Thế giới và Việt Nam đã có nhiều mô hình toán học đã và đang được triển khai ứng dụng để tính toán nhu cầu phân bón của cây trồng và đã chứng minh được tính ưu việt của nó: Mô hình WinEP
Trang 1TÀI LIỆU HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG TRANG WEBGIS
HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG PHÂN BÓN HỢP LÝ
CHO LÚA VÀ NGÔ TỈNH THÁI BÌNH
Hà Nội - 2019
Trang 2MỤC LỤC
I GIỚI THIỆU 3
1.1 Giới thiệu 3
1.2 Tổng quan các chức năng 4
II.HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG WEB CHO NGƯỜI DÙNG 5
2.1 Mục tiêu 5
2.2 Các menu và chức năng chính 5
2.2.1 Trang chủ 5
2.2.2 Giới thiệu 6
2.2.3 Hướng dẫn sử dụng phân bón 6
2.2.4 Dự báo nhu cầu phân bón 13
2.2.5 Thư viện 16
2.2.6 Hỏi đáp 16
Trang 3I GIỚI THIỆU
1.1 Giới thiệu
Sản xuất nông nghiệp hiện tại 80% sản lượng cây trồng tăng trên thế giới chủ yếu nhờ vào việc tăng năng suất, trong đó phần lớn do đóng góp của phân bón
Rõ ràng, nền nông nghiệp thâm canh đã chuyển từ sản xuất dựa vào đất sang dựa vào phân bón
Ở Việt Nam, các sản phẩm phân bón rất đa dạng về chủng loại, thành phần, chức năng… Khuyến cáo sử dụng phân bón đi kèm với các sản phẩm đưa ra nhằm mục đích kinh doanh trên diện rộng, do vậy thiếu hướng dẫn khoa học dựa trên điều kiện khí hậu, đất đai cụ thể
Thế giới và Việt Nam đã có nhiều mô hình toán học đã và đang được triển khai ứng dụng để tính toán nhu cầu phân bón của cây trồng và đã chứng minh được tính ưu việt của nó: Mô hình WinEPIC; TechnoGIN; Fertilizer Chooser; Fertilizer Calculator; mô hình UK … Viện Thổ nhưỡng Nông hóa có mô hình GEM, Gleams, bản đồ mạng Webmap hướng dẫn canh tác lúa Tuy nhiên, những mô hình này hầu hết yêu cầu phải có cán bộ kỹ thuật có trình độ, kinh nghiệm mới có thể khai thác sử dụng nên phần nào vẫn chưa thực sự được ứng dụng rộng rãi và hiệu quả Với suy nghĩ đưa các nghiên cứu, ứng dụng khoa học kĩ thuật cụ thể trong việc
sử dụng phân bón gắn chặt với hoạt động sản xuất nông nghiệp, nhóm phát triển
hệ thống đã xây dựng phần mềm trực tuyến hướng dẫn sử dụng phân bón hợp lý cho Lúa và Ngô theo mùa vụ tại tỉnh Thái Bình
“Hướng dẫn sử dụng phân bón hợp lý cho Lúa và Ngô tỉnh Thái Bình” là
website trực tuyến cho phép xem, tra cứu, truy vấn dữ liệu về tài nguyên đất với nhiều loại bản đồ như: Bản đồ hiện trạng sử dụng đất, bản đồ thổ nhưỡng, bản đồ nông hóa, bản đồ khí hậu, bản đồ dự báo phân bón cho cây trồng theo đơn vị hành chính, bản đồ vị trí lấy mẫu đất… để từ đó quản lý sử dụng bền vững tài nguyên đất nông nghiệp. Được xây dựng trên nền WebGIS, hệ thống cho phép xem, đăng tải các tài liệu liên quan đến tài liệu, báo cáo, bài viết…
Trang 4Với trang web này, người dùng dễ dàng tra cứu các thông số cho từng loại đất liên quan đến đặc điểm tính chất đất đai, hiện trạng sử dụng đất, khuyến cáo sử dụng phân bón cho cây Lúa và Ngô của Thái Bình
Hình 1: Giao diện của Trang chủ
1.2 Tổng quan các chức năng
Đối với người dùng là người dân, không cần đăng nhập vào hệ thống mà vẫn
có thể:
- Khai thác toàn bộ dữ liệu Bản đồ, tài liệu liên quan tới việc hướng dẫn tính toán lượng phân bón hợp lý cho Lúa và Ngô
- Sử dụng các công cụ tương tác với bản đồ như: xem thông tin thửa đất, phóng to, thu nhỏ, đo diện tích, khoảng cách, xuất bản đồ…
- Tra cứu hướng dẫn sử dụng phân bón hợp lý trên từng thửa đất cho Lúa
và Ngô theo giống, theo mùa vụ của tỉnh Thái Bình Download Hướng dẫn phân bón cho thửa đất được tính toán
- Tra cứu các câu hỏi giải đáp kỹ thuật liên quan đến hướng dẫn canh tác,
sử dụng phân bón
Đối với người dùng là cán bộ quản lý:
Trang 5- Có đầy đủ các chức năng giống như một người dùng thông thường
(người dân)
- Cần phải truy nhập vào hệ thống thông qua Tài khoản và Mật khẩu đã
được cung cấp Tùy thuộc vào việc quản trị hệ thống phân quyền, hệ thống sẽ cho người dùng sử dụng được các chức năng tương ứng
- Đối tượng sử dụng là quản lý quản lý được phân quyền theo cấp của
đơn vị hành chính: Xã/phường/thị trấn, quận/huyện, tỉnh
+ Cấp xã: được trực tiếp sử dụng công cụ tính toán lượng phân bón
Dự báo cho Lúa và Ngô cho địa bàn mình quản lý theo các kịch bản
+ Cấp quận/huyện, tỉnh: xem kết quả tổng hợp lượng phân bón Dự báo của các cấp dưới
Đối với người dùng là quản trị hệ thống:
Là nhóm cán bộ phụ trách quản lý hệ thống với các chức năng, nhiệm vụ
sau:
- Cài đặt, cấu hình hệ thống
- Khởi tạo và phân quyền người sử dụng
- Chức năng cập nhật, sao lưu, khôi phục dữ liệu của hệ thống
II HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG WEB CHO NGƯỜI DÙNG
2.1 Mục tiêu
Cung cấp cho người dùng những hướng dẫn từ tổng quan đến chi tiết để có
thể sử dụng và khai thác các tính năng của website 1 cách hiệu quả, tiện ích
và nhanh chóng
2.2 Các menu và chức năng chính
WebGIS gồm 7 trang: Trang chủ, Giới thiệu, Hướng dẫn sử dụng phân
bón, Dự báo nhu cầu phân bón, Thư viện, Hỏi đáp và Quản trị Trong đó,
Hướng dẫn sử dụng phân bón và Dự báo nhu cầu phân bón là 2 trang
chính của hệ thống
Hình 2: Các menu chính của trang WebGIS
2.2.1 Trang chủ
Hiển thị mặc định khi người dùng truy cập vào trang web hệ thống, cung cấp
cho người dùng cái nhìn tổng quan về nội dung, chức năng chính của
Trang 6website Tại menu này, người dùng cũng có thể truy cập nhanh vào các tính
năng tính toán chính
2.2.2 Giới thiệu
Menu này cung cấp các thông tin mục tiêu và nội dung nghiên cứu của Dự án
“Nâng cao hiệu quả sản xuất Lúa và Ngô tại tỉnh Thái bình thông qua
ứng dụng công nghệ thông tin quản lý dinh dưỡng đất”
Hình 3: Giao diện trang Giới thiệu
2.2.3 Hướng dẫn sử dụng phân bón
Đây là một trong hai nội dung chính của trang WebGIS Đối tượng sử dụng chính hướng tới là người nông dân trực tiếp sản xuất trên đồng ruộng
Bản đồ Google Map, Google Satellite (ảnh vệ tinh) được dùng để làm bản đồ
nền cho giao diện chính của trang Các bản đồ chuyên đề đất đai, thổ nhưỡng
gồm: Bản đồ hiện trạng sử dụng đất; Bản đồ thổ nhưỡng, Bản đồ nông hóa
và Bộ bản đồ lượng mưa trung bình cả năm, vụ xuân, vụ mùa, vụ đông Các
Trang 7dữ liệu bản đồ này cùng với các thông số của người dùng nhập sẽ là đầu vào của việc tính toán lượng phân bón hợp lý
Hình 4: Giao diện trang Hướng dẫn sử dụng phân bón
Các công cụ tương tác với bản đồ được bố trí bên phải, đảm bảo cho phần bản đồ được rộng nhất, thao tác thuận tiện nhất Người dùng có thể phóng to thu nhỏ bản đồ, xem thông tin hoặc mở rộng toàn màn hình cho bản đồ bằng các công cụ đã được cung cấp sẵn, hoặc có thể sử dụng nút cuộn chuột
a Tìm kiếm theo địa điểm/địa danh
Mục đích của chức năng này, giúp người dùng có thể tìm nhanh nhất tới vị trí thửa ruộng của mình thông qua việc tìm kiếm các địa danh nhỏ hơn đơn vị hành chính cấp xã
Người dùng sẽ gõ từ khóa vào ô tìm kiếm và nhấp chuột chọn vào địa điểm trong danh sách gợi ý Bản đồ sẽ phóng to tới khu vực cần tìm kiếm
Hình 5: Giao diện chức năng tìm kiếm địa danh/địa điểm
Trang 8b Danh mục Bản đồ và công cụ tương tác
- Nhấp chuột vào biểu tượng để xem danh mục các lớp bản đồ có
trong hệ thống, tích chọn để hiển thị các lớp bản đồ chuyên đề
Hình 6: Giao diện chức năng Bật/tắt/chọn các lớp bản đồ
- Để xem thông tin trên một bản đồ, người dùng có thể phóng to thửa đất
cần xem thông tin và kích chuột vào thửa đất cần chọn, thông tin của
thửa đất sẽ hiện trên màn hình Ví dụ: Xem thông tin của 1 thửa đất trên
bản đồ hiện trạng sử dụng đất
Hình 7: Giao diện Chức năng xem thông tin thửa đất
Trang 9- Người dùng có thể bật bản đồ chuyên đề kết hợp với bản đồ ảnh vệ tinh
để xác định về vị trí được chính xác hơn
- Để thu gọn Danh mục bản đồ, người dùng lại kích chuột vào chính biểu tượng một lần nữa
c Tính toán lượng phân bón cho một thửa đất
Hình 8: Giao diện Tính toán lượng phân bón
- Giao diện tính toán lượng phân bón được tổ chức dưới dạng các menu phụ, giúp người dùng có thể nhập các thông số tính toán một cách dễ dàng, nhanh chóng
- Quy trình tính toán lượng phân bón cho 1 thửa đất, bao gồm các bước sau:
+ Bước 1: Phóng to bản đồ tới vị trí thửa ruộng cần tính toán lượng phân (có thể sử dụng chức năng Tìm kiếm địa danh/địa điểm đã được giới thiệu ở trên)
+ Bước 2: Trên menu phụ Vị trí thửa ruộng, kích vào biểu tượng , chọn thửa đất
Hình 9: Giao diện Chọn thửa ruộng
Trang 10+ Bước 3: Lựa chọn cây trồng theo mùa vụ và nhập năng suất mục tiêu
Hình 10: Giao diện Chọn cây trồng theo mùa vụ và năng suất mục tiêu
+ Bước 4: Nhập các thông số liên quan tới lượng phân bón vụ trước như: loại phân bón, dạng phân bón, tỷ lệ phân bón
Hình 11: Giao diện Nhập thông số liên quan tới lượng phân bón vụ trước
+ Bước 5: Nhập các thông số liên quan tới lượng phân chuồng bón cho cây trồng như loại phân chuồng, lượng phân chuồng và lượng nước tưới trong vụ
Hình 12: Giao diện Nhập thông số liên quan tới lượng phân chuồng được bón
Trang 11+ Bước 6: Tính toán lượng phân bón khuyến cáo cho thửa đất được chọn
Hình 13: Giao diện Tính toán lượng phân bón được khuyến cáo
Người dùng kích chuột vào ô Tính toán để tính ra lượng phân khuyến
cáo cần bón theo đơn vị (kg/ha/vụ)
+ Bước 7: Xem hướng dẫn chi tiết về lượng phân cần bón cho Thửa ruộng
được chọn bằng cách kích chuột vào ô Hướng dẫn chi tiết Sau khi xem,
người dùng có thể tải về, hoặc in hướng dẫn
Trang 12Hình 14: Giao diện Hướng dẫn phân bón chi tiết
d Tìm đại lý phân bón gần thửa ruộng nhất
- Sau khi người dùng tính toán xong lượng phân bón, có thể xác định xem
địa lý Phân bón gần nhất để thuận tiện cho việc vận chuyển bằng cách
kích chuột vào ô Tìm đại lý phân bón trên menu Tính toán
- Giao diện tìm đại lý phân bón xuất hiện, người dùng nhập bán kính (km)
rồi tìm kiếm
Trang 13Hình 15: Giao diện Tìm đại lý phân bón
- Kết quả thu được là các vị trí Đại lý phân bón nằm trong bán kính 1km tính từ tâm thửa ruộng được chọn
Hình 16: Kết quả tìm kiếm
2.2.4 Dự báo nhu cầu phân bón
- Đối tượng sử dụng của trang Dự báo nhu cầu phân bón là các cán bộ chuyên môn tại địa bàn
- Được phân quyền theo cấp của đơn vị hành chính: Xã/phường; quận/huyện; Tỉnh
- Điều kiện sử dụng: phải được cấp Tài khoản và mật khẩu truy cập vào hệ thống
Trang 14Hình 17: Giao diện sử dụng của Cán bộ chuyên môn cấp xã
Hình 18: Giao diện sử dụng của Cán bộ chuyên môn cấp huyện
Trang 15Hình 19: Giao diện sử dụng của Cán bộ chuyên môn cấp tỉnh
- Giao diện Dự báo nhu cầu lượng phân bón cũng được tổ chức dưới dạng
các menu phụ, giúp cán bộ chuyên trách có thể nhập các thông số tính
toán một cách dễ dàng, nhanh chóng
- Quy trình tính toán của Dự báo nhu cầu phân bón cũng tương tự như quy
trình tính toán lượng phân bón khuyến cáo cho 1 thửa ruộng, nhưng
điểm khác biệt nhất là ở quy mô Nếu như ở Menu Hướng dẫn phân bón
đối tượng là 1 thửa ruộng, còn ở menu này đối tượng là các thửa đất có
cùng tính chất (loại đất) của đơn vị hành chính cấp xã
Trang 16Hình 20: Giao diện sử dụng của Dự báo nhu cầu phân bón của cán bộ chuyên
trách cấp xã
2.2.5 Thư viện
- Tại đây, người dùng có thể xem tải về các tài liệu tham khảo, báo cáo, hình ảnh liên quan bằng cách chọn loại tài liệu và nhấp Tải về
- Khi nhấp vào Ngân hàng kiến thức cây lúa, Ngân hàng kiến thức cây ngô, giao diện trang web sẽ link đến trang web tương ứng để người dùng có thể tra cứu các thông tin kiến thức về 2 loại cây trồng quan trọng này
2.2.6 Hỏi đáp
- Tại Menu Hỏi đáp, người dùng có thể xem giải đáp kỹ thuật các câu hỏi liên quan đến Kỹ thuật canh tác lúa, Phân bón và kỹ thuật phân bón, Sâu bệnh và Thuốc bảo vệ thực vật
Trang 17- Trên bảng Hỏi đáp, Nhấp Chi tiết để xem câu trả lời cho từng câu hỏi
tương ứng
