CHUYÊN ĐỀ:RÈN KĨ NĂNG ĐỌC HIỆU QUẢ CHO HỌC SINH KHỐI 2 –3 QUA PHÂN MÔN TẬP ĐỌC - NĂM HỌC 2019 – 2020

PHẦN II: NỘI DUNG CỦA CHUYấN ĐỀ I, Cỏc phương phỏp đặc trưng để dạy tập đọc lớp 2 + 3 Căn cứ theo yờu cầu cần đạt của tiết học, giỏo viờn phải lựa chọn phương phỏp dạy học linh hoạt, ph

CHUYấN ĐỀ 1

RẩN KĨ NĂNG ĐỌC HIỆU QUẢ CHO HỌC SINH KHỐI 2 – 3

QUA PHÂN MễN TẬP ĐỌC - NĂM HỌC 2019 – 2020

PHẦN I LÍ DO CHỌN CHUYấN ĐỀ:

I Mục tiêu

Tiếng Việt là mụn học cú tầm quan trọng đặc biệt trong Chương trỡnh giỏo dục phổ thụng núi chung, bậc tiểu học núi riờng Đõy là mụn học cụng cụ với nhiệm vụ cung cấp cho học sinh những kiến thức cơ bản về tiếng mẹ đẻ, rốn cho cỏc em kĩ năng sử dụng Tiếng Việt trong nghe, núi, đọc, viết Trong đú, phõn mụn Tập đọc là một phõn mụn quan trọng gúp phần hỡnh thành kĩ năng đọc cho học sinh, một trong bốn kĩ năng cơ bản mà học sinh tiểu học cần đạt tới

Khi học sinh đọc tốt thỡ cỏc em mới cú thể chiếm lĩnh được kiến thức mụn Tiếng Việt núi riờng, cỏc mụn học cấp tiểu học núi chung một cỏch chắc chắn, làm cơ sở

để cỏc em học cấp học kế tiếp Bờn cạnh đú, phõn mụn Tập đọc cũn giỳp cho học sinh khụng chỉ đọc đỳng mà cũn hiểu đỳng nội dung từng bài đọc, thớch đọc.Từ đú học sinh trau dồi được vốn ngụn ngữ trong giao tiếp và học tập Học sinh đọc tốt sẽ giỳp cỏc em hiểu biết rộng hơn, sõu hơn, suy nghĩ một cỏch lụgic hơn, cỏc em dễ dàng tiếp thu được cỏi hay, cỏi đẹp của Tiếng Việt Hướng tới cỏc em lũng yờu cỏi thiện, gúp phần hỡnh thành nhõn cỏch học sinh

II Yờu cầu về kiến thức kĩ năng học sinh cần đạt được sau khi học phõn mụn Tập đọc:

- Đọc rừ ràng, rành mạch Đọc đúng tốc độ khụng đọc lớ nhớ, giọng quỏ nhỏ, khụng dừng lõu quỏ để đỏnh vần, biết nghỉ hơi ở dấu chấm, dấu phẩy, chỗ cần tỏch ý

- Biết đọc liền cỏc tiếng trong từ ghộp, từ lỏy hoặc cụm từ cố định

- Biết đọc đỳng giọng cõu kể, cõu hỏi, cõu cảm biết phõn biệt lời dẫn chuyện với lời đối thoại

- Cảm thụ bài đọc đối với học sinh lớp 2,3 khụng yờu cầu khai thỏc sõu, kĩ bài văn bài thơ mà học sinh chỉ cần nắm được ý để trả lời cỏc cõu hỏi

III Thực trạng

1 Về phía giáo viên :

- Giỏo viờn cố gắng tỡm tũi nghiờn cứu để giảng dạy phõn mụn tập đọc nhưng chất

lượng chưa cao Thực tế nhiều giáo viên còn xác định với học sinh lớp 2,3 chỉ cần

đọc đúng tiếng, từ là đợc Trong mỗi tiết học giáo viên có hướng dẫn học sinh đọc diễn cảm nhưng chỉ lướt qua, thường khụng cú tranh để giới thiệu bài, thời gian rốn đọc diễn cảm cho học sinh cũn ớt

- Đôi khi giáo viên chưa thực sự quan tâm đến việc đọc mẫu của mình, chưa khơi gợi đựơc niềm đam mê, phấn khởi, ham thích đọc bài cho học sinh

- Mặc dù đã cố gắng rèn luyện nhng đôi khi giáo viên nói, phát âm còn ngọng giữa các phụ âm đặc biệt là những tiếng, từ có phụ âm đầu là l/n

2 Về phía học sinh :

- Trong giờ học các em chưa thực sự say mê luyện đọc, đọc còn mang tính chất ép buộc Với HS TB – Y thì đọc còn chậm, vừa đọc vừa đánh vần, đọc còn sai nhiều tiếng từ, đọc bé, nhát gừng dẫn tới chưa đảm bảo tốc độ Với học sinh khá - giỏi do các em đã đọc đúng từ ngữ thì lại đọc nhanh quá

- Kĩ năng đọc đỳng, hay của học sinh còn yếu Học sinh đọc bài một cỏch thụ động, chỉ cú những học sinh khỏ, giỏi mới cố gắng đọc cho hay song vẫn chưa đạt yờu cầu

Khi đọc một số văn bản cỏc em khụng ngắt, nghỉ hơi đỳng chỗ nờn cỏc em khụng nắm được điều gỡ là cốt yếu trong văn bản

- Học sinh còn đọc ngọng nhiều nhất là các tiếng, từ có phụ âm đầu l/n

3 Nguyên nhân.

Để cú biện phỏp giỳp học sinh đọc đạt được yờu cầu cơ bản về kiến thức, kĩ năng đọc theo yờu cầu của chuẩn và phỏt huy khả năng đọc tốt của học sinh, chỳng

ta cần nắm bắt được những nguyờn nhõn dẫn đến thực trạng trờn

a Đối với giỏo viờn:

- Tất cả giỏo viờn đều coi trọng giờ tập đọc Phần lớn giỏo viờn đều chỳ ý sửa lỗi

phỏt õm cho học sinh song do thời gian bị hạn chế nờn việc sửa lỗi cho học sinh thực hiện lướt qua chưa triệt để

- Do ngụn ngữ địa phương quen dựng , nhiều giỏo viờn bị ảnh hưởng mà bản thõn

chưa chỳ ý luyện sửa Cú thể chớnh giỏo viờn phỏt õm khụng chuẩn trong quỏ trỡnh núi, đọc, giảng bài cho học sinh vụ tỡnh ảnh hưởng đến cỏc em

- Giỏo viờn chưa đi sõu chưa tỡm cỏch sửa phỏt õm sai, đọc sai, luyện kĩ năng đọc

cho học sinh một cỏch hữu hiệu

2 Đối với học sinh:

- Một số em ý thức chưa tốt, chưa chăm luyện đọc.

- Học sinh nếu khụng được chỳ ý sẽ bị ảnh hưởng của ngụn ngữ địa phương, từ

người lớn, học sinh đọc, núi, viết sai nhiều lần thành thúi quen khú sửa

- Cú những em do bộ mỏy phỏt õm chưa hoàn chỉnh nờn cỏc em phỏt õm cũn sai,

ngọng

3 Đối với gia đỡnh:

- Một số gia đỡnh chưa thực sự quan tõm đến việc học tập, rốn luyện cỏch đọc của

cỏc em

- Gia đỡnh chưa biết cỏch hướng dẫn, dạy cỏc em ý thức và phương phỏp học tập, rốn

luyện

- Bản thõn những người xung quanh cỏc em thiếu kiến thức, thường xuyờn đọc núi

sai làm ảnh hưởng đến cỏc em

Nắm bắt được những thực trạng và nguyờn nhõn trờn giỏo viờn trong tổ đó thảo

luận đưa ra một số biện phỏp nhằm “Rốn kĩ năng đọc hiệu quả cho học sinh khối

2 – 3 qua phõn mụn Tập đọc”

PHẦN II: NỘI DUNG CỦA CHUYấN ĐỀ

I, Cỏc phương phỏp đặc trưng để dạy tập đọc lớp 2 + 3

Căn cứ theo yờu cầu cần đạt của tiết học, giỏo viờn phải lựa chọn phương phỏp dạy học linh hoạt, phự hợp với từng đối tượng học sinh nhằm đảm bảo yờu cầu phỏt triển năng lực cỏ nhõn và đạt được hiệu quả thiết thực sau mỗi tiết dạy Để phỏt huy những ưu điểm trong tiết Tập đọc, giỏo viờn cần lựa chọn cỏc phương phỏp dạy học đặc trưng như:

1 Phương phỏp trực quan :

Giỏo viờn hướng dẫn học sinh quan sỏt cỏc tranh minh hoạ trong cỏc bài Tập đọc giỳp cỏc em hiểu thờm một số chi tiết, tỡnh huống và nhõn vật trong bài

2 Phương phỏp cụ thể hoỏ sản phẩm của học sinh :

Giáo viên chú ý đến từng học sinh, tôn trọng những phát hiện và ý kiến riêng của từng em, thận trọng khi đánh giá học sinh, tạo điều kiện để học sinh tự phát hiện và sửa chữa lỗi diễn đạt

3 Phương pháp thực hành giao tiếp :

Giáo viên tổ chức các hoạt động trong giờ học sao cho mỗi học sinh trong lớp đều được đọc ( đọc thành tiếng, đọc thầm, đọc đồng thanh, đọc cá nhân, đọc theo nhóm ), được trao đổi ý kiến riêng của mình với thầy cô, bạn bè

4 Phương pháp cùng tham gia :

Phương pháp này giáo viên tổ chức cho học sinh cùng cộng tác thực hiện các nhiệm vụ học tập, cùng tham gia các trò chơi luyện đọc nhằm hình thành kiến thức, rèn luyện kĩ năng và phát triển khả năng làm việc với cộng đồng Các hình thức phổ biến để thực hiện phương pháp cùng tham gia là luyện đọc và trao đổi theo nhóm , đóng vai , thi đua

* Ngoài các phương pháp dạy học đặc trưng nêu trên thì phân môn Tập đọc có thể

sử dụng các kĩ thuật dạy học như: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi, kĩ thuật động não, kĩ thuật “ đọc hợp tác’’

II Một số biện pháp giúp dạy tốt phân môn Tập đọc khối lớp 2 -3

Để dạy tốt phân môn Tập đọc khối 2 – 3, giáo viên cần sử dụng tốt các biện pháp

sau

1 Thực hiện quy trình tiết Tập đọc một cách linh hoạt, sáng tạo.

Quy trình cơ bản của tiết Tập đọc lớp 2- 3:

1) Kiểm tra bài cũ: Cho học sinh đọc một đoạn theo yêu cầu của giáo viên ( hoặc một đoạn học sinh yêu thích) trong bài tập đọc, đọc thuộc lòng bài thơ hoặc kể lại nội dung câu chuyện đã học ở tiết trước; giáo viên có thể hỏi thêm nội dung đoạn, bài học sinh vừa đọc để củng cố kĩ năng đọc- hiểu

2) Bài mới:

a) Giới thiệu bài : Bằng lời hoặc bằng tranh (Giới thiệu trực tiếp hoặc gián tiếp).

Giáo viên chọn các biện pháp và hình thức dẫn dắt học sinh vào bài mới sao cho nhẹ nhàng, hấp dẫn nhưng không cầu kỳ, kéo dài thời gian, giúp hs có hứng thú học tập hơn Riêng bài tập đọc thuộc chủ điểm mới, giáo viên giới thiệu thêm cho học sinh biết vài nét chính về nội dung chủ điểm sắp học

b) Luyện đọc:

- Giáo viên đọc mẫu toàn bài

- Giáo viên hướng dẫn học sinh luyện đọc kết hợp giải nghĩa từ Hướng dẫn học sinh đọc từng câu: Giáo viên cho học sinh đọc nối tiếp câu lượt 1, sửa lỗi phát âm của học sinh, cho học sinh luyện đọc một số từ khó, dễ lẫn do phát âm địa phương) Giáo viên cho học sinh đọc nối tiếp câu lượt 2, tiếp tục sửa sai cho học sinh (nếu có) Hướng dẫn học sinh đọc từng đoạn: GV hoặc học sinh chia đoạn Cho học sinh đọc nối tiếp đoạn lần 1 Hướng dẫn học sinh đọc từng đoạn: hướng dẫn học sinh đọc câu khó (nếu có), kết hợp giải nghĩa một số từ Cho học sinh đọc nối tiếp đoạn lần 2 Học sinh luyện đọc từng đoạn trong nhóm Kiểm tra việc đọc trong nhóm của một số nhóm Học sinh đọc đồng thanh ( bài dạng văn xuôi)

c) Hướng dẫn học sinh tìm hiểu bài: Học sinh trả lời các câu hỏi do giáo viên hoặc bạn trong nhóm đặt ra dưới hình thức hoạt động cá nhân, thảo luận nhóm, lớp

d) Luyện đọc lại : lưu ý giọng đọc đoạn, bài, những câu cần chú ý; tổ chức cho học sinh thi đọc đoạn học sinh thích hoặc cả bài; đọc diễn cảm chưa phải là yêu cầu bắt buộc nhất là đối với học sinh lớp 2 nên tùy thuộc trình độ học sinh; hướng dẫn học thuộc lòng nếu sách giáo khoa yêu cầu

3) Củng cố, dặn dò, nhận xét: có thể lưu ý về nội dung bài, về cách đọc và cách học bài ở nhà của học sinh

2 Trau dồi kĩ năng đọc mẫu:

Bài đọc mẫu của giáo viên chính là kĩ năng đọc mà giáo viên hướng tới đích học sinh đạt được ( tuy nhiên không bắt buộc) Do đó, yêu cầu đọc mẫu của giáo viên phải đảm bảo chất lượng đọc chuẩn, đọc đúng, rõ ràng, rành mạch, trôi chảy, đọc đủ lớn, nhanh vừa phải và diễn cảm Muốn vậy thì giáo viên cần đọc đi đọc lại nhiều lần bài tập đọc, tìm hiểu kĩ nội dung cảm thụ sâu sắc nhất, tinh tế nhất của bài văn, bài thơ để tìm được giọng đọc đúng, đọc hay , đồng thời tìm ra câu (đoạn) mà học sinh có thể đọc hay bị vấp, chứ không đơn thuần tìm ra những từ khó, dễ lẫn

Khi đọc giáo viên đứng ở vị trí bao quát cả lớp, không nên đi lại trong khi đọc và thỉnh thoảng mắt phải dừng sách, nhìn lên học sinh nhưng không làm cho bài đọc bị gián đoạn Có như vậy thì bước đọc mẫu của giáo viên mới hấp dẫn được học sinh

3, Rèn kĩ năng lắng nghe cho học sinh

Trước khi đọc mẫu giáo viên cần tạo cho học sinh tâm thế nghe đọc, hứng thú nghe đọc và yêu cầu học sinh đọc thầm theo Giáo viên đọc mẫu- học sinh lắng nghe và phát hiện giọng đọc của cô ở từng đoạn, khổ thơ, bài văn như thế nào, cách ngắt nghỉ, cần nhấn ở từ nào để đọc ( bắt chước cách đọc của cô)

4 Quan tâm đến tư thế đọc của học sinh

Khi ngồi đọc học sinh phải có tư thế ngồi ngay ngắn, chú ý nghe bạn đọc theo dõi

vào bài trong sách giáo khoa, dùng tay trái đỡ nhẹ sách, tay phải để trên mặt sách thuận tiên cho việc chuyển sang trang khác một cách dễ dàng Khi đứng đọc trước lớp, học sinh phải đứng ngay ngắn tay cầm sách tương tự như khi ngồi đọc ( chú ý

khoảng cách giữa mắt và bài đọc 25 – 30 cm)

5,Chú trọng rèn kĩ năng đọc cho từng đối tượng học sinh ( Đây là biện pháp

được chú trọng nhất)

Yêu cầu, đặc trưng của phân môn này đối với các em là: đọc to, rõ ràng, rành mạch Đầu năm giáo viên gọi từng em lên đọc bài, nắm được những mặt mạnh, mặt yếu của học sinh để phân nhóm đối tượng học sinh đồng thời ghi vào sổ tay mỗi em một trang theo dõi quá trình học tập của các em qua các đợt kiểm tra Đối với phân môn Tập đọc thường có các dạng đối tượng sau:

(1) Đọc to, rõ ràng, rành mạch, ngắt nghỉ hơi chưa hợp lí

(2) Đọc to, rõ ràng nhưng chưa rành mạch

(3) Đọc nhỏ, “thêm, bớt ” từ, đọc còn ê a, đọc sai từ, đọc không trôi chảy

(4 ) Đọc nhanh, còn vấp

(5) Đọc nhỏ, đều đều

(3) Đọc ngọng l/ n, s/x, r/d/gi

Thực tế một giờ tập đọc giáo viên rất ngại việc rèn đọc đối với các em đọc ngọng

vì sợ mất thời gian nên dẫn đến tình trạng giáo viên ít gọi các em đọc Đối với những học sinh này người giáo viên phải cặn kẽ, tỉ mỉ như những em ngọng âm l, n, r, d, gi (Ví dụ: “năm nay” thì đọc là “lăm lay”, “ lung linh ” đọc là “nung ninh”, “Anh

ấy” thì đọc là “ăn ấy”.) , hướng dẫn các em nghe và xem giáo viên đọc: chẳng hạn khi đọc âm “a” các em phải mở rộng miệng hơi thoát ra mạnh ta sẽ phát âm đúng Thầy đọc mẫu trò đọc theo, cứ thế kiên trì dẫn dắt các em sẽ tiến bộ Việc rèn đọc cho những học sinh này không chỉ trong một số tiết là xong mà có khi phải thực hiện trong cả một học kì hoặc cả năm học

Đối với những học sinh đọc “thêm, bớt “ từ thì yêu cầu các em đọc lại 2 -3 lần câu

đó để các em tự phát hiện từ các em đã đọc dư hoặc thiếu Riêng các em đọc sai từ cần lưu ý xem do đọc nhầm hay đọc vẹt đồng thời cho các em phân tích, đánh vần lại từ đó để các em sửa nhanh hơn

Riêng hai dạng đối tượng: đọc nhanh, còn vấp và đọc nhỏ, đều đều giáo viên cần phải vừa kiên trì rèn đọc cho các em, vừa tạo điều kiện để học sinh được đọc nhiều ở lớp, luôn động viên, khuyến khích, tạo cho các em sự tự tin trong học tập, nhất là trong lúc đọc

Đối với những học sinh đọc to, rõ ràng, rành mạch, ngắt nghỉ hơi chưa hợp lí, giáo

viên không mất nhiều thời gian để rèn đọc đúng cho các em và cũng không chỉ dừng lại ở yêu cầu đọc đúng mà còn có thể nâng lên yêu cầu bước đầu đọc hay, đọc diễn

cảm

* C¸ch sửa đọc ngọng cho học sinh:

Trước hết gi¸o viªn phải nắm chắc được nghĩa của c¸c từ cã phụ ©m hay đọc ngọng như l- n để định h×nh được lời nãi vµ chữ viết Gi¸o viªn cần xem lại phương thức ph¸t ©m phụ ©m đầu l- n vµ tự mỗi gi¸o viªn phải luyện bằng thời gian dµi, phải kiªn tr× Khi học sinh đọc lẫn c¸c tiếng cã phụ ©m đầu l/n gi¸o viªn dừng lại sửa cho c¸c em bằng c¸ch: Khi đọc những tiếng có phụ ©m đầu lµ “l” th× ®Çu lưỡi hơi cong, luồng hơi đi ra bị cản, những tiếng có phụ ©m đầu “n” đọc đầu lưỡi thẳng, m«i trề, bụng hơi hãp lại

Những tiếng cã ©m như s - x; r - d- gi; tr- ch th× hướng dẫn c¸c em nãi tự nhiªn cho hay, (kh«ng cố gắng đọc nhấn, sÏ mÊt ®i c¸i tù nhiªn, c¸i hay cña c©u v¨n) Nhưng trong Tiếng Việt cã phụ ©m đầu r ( phụ ©m quặt lưỡi) th× chóng ta đọc kh«ng rung

VÝ dụ: Như từ: ra vµo, rang lạc, rực rỡ, rung rinh

Gi¸o viªn đọc rung những tiếng lµ tiếng níc ngoµi , vÝ dụ: Ra đi «,…

- Giáo viên chú ý trong tiết dạy: Lỗi n o nhiào nhi ều học sinh mắc hoặc lỗi đặc trưng thì sửa chung Lỗi ít học sinh mắc có thể giao cho học sinh đọc tốt sửa cho

- Trong tiết dạy các lỗi sai giáo viên hướng dẫn sửa trên lớp, giao việc cho học sinh giúp đỡ nhau cùng sửa ngọng, khuyến khích phong trào sửa ngọng

6 Rèn đọc cho học sinh theo từng dạng bài:

Các bài tập đọc trong sách Tiếng Việt lớp 2, 3 có nhiều dạng bài (dạng văn xuôi, dạng thơ, dạng văn kể chuyện, dạng văn bản hành chính), mỗi dạng có các cách đọc khác nhau Tùy theo từng dạng bài ta hướng dẫn học sinh cách đọc cho phù hợp

a, Bài văn xuôi

Trước hết giáo viên cần xác định từ và câu khó, câu dài để hướng dẫn học sinh Đặc biệt lưu ý từ dễ đọc sai do đặc điểm phương ngữ

Ví dụ: học sinh thường đọc sai tiếng có phụ âm đầu: l, n ( leo, níu), s, x (sáng, xung), ; tiếng có kết thúc âm cuối: t ( mặt), ; tiếng có thanh ngã (bỡ ngỡ) Việc đọc

từ dễ lẫn giáo viên cần cho học sinh tìm và phát hiện trong khi đọc câu vì có học

sinh đọc từ thì đúng nhưng khi vào đọc câu, đọc đoạn thì sai Việc hướng dẫn luyện đọc theo trình tự đọc câu- đoạn- bài

Bên cạnh việc đọc đúng giáo viên cần chú trọng hướng dẫn các em biết ngắt, nghỉ hơi hợp lí vì bài văn xuôi thường có những câu dài Khi đọc phải liền từ; ngoài việc ngắt, nghỉ hơi theo dấu câu thì dựa vào nghĩa để ngắt hơi giữa các cụm từ Sau khi xác định ngắt giọng ở mỗi câu văn dài bao giờ giáo viên cũng phải nhấn mạnh cho các em thấy tầm quan trọng trong việc ngắt, nghỉ hơi đúng ở câu văn, đoạn văn bằng việc rèn đọc lại câu văn đó, đoạn văn đó

Ngoài ra giáo viên có thể hướng dẫn học sinh nhấn giọng những từ chỉ màu sắc, tính chất, âm thanh, những từ chỉ hành động

Ví dụ: Bài “ Âm thanh thành phố”, giáo viên hướng dẫn học sinh nhấn giọng các từ: say mê, náo nhiệt, tiếng ve, tiếng kéo, tiếng còi tàu, Từ đó cho học sinh thấy giữa khung cảnh náo nhiệt của thành phố vẫn còn có những âm thanh như tiếng đàn, tiếng nhạc làm say mê lòng người, làm cho học sinh thêm yêu quê hương, đất nước

b, Bài thơ

Tương tự như bài dạng văn xuôi, trước tiên giáo viên cho học sinh luyện đọc đúng tiếng từ dễ lẫn, những dòng thơ Việc quan trọng không thể thiếu đó là hướng dẫn học sinh biết ngắt nhịp thơ Việc ngắt nhịp thơ ngoài việc dựa vào thể thơ còn dựa vào nghĩa nên rất khó đối với học sinh Cho nhiều học sinh nêu cách ngắt nhịp theo cảm nhận của học sinh, sau đó giáo viên gợi mở để học sinh phát hiện ra cách ngắt nhịp đúng, có thể cho học sinh kí hiệu vào sách để dễ nhớ Giáo viên giúp học sinh làm quen với cách ngắt nhịp biểu cảm ở chỗ ngừng lâu hơn bình thường hoặc chỗ dừng không logic ngữ nghĩa

Ví dụ: Bài “Bàn tay cô giáo", hai câu thơ cuối bài cần đọc chậm để thể hiện sự thán phục và nhấn giọng các từ: biết bao, bàn tay cô Bài “Chú ở bên Bác Hồ” cần đọc với giọng trầm lắng pha chút trang nghiêm Đọc giọng biểu lộ sự xúc động niềm thương nhớ của thiếu nhi nhi đồng trong bài thơ ( Cháu nhớ Bác Hồ)

c, Bài văn kể chuyện

Phần luyện đọc đúng cũng tương tự như hai dạng trên nhưng cần lưu ý đối với dạng văn kể chuyện do nội dung gần gũi, giống như một cuộc trò chuyện nên học sinh dễ thuộc văn bản, từ đó dẫn đến hiện tượng học sinh thêm hoặc bớt từ khi đọc Giáo viên cần chú ý đến ngữ điệu đọc, giúp học sinh biết đọc phân biệt lời người dẫn chuyện với lời nhân vật, từng thời điểm giọng đọc có sự thay đổi phù hợp với nội dung câu chuyện, có lúc đọc nhanh, lúc đọc chậm

Ví dụ: Bài Tập đọc- kể chuyện: “Bài tập làm văn” , giọng nhận vật “ tôi ” đọc với giọng tâm sự nhẹ nhà ng, hồn nhiên; giọng “mẹ” đọc dịu dàng Hoặc bài : “ Trận bóng dưới lòng đường ”, đoạn 1,2 đọc nhanh và dồn dập( tả trận bóng); đoạn 3,4 đọc chậm lại (hậu quả tai hại của trò chơi không đúng chỗ)

Việc đọc diễn cảm tuy chưa là yêu cầu bắt buộc đối với học sinh khối lớp 2 - 3 nhưng đối với dạng bài kể chuyện thì bước đầu giáo viên cần giúp cho học sinh biết đọc phân biệt lời nhân vật và thay đổi giọng đọc trong đoạn, bài để giúp học sinh kể chuyện tốt

D, Bài văn bản hành chính

Tùy vào từng thể loại mà giáo viên hướng dẫn học sinh luyện đọc Nhưng việc trước tiên vẫn là luyện đọc đúng; tiếp đến là xác định giọng đọc cho phù hợp thể loại

văn bản Vớ dụ: Bài “ Thư gửi bà” bước đầu bộc lộ được tỡnh cảm thõn mật qua giọng đọc, thớch hợp với từng kiểu cõu

7 Giỏo viờn cần linh hoạt, sỏng tạo trong phần tụ̉ chức luyện đọc lại:

Luyện đọc lại là một khõu khụng thể thiếu trong quy trỡnh một tiết tập đọc Tuy nhiờn nếu giỏo viờn tổ chức khụng khộo sẽ gõy nhàm chỏn cho học sinh (nhất là cỏc

em học sinh giỏi) Vỡ vậy tựy vào trỡnh độ học sinh, điều kiện lớp học, thời gian, nội dung và thể loại của bài tập đọc mà giỏo viờn cú thể linh hoạt tổ chức nhiều hỡnh thức luyện đọc lại nhằm mục đớch củng cố kĩ năng đọc cần đạt và bước đầu giỳp học sinh giỏi làm quen đọc diễn cảm để cảm thụ sõu sắc hơn nội dung bài tập đọc

Vớ dụ: Cỏc bài thuộc dạng văn xuụi giỏo viờn cú thể cho học sinh thi đọc đoạn văn

mà học sinh thớch; cỏc bài thuộc dạng văn kể chuyện cú thể cho học sinh đọc theo vai từng nhõn vật; bài thuộc dạng thơ thỡ tổ chức cho học sinh thi học thuộc lũng một vài khổ thơ học sinh thớch; Đối với bài dạng văn bản hành chớnh thỡ phần luyện đọc lại cần tổ chức cho học sinh luyện đọc cả bài vỡ mỗi phần trong cấu trỳc của một văn bản hành chớnh rất quan trọng khụng thể thiếu bất kỡ phần nào Túm lại phần luyện đọc lại cho dự được giỏo viờn tổ chức dưới hỡnh thức nào cũng cần chỳ ý tới cỏc em đọc yếu, cỏc em chưa được tham gia đọc ở phần trờn; trong khi học sinh đọc giỏo viờn cần quan tõm theo dừi, uốn nắn, sửa sai và phỏt huy khả năng đọc cho từng đối tượng học sinh

Để tăng hiệu quả tiết tập đọc, giỏo viờn kết hợp cỏc hỡnh thức tổ chức luyện đọc như luyện đọc nhúm (thi đọc nhúm đụi trong bàn, trong tổ), tổ chức cỏc trũ chơi (thi đọc hay, đọc đỳng đoạn văn ( khối 3), cỏc cõu văn dài, khú đọc ( khối 2) hoặc thi đọc hay đọc thuộc cỏc khổ thơ)

Ví dụ : Bài: “Quà của Bố” ( Tiếng Việt 2- tập 1 trang 106)

Tổ chức thi đọc đỳng, nhấn giọng ở các từ tả về món quà của người bố: “ Mở

thúng câu ra là cả một thế giới dưới nớc://Cà cuống,/ niềng niễng đực,/ niềng niễng

cái,/ bò nhộn nhạo.//

Ví dụ : Bài: Bộ đội về làng - Tiếng Việt 3.

Tổ chức cho học sinh thi đọc đọc hay đọc thuộc cỏc khổ thơ ở phần luyện đọc lại hoặc ở phần cuối tiết học

Cỏc anh về Đọc liền vắt dũng từ cõu 1 sang cõu 2

Mỏi ấm/ nhà vui/

Tiếng hỏt/ cõu cười Cõu 3 đọc liền vắt dũng sang cõu 4

Rộn ràng xúm nhỏ//

Cỏc anh về

T

ưng bừng trước ngừ

Lớp lớp đàn em hớn hở theo sau

Mẹ già bịn rịn ỏo nõu

Vui đàn con ở rừng sõu mới về

Đoạn thơ cú nhiều ý húm hỉnh, vui vẻ cần đọc nhấn giọng một số từ ngữ kốm theo cử chỉ nột mặt để thể hiện sắc thỏi

8 Một số biện phỏp hụ̃ trợ:

- Nhận xột, đỏnh giỏ học sinh cần nhẹ nhàng và tế nhị mang tớnh động viờn khuyến khớch học sinh Tạo điều kiện cho học sinh được nhận xột bạn đọc như thế nào để rỳt kinh nghiệm cho bản thõn

- Thông qua các hình thức tổ chức hoạt động vui học tập, học sinh tự tin thi đua đọc Tích cực khen học sinh, động viên khích lệ kịp thời Tạo cho học sinh sự tự tin trong học tập

- Phối hợp với phụ huynh trong việc hướng dẫn học sinh luyện đọc ở nhà (đọc lại bài đã học và đọc trước bài sắp học) và thông báo mức độ tiến bộ của học sinh cho phụ huynh kịp thời, đây là một phần không nhỏ góp phần quan trọng giúp giáo viên thuận lợi trong việc “rèn đọc” cho các em

- Rèn đọc cho học sinh thông qua tất cả các môn học

- Động viên, khuyến khích học sinh thường xuyên tìm đọc sách, báo, truyện phù hợp với lứa tuổi học sinh

- Tạo điều kiện cho học sinh giúp đỡ nhau trong việc rèn đọc thông qua “đôi bạn cùng tiến” Tóm lại, để đảm bảo thời gian và chất lượng một tiết tập đọc giáo viên phải có sự chuẩn bị chu đáo, phải dự kiến và xử lí tốt các tình huống có thể xảy ra khi hướng dẫn cho học sinh đọc Đồng thời giáo viên phải tự trau dồi kiến thức, vận dụng linh hoạt các phương pháp dạy học vì không có phương pháp dạy học nào là vạn năng, tìm mọi biện pháp để hướng dẫn và tổ chức để học sinh luyện đọc có hiệu quả

III Một số điểm cần lưu ý trong các tiết dạy Tập đọc cho học sinh lớp 2-3

Để dạy tốt phân môn Tập đọc cho học sinh lớp 2- 3, giáo viên cần thực hiện các

việc sau:

- Phải chú trọng việc rèn đọc cho học sinh ngay từ đầu năm học và được tiến hành một cách kiên trì, thường xuyên và liên tục Rèn đọc cho học sinh ở tất cả các môn học ngay tại lớp và ở nhà

- Giáo viên phải là người đọc chuẩn mực, hay và có sức thu hút học sinh trong việc phát âm, đọc liền mạch, đọc diễn cảm

- Cần tổ chức các hoạt động dạy - học một cách tích cực Đồng thời thống kê chất lượng đọc của học sinh theo định kì để có hướng điều chỉnh phương pháp dạy học, biện pháp dạy học phù hợp qua đó nắm được sự tiến bộ của học sinh trong quá trình học tập

- Đọc sách thường xuyên để có vốn ngôn ngữ phong phú trong văn học đưa vào thực

tế giảng dạy

- Tận tình uốn nắn các em thường xuyên, bao quát mọi đối tượng học sinh trong lớp

- Hướng dẫn cách đọc cho học sinh thật tỉ mỉ từng từ ngữ, từng câu văn, từng đoạn

văn, phải kiên trì uốn nắn, sửa chữa kịp thời cách phát âm sai tuỳ theo từng đối tượng học sinh thật tận tình chu đáo

PHẦN III: PHẦN KẾT LUẬN

Phân môn Tập đọc nói riêng môn Tiếng Việt nói chung đóng vai trò quan trọng

là nền tảng giúp học sinh học tốt các môn khác, đồng thời giúp học sinh yêu thích Tiếng Việt hơn Muốn dạy tốt phân môn Tập đọc, mỗi giáo viên cần phải không ngừng học hỏi, nghiên cứu tài liệu hướng dẫn thực hiện.Với một số biện pháp giúp dạy tốt phân môn Tập đọc cho học sinh lớp 2- 3 sẽ là tiền đề để tiếp tục dạy phân môn Tập đọc ở lớp 4, 5 đạt kết quả tốt

Tóm lại, trong quá trình dạy học, giáo viên là người tổ chức, hướng dẫn hoạt động học tập của học sinh Cho nên, mỗi giáo viên chúng ta cần mạnh dạn đổi mới

phương pháp sao cho phù hợp với từng đối tượng học sinh Nên tạo không khí lớp học tích cực, sôi nổi để học sinh cảm thấy tự tin, để học sinh thấy được mỗi ngày đến trường là được học rất nhiều điều mới lạ và mỗi ngày đến trường là một ngày

vui Qua chuyên đề “Rèn kĩ năng đọc hiệu quả cho học sinh khối 2 – 3 qua phân

môn Tập đọc” nội dung chắc chắn còn nhiều thiếu sót, mong sự đóng góp của quý

đồng nghiệp để chuyên đề được tốt hơn

Minh §øc, ngµy 6 th¸ng 10 n¨m 2019 Người viết chuyên đề Trần Thị Thủy

Ý kiến của Ban giám hiệu ………

……… ………

………….…

………

………

Bíc II: TRIỂN KHAI LÍ THUYẾT CHUYÊN ĐỀ

1- §/c Trần Thị Thủy triển khai lí thuyết chuyên đề ngày 10 - 10 - 2019

2- Cả tổ thống nhất cử đ/c Đoàn Thị Thu Thủy dạy thực nghiệm chuyên đề

BƯỚC III: DẠY THỰC NGHIỆM CHUYÊN ĐỀ

Người dạy: Đoàn Thị Thu Thủy

Ngày dạy: 24 - 10 - 2019

Bài dạy: Tiếng ru

Người dự: Ban giám hiệu cùng toàn thể GV tổ 2-3

* Nhận xét, rút kinh nghiệm sau tiết dạy chuyên đề

1) Ưu điểm:

- GV chuẩn bị bài, đồ dùng dạy học chu đáo

- Xác định đúng mục tiêu, nội dung cơ bản của bài

- Vận dụng phương pháp dạy học tích cực, dạy học theo đúng đặc trưng của phân môn Tập đọc

- Lời nói, tác phong sư phạm chuẩn mực, gần gũi ân cần với học sinh

- HS hăng hái, trao đổi ý kiến, hiểu bài Nhiều HS đọc bài khá tốt

2) Nhược điểm:

- GV còn tập trung nhiều ở một số em học tốt, chưa chú trọng tới các kĩ thuật rèn cho các đối tượng HS còn đọc kém, đọc nhỏ

- Phần trình bày bảng chưa khoa học

3) Rút kinh nghiệm

- GV cần nghiên cứu kĩ phần lí thuyết chuyên đề, các biện pháp rèn kĩ năng đọc cho

HS mà chuyên đề đã nêu rõ

- Vận dụng linh hoạt các phương pháp và các kĩ thuật dạy học sao cho phù hợp với

từng đối tượng HS, với từng dạng bài đọc ( Mục 5,6 - chuyên đề)

+ Chú trọng rèn kĩ năng đọc cho các đối tượng HS đọc kém:

(1) Đọc to, rõ ràng, rành mạch, ngắt nghỉ hơi chưa hợp lí

(2) Đọc to, rõ ràng nhưng chưa rành mạch

(3) Đọc nhỏ, “thêm, bớt ” từ, đọc còn ê a, đọc sai từ, đọc không trôi chảy

(4 ) Đọc nhanh, còn vấp

(5) Đọc nhỏ, đều đều

(3) Đọc ngọng l/ n, s/x, r/d/gi

+ Lưu ý rèn đọc cho học sinh theo từng dạng bài: bài văn xuôi, bài thơ, bài văn kể

chuyện, văn bản hành chính

- Với lớp 2-3, GV nên tạo nhiều cơ hội cho HS được rèn đọc nhiều: đọc đúng, ngắt nghỉ hợp lí, đọc to, rành mạch, đọc hay

- Các lệnh của GV đưa ra cần được giải quyết một cách triệt để, hiệu quả

* Phần luyện đọc lại: GV cần linh hoạt, sáng tạo trong cách tổ chức