bái giảng TT tv theo fom mới (1) (1) copy (1)

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu - Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật - Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bìn

TẾ BÀO THỰC VẬT

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:

Về kiến thức:

1 Trình bày được quy trình nêu cấu tạo và cách sử dụng kính hiển vi quang học

2 Trình bày được quy trình các bước làm tiêu bản tế bào thực vật

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu

- Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bình thường

- Kiểm tra vị trí nơi làm việc: đảm bảo các thiết bị, dụng cụ đặt đúng vị trí dễ thao tác, an toàn, vệ sinh

2 Quy trình tiến hành:

2.1 Cấu tạo kính hiển vi:

2.2 Cách sử dụng kính hiển vi ( Bảng 2.2.)

BẢNG 2.2: TRÌNH TỰ THỰC HIỆN THỰC HÀNH THAO TÁC SỬ DỤNG KÍNH HIỂN VI

3.2 Đưa vật kính về vị trí soi đến khi có tiếng cạch, dùng vật kính

có độ phóng đại nhỏ nhất xem trước

Đúng cách

3.3 Lấy ánh sáng: Bằng cách điều chỉnh gương, tụ quang sao cho

khi nhìn vào phi trường trắng sáng rõ là được- và cố định ánh

sang

Đúng kỹ thuật

3.4 Lấy hình ảnh của vật: Vặn ốc đại cấp cho vật kính cách mâm

kính khoảng 2 cm, đặt tiêu bản lên mâm kính cho vào đúng

giữa quang trường, từ từ nâng mâm kính lên cho đến khi có tia

chớp hình ảnh của vật thì dừng lại Sau đó dùng ốc vi cấp điều

3.6 Xoay bàn quay: Đổi vật kính có số phóng đại lớn hơn và điều

chỉnh lại ánh sáng cho rõ nét bằng cách nâng hết tụ quay lên

Đúng cách

3.7 Quan sát hình ảnh thể hiện rõ nét nhất để vẽ Đúng, đẹp 3.8 Sau khi sử dụng kính, vệ sinh lau chùi kính sạch sẽ, đưa kính

về tư thế nghỉ và bảo quản

Đúng yêu cầu

3 Cách làm tiêu bản để soi kính hiển vi (Bảng 3.1)

BẢNG 3.1: TRÌNH TỰ THỰC HIỆN THỰC HÀNH THAO LÀM TIÊU BẢN TINH BỘT

phải đạt

1 Chuẩn bị:

+ 5 Kính hiển vi, 30 cái lam kính, 30 cái lamen, 30 cái kim

mũi mác, bông thấm, nước cất

Đầy đủ

+ Các loại tinh bột: Gạo, sen, sắn dây, mỳ, hoài sơn, đậu và

khoai tây

2 Cách tiến hành

2.1 Nhỏ một giọt nước cất hay glycerin lên giữa lam kính Đúng

2.2 Dùng kim mũi mác lấy một ít tinh bột đậu, gạo, sắn, ngô đặt

lên giọt nước, dùng kim mũi mác nghiền nhẹ và dàn đều

1 Không lấy được hình

ảnh của tiêu bản

Do sử dụng kính hiển vi chưa đúng

Cẩn thận, chính xác

MÔ THỰC VẬT

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu

- Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bình thường

- Kiểm tra vị trí nơi làm việc: đảm bảo các thiết bị, dụng cụ đặt đúng vị trí dễ thao tác, an toàn, vệ sinh

2 Quy trình tiến hành:

2.1 Làm tiêu bản tế bào vảy hành, cà chua

BẢNG 2.1 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM TIÊU BẢN TẾ BÀO VẨY HÀNH

phải đạt

1 Chuẩn bị: + 5 Kính hiển vi, 30 cái lam kính, 30 cái lamen, 30

cái kim mũi mác, bông thấm, nước cất

2.4 Cố định tiêu bản trên mâm kính Đúng cách

2.6 Vẽ cấu tạo tế bào vảy hành, cà chua vào vở Đúng, đẹp

2 2 Làm tiêu bản tế bào cà chua

BẢNG 2.3 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM TIÊU BẢN TẾ BÀO CÀ CHUA

phải đạt

1 Chuẩn bị: + 5 Kính hiển vi, 30 cái lam kính, 30 cái lamen, 30

cái kim mũi mác, bông thấm, nước cất

2.5 Cố định tiêu bản trên mâm kính Đúng cách

2.7 Vẽ cấu tạo tế bào cà chua vào vở Đúng, đẹp

2.3 Làm tiêu bản thân cây bạc hà và lá cây trúc đào, quan sát các vùng mô:

Mô che chở, mô mềm, mô nâng đỡ, mô dẫn và mô tiết

(Bằng cách cắt trực tiếp và lên tiêu bản theo phương pháp giọt ép, không tẩy và nhuộm)

BẢNG 2.3 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM TIÊU BẢN THÂN BẠC HÀ VÀ

LÁ TRÚC ĐÀO

thành đạt

1 Chuẩn bị: + 5 Kính hiển vi, 30 cái lam kính, 30 cái lamen, 30

cái kim mũi mác, bông thấm, nước cất

+ Thân cây bạc hà, lá trúc đào

Đầy đủ

2 Cách tiến hành

2.1 Dùng dao lam cắt ngang phần thân cây bạc hà, lá trúc đào Đúng cách 2.2 Đặt mẫu tiêu bản phẳng lên lam kính Đúng cách 2.3 Nhỏ một đến hai giọt nước cất lên trên tiêu bản Đúng

2.5 Cố định tiêu bản trên mâm kính Đúng cách

2.7 Quan sát, chỉ được các vùng mô: Mô che chở, mô mềm, mô Đúng

nâng đỡ, mô dẫn và mô tiết

2.8 Vẽ hình ảnh của: Mô che chở, mô mềm, mô nâng đỡ, mô dẫn

1 Không lấy được hình

ảnh của tiêu bản

Do sử dụng kính hiển vi chưa đúng

Cẩn thận, chính xác

2 - Hình ảnh trên vi

trường khó quan sát

Do cắt lớp tiêu bản quá dày

RỄ CÂY

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:

Về kiến thức:

1.Trình bày quy trình nhận dạng các phần của rễ cây và các loại rễ cây

2.Trình bày được quy trình làm tiêu bản vi phẫu rễ cây

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu

- Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bình thường

- Kiểm tra vị trí nơi làm việc: đảm bảo các thiết bị, dụng cụ đặt đúng vị trí dễ thao tác, an toàn, vệ sinh

lang, trầu không, tầm gửi, phong lan

3.2 Phân loại các loại rễ cây

3.3 Nhận dạng tưng loại rễ, vẽ vào vở thực hành Đúng đẹp

3.4 Sắp xếp dụng cụ, vệ sinh nơi thự hành Đúng yêu cầu

2.2 Làm tiêu bản rễ cây mạch môn và rễ cây đinh lăng

BẢNG 2.2 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM TIÊU BẢN RỄ CÂY

đạt

1 Chuẩn bị: - Kính hiển vi, lamen, phiến kính, kim mũi mác,

dao lam, thuốc tẩy CloraminB 5%, DD xanh methylen 1%,

DD đỏ son phèn và mặt kính đồng hồ

- Rễ Mạch môn, rễ Đinh lăng

Đúng, đủ

2 Tiến hành

2.1 Cắt tiêu bản bằng lưỡi dao lam, mỗi loại chọn 5 lát mỏng Mỏng,đầy đủ

2.2 Tẩy lát cắt(Tiêu bản) bằng 1ml DD CloraminB 5% đủ 15

phút

Trắng, sạch

2.3 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Đúng kỹ thuật

2.4 Nhuộm tiêu bản bằng 0,5ml DD xanh methylen 1% đúng

1-5 giây

Đúng kỹ thuật

2.5 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Không phai màu

xanh 2.6 Nhuộm tiêu bản bằng 0,5ml DD đỏ son phèn đủ 15 phút Đúng kỹ thuật

2.7 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Không phai màu

hồng

2.9 Đặt tiêu bản lên mâm kính, soi ở vật kính 10, quan sát Xác định đúng các

phần của tiêu bản 2.10 Vẽ sơ đồ cấu tạo tổng quát rễ cây mạch môn đông, Đinh Vẽ đúng và đẹp

Ghi chú

1 Không lấy được hình ảnh

của tiêu bản

Do sử dụng kính hiển vi chưa đúng

Cẩn thận, chính xác

2 - Hình ảnh trên vi trường

khó quan sát

Do cắt lớp tiêu bản quá dày

THÂN CÂY

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:

Về kiến thức:

1 Trình bày được quy trình nhận dạng các loại thân và các phần của thân cây

2 Trình bày được các bước làm tiêu bản thân cây

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu

- Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bình thường

- Kiểm tra vị trí nơi làm việc: đảm bảo các thiết bị, dụng cụ đặt đúng vị trí dễ thao tác, an toàn, vệ sinh

2 Quy trình tiến hành:

2.1 Nhận dạng các phần của thân cây và các loại thân cây

BẢNG 2.1 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH NHẬN DẠNG CÁC PHẦN VÀ CÁC

LOẠI THÂN CÂY

đạt

1 Chuẩn bị: cây lúa, mía, ngô, cây nhản nhỏ, cây xoan nhỏ,

cây cau, cây dừa, cây rau má, cây sài đất, cây mồng tơi,

cây mơ lông, cây su hào, khoai tây, thân cây gừng, cây

riềng, cây hành, cây tỏi ta …

+ Chồi bên

+Cành

+ Bành gốc

Vẽ hình dạng các loại thân vào trong vở thực hành Đúng, đẹp

Ghi chú từng phần của thân cây vào hình vẽ Đúng

3 Nhận dạng các loại thân cây

 Thân trên không

- Thân đứng

+ Thân gỗ + Thân cột + Thân rạ

2.2 Làm tiêu bản thân cây Thiên môn đông và Bạc hà nam

BẢNG 2.2 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM TIÊU BẢN THÂN CÂY

đạt

1 Chuẩn bị: - Kính hiển vi, lamen, phiến kính, kim mũi mác,

dao lam, thuốc tẩy CloraminB 5%, DD xanh methylen 1%,

DD đỏ son phèn và mặt kính đồng hồ

- Thân cây Thiên môn đông, cây bạc hà nam

Đúng, đủ

2 Tiến hành

2.1 Cắt tiêu bản bằng lưỡi dao lam, mỗi loại chọn 5 lát mỏng Mỏng,đầy đủ

2.2 Tẩy lát cắt(Tiêu bản) bằng 1ml DD CloraminB 5% đủ 15

phút

Trắng, sạch

2.3 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Đúng kỹ thuật

2.4 Nhuộm tiêu bản bằng 0,5ml DD xanh methylen 1% đúng

1-5 giây

Đúng kỹ thuật

2.5 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Không phai màu

xanh 2.6 Nhuộm tiêu bản bằng 0,5ml DD đỏ son phèn đủ 15 phút Đúng kỹ thuật

2.7 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Không phai màu

hồng

2.9 Đặt tiêu bản lên mâm kính, soi ở vật kính 10, quan sát Xác định đúng các

phần của tiêu bản 2.10 Vẽ sơ đồ cấu tạo tổng quát thân cây Thiên môn đông, cây

Ghi chú

1 Không lấy được hình ảnh

của tiêu bản

Do sử dụng kính hiển vi chưa đúng

Cẩn thận, chính xác

2 - Hình ảnh trên vi trường

khó quan sát

Do cắt lớp tiêu bản quá dày

LÁ CÂY

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu

- Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bình thường

- Kiểm tra vị trí nơi làm việc: đảm bảo các thiết bị, dụng cụ đặt đúng vị trí dễ thao tác, an toàn, vệ sinh

2 Quy trình tiến hành:

2.1 Nhận thức lá cây dựa vào đặc điểm hình thái

BẢNG 2.1 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH NHẬN THỨC LÁ CÂY DỰA VÀO

ĐẶC ĐIỂM HÌNH THÁI

đạt

1 + Chuẩn bị cành nhỏ có mang lá cây tương đối điển hình

như: cành Trúc đào, Lúa, Ngô, Hoa hồng, Ổi, Mã đề, Keo

giậu, Sắn dây, Nhãn, Long não, Sài đất, Kim ngân, cây Gai,

Vông nem, cây Đu đủ, cây Sen, cây Bình vôi, cây Rau diếp,

cây Đinh lăng, cây Nghệ, cây Táo, cây Tía tô, lá bàng, cây

thì là, cây sả, cây Mạch môn, cây rau muống, cây rau má,

cây trầu không, cây bạch đàn, cây hoa la dơn, cây mã đề,

cây trạng nguyên, cây ích mẫu, cây ngãi, cây Ngũ gia bì

chân chim, cây Muống biển, cây Cà độc dược, cây Núc nác,

cây Sương rồng, cây Mơ lông, cây Gấc, cây Cà phê

Đầy đủ

- Lá hình bầu dục : Cây Táo

- Lá hình trứng có phần rộng của phiến về phía cuống : Cây

Tía tô

- Lá hình trứng có phần rộng của phiến về phía ngọn : Cây

Bàng

- Lá hình mũi mác : Cây Trúc đào

- Lá hình dải có phiến lá hẹp và dài : Cây Sả, cây Mạch

- Lá hình tim : Cây Trầu không

- Lá hình lưỡi liềm : Cây Bạch đàn

- Lá hình quạt : Cây Cọ

- Lá hình gươm : Cây hoa La – dơn

- Lá hình thìa : Cây Mã đề

- Lá hình tam giác : Cây Giang quy bản

- Lá hình nhiều cạnh : Cây bát giác liên

+ Mép phiến lá:

- Lá nguyên mép phiến lá không bị khía : Cây Thông thiên

- Lá khía răng cưa, mép lá như răng lưỡi cưa : Răng nhọn

như cây Bạc hà, răng tròn như cây Rau má

- Lá thùy, vết khía sâu < ¼ phiến lá : Lá thùy lông chim

(cây Trạng nguyên) và lá thùy chân vịt (cây Bông)

- Lá chẻ, vết khía sâu = ¼ phiến lá : Lá chẻ lông chim

( Ích mẫu) và lá chẻ chân vịt ( cây San hô)

- Lá chìa, vết khía >¼ phiến lá : Lá chìa lông chim ( cây

Đúng

Ngải cứu ) và lá chìa chân vịt ( cây Sắn )

- Lá xẻ, vết khía vào tận gân lá : Lá xẻ lông chim ( cây Thìa

là ) và lá xẻ chân vịt

+ Ngọn phiến lá:

- Lá có đầu nhọn : Cây Dâm bụt

- Lá có đầu tù và : Cây Táo

- Lá có đầu lõm : Lá cây Muống biển

- Lá có mũi nhọn dài

+ Gốc lá

- Lá có gốc nhọn : Cây Cúc tần

- Lá có gốc tròn : Cây Đa

- Lá có hình mũi tên : Cây Chóc

- Lá có gốc lệch một bên : Cây Cà độc dược

- Lá có gốc hình tim : Cây Trầu không

+ Gân phiến lá:

- Lá một gân : cây Thông, Sa mu

-Gân song song : Đặc trưng các cây họ Hành như cây Hành,

cây Hẹ

-Gân hình lông chim : Lá cây Trúc đào, cây Đại

-Gân lá hình chân vịt : Cây Đu đủ, cây Sắn

-Gân lá tỏa tròn : Cây Sen, cây Bình vôi

Ngoài ra còn có gân lá hình cung, hình mang, hình quạt

- Lá ăn thịt biến đổi để thích nghi với điều kiện bắt mồi như

cây Rong ly…

Chính xác

- Lá mọc so le : Mỗi mấu mang một phiến lá (Cây Mơ, cây

Gấc)

- Lá mọc đối : Mỗi mấu mang hai lá đối nhau (Cây Kim

ngân, cây Cà phê) Lá mọc đối vuong góc với nhau gọi lá lá

BẢNG 2.2 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM VI PHẪU LÁ CÂY

đạt

1 Chuẩn bị: - 5 Kính hiển vi, 30 cái lam kính, 30 cái lamen,

30 cái kim mũi mác, bông thấm, nước cất, 10 con dao lam,

30ml thuốc tẩy CloraminB 5%, 15ml DD xanh methylen

1%, 15ml DD đỏ son phèn và mặt kính đồng hồ

- Lá bèo tây, lá trúc đào

Đúng, đầy đủ

2 Tiến hành

2.1 Cắt tiêu bản bằng lưỡi dao lam, mỗi loại chọn 5 lát mỏng Mỏng,đầy đủ

2.2 Tẩy lát cắt(Tiêu bản) bằng 1ml DD CloraminB 5% đủ 15

phút

Trắng, sạch

2.3 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Đúng kỹ thuật

2.4 Nhuộm tiêu bản bằng 0,5ml DD xanh methylen 1% đúng

1-5 giây

Đúng kỹ thuật

2.5 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Không phai màu

xanh 2.6 Nhuộm tiêu bản bằng 0,5ml DD đỏ son phèn đủ 15 phút Đúng kỹ thuật

2.7 Rửa sạch tiêu bản bằng nước cất, 3-4 lần Không phai màu

hồng 2.7 Đặt tiêu bản lên mâm kính, soi ở vật kính 10, quan sát Xác định đúng các

phần của tiêu bản 2.8 Vẽ sơ đồ cấu tạo tổng quát, chi tiết lá bèo tây, lá trúc đào

vào vở

Vẽ đúng và đẹp

3 Vệ sinh dụng cụ, sắp xếp phòng thực hành Gọn gàng sạch sẽ

Ghi chú

1 Không lấy được hình ảnh

của tiêu bản

Do sử dụng kính hiển vi chưa đúng

Cẩn thận, chính xác

2 - Hình ảnh trên vi trường

khó quan sát

Do cắt lớp tiêu bản quá dày

HOA

MỤC TIÊU CỦA BÀI:

Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:

- Kiểm tra vật tư: vật tư phải đầy đủ, đúng chủng loại theo yêu cầu

- Kiểm tra tình trạng dụng cụ: đầy đủ, đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra tình trạng thiết bị: các thiết bị làm việc bình thường

- Kiểm tra vị trí nơi làm việc: đảm bảo các thiết bị, dụng cụ đặt đúng vị trí dễ thao tác, an toàn, vệ sinh

2 Quy trình tiến hành:

2.1 Nhận dạng các phần của hoa

BẢNG 2.1 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH NHẬN THỨC CÁC PHẦN CỦA HOA

đạt

1 Chuẩn bị: - Hoa cúc, hoa hồng, hoa cẩm chướng, hoa cà,

hoa dâm bụt, hoa sen, hoa giấy

- Kính lúp, kim mũi mác, dao lam và các đồ dùng học

tập

Đúng, đầy đủ

2 Tiến hành

2.1 Phân loại các loại hoa theo cuống hoa, đế hoa, lá bắc, đài

hoa, tràng hoa, bộ nhị và bộ nhụy

- Các phần phụ: + Cuống hoa

+ Lá bắc + Đế hoa

2.2 Nhận dạng các loại hoa tự

BẢNG 2.2 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH NHẬN THỨC CÁC LOẠI HOA TỰ

đạt

2.1 Chuẩn bị: hoa mã tiền, hoa cây dâu tằm, hoa rau má, hoa

cây vòi voi, hoa dơn đỏ, hoa cây thầu dầu, Hoa cau

Đầy đủ

2.2 Tiến hành

2.2.2 Nhận dạng cách sắp xếp của từng hoa trên cành

- Hoa đơn độc

- Hoa cụm

+ Chùm + Bông + Ngù + Tán + Đầu + Xim một ngả + Xim 2 ngả + Xim nhiều ngả + Xim co

Chính xác

2.2.3 Vẽ một số cụm hoa điểm hình vào vở Đúng, đẹp

2.2.4 Ghi chú từng loại hoa theo hình vẽ Đúng

2.3 Phân tích hoa thức vẽ hoa đồ của hoa Huệ

BẢNG 2.3 TRÌNH TỰ TIẾN HÀNH LÀM VI PHẪU LÁ CÂY

Vẽ một bông hoa Huệ nguyên vẹn Đẹp

Cắt theo chiều dọc một bông hoa Huệ Đúng

Vẽ một nửa bông hoa Huệ đã cắt Đẹp

2.2 Mô tả các phần của hoa Huệ, ghi đặc điểm từng phần của

hoa vào vở

Chính xác

2.4 Vẽ hoa Đồ của hoa Huệ, chú giải từng phần theo hình vẽ Đúng

Ghi chú

1 Không vẽ được hình ảnh

của bông hoa Huệ

- Chưa khéo léo Cẩn thận, chính

xác

2

- Viết sai hoa thức - Do chưa nắm được ký

hiệu tóm tắt hoa thức của hoa

Cẩn thận tỉ mỉ

3 - Vẽ hoa đồ còn chưa

đúng hình dạng

- Do chưa nắm được ký hiệu của hoa đồ

Cẩn thận, chính xác