Bai 39 Benzen

TÍNH CHAÁT VAÄT LÍ CUÛA BENZEN - Laø chaát loûng - Nhẹ hơn nước,hoà tan daàu aên vaø nhieàu chaát khaùc nhö neán, cao su, iot Ben zen độc II.. Tất cả các đáp án trên đều sai..[r]

Gi¸o viªn : Vò Ph ¬ng Nga

Tr êng THCS Mª Linh

Kiểm tra bài cũ

Câu 1 : Viết công thức cấu tạo của Metan, etilen, axetilen?

Câu 2 : Cho biết tính chất hoá học đặc tr

ng của metan,etilen; axetilen?

Câu 1 : Công thức cấu tạo của:

HH

HC

Câu 2 : Tính chất hoá học đặc tr ng

I TÍNH CHẤT VẬT LÍ CỦA BENZEN

- Trạng thái của ben zen

- Màu sắc của benzen

- Các tính chất vật lý khác của benzen:

: Là chất lỏng:Không màu, không mùiNhẹ hơn nước,hoà tan dầu ăn và nhiều chất khác như nến, cao su, iot

Ben zen độc

Giấc mơ về vòng benzen của nhà hóa học Kekulé

Benzen dùng làm dung môi và là nguyên liệu để tổng hợp chất nổ được nhà khoa

học người Anh Michael Faraday (1791-1867) phát hiện từ năm 1825, nhưng sau

đó vài chục năm người ta vẫn chưa biết được kết cấu của nó

Người ta hiểu phân tử benzen rất đối xứng nhưng lại không tưởng tượng ra được

là 6 nguyên tử carbon hóa trị 4 và 6 nguyên tử hydro hóa trị 1 tổ hợp sắp xếp đối

xứng với nhau như thế nào để hình thành phân tử benzen ổn định

Một ngày mùa đông năm 1865, Friedrich August Kekulé (1829-1896), nhà hóa học

người Đức ngồi ngủ gật cạnh bếp lò trong sự mệt mỏi của công việc nghiên cứu

Trong giấc mơ, cùng với ảo giác những nguyên tử, phân tử carbon và hydro nối

nhau và nhảy múa thành một dây xích,

Nhà hóa học Friedrich August Kekulé (Ảnh: utexas)

Kekulé bỗng nhiên bừng tỉnh và hiểu rằng benzen là vật chất kết cấu dạng vòng, đó

chính là một vòng benzen hình 6 cạnh, ở mỗi đỉnh của hình lục lăng này đính một

ông đã nhìn thấy có một con rắn, quay đầu, miệng

ngoặm cái đuôi của mình và xoay tròn trước mặt

40 N¡M SAU

CH2=CH-C=C=CH=CH _ 2

Tiết 49: BENZEN

I TÍNH CHAÁT VAÄT LÍ

CUÛA BENZEN

- Laứ chaỏt loỷng

- Nheù hụn nửụực,hoaứ tan

daàu aờn vaứ nhieàu chaỏt khaực

nhử neỏn, cao su, iot

Ben zen ủoọc

II CAÁU TAẽO PHAÂN TệÛ

Quan sát mô hình benzen

Quan sát hình ảnh và cho biết nhận xét của em về vị trí các liên kết kém bền trong vòng benzen?

Chú ý: Các liên kết kém bền trong vòng benzen không cố định

mà luôn di chuyển quanh vòng tạo nên hệ liên hợp khép kín bền vững làm cho liên kết kém bền trong vòng benzen bền hơn liên kết kém bền trong etilen và axetilen

C 6 H 6

I TÍNH CHAÁT VAÄT LÍ

CUÛA BENZEN

- Laứ chaỏt loỷng

- Nheù hụn nửụực,hoaứ tan

daàu aờn vaứ nhieàu chaỏt khaực

nhử neỏn, cao su, iot

Ben zen ủoọc

II CAÁU TAẽO PHAÂN TệÛ

II CAÁU TAẽO PHAÂN TệÛ

Cấu tạo phân tử bezen

Đặc điểm cấu tạo :

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều

- Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

ccccc

–

H H

H

H H H

TiÕt 49: BENZEN

I TÍNH CHẤT VẬT LÍ

CỦA BENZEN

- Là chất lỏng

- Nhẹ hơn nước,hoà tan

dầu ăn và nhiều chất khác

như nến, cao su, iot

Ben zen độc

II CẤU TẠO PHÂN TỬ

III TÍNH CHẤT HOÁ HỌC CỦA BENZEN

1 Benzen có cháy không?

2C6H6 + 15O2 12CO2 + 6H2O

to

Benzen dễ cháy tạo ra CO2, H2O Khi benzen cháy trong khô ng khí ngoài CO2 và H2O còn sinh ra muội than

Phương trình phản ứng:

2 Benzen cã ph¶n øng thÕ víi brom kh«ng?

ThÝ nghiƯm; §èt nãng hçn hỵp benzen, br«m láng nguyªn chÊt, s¾t bét

Dơng cơ vµ ho¸ chÊt thÝ nghiƯm

Ho¸ chÊt

C 6 H 6

I TÍNH CHAÁT VAÄT LÍ

CUÛA BENZEN

- Laứ chaỏt loỷng

- Nheù hụn nửụực,hoaứ tan

daàu aờn vaứ nhieàu chaỏt khaực

nhử neỏn, cao su, iot

Ben zen ủoọc

II CAÁU TAẽO PHAÂN TệÛ

III TÍNH CHAÁT HOAÙ HOẽC CUÛA BENZEN

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

III TÍNH CHAÁT HOAÙ HOẽC

CUÛA BENZEN

1 Benzen coự chaựy khoõng?

Quan sát thí nghiệm đốt nóng hỗn hợp gồm C6H6, Brôm lỏng nguyên chât, sắt bột và nhận xét hiện t ợng xảy ra?

Hỗn hợp gồm dd Na0H và phenolphtalein mất màu Màu đỏ nâu của brôm bị mất đi và có chất khí không màu bay ra là khí Hyđrôbrômua (HBr) và chất lỏng còn lại là Brômbenzen (C6H5Br)

Mô tả phản ứng của benzen với Brôm lỏng (xúc tác Fe nhiệt độ)

ccccc

+ Br – Br Fe, t0

ccccc

I TÍNH CHẤT VẬT LÍ

CỦA BENZEN

- Là chất lỏng

- Nhẹ hơn nước,hoà tan

dầu ăn và nhiều chất khác

như nến, cao su, iot

Ben zen độc

III TÍNH CHẤT HOÁ HỌC CỦA BENZEN

2 Benzen có phản ứng thế với Brôm không?

C

HH

C

HH

H

H

+ HBrBr-

Tiết 49: BENZEN

I TÍNH CHAÁT VAÄT LÍ

CUÛA BENZEN

- Laứ chaỏt loỷng

- Nheù hụn nửụực,hoaứ tan

daàu aờn vaứ nhieàu chaỏt khaực

nhử neỏn, cao su, iot

Ben zen ủoọc

III TÍNH CHAÁT HOAÙ HOẽC CUÛA BENZEN

2 Benzen coự phaỷn ửựng

theỏ vụựi Broõm khoõng?

II CAÁU TAẽO PHAÂN TệÛ

III TÍNH CHAÁT HOAÙ HOẽC

CUÛA BENZEN

1 Benzen coự chaựy khoõng?

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

Hãy quan sát quá trình mô tả phản ứng cộng của benzen với khí H2 (xúc tác Ni,to

P= 10atm

ccccc

–

H H

H

H H H

+ 3 H2

Ni, t0

ccccc

–

–

–

H H

H

H H H

Mô tả phản ứng cộng của benzen với khí h2 (xúc tác

Ni nhiệt độ)

Nh vậy Benzen không tham gia phản ứng cộng với Brôm trong dd chứng

tỏ Benzen khó tham gia phản ứng cộng hơn etilen và axetilen Tuy nhiên trong điều kiện thích hợp benzen có thể tham gia phản ứng cộng với một

số chất nh với H và với Clo

C 6 H 6

Bµi 1: Cho biÕt chÊt nµo trong c¸c chÊt sau ®©y cã thĨ lµm mÊt mµu dung dÞch Br«m

b) CH2 = CH-CH2-CH3c) CH3-C = CH_

- Là chất lỏng

- Nhẹ hơn nước,hoà tan

dầu ăn và nhiều chất khác

như nến, cao su, iot

Ben zen độc

II CẤU TẠO PHÂN TỬ

- Benzen tham gia ph¶n

øng ch¸y, ph¶n øng thÕ

vµ khã tham gia ph¶n

øng céng

III TÍNH CHẤT HOÁ

HỌC CỦA BENZEN

1

10 0

11

54

Listen to the song: happy new year Tiết 49: BENZEN

I TÍNH CHAÁT VAÄT LÍ

CUÛA BENZEN

- Laứ chaỏt loỷng

- Nheù hụn nửụực,hoaứ tan

daàu aờn vaứ nhieàu chaỏt khaực

nhử neỏn, cao su, iot

Ben zen ủoọc

II CAÁU TAẽO PHAÂN TệÛ

- Benzen tham gia phản

ứng cháy, phản ứng thế

và khó tham gia phản

ứng cộng

III TÍNH CHAÁT HOAÙ

HOẽC CUÛA BENZEN

IV ứng dụng

Quan sát hình vẽ và hãy kể những ứng dụng của benzen?Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công nghiệp và trong phòng thí nghiệm

C 6 H 6

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm

nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công

nghiệp và trong phòng thí nghiệm

D Phân tử có vòng 6 cạnh chứa liên kết đôi

và liên kết đơn

Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm

nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công

nghiệp và trong phòng thí nghiệm

C CH3 CH3 D CH2 CH CH CH2

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

Listen to the song: happy new year TiÕt 49: BENZEN

I TÍNH CHẤT VẬT LÍ

CỦA BENZEN

- Là chất lỏng

- Nhẹ hơn nước,hoà tan

dầu ăn và nhiều chất khác

như nến, cao su, iot

Ben zen độc

II CẤU TẠO PHÂN TỬ

- Benzen tham gia ph¶n

øng ch¸y, ph¶n øng thÕ

vµ khã tham gia ph¶n

øng céng

III TÍNH CHẤT HOÁ

HỌC CỦA BENZEN

H íng dÉn vỊ nhµ

-¤n l¹i lý thuyÕt -Lµm bµi tËp 1, 2, 3, 4 SGK (125)

H íng dÉn bµi 3:

-viÕt ph ¬ng tr×nh ph¶n øng -TÝnh sè mol Br«mbenzen (n=m/N)-Dùa vµo ph ¬ng tr×nh tÝnh sè mol benzen-Dùa vµo hiƯu suÊt tÝnh khèi l ỵng benzen

C 6 H 6

Theo kết quả nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc Cơ quan bảo vệ môi trường (EPA) và Cơ quan quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) thì có 9% trong số 199 loại nước giải khát được kiểm tra có nồng độ benzene cao hơn tiêu chuẩn nồng độ Benzene 5 phần tỷ (ppb) của Cơ quan bảo vệ môi trường

Mỹ (EPA)

Các nhà nghiên cứu cho biết những sản phẩm nào chứa nồng độ benzene cao hơn tiêu chuẩn của EPA sẽ được các nhà sản xuất điều chỉnh lại công thức chế biến hoặc loại bỏ chất benzene Các nhà nghiên cứu cho biết có một

Nghiên cứu mới nhất cho

thấy chất benzene gây ưng

thư vẫn được sử dụng với

đồ uống đã không tạo ra tâm lý quan toàn cho người tiêu dùng

Nhà nghiên cứu Patricia Nyman thuộc cơ quan FDA và các đồng nghiệp của mình chỉ ra rằng nồng độ benzene có thể được hình thành ở mức phần tỉ trong một số loại nước giải khát có chứa chất bảo quản thực phẩm, muối benzoate và axít ascorbic (Vitamin C)

Vào đầu những năm 90, ngành công nghiệp chế biến nước giải khát của Mỹ

đã phát hiện ra chất benzene trong một số loại đồ uống và đã điều chỉnh công thức chế biến các sản phẩm đó Vào năm 2005, chất benzene lại được phát hiện trong một số loại nước giải khát bởi vì các nhà sản xuất mới đã không ý thức về vấn đề này Một vài nhà sản xuất đã bỏ thêm Vitamin C vào đồ uống nhằm đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng về các sản phẩm đem lại sức khỏe

Cuộc nghiên cứu đã phát hiện ra rằng công thức chế biến, thời hạn sử dụng

và điều kiện bảo quản là các yếu tố chính ảnh hưởng đến việc hình thành chất benzene Bản báo cáo cũng đề cập đến việc phẩm định nội bộ phương pháp phân tích để xác định chất benzene trong nước giải khát của FDA.

Loại phản ứng cộng hợp liên tiếp nhiều phân

tử nhỏ để taọ thành chuỗi phân tử lớn

HÀNG 6: GỒM 4 CHỮ CÁI

Tất cả hiđrocacbon đều tham gia phản ứng

Tên gọi của một hiđrocacbon trong công thức cấu tạo có một liên kết ba.

HÀNG 4: GỒM 8 CHỮ CÁI

Phương pháp dùng để điều chế dầu nặng thành xăng.

Chất cả etilen, axetilen, cùng làm mất màu của dung dịch của chất đó

HÀNG 11: GỒM 5 CHỮ CÁI

Tên gọi của hiđrocacbon làm mất màu khí clo khi có ánh sáng mà trong công thức chỉ có 1C.

Tên của hợp chất hữu cơ có công thức mạch vòng gồm 6 nguyên tử cacbon.

HÀNG 2: GỒM 6 CHỮ CÁI

Tên gọi của chất hữu cơ trong công thức cấu tạo có 2 C, 1 liên kết đôi.

Khí nào chiếm 20% thành phần không khí.

HÀNG 8: GỒM 4 CHỮ CÁI

Phản ứng chỉ xảy ra ở hiđrocacbon có liên kết đôi hoặc liên kết ba.

Tên gọi hợp chất mà dân gian hay dùng để điều chế axetilen

Hoạt động Chất đốt Phản ứng hoá học của chất đốt

Năng suất toả nhiệt ( KJ/mol )

Khí thiên nhiên