Vậy, Tuổitrẻ ngày nay học tập và làm theo được những gì ở đức tính “Cần” Của Bác để giúp mình sống tốt hơn?. Tuổi trẻ chúng ta ngày hôm nay được sinh ra và lớn lên trong hòa bình, không
Trang 1CHỦ ĐỀ: Trong lời dạy của Bác đức tính cần cù được đặt lên hàng đầu Vậy, Tuổi
trẻ ngày nay học tập và làm theo được những gì ở đức tính “Cần” Của Bác để giúp mình sống tốt hơn?
Bài Làm
Chủ tịch Hồ Chí Minh là vĩ nhân đã in đậm dấu ấn vào lịch sử dân tộc và lịch sử nhân loại Dù đã mãi mãi đi xa, nhưng hình ảnh giản dị, tư tưởng và tấm gương đạo đức sáng ngời của Người luôn sống mãi trong trái tim biết bao thế hệ người Việt Nam và bạn
bè quốc tế Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh là một tấm gương sáng ngời về đạo đức cách mạng Suốt cuộc đời, Người đặc biệt quan tâm tới việc giáo dục, rèn luyện đạo đức cách mạng cho cán bộ, đảng viên và nhân dân Hồ Chí Minh quan niệm đạo đức là nền tảng và
là sức mạnh, là nhân cách của người cán bộ, đảng viên và nhân dân Người coi đó là cái gốc của cây, ngọn, nguồn của sông nước Cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư được xem là tám chữ vàng mà Bác yêu cầu mỗi cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức phải phấn đấu thực hiện thật tốt để phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân Với bút danh Lê Quyết Thắng, Hồ Chí Minh đã viết trên báo Cứu Quốc vào giữa năm 1949 nêu rõ quan điểm:
“Trời có bốn mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông
Đất có bốn phương: Đông, Tây, Nam, Bắc
Người có bốn đức: Cần, Kiệm, Liêm, Chính
Thiếu một mùa, không thành trời
Thiếu một phương, không thành đất
Thiếu một đức, không thành người.”
Như vậy, nói theo tư tưởng Hồ Chí Minh cần, kiệm, liêm, chính là những phẩm chất tối thiểu để con người “được thực sự là người” Trong đó, đức “cần” được Chủ tịch
Hồ Chí Minh đặt lên đầu tiên Cần là một phẩm chất của đạo đức cách mạng Cần thẩm thấu, chi phối, tác động biện chứng trong chuỗi giá trị văn hóa đạo đức cách mạng Có cần mới kiệm Có cần, kiệm mới liêm Có cần, kiệm, liêm mới chính Vậy, Tuổi trẻ ngày nay học tập được những gì ở đức tính “Cần” Của Bác để giúp mình sống tốt hơn?
Tuổi trẻ chúng ta ngày hôm nay được sinh ra và lớn lên trong hòa bình, không phải chịu đựng sự đau thương của cảnh “nước mất nhà tan” của kiếp “nô lệ” khổ nhục, chịu sự
đô hộ cướp bóc của bọn thực dân phong kiến và chứng kiến những hy sinh, mất mát mà lớp cha anh đã phải trải qua vì độc lập tự do của dân tộc… tuổi trẻ chúng tôi hiểu rằng hạnh phúc ngày hôm nay được tiếp nối bằng truyền thống anh hùng, bất khuất của dân tộc, bằng những bước đi trên con đường cứu nước của người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành (1911), bằng bao xương máu của các chiến sĩ đã hy sinh quên thân mình để bảo vệ, giữ chặc từng tấc đất biên cương của Tổ quốc, các anh đã làm lên những chiến công lừng lẫy, đập tan ách đô hộ và chiếm đóng của đế quốc Pháp, đế quốc Mỹ xâm lược đem lại hoà bình, độc lập, tự do cho đất nước…Hiện nay, Đất nước ta đang trong thời kì hội nhập Quốc Tế, bên cạnh những thuận lợi còn có những khó khăn nhất định đòi hỏi nước ta không được “phát triển giật lùi”, “hòa nhập chứ không hòa tan” thì việc xây dựng cho mình một phong cách sống đúng đắn cho thanh niên là vô cùng quan trọng Trước tình hình đó, chúng ta càng khắc sâu lời dặn của bác với thanh niên Việt Nam về lòng kiên trì, đức tính cần cù mà giờ đây nó chính là kim chỉ nam của thanh niên Việt Nam:
“Không có việc gì khó
Trang 2Chỉ sợ lòng không bền Đào núi và lấp biển Quyết chí ắt làm nên.”
Qua những câu thơ ngắn ngủi đó cho thấy lời dạy của Bác và thanh niên Việt Nam rất đúng đắn, rất đáng trân trọng Bác muốn khuyên mọi người phải có lòng kiên trì, cần
cù trước bất cứ việc gì, rồi chúng ta sẽ có được thành công Nhớ khi xưa, trong cuộc chiến chống thực dân pháp xâm lược Quân và dân ta gặp rất nhiều khó khăn về cả lực lượng, vũ khí, lương thực nhưng tất cả toàn dân đồng lòng, kiên trì kháng chiến trường
kì dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam và chủ tịch Hồ Chí Minh sau nhiều năm kháng chiến chúng ta đã dành độc lập Để ngày (2 – 9-1945) nhân dân cả nước hướng về quảng trường Ba Đình, vui mừng nghe Bác đọc “ Bản tuyên ngôn độc lập” khai sinh nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, đây chính là thành quả của sự kiên trì, không sợ hi sinh gian khổ Hay nhớ lại thầy giáo “ Nguyễn Ngọc Kí, ngay từ nhỏ thầy bị mất hai tay, thầy cố gắng cần cù kiên trì viết chữ bằng chân và kết quả thầy viết chữ rất đẹp và giờ đây đang là thầy giáo, truyền dạy cái chữ cho học sinh, được mọi người nể phục Hãy nhớ lại những em bé tật nguyền, bị khiếm khuyết về một phần thân thể họ vẫn cần cù cố gắng để trở thành những người có ích, những vận động viên những gương mặt tiêu biểu của đất nước Tất cả đó chính là thành quả của con người khi ta quyết tâm, kiên trì cố gắng để đạt được mục đích của mình Giống như việc chúng ta có một thanh sắt lớn, nếu chúng ta kiên trì Có quyết tâm muốn có thành một cây kim, chúng ta kiên trì mài, chắc chắn sẽ được
Cần theo tư tưởng Hồ Chí Minh có nghĩa là cần cù, siêng năng, chăm chỉ trong học tập, lao động, chiến đấu và sản xuất Cần còn có nghĩa là việc gì, dù khó khăn mấy, cũng làm được, cũng như dao siêng mài thì sắc bén, ruộng siêng làm cỏ thì lúa tốt Bác dạy: “Làm việc phải đến đúng giờ, chớ đến trễ về sớm Làm cho chóng, cho chu đáo Việc ngày nào nên làm xong ngày ấy, chớ để ngày mai” Bác còn dạy: “Phải nhớ rằng: Dân đã lấy tiền mồ hôi, nước mắt để trả lương cho ta trong những thì giờ đó Ai lười biếng tức là lừa gạt dân” Bác phân tích đối lập với cần là lười biếng: “Lười biếng là kẻ địch của chữ cần Vì vậy, lười biếng cũng là kẻ địch của dân tộc Một người lười biếng,
có thể ảnh hưởng tai hại đến công việc của hàng nghìn, hàng vạn người khác” Như vậy, theo Người, “người lười biếng là có tội với đồng bào, với Tổ quốc”, trái với đạo đức cách mạng, cản trở phong trào thi đua lao động sáng tạo của cả dân tộc
Vậy thực hiện chữ “cần” sẽ đem lại cho chúng ta kết quả gì? Bác Hồ khẳng định
“kết quả chữ cần rất to lớn”, mỗi người cần cù sẽ nâng lên hiệu quả làm việc, tạo nên của cải phục vụ cho sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc Việc làm tuy nhỏ nhưng hiệu quả vô cùng to lớn
Để đức “cần” có hiệu quả, Bác Hồ cũng chỉ rõ đức cần phải đi đôi với đức kiệm
“Kiệm” là không xa hoa, lãng phí, không tiêu xài bừa bãi Nếu chỉ cần mà không kiệm thì cũng như “gió vào nhà trống”, nếu chỉ kiệm mà không cần thì không tăng thêm, không phát triển được Có “cần” thì mới có “kiệm”
Theo Bác, chữ cần không chỉ là chăm chỉ, siêng năng mà phải gắn với trí sáng tạo, phương pháp, lề lối làm việc khoa học, chủ động trong việc sắp xếp công tác hợp lý, khoa học: “Muốn cho chữ cần có nhiều kết quả hơn, thì phải có kế hoạch cho mọi công việc Nghĩa là phải tính toán cẩn thận, sắp đặt gọn gàng” Song “Cần và chuyên phải đi đôi với nhau Chuyên nghĩa là dẻo dai, bền bỉ Nếu không chuyên, nếu một ngày cần mà mười
Trang 3ngày không cần, thì cũng vô ích” Bác còn chỉ dẫn phương thức, cách thực hiện Cần Người yêu cầu: “Cần không phải là làm xổi Nếu làm cố chết cố sống trong một ngày, một tuần, hay một tháng, đến nỗi sinh ốm đau, phải bỏ việc Như vậy không phải là
“cần”
Thấm nhuần lời dạy của Người, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, thế hệ trẻ Việt Nam luôn phát huy những phẩm chất sáng ngời, viết lên những trang sử vàng rực rỡ Trong đó, việc đẩy mạnh học tập và thực hiện đức “cần” theo tư tưởng đạo đức của Người thể hiện ở những khía cạnh như sau:
Thứ nhất, Luôn thể hiện sự tích cực, tiến bộ với các họat động thực tiễn đặc biệt là trong nhiệm vụ chuyên môn, tích cực đấu tranh với những biểu hiện lười hoạt động, lười suy nghĩ, học tập một cách thu động máy móc Thường xuyên tu dưỡng, rèn luyện bản thân trên tất cả các mặt Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Phải hăng hái, bền gan, chịu khó, đồng thời phải cẩn thận, khôn khéo, mềm mỏng” Quá trình vận dụng chữ
“Cần” theo tư tưởng của Bác cũng phải linh hoạt, sáng tạo, tránh hữu dũng vô mưu
Thứ hai, Trong học tập cũng như các lĩnh vực khác của cuộc sống, nếu chăm chỉ rèn luyện bản thân, không bỏ cuộc giữa chừng, luôn kiên trì với công việc mà mình đang theo đuổi Chắc chắn sẽ đạt kết quả tốt, kết quả ngoài mong đợi
Thứ ba, lao động cần cù, siêng năng, lao động có kế hoạch sáng tạo, có năng suất cao, lao động với tinh thần tự lực cách sinh, không lười biếng, không ỷ lại, không dựa dẫm Phải thấy rõ “Lao động là nghĩa vụ thiêng liêng, là nuồn sống, nguồn hạnh phúc của thế hệ tuổi trẻ chúng ta
Việc học tập về đức tính cần cù của bác không thể hiện ở đâu xa mà thể hiện ngay
ở hành động cụ thể Những năm gần đây tuổi trẻ với việc học tập và làm theo đức tính cần cù của Bác ngày càng tích cực thể hiện ở các hành động như: Kiên trì vượt khó vươn lên trong học tập, chống bệnh thành tích, Trao dồi kiến thức thông qua việc đọc sách, lao động có kế hoạch, sáng tạo, có năng suất cao, lao động với tinh thần tự lực cách sinh, không lười biếng, không ỷ lại, không dựa dẫm vào người khác,…xứng đáng với những lời bác đã dạy
Đặc biệt tại mảnh đất Quảng Nam ,nơi được mệnh danh là “Đi đầu diệt Mỹ”,nơi ươm mầm nên biết bao nhiêu tài năng của đất nước Ghi nhớ lời Bác dạy về tính cần cù, chịu thương, chịu khó nên trong các năm qua anh Lượng ở huyện Nam Trà My , tỉnh Quảng Nam đã chăm chỉ hăng say lao động, sản xuất để đẩy lùi cái đói, nghèo Với lợi thế là vùng đất được thiên nhiên ban tặng cho cây sâm Ngọc Linh, một loại dược liệu có giá trị dược chất cũng như giá trị kinh tế hàng đầu ở nước ta, anh Lượng đã bám lấy cơ hội này và biến những gốc sâm thành bàn đạp để xóa đói giảm nghèo Nhờ siêng năng
mở rộng diện tích canh tác cũng như tính kiên trì mò mẫm, sáng tạo trong cách nhân giống cây sâm nên đến nay anh Nguyễn Văn Lượng được xác nhận là người có nhiều sâm Ngọc Linh nhất ở Nam Trà My Và khi có sâm nhiều thì tài sản kinh tế gia đình anh cũng khấm khá hơn mọi người trong thôn, nóc Quả không sai so với lời đồn thổi rằng anh Lượng là tỉ phú trên đỉnh Ngọc Linh này Theo lời kể thì anh bắt đầu trồng sâm Ngọc Linh từ ngày mới lập gia đình Ngày đó mỗi ký sâm Ngọc Linh chỉ có giá khoảng 30 nghìn đồng Thậm chí những lúc không bán được sâm bị úng thối nên anh cũng chưa mặn
mà với loại cây dược liệu này Song với ý chí làm giàu từ cây sâm nên anh Lượng tích lũy kinh nghiệm trồng và chăm sóc Anh đã tự thu hoạch hạt sâm ngoài tự nhiên mang về ươm giống và chọn những khoảng đất mùn có tán lá che ở độ cao khoảng 1.700 mét trở
Trang 4lên để trồng Anh Lượng tâm sự rằng để có được cơ ngơi tài sản như ngày hôm nay chính
là nhờ sự chịu thương, chịu khó, cần cù lao động Những đức tính này anh đã học được từ chủ tịch Hồ Chí Minh, người đã tìm ra chân lý để soi đường chỉ lối cho cả dân tộc Việt Nam phát triển, tiến bộ trên con đường dựng xây quê hương, đất nước giàu mạnh, phát triển
(Anh Lượng đang hướng dẫn công nhân chăm sóc cây sâm Ngọc Linh)
Ngoài anh Lương ở huyện Nam Trà My chăm chỉ trong lao động thì bên cạnh đó với những tấm gương kiên trì vượt khó vươn lên trong học tập như em Phan Thị Hiền tại
tổ 3,thị trấn Tiên Kì ,huyện Tiên Phước là một trong những tấm gương tiêu biểu về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Hiền là chị gái đầu trong gia đình có 4 chị em, tuy cuộc sống khó khăn nhưng em luôn nỗ lực vượt khó ,suốt 12 năm liền em luôn là học sinh giỏi xuất sắc toàn trường Trong ngôi nhà nhỏ đơn sơ, Hiền chia sẻ về cuộc sống xa nhà, những khó khăn mà em đã vượt qua để tiếp tục thực hiện ước mơ học tập Ba em bị đau cột sống không thể làm những việc nặng nhọc Còn mẹ em - chị Phan Thị Anh, hàng ngày phải thức dậy từ 1 giờ sáng làm đậu khuôn đem bán đến 4 giờ chiều mới về đến nhà Số tiền ít ỏi hàng ngày cũng chỉ tạm đủ lo sinh hoạt cho gia đình và thuốc thang cho
bà nội Hiền thường xuyên bị ốm đau, còn việc học tập của mấy chị em Hiền, gia đình phải vay ngân hàng, mượn bà con lối xóm Chị Phan Thị Anh tâm sự: “Gia đình tôi thuộc
hộ nghèo nhiều năm qua, vợ chồng tôi không quản thức khuya dậy sớm lo cho Hiền và các con ăn học tử tế Thấy Hiền chăm chỉ, học giỏi tôi cảm thấy mãn nguyện, dù có cực khổ cũng ráng cho con ăn học tới nơi tới chốn Vì tôi đi làm cả ngày nên sau giờ học, Hiền ở nhà nấu cơm nước, làm việc nhà và chăm sóc em nên tôi cũng đỡ bớt gánh nặng” Mặc dù, hoàn cảnh gia đình em rất khó khăn, nhưng…chưa bao giờ em tự ti về hoàn cảnh của gia đình mình mà ngược lại em luôn cố gắng phấn đấu trong học tập và tham gia nhiệt tình,năng nổ vào các hoạt động do đoàn trường tổ chức Cùng với sự nổ lực và phấn đấu của bản thân Hiền đã đạt được các thành tích cao như: Năm học lớp 8, Hiền đoạt giải ba môn tiếng Anh cấp huyện; lớp 9 em đoạt giải nhì môn tiếng Anh cấp huyện; lớp 10 Hiền đoạt giải nhì môn tiếng Anh trong kỳ thi học sinh giỏi cấp trường; năm lớp
11 em đoạt giải ba môn tiếng Anh và giải ba cuộc thi “Phát thanh thanh niên” do trường
tổ chức Hiện tại, Hiền là sinh viên năm thứ nhất chuyên ngành kinh doanh quốc tế của Trường Đại học Kinh tế Luật tại TP.Hồ Chí Minh Em ước mơ sau khi ra trường sẽ tìm công việc ổn định giúp cha mẹ bớt vất vả, đặc biệt lo cho các em nhỏ có điều kiện học
Trang 5tập Tấm gương vượt khó học giỏi của Hiền khiến thầy cô, bạn bè cảm động và khâm phục Em Tạ Thị Kim Dung là bạn thân 3 năm THPT cũng là người bạn đồng hành của Hiền trong cuộc sống sinh viên nhận xét: “So với các bạn trong lớp, Hiền có cuộc sống khó khăn nhưng bạn luôn cố gắng học tập thật giỏi các môn Ngoài ra, Hiền rất hòa đồng
và hay giúp đỡ bạn bè trong lớp mỗi khi khó khăn Đây chính là điều đáng quý của Hiền” Hiền thật sự là một tấm sáng ngời về đức tính “Cần” mà tuổi trẻ chúng ta cần noi theo
(Em Phan Thị Hiền bên góc học tập của mình)
Bên cạnh những tấm gương tiêu biểu về Học tập và làm theo đức tính cần cù của Bác thì có không ít thế hệ trẻ có những suy nghĩ lệch lạc trong cách sống và suy nghĩ của mình Điển hình là những thanh thiếu niên không chăm chỉ, vượt khó vươn lên trước những khó khăn trong cuộc sống, chỉ biết lao đầu vào những thú vui như: Nghiện game,
cờ bạn, rượu chè, ma túy,…Từ đó, khiến cho tuổi trẻ bị lôi cuốn vào vòng xoáy chìm đắm trong “mê muội” mà quên đi những giá trị của bản thân mình Vì vậy, mỗi người chúng ta hãy biết trân trọng những gì mình đang có, xứng đáng là người con của dân tộc Việt Nam khắc sâu lời dạy của Bác đối với thế hệ trẻ chúng ta:
“Đâu cần thanh niên có Đâu khó có thanh niên”
Tư tưởng và tấm gương đạo đức cách mạng cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư của Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn là những giá trị đạo đức cao đẹp của thời đại Trải qua thời gian và thử thách, trước những biến cố thăng trầm của lịch sử, những phẩm chất đạo đức đó vẫn còn nguyên giá trị Tiếp tục học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh đặc biệt ở đức tính cần cù là một việc làm vô cùng quan trọng và cần thiết đối với thế hệ trẻ của chúng ta ngày hôm nay