hiện quyền lực nhà nước và là cơ sở pháp lý cho đời sống xã hội có nhà nước

Từ khái niệm Pháp luật bảo vệ nạn nhân của gồm toàn bộ các văn bản quy phạm pháp luật và các văn bản dưới luật quy định về vấn đề loại trừ nguyên nhân và điều kiện của tội phạm để ngăn chặn những hành vi xâm phạm đến thể chất, tinh thần hoặc quyền và lợi ích hơp pháp khác của trẻ em Đảm bảo sự an toàn toàn vẹn cho chính nạn nhân và gia đình của nạn nhân trước sự đe dọa của tội phạm

Trang 36

và nguy tái trở thành nạn nhân của tội phạm, dựa vào các quy định của pháp luật

thực hiện đúng và nghiêm túc các hoạt động bảo vệ này

vi nào là hành vi phạm tội đối với trẻ em thì cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc các cơ quan, tổ chức và cá nhân không có căn cứ pháp lí nào để yêu cầu, cưỡng chế, ngăn chặn hay xử lí hành vi vi phạm đó

Các quy định không chỉ nằm trên giấy mà các chủ thể được giao quyền phải thực

tế hóa các quy định vào đời sống hàng ngày Nếu không có quy định về bảo vệ

tội phạm là trẻ em và bảo vệ như thế nào

- Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em góp phần xác định rõ những đối tượng, trường hợp thuộc phạm vi điều chỉnh của nó, xác định tính chất, mức độ quan trọng của các quan hệ xã hội tương ứng cần được bảo vệ Những quy định tại các văn bản quy phạm pháp luật đã chỉ ra những đối tượng nào

là chủ thể vi phạm pháp luật, ví dụ như tội mua bán trẻ em thì chủ thể vi phạm là chủ thể lấy trẻ em làm hàng hóa với mục đích trao đổi Hoặc đối với trường hợp

định như thế nào về chủ thể thực hiện hành vi vi phạm và các biện pháp bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em trong trường hợp này ( xâm hại tình dục khiến nạn nhân của tội phạm là trẻ em bị ảnh hưởng về cả thể chất và tinh thần)

Dựa vào các quy định về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em mà các cơ quan nhà nước, các chủ thể khác trong xã hội hiểu được tầm quan trọng và vai trò của

sự phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức, nâng cao sự tự giác của các cá nhân trong

việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

- Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em góp phần tạo cơ sở pháp lý cho việc bảo vệ quyền, lợi ích của trẻ em - tương lai của đất nước - đối tượng cần

Trang 37

Ai cũng biết trẻ em là tương lai của đất nước Vậy thử hỏi, tương lai đất nước ta

tội phạm?

hình thành và phát triển nhân cách ở trẻ Sống trong môi trường không lành mạnh khiến nhiều trẻ có suy nghĩ lệch lạc, mặc cảm, không tự tin vào bản thân, nhìn tương lai bằng đôi mắt màu xám Những đứa bé không tôn trọng người khác cũng như không tôn trọng bản thân mình, rất dễ đánh mất tương lai Một thực tế cho thấy, tỷ lệ dân số bị thiểu năng trí tuệ và thể lực chiếm tới khoảng 1,5 % và con số này vẫn tiếp tục tăng lên Thế hệ sau sẽ thay thế cho thế hệ đi trước và sự thay thế đó tạo ra sự phát triển hay tụt lùi đi trong tương lai hoàn toàn phụ thuộc vào thế hệ trẻ của hiện tại

Trẻ em là những mầm non tương lai của đất nước, con người không thể cứ thế sống và làm việc mãi mãi Muốn một đất nước giàu mạnh, văn minh và tiến bộ thì nhà nước cần phải có những hoạt động để phát triển toàn diện cả trí tuệ và đạo đức cho tầng lớp trẻ và các quy định để bảo đảm những hoạt động đó được thực hiện một cách tối ưu nhất

cho việc nhận diện, bảo vệ và truy cứu trách nhiệm pháp lý với các trường hợp phạm tội có nạn nhân là trẻ em

thân các em, gia đình nạn nhân và cộng đồng xã hội hiểu biết và đề cao quyền của trẻ em Tạo cơ sở pháp lý cho việc bảo đảm sự phát triển toàn vẹn của trẻ em

hướng cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền xây dựng các biện pháp bảo vệ phù

cứu trách nhiệm hình sự, những hành vi vi phạm khác không được quy định tại

Bộ luật hình sự thì không bị truy cứu trách nhiệm hình sự Không ai bị cho là có

phạm tội đối với trẻ em là những hành vi phạm đến các quyền của trẻ em được quy định tại Bộ luật hình sự thì đó mới là hành vi phạm tội đối với trẻ em, từ đó

Trang 38

làm cơ sở để truy cứu tránh nhiệm hình sự Nếu không có quy định cấm bóc lột

sức lao động của trẻ em thì chắc chắn rằng rất nhiều trẻ em trong xã hội sẽ bị lợi dụng sức lao động từ những người sử dụng lao động Hay không có những quy định về tội buôn bán trẻ em thì trẻ em sẽ là một mặt hàng đắt giá

- Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật đáp ứng mục tiêu xây dựng nhà nước pháp quyền

Nhà nước pháp quyền, với định nghĩa căn bản nhất là không có ai ở trên luật hay ngoài luật, mà mọi người phải tuân theo pháp luật Nhà nước pháp quyền là vị thế pháp lý hay một hệ thống thể chế, nơi mỗi người đều phải tuân thủ và tôn

liên hệ chặt chẽ với sự tôn trọng trật tự thứ bậc của các quy phạm, tôn trọng sự phân chia quyền lực và tôn trọng các quyền căn bản Như vậy trong hệ thống pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em có quy định rõ ràng về quyền lợi của trẻ em, các trường hợp vi phạm pháp luật bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em, hậu quả pháp lí mà hành vi đó gánh chịu

Việc tuân thủ theo các quy định của pháp luật bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em là việc mà mọi cá nhân, tổ chức trong xã hội phải tôn trọng Không một cá

ích hợp pháp của trẻ em Nếu khi đã thực hiện hành vi phạm tội đối với trẻ em nhất định họ sẽ phải gánh chịu hậu quả pháp lí xứng đáng từ cơ quan nhà nước

có thẩm quyền

Có lẽ ứng dụng quan trọng nhất của pháp quyền là nguyên tắc rằng chính quyền chỉ thực thi quyền hành một cách hợp pháp theo các luật được soạn thảo ra và

theo đúng các bước được gọi là thủ tục pháp lý Nguyên tắc này nhằm mục đích ngăn ngừa sự độc đoán của cá nhân hay của cơ quan quyền lwujc nhà nước

- Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em góp phần hiện thực hóa các cam kết của quốc gia trong việc bảo vệ nhân quyền và thực hiện các điều ước

quốc tế liên quan

Bảo vệ trẻ em không phải là vấn đề riêng của một quốc gia nào hay của một tổ chứ, cá nhân nào mà đây là vấn đề của toàn xã hội, toàn thế giới Nhận thức được

Trang 39

tầm quan trọng của trẻ em trong việc phát triển xã hội Công ước Liên Hiệp quốc

hiện nay đã có 196 nước tham gia công ước này Ngoài Công ước về quyền trẻ

em như Công ước ASEN về phòng chống mua bán người, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, Công ước chống tội phạm xuyên quốc gia,

phạm là trẻ em thì cần phải xây dựng các quy định để hiện thực hóa các cam kết trong điều ước có liên quan đến bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

hiện thực hóa các cam kết mà quốc gia tham gia trong bảo vệ nhân quyền và giúp quốc gia hòa nhập nhanh chóng với xu hướng phát triển của Thế giới

- Pháp luật về bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em góp phần giáo dục, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho người dân, xây dựng văn hóa pháp lý trong bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em

Thông qua pháp luật bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em các cơ quan, tổ chức

và cá nhân nhận thức được bản chất và hậu quả của việc xâm hại hại trẻ em

của tội phạm là trẻ em, ngăn chặn phòng ngừa tội phạm, răm đe giáo dục nhân dân chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật về bảo vệ nạn nhân của

tội phạm là trẻ em Tuyên truyền, giáo dục, động viên, khuyến khích mọi các nhân, tổ chức trong xã hội tham gia nhiệt tình Mỗi cá nhân trong xã hội phải xác định rõ nhiệm vụ bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em không phải là trách

tích cực của mọi cá nhân trong xã hội

và có hiệu quả trong một thời gian nhất định thì sau đó văn hóa pháp lý trong việc bảo vệ nạn nhân của tội phạm là trẻ em cũng được xây dựng Xã hội sẽ có

Trang 40

1.6 Pháp luật một số quốc gia trên thế giới về bảo vệ nạn nhân của tội

ph ạm là trẻ em

Nghị quyết ECOSOC 2005/20 Hướng dẫn về công lý trong các vấn đề liên quan đến nạn nhân trẻ em và nhân chứng của tội phạm đã đưa ra các nguyên tắc các các quyền được bảo vệ của nạn nhân của tội phạm là trẻ em Trong văn bản này

có quy định “Nạn nhân và nhân chứng trẻ em cần được chăm sóc và bảo vệ trong

tuổi tác, giới tính, khuyết tật và mức độ trưởng thành và hoàn toàn tôn trọng thể chất, tinh thần và đạo đức của họ chính trực.Mỗi đứa trẻ nên được đối xử như

cuộc sống riêng tư của trẻ nên được giới hạn ở tối thiểu cần thiết cùng lúc với tiêu chuẩn cao về bằng chứng bộ sưu tập được duy trì để đảm bảo kết quả công bằng và công bằng của quá trình công lý Để tránh khó khăn hơn cho trẻ, các cuộc phỏng vấn, kiểm tra và các hình thức điều tra khác nên được thực hiện bởi đào tạo các chuyên gia tiến hành trong một nhạy cảm, tôn trọng và cách kỹ lưỡng.Tất cả các tương tác được mô tả trong các nguyên tắc này phải được tiến hành theo cách nhạy cảm với trẻ em trong một môi trường phù hợp đáp ứng nhu cầu đặc biệt của

trẻ, theo trẻ khả năng, tuổi tác, sự trưởng thành về trí tuệ và năng lực phát triển Họ nên cũng diễn ra trong một ngôn ngữ mà đứa trẻ sử dụng và hiểu.”

Đối với các nước khối EU thông qua Chỉ thị 2012/29 / EU vào ngày 25 tháng 10 năm 2012, trong đó thiết lập tối thiểu các tiêu chuẩn về quyền, hỗ trợ và bảo vệ nạn nhân của tội phạm để đảm bảo rằng con trai trở thành nạn nhân của tội phạm được công nhận, đối xử tôn trọng và tiếp nhận bảo vệ, hỗ trợ và tiếp cận công lý

Chỉ thị tăng cường quyền của nạn nhân và các thành viên gia đình của họ để thông tin, hỗ trợ và bảo vệ và thủ tục của nạn nhân quyền lợi trong tố tụng hình

cầu của nạn nhân cho các quan chức có khả năng tiếp xúc với nạn nhân và khuyến khích hợp tác giữa các quốc gia thành viên và điều phối các dịch vụ quốc

EU được yêu cầu thực hiện các quy định của Chỉ thị vào luật quốc gia của họ vào ngày 16 tháng 11 năm 2015

Ngày đăng: 06/12/2021, 10:35

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
3. Ch ỉ th ị 18/CT-TTg - Tăng cườ ng phòng ch ố ng xâm h ạ i tr ẻ em 4. http://luathinhsu.vn/giai-doan-khoi-to-vu-an-hinh-su/n20161026083557711.html Link
1. Tạp chí Khoa học ĐHQGHN: Luật học, Tập 34, Số2 (2018) của tiến sĩ Nguyễn Khắc Hải Khác
2. Hoàn thi ện cơ chế th ự c hi ệ n chính sách và pháp lu ậ t trong vi ệc đấ u tranh và phòng chống tội phạm xâm phạm tình dục phụ nữ, trẻ em - Dưới góc độ tiếp cận quyền con người tác giả TS. Trần Văn Duy Khác
5. Bảo vệ và trợ giúp nạn nhân của tội phạm, tác giả Trần Hữu Tráng Khác
10. Cơ chế pháp lý bảo vệ quyền trẻ em ở Việt Nam - Luận văn Thạc sĩ luật học Chu M ạ nh Hùng Khác
11. Luận văn thạc sĩ tác giả Nguyễn Thị Huyền về đề tài Pháp luật quốc tế, pháp luật nước ngoài về bảo vệ quyền trẻ em Khác
12. Nguy ễ n Th ị Dung, Hoàn thi ệ n pháp lu ậ t v ề b ả o v ệ tr ẻ em đố i v ớ i các t ộ i xâm hại tình dục, Hội thảo Tăng cường thực thi pháp luật về bảo vệ trẻ em do Bộ Tư pháp và B ộ LĐXH tổ ch ức tháng 5 năm 2014 Khác
13. Chức năng, giá trị của pháp luật nhìn dưới góc độ xã hội, tác giả Trần Thị Bích Nga Khác
14. pháp lu ậ t qu ố c t ế , pháp lu ật nướ c ngoài v ề b ả o v ệ quy ề n tr ẻ em tác gi ả Nguyễn Thị Huyền15. Luật hình sự 2015 Khác
17. C ổ ng thông tin c ủ a B ộ lao động thương binh và xã hộ i 18. Luật trẻ em 2014 Khác
31. Tuyên b ố c ủ a LHQ v ề quy ề n tr ẻ em, 1959 32. Công ước về độ tuổi lao động tối thiểu, 1973 Khác
33. Nghị định thư về việc ngăn ngừa, phòng chống và trừng trị việc buôn bán người, đặ c bi ệ t là ph ụ n ữ và tr ẻ em, b ổ sung công ướ c ch ố ng t ộ i ph ạ m có t ổ ch ứ c xuyên quốc gia Khác

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w