Để rút gọn biểu thức chứa căn bậc hai ta thường thực hiện các bước sau: - Bước 1: Tìm điều kiện xác định của biểu thức nếu đề chưa cho điều kiện.. Rút gọn biểu thức – tính giá trị của bi
Trang 1Để rút gọn biểu thức chứa căn bậc hai ta thường thực hiện các bước sau:
- Bước 1: Tìm điều kiện xác định của biểu thức (nếu đề chưa cho điều kiện) Chú ý điều kiện căn thức, điều kiện mẫu, và điều kiện phần chia
- Bước 2: Phân tích mẫu thành nhân tử, kết hợp phân tích tử bằng các phép biến đổi đơn giản
- Bước 3: Bỏ ngoặc, thu gọn các biểu thức một cách hợp lý Kết hợp điều kiện bài toán để kết
luận
tai lieu, document1 of 66.
Trang 2a a
1 1
40
1
a a
a a
a
a a
a a
Trang 3a a
Trang 4
4. TOÁN HỌC SƠ ĐỒ ‐ THCS.TOANMATH.com
Trang 521
Trang 7
Vậy biểu thức có giá trị
Dạng 2 Rút gọn biểu thức – tính giá trị của biểu thức khi cho giá trị của ẩn
a) Rút gọn biểu thức P
b) Tìm giá trị của P khi
b) Tính giá trị của P khi ;
- Rút gọn, chú ý điều kiện của biểu thức
- Rút gọn giá trị của biến nếu cần
- Thay vào biểu thức rút gọn
tai lieu, document7 of 66.
Trang 9Suy ra:
Vậy
42015
tai lieu, document9 of 66.
Trang 10Dạng 3 Rút gọn biểu thức – tìm x để biểu thức rút gọn đạt giá trị nguyên
a) Rút gọn P
b) Tìm giá trị nguyên của a để P có giá trị nguyên
- Trong biểu thức mới tạo thành, ta cho mẫu là các ước nguyên của tử để suy ra x
tai lieu, document10 of 66.
Trang 11
a) Rút gọn Q
b) Tìm giá trị nguyên của x để Q có giá trị nguyên
P nhận giá trị nguyên khi và chỉ khi: hay là ước nguyên của 8
Kết hợp điều kiện ta suy ra hoặc thì P đạt giá trị nguyên
Trang 12 Để P là số nguyên hay x là ước nguyên của 2017 (chú ý 2017 là số nguyên tố)
kết hợp điều kiện , suy ra:
Vậy, với thì P đạt giá trị nguyên
a) Với
Ta có:
2 2
2017 x2017
112017
Trang 13
Biểu thức rút gọn là:
b) Tìm giá trị nguyên của x để Q có giá trị nguyên
Để Q có giá trị nguyên thì hay là ước nguyên của 3
Vậy với thì Q đạt giá trị nguyên
x x
Trang 14
14. TỐN HỌC SƠ ĐỒ ‐ THCS.TOANMATH.com
Do đĩ x là ước nguyên của 1 Suy ra:
Vậy với thì P đạt giá trị nguyên
a) Với , ta cĩ:
b) Tìm để P cĩ giá trị nguyên
Để đạt giá trị nguyên thì phải là ước nguyên của 2
Suy ra: (khơng thỏa mãn điều kiện)
Vậy với khơng cĩ giá trị thỏa mãn để P đạt giá trị nguyên
Dạng 4 Rút gọn biểu thức – tìm x để biểu thức thỏa bằng hoặc lớn hơn (nhỏ hơn) một số cho trước
Bài 1 Cho biểu thức:
a) Tìm điều kiện và rút gọn biểu thức
thỏa điều kiệnloại
x x
x A
- Cho biểu thức rút gọn thỏa điều kiện ta được phương trình hoặc bất phương trình, chú ý điều
kiện của ẩn trong bài tốn
tai lieu, document14 of 66.
Trang 15Bài 1 Cho biểu thức:
a) Điều kiện: Khi đó:
Biểu thức rút gọn là:
b) Để Kết hợp điều kiện, suy ra:
P
1:11
x A
x x
A x
1
Trang 16x x
x x
Trang 17
Vậy với , x > 2 thì
Bài 5 Cho biểu thức:
a) Điều kiện: Khi đó:
Trang 18b) Tìm x để Q đạt giá trị nhỏ nhất
Bài 3 Cho biểu thức:
với a) Rút gọn biểu thức
c) Tìm giá trị của x để biểu thức đạt giá trị nhỏ nhất
Bài 5 Cho biểu thức:
Q
x x
x A
+ Sử dụng bất đẳng thức Cô-si: Cho hai số dương a và b, ta có:
Dấu “=” xảy ra khi và chỉ khi +
Trang 20x P
Trang 21c) Tìm giá trị của x để biểu thức đạt giá trị nhỏ nhất:
Áp dụng bất đẳng thức Cosi cho hai số không âm và , ta có:
Dấu bằng xảy ra khi (thỏa điều kiện)
Vậy giá trị nhỏ nhất của là
x P x
Q
x x
Trang 22Áp dụng bất đẳng thức Cosi cho hai số dương , suy ra:
(thỏa điều kiện) Vậy
Dạng 6.Nâng cao phát triển tư duy
b) Với giá trị nào của x thì Q4P đạt giá trị nhỏ nhất
c) Tính giá trị của P khi x 7 4 3
d) Tìm giá trị lớn nhất của P và giá trị tương ứng của x
x A
x x
Trang 23b) Tìm các giá trị nguyên của x để A có giá trị nguyên
b) Tính giá trị biểu thức P khi a 3 5 và b0,5
c)Tìm giá trị lớn nhất của P nếu a24b28
b) Với giá trị nào của x thì Q4P đạt giá trị nhỏ nhất
Trang 24Dấu " " xảy ra khi: x2 Vậy giá trị nhỏ nhất Q4P là 1
c) Tính giá trị của P khi x 7 4 3
d) Tìm giá trị lớn nhất của P và giá trị tương ứng của x
Hướng dẫn
a) Với x0;x 1, ta có:
2 2
1
.2
1
.2
Trang 25b) Tìm các giá trị nguyên của x để A có giá trị nguyên
tai lieu, document25 of 66.
Trang 26x x
+ Xét x8 ta có: 2
4
x A x
Tóm lại để A nhận giá trị nguyên thì x5;6;8;20;68
Trang 27Vậy giá trị lớn nhất của M là 2020 khi x0
b) Tính giá trị biểu thức P khi a 3 5 và b0,5
c)Tìm giá trị lớn nhất của P nếu a24b28
Hướng dẫn
a) Ta có:
tai lieu, document27 of 66.
Trang 29
II.TRẮC NGHIỆM RÈN PHẢN XẠ
Bài 4- Rút gọn biểu thức chứa căn
Câu 1 Giá trị của biểu thức ( )2
10 a D
472
Trang 30=+ Giá trị của P khi x =9 là
x
=+ Giá trị của P khi
Trang 31
Câu 18 Cho biểu thức 1
2
x P x
+
=-Giá trị của P khi x = +3 2 2 là:
+
=+ với x ³0. So sánh A với 1
A B >1 B B <1 C B =1 D.B £1
Câu 21 Cho biểu thức 3 1
1
x x
=+
Có bao nhiêu giá trị x Î để P Î ?
-=+ với x ³0 Có bao nhiêu giá trị của x để A có giá trị nguyên
Trang 32=
x A
x
=
22
x A
x
=
32
A x
=+
3
x P
x
=
- B
43
x P
x
=
x P
x
=
- D
43
x P
Trang 33x C
x C x
-=
13
x C x
-=+ D
13
x C x
+
=+
x
=+
x C
x
=
x P
x
=+ C
33
x P
÷
Tìm các giá trị nguyên của x để P nhận giá trị nguyên dương
tai lieu, document33 of 66.
Trang 36Thay x = 2+1 vào biểu thức P ta được
tai lieu, document36 of 66.
Trang 39x A
x
=+
Câu 28 Đáp án B
tai lieu, document39 of 66.
Trang 40.2
Trang 41é = ê
-ê
êëVới 9
x
+
Trang 42x C x
Trang 43ìï ³ïí
ï ¹ïî
x x x
ìï ³ïï
ï ¹íï
ï ¹ïïî
33
Z Z
x x
tai lieu, document43 of 66.
Trang 44Nhận thấy với x =16;x =36 vẫn thỏa mãn (2)
Nên x =16 hoặc x =36 thì P nguyên dương
- Toán Học Sơ Đồ -
tai lieu, document44 of 66.