Sự phát triển giai đoạn phôi và hậu phôi ở Chim Aves Sự phát triển phôi Phần trung tâm của đĩa phôi lồi lên làm thành vùng trong, cạnh sau lõm vào hình thành bờ và kéo dài ra phía sau
Trang 1Sự phát triển giai đoạn phôi và hậu
phôi ở Chim (Aves)
Sự phát triển phôi
Phần trung tâm của đĩa phôi lồi lên làm thành vùng trong, cạnh sau lõm vào hình thành bờ và kéo dài ra phía sau hình thành dải nguyên thủy Nơi này sẽ hình thành trung bì Trước dải nguyên thủy là nút Hensen, ứng với phôi khẩu Phần ngoài của đĩa phôi dày và kém trong nên gọi là vùng đục
Trang 2Sự phôi vị hóa ở chim (theo Raven)
(a) Hình thành lớp trên ở đĩa phôi (b) Phân chia thành ngoại bì và nội
bì; (c) Hình thành trung bì
1 Đĩa phôi; 2 Khối nõan hoàng; 3 Ngoại bì; 4 Xoang phôi; 5 Nội bì; 6
Rãnh nguyên thủy; 7 Trung bì
Trang 3Sau đó đĩa phôi phát triển rộng ra, bao lấy lòng đỏ, hình thành phôi
ở phía trước dải nguyên thủy Phía trước nút Hensen hình thành mấu đầu, đây là nơi hình thành dây sống, tấm thần kinh rồi ống thần kinh từ ngoại
bì Trung bì hình thành hình thành các túi somit ở hai bên Phía trước ống thần kinh hình thành não bộ, dần dần nổi lên mặt đĩa phôi Xung quanh đĩa phôi có vùng mạch là vùng có nhiều mạch máu để nuôi phôi Tiếp theo quanh phôi hình thành màng ối và túi niệu
Giai đoạn tiếp theo là quá trình phân đốt của phôi
Trang 4Sự hình thành đốt thân ở phôi gà
(theo Raven)
1 đầu; 2 Thân; 3 Khối noãn hoàng
Ở giai đoạn sơ khai phôi chim có đầu
to, não bộ và mắt lớn, hai bên cổ có 5 đôi khe mang, có 2 đôi mấu cánh, chân dài Sau đó khe mang lấp kín, hình thành mỏ, cổ kéo dài, chi phát triển thêm ngón, đuôi ngắn lại, khối lòng đỏ và lòng trắng co ngắn, túi niệu phát triển mạnh Đồng thời có quá trình hình thành tuần hoàn của
Trang 5phôi Sau đó chim mổ thủng vỏ trứng
để chui ra ngoài
Sự phát triển hậu phôi
Sự phát triển sau khi sinh nở có khác biệt rất lớn giữa các loài chim và được gọi là sự phát triển hậu phôi Một số loài có thể hoàn toàn tự kiếm ăn khi mới được sinh ra và không cần sự chăm sóc của bố mẹ Gà con có thể đi lại và tự kiếm ăn ngay sau khi sinh nhưng vẫn cần sự chăm sóc một ít Một số khác còn tiếp tục phát triển sau khi sinh và phụ thuộc hoàn toàn vào bố mẹ Thời kỳ phát triển hậu phôi thường có quan hệ với lượng noãn hoàng trong trứng Ở các loài chim, loài nào có thời kỳ ấp trứng ngắn thì chim non thường yếu, chưa phát triển đầy đủ Ngược lại, loài nào
Trang 6có thời kỳ ấp trứng dài thì chim non thường mạnh và phát triển đầy đủ
Hoàng Vân