Phòng ngừa rủi ro bằng hợp đồng kỳ hạn và hợp đồng tương lai

Hợp đồng kỳ hạn Hợp đồng kỳ hạn là một thỏa thuận giữa người mua và người bán thực hiện một giao dịch hàng hóa (tài sản) ở một thời điểm chắc chắn trong tương lai với khối lượng và mức giá xác định Hợp đồng tương lai Hợp đồng tương lai là một hợp đồng đã được tiêu chuẩn hóa, chúng được giao dịch trên một sàn giao dịch và được điều chỉnh thẹo thị trường hằng ngày trong đó khoản lỗ của một bên được chi trả cho bên còn lại.

HỢP ĐỒNG KỲ HẠN

ƯU ĐIỂM

 Các điều khoản và điều kiện được thiết

kế theo nhu cầu cụ thể của hai bên

 Tính riêng biệt này đã mang đến sự linh

hoạt cho các thành viên tham gia,

tiết kiệm tiền của họ và cho phép thị

trường thích ứng một cách nhanh chóng

với các thay đổi trong nhu cầu và hoàn

cảnh của thị trường.

NHƯỢC ĐIỂM

 Không thể bị hủy bỏ đơn phương mà không có

sự thỏa thuận của cả hai đối tác

 Nghĩa vụ của mỗi bên không thể được chuyển giao

cho bên thứ ba vì vậy hợp đồng kỳ hạn không có

tính thanh khoản cao

 Khi hết hạn hợp đồng bên bán và bên mua sẽ thanh toán trực tiếp cho nhau Do đó các bên tham gia

hợp đồng có thể chịu rủi ro tín dụng của nhau

nếu một bên không có khả năng thanh toán cho

Hợp đồng kỳ hạn

Ngày 30/08, Công ty xay cà phê A ký HĐKH mua của nông dân B 10 tấn cà phê Moka kỳ hạn 3 tháng (tức là vào ngày 30/11) với giá 45 triệu đồng/tấn.

 Sau 3 tháng , B phải bán cho A 10 tấn cà phê Moka với giá

Hợp đồng tương lai

Hợp đồng tương lai là một hợp đồng đã được tiêu chuẩn hóa, chúng được giao dịch trên một sàn giao dịch và được điều chỉnh thẹo thị trường hằng ngày trong đó khoản lỗ của một bên được chi trả cho bên còn lại

HỢP ĐỒNG TƯƠNG LAI

ƯU ĐIỂM

 Tính thanh khoản cao do sự đồng nhất của

sản phẩm, đáp ứng được nhu cầu chung nhất

của nhiều chủ thể trên thị trường

 Sự bảo đảm thanh toán của SGDCK Hai bên

mua bán không thanh toán trực tiếp với nhau

mà thanh toán qua trung gian là SGDCK

SGDCK sẽ đảm bảo rủi ro tín dụng của bên

NHƯỢC ĐIỂM

 Mức độ linh động thấp của sản phẩm trong việc

đáp ứng yêu cầu cụ thể của khách hàng

 Để thực hiện chức năng thanh toán, SGDCK yêu

cầu các bên mua bán ký quỹ (margin) Thông

thường các hợp đồng tương lai được định giá lại theo giá thị trường (Mark – to – Market) và chênh lệch lãi, lỗ phát sinh sẽ được hạch toán trực tiếp

Sự khác nhau giữa

HỢP ĐỒNG KỲ HẠN

và HỢP ĐỒNG TƯƠNG LAI

Tiêu chí Hợp đồng kỳ hạn Hợp đồng tương lai

Quy mô hợp đồng Thiết kế thích hợp cho nhu cầu của từng cá nhân Được tiêu chuẩn hóa

Ngày giá trị (hay là ngày dáo hạn) Thiết kế thích hợp cho nhu cầu của từng cá nhân Được tiêu chuẩn hóa

Các thành viên tham gia Các ngân hàng, các nhà môi giới và các công ty

đa quốc gia, những NĐT phòng ngừa rủi ro

Các ngân hàng, các nhà môi giới và các công ty đa quốc gia, thích hợp cho các nhà đầu cơ.

Yêu cầu ký quỹ Thường là không, đôi khi đòi hỏi hạn mức tín

dụng từ 5% - 10%

Bắt buộc ký gửi với một số lượng nhất định và điều chỉnh theo thị trường hàng ngày

Nhà bảo đảm Không Công ty thanh toán bù trừ

Nơi trao đổi Không tập trung Sàn giao dịch trung tâm với hệ thống

thông tin toàn cầu

Tính thanh khoản Hầu hết được quyết toán bởi các giao nhận tiền tệ Hầu hết được bù trừ vị thế, rất ít có

QTRR BẰNG CÔNG CỤ TÀI CHÍNH PHÁI SINH

Phòng ngừa rủi ro giá khi bán

tài sản trong tương lai

Phòng ngừa vị thế mua (Long Hedges)

Một doanh nghiệp cần mua 100,000 pounds đồng nguyên liệu để phục

vụ sản xuất vào 3 tháng tới Giá giao ngay của đồng là 340cents/pounds, giá tương lai của đồng giao hàng 3 tháng sau là 320 cents/pound Doanh nghiệp sử dụng hợp đồng tương lai như thế nào

để phòng ngừa rủi ro biến động giá đồng vào 3 tháng sau?

 Doanh nghiệp ký hợp đồng mua tương lai 100,000 pounds đồng

Phòng ngừa vị thế mua (Long Hedges)

 Lựa chọn chiến lược phòng vệ mua (long hedge) khi nhà

đầu tư biết chắc sẽ mua một hàng hóa xác định trong tương lai và muốn cố định mức giá vào ngày hôm nay.

đồng mua tương lai chỉ số cổ phiếu

Phòng ngừa vị thế bán (Short Hedges)

Ngày 15/5, một doanh nghiệp kinh doanh dầu thô đã ký một hợp đồng bán 1 triệu thùng dầu thô vào ngày 15/8 theo giá thị trường vào ngày giao hàng Doanh nghiệp cần thực hiện chiến lược phòng ngừa rủi ro như thế nào?

Giả sử giá giao ngay dầu thô ngày 15/5 là 60 USD/ thùng, tại thị trường NYMEX, giá một hợp đồng bán tương lai dầu thô là $59/thùng

Phòng ngừa vị thế bán (Short Hedges)

 Doanh nghiệp thực hiện chiến lược phòng vệ bằng cách bán 1000

hợp đồng tương lai (short hedge) giao hàng tháng 8

 Ngày 15/8, giả sử giá giao ngay dầu thô là 55 USD/ thùng Doanh

nghiệp sẽ thu được:

• 55 USD/thùng từ hợp đồng bán dầu thô giao ngay

• 59-55 = 4 USD/thùng từ hợp đồng tương lai

 Doanh nghiệp nhận được tổng số 59 USD/ thùng dầu.

Phòng ngừa vị thế bán (Short Hedges)

nghiệp sẽ thu được:

 Doanh nghiệp nhận được tổng số 59USD/thùng dầu

Phòng ngừa vị thế bán (Short Hedges)

đã bảo hiểm được hợp đồng bán dầu thô của mình, chắc chắn sẽ bán được 59USD/thùng

Phòng ngừa vị thế bán (Short Hedges)

Lựa chọn chiến lược phòng vệ bán (short hedge) khi nhà đầu tư:

lai.

PHÒNG NGỪA

RỦI RO BẰNG HỢP ĐỒNG KỲ HẠN

ĐỊNH GIÁ HỢP ĐỒNG KỲ HẠN

Giá trị

Giá cả

Giá cả và Giá trị

o Trong một thị trường hiệu quả, giá cả của tài sản luôn luôn bằng

giá trị kinh tế thực của tài sản đó

o Giá trị của tài sản chính là hiện giá của dòng tiền nhận được từ tài

sản trong tương lai

o Hợp đồng tương lai hoặc kỳ hạn không phải là một loại tài sản với

đúng ý nghĩa của chúng

o “Giá cả” tương lai là một con số cụ thể, trong khi đó giá trị thì lại là

một cái gì đó trừu tượng hơn.

Ký hiệu

T : Thời gian đến ngày đáo hạn

r : Lãi suất phi rủi ro kỳ hạn T

=

Tận dụng cơ hội arbitrage bằng cách vay tiền, mua cổ phiếu và bán kỳ hạn

Tận dụng cơ hội arbitrage bằng cách bán khống

cổ phiếu, đầu tư vào trái phiếu phi rủi ro và mua

kỳ hạn

Khi tài sản cơ sở chưa cung cấp thu nhập:

>

<

Ví dụ:

Một cổ phiếu có giá 40 USD, dự kiến không trả cổ

tức trong 3 tháng tới Lãi suất của trái phiếu phi rủi

ro kỳ hạn 3 tháng là 5%/năm Giả sử cổ phiếu trên

hiện có giá kỳ hạn 43 USD Có tồn tại cơ hội

ABRITRAGE hay không?

Cơ hội ABRITRAGE

là gì?

Cơ hội ARBRITRAGE

 Không mất tiền đầu tư hiện nay, nhưng chắc chắn có

được thu nhập dương trong tương lai

 Thu nhập hiện tại chắc chắn dương, nhưng chi phí phải

trả trong tương lai bằng 0 hoặc âm

Tận dụng cơ hội arbitrage bằng cách:

tháng

Ví dụ:

Xem xét một hợp đồng kỳ hạn 10 tháng với tài sản cơ sở

là cố phiếu, giá hiện tại của cổ phiếu là 50 USD Lãi suất

phi rủi ro (gộp liên tục) cho mọi kỳ hạn là 8%/năm Cổ

phiếu mang lại cổ tức 0.75 USD/ cố phiếu sau 3 tháng, 6

tháng và 9 tháng Hãy tính giá của hợp đồng kỳ hạn?

 Nếu giá kỳ hạn thấp hơn hoặc cao hơn giá trên xuất hiện

cơ hội arbitrage

Ví dụ:

Một hợp đồng kỳ hạn 6 tháng có tài sản cơ sở mang

lại lợi tức 2% trên giá tài sản trong khoảng thời gian

6 tháng Lãi suất phi rủi ro (liên tục) là 10%/năm Tài

sản hiện có giá 25USD Giá kỳ hạn là 30 USD Liệu có

cơ hội arbitrage không?

Giá kỳ hạn thực tế 30USD  Tồn tại cơ hội ABRITRAGE bằng cách: vay tiền, mua cổ phiếu và bán

kỳ hạn

30-25,77 = 4,23 USD

Hợp đồng kỳ hạn và tương lai tiền tệ

Giá kỳ hạn và Giá tương lai:

 Khi đáo hạn giá tài sản là như nhau, giá kỳ hạn và giá tương lai

thường được giả định là bằng nhau.

 Theo lý thuyết, khi lãi suất biến động có một sự khác biệt nhỏ:

- Một tương quan dương giữa lãi suất và giá tài sản ngụ ý giá tương lai cao hơn một chút so với giá kỳ hạn.

Hợp đồng kỳ hạn và tương lai tiền tệ

Khi nắm giữ một ngoại hối, NĐT sẽ nhận được tiền lãi tương đương với lãi suất phi rủi ro của nên kinh tế phát hành và sử dụng đồng tiền đó.

cùng khoảng thời gian T

số tiền được đầu tư trong khoảng thời gian T

Hợp đồng kỳ hạn và tương lai tiền tệ

Mối quan hệ giữa tỷ giá giao ngay và tỷ giá kỳ hạn:

=

Tại các NHTM Việt Nam, áp dụng công thức gần đúng:

= T]

Định giá hợp đồng kỳ hạn

vừa mới được ký

hoặc âm tùy theo sự biến động của giá kỳ hạn

Định giá hợp đồng kỳ hạn

• Bằng việc xem xét sự khác biệt giữa một hợp đồng có giá

giao hàng K và một hợp đồng có giá giao hàng chúng ta có thể kết luận rằng:

f = ( – K)

Ví dụ:

Một vị thế mua kỳ hạn một cổ phiếu (không chi trả cổ tức

trong thời gian tồn tại của hợp đồng):

- HĐKH được ký trước đó, hiện còn 6 tháng mới đến hạn

- Lãi suất phi rủi ro là 10%/năm

- Giá cổ phiếu là $25 và giá giao hàng trong HĐKH là $24.

Hãy tính giá trị của HĐKH vào thời điểm hiện nay?

f = ( – K)

PHÒNG NGỪA RỦI RO BẰNG HỢP ĐỒNG TƯƠNG LAI

- Mở tài khoản giao dịch

- Nộp ký quỹ ban đầu: số tiền phải đặt cọc vào ngày bắt đầu giao dịch

- Đặt lệch giao dịch

- Hệ thống xác nhận lệch được khớp

- Thanh toán hằng ngày

- Ký quỹ bổ sung: số tiền mà mỗi bên phải nộp thêm vào đê duy trì cho số tiền ký quỹ luôn ở mức

Quy trình giao dịch hợp đồng tương lai:

HỢP ĐỒNG

TƯƠNG LAI

CHỈ SỐ VN30

HỢP ĐỒNG

TƯƠNG LAI

CHỈ SỐ VN30

Quy mô của một HĐTL là:

Nhà kinh doanh cần phải thanh toán hoặc

bán hàng hóa trong tương lai Vì lo sợ việc giá cả hàng hóa biến động trong tương lai

(tăng giá nếu ở vị thế mua, giảm giá nếu ở

vị thế bán), người kinh doanh thực hiện

phòng ngừa với hợp đồng tương lai.

Quản trị rủi ro bằng hợp đồng tương lai

Phòng ngừa rủi ro bằng hợp

đồng tương lai

Phòng ngừa bằng hợp đồng

tương lai là việc thực hiện một vị

thế mua hay bán trên sàn giao

dịch tương lai

Người kinh doanh vị thế bán (người

mua một tài sản) sẽ bị rủi ro nếu

giá tăng lên: rủi ro này có thể được

phòng ngừa khi thực hiện vị thế

mua hợp đồng tương lai

Người kinh doanh vị thế mua (người

nẵm giữ tài sản) sẽ bị rủi ro nếu giá giảm

xuống: Rủi ro này có thể được quản lí

hoặc phòng ngừa khi thực hiện vị thế

bán bằng hợp đồng tương lai để bù trừ.

- Hợp đồng tương lai phòng ngừa

rủi ro trong trường hợp dự đoán

được giá biến động một chiều (tăng

hoặc giảm)

- Kinh doanh kiếm lời.

Ví dụ:

Ngày 1/2/2020, một nhà kinh doanh nhập khẩu 20

xe ô tô từ Mỹ với giá mỗi chiếc là 30.000 USD và

thanh toán vào 1/5/2020 Nhà kinh doanh lo ngại

đồng USD sẽ tăng giá nên phòng ngừa bằng cách

mua hợp đồng tương lai

Vào 1/2: Tỷ giá USD/VND=23.700

• Giá 20 chiếc xe:

20 x 30.000 x 23.700 = 14,22 tỷ đồng

• HĐTL đáo hạn vào tháng 6 có giá trị 100 triệu đồng

• Số lượng hợp đồng cần mua:

14,22 tỷ đồng : 100 triệu đồng = 142 hợp đồng

690triệu đồng – 90 triệu đồng = 600 triệu đồng

• Nhà kinh doanh phải chi trả 20 xe ô tô với mức chi phí:

14,31 tỷ đồng – 690 triệu đồng = 13, 62 tỷ đồng

A

M

E

A

M

E

SUMMER BY THE SEA COLORING BOOK - PICTURE 4

Câu 1: Giả sử rằng bạn ký hợp đồng 6 tháng trên chứng

khoán không trả cổ tức khi giá chứng khoán là 30$ và lãi

suất phi rủi ro (lãi kép liên tục) là 12%/năm Giá kỳ hạn là

SUMMER BY THE SEA COLORING BOOK - PICTURE 4

Câu 2: Nếu nhà đầu tư muốn vào vị thế cho

rằng giá tài sản cơ sở sẽ giảm trong tương

lai, nhà đầu tư sẽ:

A Mở vị thế mua (long)

B.Đóng vị thế bán (short)

C Mở vị thế bán (short)

SUMMER BY THE SEA COLORING BOOK - PICTURE 4

Câu 3: Công ty A kí hợp đồng kì hạn bán cho Công ty B

1.000 tấn gạo vào 06/2020 với giá 15 triệu đồng/tấn

Tháng 09/2020 giá gạo tăng lên 17 triệu đồng/tấn

Thì:

A Công ty A lỗ 2 triệu đồng/tấn

B Công ty B lãi 2 triệu đồng/tấn

C A và B đều sai

SUMMER BY THE SEA COLORING BOOK - PICTURE 4

Câu 4 : Đâu là ưu điểm của hợp đồng tương lai?

SUMMER BY THE SEA COLORING BOOK - PICTURE 4

Câu 5 : Mục đích khi sử dụng hợp đồng tương lai?

A Phòng ngừa rủi ro

B Đầu cơ kiếm lời

C Hưởng cổ tức

SUMMER BY THE SEA COLORING BOOK - PICTURE 4

Câu 7: NĐT A tham gia một hợp đồng tương lai để mua 10 tấn gạo

hợp đồng NĐT A phải ký quỹ bổ sung là bao nhiêu?

Tại giá 21.200 đồng:

KQBĐ: 10% x 10.000kg x 21.200đ = 21.200.000đ KQDT: 8% x 10.000kg x 21.200 đ = 16.960.000đ

Số tiền lỗ 800 đồng x 10.000 kg = 8.000.000đ

Ký quỹ còn lại = 22.000.000 - 8.000.000 =14.000.000đ

Ký quỹ bổ sung = 21.200.000 - 14.000.000 =7.200.000đ