Bài 38 các đặc trưng cơ bản của quần thể

Kích thước tối thiểu và kích thước tối đa Nếu số lượng cá thể xuống dưới mức tối thiểu → QT suy giảm, diệt vong, Do: - Sự hỗ trợ nhau giảm - Khả năng sinh sản giảm - Sự giao phối gần

Trang 2

Voi rừng nhiệt đới: khoảng 25 cá thể Gà rừng: khoảng 200 cá thể

Trang 3

CÁC ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA QUẦN THỂ

V Kích thước của quần thể sinh vật

Hãy nghiên cứu SGK hoàn thành sơ đồ sau:

Kích thước quần thể có những đặc điểm gì?

Yếu tố nào làm thay đổi kích thước quần thể?

Trang 4

nhất có thể đạt được phù hợp với nguồn sống của môi trường.

nhất phải có để quần thể tồn tại.

 Là số lượng cá thể (hoặc khối lượng hay năng lượng tích luỹ trong các cá thể) phân

bố trong khoảng không gian của quần thể.

 Yếu tố tăng: tỷ lệ sinh sản, tỷ lệ nhập cư.

 Yếu tố giảm: tỷ lệ tử, tỷ lệ xuất cư.

V Kích thước của quần thể

Trang 5

1 Kích thước tối thiểu và kích thước tối đa

Nếu số lượng cá thể xuống dưới mức

tối thiểu → QT suy giảm, diệt vong,

Do:

- Sự hỗ trợ nhau giảm

- Khả năng sinh sản giảm

- Sự giao phối gần thường xảy ra

Nếu kích thước quần thể giảm xuống dưới mức tối thiểu thì điều gì sẽ xảy ra?

Trang 6

Ví dụ 1: Đàn Tê Giác một sừng ở rừng Nam Cát Tiên (ở tỉnh Đồng Nai) hiện tại còn một quần thể chỉ 7  8 cá thể

Trang 7

1 Kích thước tối thiểu và kích thước tối đa

Nếu số lượng cá thể vượt mức tối

đa → di cư, mức tử vong cao

Do:

+ Sự cạnh tranh

+ ô nhiễm môi trường, bệnh tật tăng

Nếu kích thước quần thể tăng quá mức tối đa thì điều gì

sẽ xảy ra?

Trang 8

2 Các nhân tố ảnh hưởng tới kích thước của quần thể sinh vật

Xuất cư

Tử vong GIẢM

TĂNG

Trang 9

2 Các nhân tố ảnh hưởng tới kích thước của quần thể sinh vật

Kích thước của quần thể thay

đổi bởi các nhân tố:

- Mức độ sinh sản

- Mức độ tử vong

- Nhập cư và xuất cư

Hệ số tăng trưởng của quần

thể:

r = b – d + i – e

r : hệ số tăng trưởng (chỉ số gia tăng cá thể) của quần thể

Trang 10

Nhân tố Khái niệm

Phụ thuộc: đặc điểm sinh sản, điều kiện sống

Là số lượng cá thể của quần thể bị chết trong một đơn vị thời gian.

Phụ thuộc: tuổi thọ trung bình, điều kiện sống

Là một số cá thể của quần thể khác chuyển tới sống trong quần thể.

Là hiện tượng một số cá thể rời bỏ quần thể đang sống đến sinh sống ở nơi khác.

Nguồn sống cạn kiệt → mức xuất cư tăngCÁC ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA QUẦN THỂ

Trang 11

VI Sự tăng trưởng của quần thể sinh vật

1 Sự tăng trưởng của quần thể sinh vật

Quan sát tranh vẽ hình 38.3 cho biết sự tăng trưởng của quần thể sinh vật trong điều kiện môi trường khác nhau?

a Trong điều kiện môi trường

không bị giới hạn:

Điều kiện sống thuận lợi →

tiềm năng của cá thể cao

→ quần thể tăng trưởng theo

tiềm năng sinh học (dạng chữ J)

Trang 12

Hình 38.3 - Đường cong tăng trưởng của quần thể sinh vật

b Quần thể trong điều kiện

môi trường bị giới hạn:

điều kiện sống không thuận

lợi

-khả năng sinh sản thấp, di cư

theo mùa

→tăng trưởng của quần thể

giảm theo đường cong thực tế

(dạng chữ S)

Trang 13

- Sức sinh sản của quần thể thường không ổn định luôn thay đổi và phụ thuộc vào điều kiện hạn chế của môi trường.

- Điều kiện ngoại cảnh không phải lúc nào cũng thuận lợi cho quần thể (thức ăn, nơi ở, dịch bệnh )

Hãy giải thích tại sao số lượng cá thể của quần thể sinh vật luôn thay đổi và nhiều quần thể sinh vật không tăng trưởng theo tiềm năng sinh học?

Trang 14

2 Sự tăng trưởng của quần thể người

Quan sát hình H38.4 Hãy cho biết tốc độ tăng trưởng dân

số thế giới qua các thời kì như thế nào?

Dân số thế giới tăng trưởng

liên tục trong suốt quá trình

phát triển lịch sử

Dân số tăng mạnh nhất ở

thời kì hiện đại

Trang 15

 Hãy giải thích sự gia tăng dân số lại mạnh nhất trong 200 năm gần đây?

Nguyên nhân:

-Do sản xuất phát triển, đời

sống được cải thiện

-Tuổi thọ trung bình tăng, tỉ

lệ tử vong giảm

Trang 16

Theo nguồn: Tổng cục dân

số kế hoạch hóa gia đình.

-Dân số thế giới năm 2000: 6 tỷ

950.346 người so với năm

2017, tỷ lệ gia tăng 1,03%/ năm

Sự gia tăng dân số quá cao gây ra những hậu quả gì?

Trang 17

số:

-chất lượng cuộc sống giảm

-Tình trạng đói nghèo gia tăng, chế

độ nuôi dưỡng và giáo dục thấp

kém

-Gây nên ô nhiễm môi trường

-Xuất hiện nhiều tệ nạn xã hội…

Trang 19

Biện pháp hạn chế sự gia tăng dân số

- Thực hiện kế hoạch hoá gia đình

- Phân bố dân cư hợp lý

- Tuyên truyền giáo dục về dân số

Để hạn chế hậu quả của gia tăng dân số, chúng ta cần

có những biện pháp gì?

Trang 20

Tuổi thọ trung bình tăng, tỉ lệ

tử vong giảm.

Sản xuất phát triển, đời sống được cải thiện.

Trang 21

Trong các hậu quả sau đây:

I Ô nhiễm môi trường, tài nguyên cạn kiệt

II Thiếu nơi ở, thiếu hụt lương thực thực phẩm.

III Sản xuất lương thực không an toàn.

IV Chất lượng cuộc sống, gia đình giảm sút.

Trang 22

Theo các em việc tăng dân số quá nhanh có thể dẫn đến những vấn đề nào trong các vấn đề sau:

a)Thất nghiệp.

b) Thiếu nhà ở.

c) Thiếu điều kiện học tập

d) Tài nguyên nhanh cạn kiệt

e) Nghèo khổ, vất vả.

f ) Phát triển kinh tế nhanh

g) Tai nạn giao thông tăng.

h) Tìm kiếm việc làm dễ.

Định dạng
Số trang	22
Dung lượng	3,76 MB