Chương 1: CẤU TẠO, NGUYÊN LÍ HOẠT ĐỘNG CÁC LOẠI BẪY HƠI 2.1 Bẫy hơi cơ Nguyên lí hoạt động của bẫy hơi cơ là dựa trên sự khác nhau về khối lượng riêng giữa hơi và nước ngưng.. Như được t
Trang 1Chương 1: CẤU TẠO, NGUYÊN LÍ HOẠT ĐỘNG CÁC LOẠI BẪY HƠI
2.1 Bẫy hơi cơ
Nguyên lí hoạt động của bẫy hơi cơ là dựa trên sự khác nhau về khối lượng riêng giữa hơi và nước ngưng Nó có thể cho một lượng lớn nước ngưng qua liên tục cho nên rất phù hợp cho nhiều ứng dụng Bẫy hơi cơ có hai loại là kiểu van phao và kiểu thùng ngược Sau đây sẽ trình bày nguyên
lí hoạt động và ưu, nhược điểm của hai loại này
2.1.1 Kiểu van phao
Kiểu có van xả khí được thể hiện trong hình 2.1.1.1 Khi nước ngưng vào bẫy sẽ làm cho phao nổi lên, phao kéo van đi lên, van mở nước ngưng chảy ra ngoài bẫy Như được thể hiện van luôn bị ngập nên hơi và không khí không thể đi qua được, vì vậy loại bẫy hơi này có lỗ thông hơi được điều khiển bằng tay trên đỉnh của thân bẫy Những bẫy hơi hiện đại sử dụng một
lỗ thông hơi nhiệt tĩnh như hình 2.1.1.2 Van này cho phép hơi đi qua trong khi đó bẫy hơi cũng xử lí nước ngưng
Hình 2.1.1 Bẫy hơi cơ kiểu phao có lỗ thoát khí
Trang 2Hình 2.1.2 Bẫy hơi cơ có lỗ thông hơi nhiệt tĩnh
Lỗ thông hơi tự động sử dụng thiết bị cân bằng áp suất kín giống như bẫy hơi nhiệt tĩnh, nó được gắn trong vùng hơi trên mức nước ngưng Sau khi giải phóng không khí ban đầu thì van duy trì vị trí đóng cho đến khi không khí hoặc các khí không ngưng khác tích tụ trong suốt quá trình hoạt động làm nó mở nhờ giảm nhiệt độ hỗn hợp không khí/ hơi Lỗ thông hơi nhiệt tĩnh có thêm ưu điểm là tăng lượng nước ngưng đáng kể khi hoạt động
Trước đây lỗ thông hơi nhiệt tĩnh có nhược điểm là gây hiện tượng thủy kích trong hệ thống Thậm chí van phao cũng gặp nguy hiểm nếu bị thủy kích Tuy nhiên, trong các bẫy hơi kiểu van phao hiện đại lỗ thông hơi
là một thiết bị gọn nhẹ, rất tinh vi, tất cả làm bằng thép không gỉ và công nghệ hàn hiện đại tạo van phao tròn hoàn hảo làm việc tốt trong thủy kích
Trong nhiều trường hợp bẫy hơi kiểu van phao nhiệt tĩnh gần đạt đến bẫy hơi hoàn hảo nhất Nó có thể thoát nước ngưng ngay khi làm việc bất
Ưu điểm của bẫy hơi cơ kiểu phao:
Bẫy có thể thoát nước ngưng liên tục tại nhiệt độ hơi Đây là ưu điểm lớn cho nên người ta thường chọn bẫy này hơn các bẫy khác trong các ứng dụng mà tốc độ truyền nhiệt cao
Trang 3 Nó có thể điều chỉnh lượng nước ngưng nhiều hay ít rất tốt và không chịu ảnh hưởng của sự dao động rộng và đột ngột của áp suất hoặc tốc độ dòng
Chỉ cần gắn lỗ thông hơi tự động thì bẫy có thể thoát khí dễ dàng
Có lưu lượng lớn so với kích cỡ tương đối nhỏ của nó
Các bẫy có van thoát hơi kẹt chỉ là một kiểu của bẫy hơi này, thích hợp cho việc sử dụng ở vị trí có hiện tượng kẹt hơi
Bẫy hơi này chịu được hiện tượng thủy kích
Nhược điểm bẫy hơi cơ kiểu phao
Mặc dù ít nhạy hơn bẫy hơi kiểu thùng ngược, nhưng bẫy này có thể
bị hỏng do bị dính và thân bẫy sẽ bị nghẹt và hoặc được gắn thêm một bẫy thoát nước nhỏ nếu nó được gắn trong vị trí có áp suất cao
Đối với tất cả các loại bẫy cơ, một số có cấu tạo khác để có thể hoạt động với áp suất cao và biên độ rộng Những bẫy hoạt động ở độ chênh áp cao hơn có lỗ nhỏ hơn để cân bằng với sự nổi của phao
2.1.2 Kiểu thùng ngược
Bẫy hơi kiểu thùng ngược được thể hiện trong hình 2.1.2 Giống như tên gọi, bẫy hơi kiểu thùng ngược có cấu tạo gồm một thùng ngược được định vị nhờ một van đòn bẩy Một bộ phận quan trọng của bẩy là lỗ thông hơi nhỏ trên đỉnh của thùng ngược Hình 2.1.2 thể hiện quá trình hoạt động của bẫy Trong hình (i) khi nước ngưng đi vào bẫy, thùng đi xuống kéo van
đi xuống khỏi vị trí đóng Nước ngưng dưới đáy thùng đi lên làm đầy thân
và ra ngoài Trong hình (ii) khi hơi vào thùng làm cho thùng nổi lên, đẩy van đòn bẩy đi lên đóng cửa thoát Trong hình (iii) bẫy duy trì vị trí đóng cho
Trang 4đến khi hơi trong thùng ngưng tụ hoặc thoát qua lỗ thông hơi trên đỉnh thùng Khi đó thùng lại chìm xuống kéo van đi xuống khỏi vị trí đóng, nước ngưng bị tích tụ thoát ra và chu trình lại tiếp tục lặp lại
Trong hình (ii), không khí vào bẫy khi khởi động cũng sẽ làm cho
thùng nổi lên và đóng van Lỗ thông hơi trên đỉnh thùng rất cần thiết để không khí có thể thoát lên đỉnh bẫy và cuối cùng thoát qua van chính của bẫy Bẫy này có lỗ nhỏ và sự độ chênh áp thấp nên thoát khí chậm Một lỗ thông hơi song song được gắn ngoài bẫy sẽ giảm thời gian hoạt động
Trang 5Hình 2.1.2 Hoạt động của bẫy hơi kiểu thùng ngược
Ưu điểm
Bẫy này có thể chịu được áp suất cao
Giống như bẫy van phao nhiệt tĩnh bẫy này có thể làm việc tốt trong điều kiện thủy kích
Có thể sử dụng trong đường hơi quá nhiệt với điều kiện phải gắn thêm van một chiều trên đường vào
Dễ phát hiện khi hỏng nên bẫy này an toàn hơn đối với những ứng dụng yêu cầu đặt điểm này như ống dẫn hơi tuabin
Nhược điểm
Kích thước lỗ trên đỉnh thùng nhỏ nên bẫy này chỉ thoát khí chậm Lỗ không thể rộng hơn vì hơi sẽ vượt qua quá nhanh khi hoạt động bình thường
Luôn có một lượng nước đủ trong thân bẫy để nó đóng vai trò như một lớp bịt kín xung quanh thân bẫy Nếu bẫy mất lớp nước này hơi
có thể thoát ra ngoài qua van Hiện tượng này có thể xảy ra thường xuyên ở những ứng dụng mà có sự giảm áp suất hơi đột ngột làm cho một ít nước ngưng trong bẫy bốc thành hơi Thùng ngược không đi lên xuống được làm cho hơi sống đi qua lỗ Chỉ khi nước ngưng vào bẫy đủ thì lớp nước mới thực hiện chức năng này, lúc đó hơi không thể thất thoát được
Nếu bẫy hơi thùng ngược được sử dụng ở nơi áp suất hệ thống cần dao động thì van một chiều nên được gắn trên đường vào trước bẫy
Trang 6Hơi và nước tự do đi theo hướng mong muốn trong khi không thể đi ngược lại vì gắn van một chiều
Nhiệt độ hơi quá nhiệt cao làm cho bẫy thùng ngược mất lớp nước bít, lúc này ta nên gắn một van một chiều trước bẫy Một vài bẫy này được sản xuất kèm theo van một chiều như đây là bộ phận bắt buộc Bẫy này bị hư do đóng băng nếu được lắp trong điều kiện không cách nhiệt với môi trường dưới 00 F ( -17.8 0C) Đối với những kiểu bẫy cơ khác, chất không dẫn nhiệt thích hợp có thể giải quyết vấn đề này nếu điều kiện không quá khắc nghiệt Nếu điều kiện môi trường dưới 00C thì thận trọng ta lựa chọn một bẫy hơi thích hợp hơn để làm việc Trong trường hợp là đường dẫn hơi chính thì bẫy nhiệt động là sự chọn lựa đầu tiên