DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT MWG Công ty Cổ phần Đầu tư Thế giới Di động TCC Thegioididong Care Center TNHH Trách nhiệm Hữu hạn CNTT Công nghệ thông tin ERP Enterprise resource planning Hệ t
Mục tiêu nghiên cứu
Tìm hiểu thực trạng của công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com thuộc công ty Cổ phần Đầu tư Thế giới Di động
Xác định những điểm mạnh, điểm yếu và những thiếu sót trong công tác tuyển dụng tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Đưa ra các giải pháp để hoàn thiện công tác tuyển dụng tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu gồm:
Liệt kê mô tả: mô tả thực tế quy trình tuyển dụng nhân viên ở chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Điều tra, thống kê, phân tích: thu thập thông tin từ thực tế và những báo cáo, thống kê số liệu để đưa ra phân tích đánh giá
So sánh, đối chiếu: tiến hành đối chiếu kết quả, so sánh với trước đó
Tổng hợp: tổng hợp lại tất cả thông tin để đưa ra kết luận
Luận văn sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp gồm các dữ liệu về lý thuyết được sử dụng từ các giáo trình quản trị nhân lực, dữ liệu trên trang web của công ty, các bản báo cáo số liệu thống kê qua các năm được đơn vị công ty cung cấp và tham khảo một số website của các công ty có mô hình kinh doanh tương tự.
Kết cấu đề tài
Đề tài được kết cấu gồm 4 chương:
Chương 1 Tổng quan về Công ty Cổ phần Đầu tư Thế giới Di động (MWG) và chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Chương 2 Cơ sở lý luận về công tác tuyển dụng nguồn nhân lực
Chương 3 Thực trạng công tác tuyển dụng nhân sự tại chuỗi siêu thị
Chương 4 Giải pháp hoàn thiện công tác tuyển dụng nhân sự tại chuỗi siêu thị
TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ THẾ GIỚI DI ĐỘNG (MWG) VÀ CHUỖI SIÊU THỊ THEGIOIDIDONG.COM
Tổng quan về MWG
1.1.1 Giới thiệu khái quát về MWG
Tên công ty: CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ THẾ GIỚI DI ĐỘNG
Tên tiếng Anh: Mobile World Investment Corporation JSC (MWG)
Trụ sở chính: số 222 Yersin, Phường Phú Cường, Thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương
Văn phòng điều hành: lô T2 – 1.2 đường D1, Khu Công Nghệ Cao, Phường Tân Phú, Quận 9, TP Hồ Chí Minh
Website: http://www.mwg.vn/
Giấy phép kinh doanh số: 410301227
(Nguồn: Website công ty) Ý nghĩa: logo màu vàng đen làm nổi bật hình nhân đang trong tư thế vươn mình về phía trước, khẳng định Thế giới Di động ngày càng phát triển lớn mạnh, vươn tới tầm cao và mang đến những những giá trị đạt chuẩn “5 sao” cho khách hàng
1.1.2 Lịch sử hình thành và phát triển của MWG
Tháng 3/2004, Thành lập Công ty TNHH Thế giới Di động
Tháng 6/2004, website www.thegioimobi.com được ra mắt và khai trương 3 cửa hàng nhỏ tại Tp Hồ Chí Minh
Tháng 10/2004, khai trương siêu thị đầu tiên tại 89A, Nguyễn Đình Chiểu, Tp Hồ Chí Minh với tên gọi ban đầu là Thegioididong.com
Năm 2007: chuyển đổi sang hình thức Công ty Cổ phần sau khi tiếp nhận vốn đầu tư của quỹ Mekong Capital
Năm 2010: ra đời liên tiếp của các siêu thị trên khắp mọi miền của đất nước Cuối năm 2010, hệ thống chuyên bán lẻ các thiết bị gia dụng Điện máy xanh ra đời
Năm 2012: khai trương siêu thị tại Bắc Giang (tháng 3/2012) và trở thành hệ thống bán lẻ thiết bị di động đầu tiên và duy nhất thời điểm hiện tại có mặt tại tất cả 63 tỉnh thành trên cả nước Điện máy xanh có mặt tại 9 tỉnh thành với số lượng 12 siêu thị
Năm 2014: niêm yết thành công 62.732.171 cổ phiếu (ngày 14/7/2014), mã MWG trở thành một trong những cổ phiếu có sức hấp dẫn nhất ở sàn Hose
Năm 2016: Điện máy xanh trở thành nhà bán lẻ điện máy đầu tiên tại Việt Nam phủ sóng 63/63 tỉnh thành Bắt đầu giai đoạn thử nghiệm chuỗi siêu thị mini Bách hóa xanh với hơn 40 siêu thị
Thegioididong.com tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu về thị phần với hơn 1.000 siêu thị Điện máy xanh thì tạo dấu ấn mạnh mẽ trong việc mở rộng và kết thúc năm 2017 với hơn 640 siêu thị toàn quốc Chuỗi siêu thị Bách hóa xanh tăng tốc với hơn 280 siêu thị
Tháng 6/2017: siêu thị đầu tiên của Thế giới Di động ở thị trường nước ngoài, cụ thể là Campuchia, đã được khai trương và lấy tên là BigPhone
Tháng 12/2017: Thế giới Di động xác nhận mua lại nhà thuốc Phúc
An Khang và đổi tên thành nhà thuốc An Khang
Thegioididong.com và Điện máy xanh: thống lĩnh thị trường Việt Nam với 45% thị phần điện thoại và 35% thị phần điện máy, không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng Hoàn tất việc mua lại chuỗi bán lẻ điện máy Trần Anh và sáp nhập vào Điện máy xanh Riêng Bách hóa xanh có bước tiến mạnh mẽ trong việc mở rộng khắp các quận huyện tại Tp Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận Hoàn tất việc đầu tư cổ phần thiểu số tại Công ty bán lẻ An Khang – đơn vị vận hành chuỗi nhà thuốc An Khang
Tính đến hết tháng 12/2018, hiện tại MWG có 1032 siêu thị Thegioididong.com, 750 siêu thị Điện máy xanh và 405 siêu thị Bách hóa xanh trên khắp cả nước Tháng 12/2018 Thế giới Di động đóng cửa trang thương mại điện tử Vuivui.com
1.1.3 Tầm nhìn – Cam kết của MWG
Đến năm 2020, MWG sẽ trở thành tập đoàn đa ngành hùng mạnh nhất, có vị thế số 1 trong lãnh vực thương mại điện tử, mở rộng kinh doanh thành công ở Lào, Campuchia và Myanmar
MWG liên tục cải tiến mang đến cho khách hàng những trải nghiệm thú vị và hài lòng nhất dựa trên nền văn hóa đặt khách hàng làm trọng tâm
MWG mang đến cuộc sống sung túc cho nhân viên, lợi nhuận cao cho nhà đầu tư dài hạn và đóng góp vào phúc lợi của cộng đồng
MWG cam kết đem đến sự thuận tiện và thái độ phục vụ đạt chuẩn “5 sao” để mang lại sự phục vụ tốt nhất cho khách hàng
MWG cam kết mang đến cho nhân viên môi trường làm việc thân thiện, vui vẻ, chuyên nghiệp, ổn định và cơ hội công bằng trong thăng tiến
MWG cam kết mang đến cho người quản lý: sân chơi rộng rãi và công bằng để thi thố tài năng Cam kết một cuộc sống cá nhân sung túc – hạnh phúc Một vị trí xã hội được mọi người kính nể
MWG cam kết mang đến cho các đối tác sự kính trọng
MWG mang đến cho nhà đầu tư một giá trị gia tăng không ngừng cho doanh nghiệp
MWG đóng góp cho cộng đồng qua việc tạo hàng ngàn việc làm và đóng góp cho ngân sách Nhà nước, tham gia hoạt động bác ái
Ban Giám đốc công ty đã nhận ra được tầm quan trọng của sự hiện diện các giá trị cốt lõi luôn ảnh hưởng tích cực đến sự phát triển mạnh mẽ của mình Dưới đây là 5 giá trị được công ty chọn mong muốn nhân viên luôn làm đúng và tốt trong công việc của mình Năm giá trị được chọn là:
1 Tận tâm với khách hàng: đặt khách hàng là trung tâm trong mọi suy nghĩ và hành động của mình; luôn Chủ động – Cười – Chào – Cảm ơn, tư vấn cho khách hàng như tư vấn cho người thân của mình
2 Trung thực về tiền bạc và các mối quan hệ: trung thực trong tiền bạc là không được phép đụng đến tài sản không phải của mình; trung thực trong mối quan hệ với người khác là việc thống nhất giữa suy nghĩ bên trong và hành động bên ngoài qua cử chỉ, lời nói và thái độ
3 Làm đúng cam kết và nhận trách nhiệm: bao gồm việc làm đúng quy trình, không làm dối, không làm tắt Sau khi đã cố gắng làm nhưng không thể giữ đúng cam kết của mình, cần làm đủ 3 bước sau:
Thông tin cho người liên quan biết sớm nhất, nói rõ việc gì đã xảy ra trong thực tế và đi kèm dẫn chứng
Tự đánh giá mình đã làm gì và đã không làm gì để thực hiện cam kết, không đẩy trách nhiệm cho người khác
Đưa ra hành động mới và cam kết mới với người có liên quan để khôi phục lòng tin
4 Yêu thương và hỗ trợ đồng đội: luôn lấy tình yêu thương để đối xử với đồng đội; tìm mọi cách để hỗ trợ đồng đội hoàn thành tốt công việc
5 Máu lửa trong công việc: luôn nói “Yes”, làm thật nhanh, không ngại khó hay kể khổ
1.1.5 Lĩnh vực hoạt động kinh doanh
Tổng quan về chuỗi siêu thị Thegioididong.com
1.2.1 Giới thiệu khái quát về Thegioididong.com
Thegioididong.com thành lập vào tháng 03/2004, lĩnh vực hoạt động chính gồm: mua bán, sửa chữa các thiết bị liên quan đến điện thoại di động, thiết bị kỹ thuật số và các lĩnh vực liên quan đến thương mại điện tử Thế giới Di động đã xây dựng
17 một phương thức kinh doanh chưa từng có ở Việt Nam, một phong cách bán hàng tư vấn đặc biệt nhờ vào một đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp và trang web www.thegioididong.com hỗ trợ như là một cẩm nang về điện thoại di động hàng đầu tại Việt Nam
1.2.2 Cơ cấu tổ chức tại siêu thị Thegioididong.com
Hình 1.4 Cơ cấu tổ chức siêu thị Thegioididong.com
QLST, Trợ lý quản lý
Quản lý sắp xếp lịch làm việc cho nhân viên bán hàng thuộc quyền quản lý của mình hàng tuần
Kiểm tra, giám sát thái độ và tinh thần làm việc của từng nhân viên của mình quản lý
Đào tạo, huấn luyện và đánh giá nhân viên thuộc quyền quản lý của mình
Thực hiện các yêu cầu khác của quản lý cấp trên
Trực tiếp tham gia tiếp khách và giải quyết các khiếu nại, thắc mắc của khách hàng vượt ngoài phạm vi của nhân viên bán hàng
Nhân viên bao gồm: Nhân viên bán hàng, Nhân viên Thu ngân kiêm Sim số, Nhân viên Hỗ trợ kỹ thuật
Tư vấn bán hàng, hỗ trợ kỹ thuật, tiếp đón khách hàng và hỗ trợ giữ xe
Trợ lý quản lý (Quản lý tập sự)
Nhận hàng và bảo vệ giữ gìn sản phẩm
Trưng bày và thống kê sản phẩm
Nhiệm vụ tiếp nhận và xử lý những thắc mắc, khiếu nại từ khách hàng
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG NGUỒN NHÂN LỰC
Các khái niệm và vai trò của công tác tuyển dụng nguồn nhân lực
Theo ThS Lê Trường Diễm Trang và ThS Phan Thị Thanh Hiền (2016) nhận định:
Tuyển dụng nhân lực là một quá trình tìm kiếm, thu hút, sàng lọc và lựa chọn những người có đủ các tiêu chuẩn thích hợp cho các công việc và các chức danh cần người trong tổ chức
Tuyển dụng gồm hai quá trình chính là: tuyển mộ và tuyển chọn
Tuyển mộ (chiêu mộ): là quá trình thu hút những người xin việc có trình độ từ lực lượng lao động xã hội và lực lượng lao động bên trong tổ chức
Tuyển chọn (lựa chọn): là quá trình đánh giá các ứng viên dưới những khía cạnh khác nhau dựa trên các yêu cầu của công việc để tìm ra những người phù hợp với các yêu cầu đặt ra trong số những người đã thu hút được trong quá trình tuyển mộ
Theo ThS Nguyễn Vân Điềm và PGS TS Nguyễn Ngọc Quân (2012) cho rằng:
Tuyển mộ là cơ sở, là nguồn để công việc tuyển chọn được bắt đầu, nó có ảnh hưởng rất lớn đến công tác tuyển chọn cũng như chất lượng của nguồn nhân lực trong tổ chức Công tác tuyển chọn không chỉ là chọn được đúng người mà nó còn đánh giá hiệu quả của công tác tuyển mộ, chúng có mối quan hệ khăng khít và không thể tách rời trong công tác tuyển dụng nhân sự trong tổ chức
Tuyển chọn là khâu quan trọng giúp nhà quản trị đưa ra được quyết định tuyển dụng đúng ngoài ra tuyển chọn còn có ý nghĩa đối với chiến lược kinh doanh của tổ chức Thêm vào đó, tuyển chọn tốt còn giúp cho tổ chức tiết kiệm được chi phí tuyển chọn lại, đào tạo lại cũng như những rủi ro trong quá trình thực hiện công việc
2.1.2 Vai trò của công tác tuyển dụng nguồn nhân lực
Theo luận văn tốt nghiệp của Phạm Thị Nhung (2013) nhận định về vai trò của công tác tuyển dụng nguồn nhân lực như sau: Đối với doanh nghiệp: việc tuyển dụng có hiệu quả sẽ cung cấp cho doanh nghiệp một đội ngũ lao động lành nghề, sáng tạo, bổ sung nguồn nhân lực phù hợp với yêu cầu kinh doanh của doanh nghiệp Ngoài ra, công tác tuyển dụng tốt giúp doanh nghiệp thực hiện được các mục tiêu kinh doanh hiệu quả nhất, bởi vì tuyển dụng tốt tức là tìm ra người thực hiện công việc có năng lực, phẩm chất để hoàn thành công việc được giao Từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh, phát triển đội ngũ, đáp ứng yêu cầu hoạt động kinh doanh trong điều kiện toàn cầu hóa và tạo ra năng lực cạnh tranh bền vững cho doanh nghiệp Đối với người lao động: tuyển dụng nguồn nhân lực tạo cơ hội cho người lao động tham gia ứng tuyển thông qua các thông tin tuyển dụng để tìm cho mình một công việc, một vị trí phù hợp với trình độ và khả năng của mình Đồng thời giúp cho họ có những định hướng và việc làm cụ thể để hoàn thiện bản thân mình hơn Và tuyển dụng nguồn nhân lực tạo ra không khí thi đua, tinh thần cạnh tranh trong nội bộ những người lao động của doanh nghiệp, từ đó nâng cao hiệu quả kinh doanh Đối với xã hội: tuyển dụng nguồn nhân lực của doanh nghiệp giúp cho việc thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội, giúp hoạch định lại nguồn nhân lực của xã hội, tạo việc làm ổn định cho người lao động, làm giảm bớt gánh nặng của xã hội đối với việc giải quyết việc làm, gián tiếp làm giảm thiểu các tệ nạn xã hội.
Các nguồn tuyển dụng
2.2.1 Nguồn tuyển dụng bên trong doanh nghiệp
Theo ThS Phan Thị Thanh Hiền và ThS Lê Trường Diễm Trang (2016) nhận định nguồn tuyển dụng bên trong doanh nghiệp gồm:
Đăng tuyển nội bộ: bảng thông báo về các vị trí công việc cần tuyển người và được gửi đến tất cả nhân viên trong doanh nghiệp Thông báo này bao gồm các thông tin về các nhiệm vụ thuộc công việc và các yêu cầu về trình độ
Thông qua sự giới thiệu của nhân viên trong doanh nghiệp: qua kênh này công ty có thể tìm ra được người có năng lực phù hợp với vị trí đang tuyển dụng
Hồ sơ lưu về người lao động trong doanh nghiệp Mỗi doanh nghiệp luôn lập một danh sách hồ sơ ứng viên nộp hồ sơ ứng tuyển về doanh nghiệp mà họ chưa được tuyển chọn vào doanh nghiệp lưu trữ trong phần mềm quản lý của bộ phận nhân sự Trong đó có những thông tin chi tiết về người đó, chẳng hạn như tên, tuổi, kỹ năng, trình độ giáo dục, kinh nghiệm nghề nghiệp, thông tin liên lạc và một số thông tin cần thiết khác
2.2.2 Nguồn tuyển dụng bên ngoài doanh nghiệp
Có rất nhiều nguồn tuyển dụng từ bên ngoài Sau đây là một số nguồn chính:
Quảng cáo qua phương tiện truyền thông: trên các kênh của đài truyền hình, đài phát thanh, báo chí hoặc các ấn phẩm khác Nội dung tuyển còn phụ thuộc vào số lượng cũng như chất lượng lao động cần tuyển mà có thể tập trung thành chiến dịch quảng cáo kết hợp với các phương tiện khác hay quảng cáo riêng biệt
Bạn bè của nhân viên: thông qua các nhân viên hiện tại trong doanh nghiệp chúng ta có thể phát hiện và được giới thiệu những người có năng lực phù hợp với yêu cầu của công việc một cách cụ thể, nhanh chóng và chất lượng
(Theo Giáo trình Quản trị nhân lực, Nguyễn Ngọc Quân và Nguyễn Vân Điềm, năm
Các trường đại học và cao đẳng, trung cấp, dạy nghề: các trường ĐH – CĐ, trung cấp, dạy nghề càng ngày càng trở thành nguồn nhân lực quan trọng đối với hầu hết các công ty trên thế giới Các nhà tuyển dụng đều tin rằng việc tuyển dụng tại các trường ĐH – CĐ là một cách thức hiệu quả để tìm được nhân tài Thông qua phương pháp này sẽ giúp cho các doanh nghiệp có được một đội ngũ nhân viên trẻ, năng động, đầy nhiệt huyết (Theo John M Ivancevich, 2010)
Các trung tâm môi giới và giới thiệu việc làm: đây là phương pháp tuyển dụng được áp dụng phổ biến cho các công ty không có bộ phận chuyên trách về quản trị nhân lực Các trung tâm này được đặt trong các trường đại học, cao đẳng, trung cấp, dạy nghề và các doanh nghiệp cũng như các cơ quan quản lý lao động ở địa phương (Theo ThS Phan Thị Thanh Hiền và ThS
Quy trình tuyển dụng
Mỗi doanh nghiệp có thể xây dựng cho mình một quy trình tuyển dụng riêng, phù hợp với đặc điểm của công ty mình Tuy nhiên, quy trình tuyển dụng của doanh nghiệp thường có những bước cơ bản sau:
Hình 2.1 Quy trình tuyển dụng
Chuẩn bị tuyển dụng Thông báo tuyển dụng Thu nhận và sàng lọc hồ sơ Phỏng vấn sơ bộ Kiểm tra, trắc nghiệm
Phỏng vấn tuyển chọn Đào tạo, thử việc Quyết định tuyển dụng
Muốn tìm được ứng viên xuất sắc, phù hợp với vị trí công việc các nhà tuyển dụng cần phải chuẩn bị thật kỹ lưỡng từ những công việc nhỏ nhất trong bước này như:
Xác định tiêu chuẩn tuyển chọn Tiêu chuẩn tuyển chọn cần được hiểu ở ba khía cạnh: tiêu chuẩn chung đối với doanh nghiệp, đối với phòng ban hoặc bộ phận cơ sở và đối với các nhân thực hiện công việc Tiêu chuẩn đối với cá nhân thực hiện công việc là những tiêu chuẩn được liệt kê trong bảng tiêu chuẩn công việc
Nghiên cứu kỹ các văn bản, quy định của Nhà nước, doanh nghiệp liên quan đến tuyển dụng
Thành lập hội đồng tuyển dụng: quy định rõ về số lượng, thành viên và quyền hạn của hội đồng tuyển dụng
Bước này được thực hiện bằng quá trình phân tích công việc Phân tích công việc là quá trình nghiên cứu nội dung công việc nhằm xác định điều kiện tiến hành, các nhiệm vụ, trách nhiệm, quyền hạn khi thực hiện công việc và phẩm chất, kỹ năng nhân viên cần thiết phải có để thực hiện tốt công việc Ý nghĩa của việc phân tích công việc để thể hiện qua bản mô tả công việc và bản tiêu chuẩn công việc:
Bản mô tả công việc: là văn bản nêu ra các nhiệm vụ và trách nhiệm liên quan đến công việc được giao và những điều kiện đối với người làm nhiệm vụ đó Bản mô tả công việc phải được viết bằng ngôn ngữ đơn giản, tạo ra sự so sánh với các công việc khác và dễ hiểu đối với người giao cũng như là người nhận công việc đó
Bản tiêu chuẩn công việc: là văn bản liệt kê tất cả các yêu cầu chủ yếu đối với nhân viên thực hiện công việc Hay nói cách khác đi là bản trình bày các điều kiện tiêu chuẩn tối thiểu có thể chấp nhận được mà một người cần phải có để hoàn thiện công việc riêng nào đó
Các doanh nghiệp có thể áp dụng một hoặc kết hợp các hình thức thông báo tuyển dụng sau:
Trên trang web tuyển dụng của công ty, dán thông báo trước cổng công ty
Quảng cáo trên các phương tiện truyền thông, đại chúng như báo, đài, tivi, Internet…
Thông qua các trung tâm giới thiệu việc làm
Thông báo tuyển dụng nên ngắn gọn, rõ ràng và đầy đủ những thông tin cho ứng viên như yêu cầu về trình độ, kiến thức, chuyên môn, kỹ năng, phẩm chất và đặc điểm cá nhân
2.3.3 Thu nhận và sàng lọc hồ sơ
Khi một vị trí công việc được thông báo, đăng tải thì nhà tuyển dụng sẽ nhận được nhiều hồ sơ ứng tuyển gửi về Việc chọn lọc hồ sơ cũng giống như phỏng vấn sơ tuyển, nhà tuyển dụng sẽ lựa chọn ra những hồ sơ phù hợp với vị trí công việc sau đó lên kế hoạch phỏng vấn Việc này sẽ giúp cho nhà tuyển dụng tiết kiệm được thời gian của mình cũng như việc giảm thiểu chi phí tuyển dụng
Hồ sơ xin việc cần những giấy tờ sau: đơn xin việc, sơ yếu lý lịch cần có chứng thực, giấy chứng nhận sức khỏe, chứng minh nhân dân, bản sao hộ khẩu, văn bằng chuyên môn, nghiệp vụ…
Sau khi đã nhận và lựa chọn hồ sơ ứng viên, bước tiếp theo của nhà tuyển dụng là hẹn lịch phỏng vấn đối với những hồ sơ được chọn Phỏng vấn sơ bộ thường kéo dài từ 5 – 10 phút, được sử dụng nhằm loại bỏ ngay những ứng viên không đạt tiêu chuẩn hoặc yếu kém hơn những ứng viên khác mà khi nghiên cứu hồ sơ chưa phát hiện ra Để xác định ứng viên có đủ tố chất và khả năng theo yêu cầu công việc hay không, doanh nghiệp cần đề ra các tiêu chuẩn rõ ràng và có sự cân nhắc thận trọng về những tiêu chuẩn đó Hội đồng tuyển dụng cũng cần có sự thống nhất cao về cách đánh giá ứng viên trước khi tiến hành phỏng vấn sơ bộ
Mục đích của phần này là lựa ra được những ứng viên xuất sắc nhất thông qua các bài kiểm tra IQ, logic, test trình độ ngoại ngữ, trình độ chuyên môn của ứng viên
Trong bước tuyển chọn này, doanh nghiệp có thể thực hiện kiểm tra dưới hình thức thi viết hoặc kiểm tra tay nghề
Hình thức kiểm tra tay nghề hầu như là bắt buộc với vị trí công nhân kỹ thuật, giúp doanh nghiệp đánh giá ứng viên có thực sự nắm được các kỹ năng nghiệp vụ hay không
Hình thức thi viết giúp kiểm tra khả năng tư duy, mức độ nắm vững về lý thuyết, khả năng xử lý nghiệp vụ và khả năng lập kế hoạch, doanh nghiệp thực hiện của ứng viên
Thông thường người ta chia trắc nghiệm nhân sự thành các loại sau:
Trắc nghiệm thành tích: là loại trắc nghiệm được áp dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực để đánh giá xem các cá nhân nắm vững nghề nghiệp, hiểu biết nghề đến mức nào, thành tích họ đạt được biểu hiện qua thời gian hoàn thành công việc, điểm bài thi, bài kiểm tra…
Trắc nghiệm về năng khiếu và khả năng: dùng chủ yếu để chỉ ra xem cá nhân nào đã học tốt trong đào tạo, sẽ thực hiện tốt công việc trong tương lai, tiếp thu tốt các kiến thức mới
Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng nguồn nhân lực
2.4.1 Nhân tố bên trong doanh nghiệp
Theo John M Ivancevich cho rằng các nhân tố bên trong ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng gồm:
Hình ảnh của tổ chức: một điều quan trọng đánh vào tâm lý người xin việc, họ luôn muốn làm tại công ty có uy tín trên thị trường, hình ảnh được quảng bá rộng rãi, điều này phần nào làm họ hài lòng về bản thân nếu được trúng tuyển Những công ty thuộc Top những doanh nghiệp tiềm năng hay Top những doanh nghiệp đứng đầu sẽ tốn ít thời gian và nỗ lực để tuyển dụng nhân viên tiềm năng hơn là các tổ chức không thuộc Top
Chế độ đãi ngộ và thăng tiến: chế độ đãi ngộ hấp dẫn đóng vai trò lớn trong công tác tuyển dụng Ứng viên sẽ so sánh chế độ đãi ngộ giữa các công ty, họ sẽ chọn công ty có chế độ đãi ngộ tốt Nếu có chế độ đãi ngộ tốt, công ty sẽ thu hút được nhiều ứng viên và có thêm sự lựa chọn để tuyển dụng được người phù hợp với vị trí cần tuyển Vì mục đích thiết thực, đa phần các ứng viên sẽ thích các công ty chỉ tuyển nhân viên cấp thấp từ bên ngoài rồi sau đó qua quá trình làm việc và phấn đấu sẽ được xem xét thi thăng cấp lên vị trí cao hơn trong công ty
Thái độ, quan điểm của nhà quản trị: ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng công tác tuyển dụng nhân sự của doanh nghiệp Một nhà quản trị có thái độ coi trọng người tài, tìm nhiều biện pháp để thu hút nhân tài thì sẽ tìm được ứng
28 viên có tài năng Còn nhà tuyển dụng chỉ tuyển chọn những người kém hơn mình thì doanh nghiệp sẽ làm ăn kém hiệu quả
Văn hóa doanh nghiệp: văn hóa doanh nghiệp là một bản sắc riêng, có tính cá biệt của mỗi doanh nghiệp, nó điều khiển hành vi và cách thức thực hiện công việc trong một doanh nghiệp, được toàn thể nhân viên cùng nhau xây dựng, chấp nhận và noi theo Áp lực của công tác tuyển dụng là phải thực hiện quy trình một cách khoa học nhưng phải mang bản sắc văn hóa của doanh nghiệp và phải lựa chọn được người phù hợp với văn hóa của doanh nghiệp mình
2.4.2 Nhân tố bên ngoài doanh nghiệp
Theo John M Ivancevich cho rằng các nhân tố bên ngoài ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng gồm:
Các quy định của Chính phủ: các quy định của chính phủ ngăn cấm việc phân biệt trong thuê mướn nhân công và việc làm có tác động trực tiếp lên công tác tuyển dụng Cho dù, mỗi doanh nghiệp có quy trình tuyển dụng riêng nhưng khi thực hiện dứt khoát phải tuân theo đúng quy định của pháp luật Việc doanh nghiệp hiểu đúng, hiểu rõ về những quy định của pháp luật sẽ giúp cho doanh nghiệp đó giảm thiểu rủi ro thấp nhất trong quá trình hoạt động kinh doanh sản xuất
Tình hình thị trường lao động: thị trường lao động là nơi diễn ra hoạt động mua bán người sử dụng lao động và người lao động Trên thị trường luôn có cung – cầu lao động và các doanh nghiệp phải điều tra nắm bắt thông tin về thị trường lao động để nắm được những quy luật của cung – cầu lao động mà doanh nghiệp mình đang có kế hoạch tuyển dụng Nếu tại thời điểm tuyển dụng có số lượng lao động dư thì thậm chí chỉ một nỗ lực thông thường khi tuyển dụng cũng sẽ đem lại số lượng ứng viên nộp hồ sơ cao hơn mức bình thường và ngược lại Các công ty nên có sự chủ động tìm hiểu và cập nhật thường xuyên về thị trường lao động của mình
Sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật: đang làm tăng áp lực cạnh tranh giữa các doanh nghiệp Do đó, đòi hỏi các doanh nghiệp phải có sự quan tâm thỏa
29 đáng đến việc không ngừng cải tiến và đổi mới kỹ thuật, công nghệ để tăng chất lượng cho công tác tuyển dụng
Theo Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Thị Nhung, ngoài các nhân tố kể trên, công tác tuyển dụng còn chịu ảnh hưởng của các nhân tố dưới đây:
Các đối thủ cạnh tranh của doanh nghiệp: vì triết lý con người là nguồn gốc của tất cả các hoạt động sản xuất kinh doanh, nên các doanh nghiệp tìm cách thu hút bằng được các ứng viên có chất lượng trên thị trường so với đối thủ cạnh tranh Tùy thuộc vào đối thủ cạnh tranh có quy trình tuyển dụng hợp lý, thu hút được ứng viên hoặc đối thủ có chế độ đãi ngộ tốt thì sẽ ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng của doanh nghiệp, các ứng viên sẽ bị thu hút sang đối thủ, gây khó khăn trong qua trình tuyển dụng của công ty Vì vậy mà các doanh nghiệp hoạt động cùng ngành luôn vướng vào cuộc chiến tranh giành nhân sự với nhau Điều này đã phải đòi hỏi các cán bộ làm công tác tuyển dụng cho doanh nghiệp phải có tầm nhìn chiến lược để thấu hiểu và đánh giá được hết những động thái của các đối thủ cạnh tranh cũng như việc nhìn nhận về chính sách nhân sự và những chiêu thức mà họ sẽ sử dụng trong việc lôi kéo nhân tài về với doanh nghiệp, tổ chức của mình
Bối cảnh kinh tế – chính trị – xã hội: khi một quốc gia có tình hình chính trị ổn định, nền kinh tế sẽ có sự phát triển bền vững, thu nhập của người lao động sẽ được cải thiện, đời sống của nhân dân sẽ được nâng cao cả về vật chất cũng như tinh thần Và đây sẽ là điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp kinh doanh hiệu quả Từ đó, quy trình tuyển dụng sẽ hoạt động một cách hiệu quả hơn Ngược lại, nếu nền kinh tế trì trệ doanh nghiệp, tổ chức làm ăn không hiệu quả thì công tác tuyển dụng sẽ phải chịu áp lực về mặt tài chính mà vẫn phải mang về ứng viên phù hợp
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG NHÂN SỰ TẠI CHUỖI SIÊU THỊ THEGIOIDIDONG.COM
Tình hình nhân sự tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
3.1.1 Tình hình biến động nhân sự giai đoạn 2016 – 2018
Bảng 3.1 Tình hình biến động nhân sự giai đoạn 2016 – 2018 Đơn vị tính: người
Chỉ tiêu Năm 2016 Năm 2017 Năm 2018
Số lượng lao động đầu năm 11.672 18.482 20.317
Số lượng lao động nghỉ trong năm 1.051 1.372 1.393
Số lượng lao động tuyển trong năm 7.861 3.207 2.445
Số lượng lao động cuối năm 18.482 20.317 21.369
Hình 3.1 Tình hình biến động nhân sự giai đoạn 2016 – 2018
Số lượng lao động đầu năm
Số lượng lao động nghỉ trong năm
Số lượng lao động tuyển thêm
Số lượng lao động cuối năm
Qua bảng số liệu ta thấy: số lượng lao động đầu năm, lượng nghỉ việc và số lượng lao động cuối năm ở cả 3 năm đều tăng, cụ thể số lượng lao động đầu năm 2017 tăng 6.810 người so với đầu năm 2016 và số lượng lao động đầu năm 2018 tăng 1.835 người so với đầu năm 2017; lượng nghỉ việc trong năm 2017 tăng 321 lượt so với năm
2016 và lượng nhân viên nghỉ việc trong năm 2018 tăng 21 lượt so với năm 2017 Lượng lao động tuyển vào trong 3 năm có xu hướng giảm, cụ thể năm 2016 là 7.861 người, năm 2017 là 3.207 người và năm 2018 là 2.445 người Số lượng lao động đầu năm của công ty có sự biến động lớn Do thị trường mua sắm những tháng đầu năm rất nhộn nhịp bởi Tết rồi lại đến hè khiến nhu cầu mua sắm của người dân tăng cao, kéo theo nhu cầu nhân sự cao để đáp ứng Số lượng nhân sự ở chuỗi siêu thị Thegioididong.com luôn nằm ở mức trung bình trên 17 nhân viên/siêu thị Điều này phù hợp với qui mô cũng như công việc ở đây, theo ghi nhận, mỗi ngày nhân viên siêu thị tiếp xúc với hơn 500 khách hàng đến mua sắm và tham quan
Số lượng lao động nghỉ trong năm có sự biến động, lượng nhân viên nghỉ việc nhiều bởi vì:
Thị trường lao động đang ngày càng được mở rộng, hàng loạt các khu công nghiệp ra đời, kéo theo sự ồ ạt của sự đầu tư nước ngoài vào Việt Nam, do đó người lao động có nhiều cơ hội làm việc hơn với điều kiện làm việc hấp dẫn hơn
Tính chất chung của công việc kinh doanh: áp lực doanh số, áp lực từ khách hàng
3.1.2 Cơ cấu lao động tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
3.1.2.1 Cơ cấu lao động theo trình độ học vấn
Bảng 3.2 Cơ cấu lao động theo trình độ học vấn giai đoạn 2016 – 2018 Đơn vị tính: người
Số lượng Tỷ lệ (%) Số lượng Tỷ lệ (%) Số lượng Tỷ lệ (%)
Hình 3.2 Cơ cấu lao động theo trình độ học vấn giai đoạn 2016 – 2018
Tốt nghiệp THPT ĐH - CĐ
Số lượng lao động có trình độ ĐH – CĐ tăng nhanh chóng trong 3 năm (năm
2018 tăng 1.711 người so với năm 2017 và năm 2017 tăng 1.196 người so với năm
2016), nhưng số lượng này tăng rất ít so với tổng số lao động ở siêu thị Còn số lượng lao động tốt nghiệp THPT cũng tăng qua 03 năm và lượng tăng cũng không đáng kể (năm 2018 tăng 221 người so với năm 2017 và năm 2017 tăng 695 người so với năm
2013) Nguồn lao động này là những người sẽ trực tiếp tiếp xúc với khách hàng nên luôn chiếm tỷ trọng cao trong cơ cấu của chuỗi siêu thị (năm 2018 chiếm 70,00%, năm
2017 chiếm 71,69% và năm 2016 chiếm 75,05% tỷ trọng cơ cấu lao động của chuỗi siêu thị) Số lượng lao động có trình độ dưới THPT có xu hướng giảm qua 3 năm (năm
2018 giảm 880 người so với năm 2017 và năm 2017 giảm 56 người so với năm 2016) Yêu cầu tối thiểu của công ty đối với nhân viên tại siêu thị Thegioididong.com cho các vị trí Thu ngân và Bán hàng đều phải tốt nghiệp THPT, do đó số lượng này chiếm phần đông trong cơ cấu nhân sự theo trình độ học vấn Ngoài ra, số lượng nhân viên tốt nghiệp Đại học – Cao đẳng là nhân viên ở siêu thị đang có xu hướng tăng, chứng tỏ công ty đang quan tâm tuyển dụng bổ sung nguồn nhân sự chất lượng này
3.1.2.2 Cơ cấu lao động theo độ tuổi
Bảng 3.3 Cơ cấu lao động theo độ tuổi giai đoạn 2016 – 2018 Đơn vị tính: người Độ tuổi Năm 2016 Năm 2017 Năm 2018
Số lượng Tỷ lệ (%) Số lượng Tỷ lệ (%) Số lượng Tỷ lệ (%)
Hình 3.3 Cơ cấu lao động theo độ tuổi giai đoạn 2016 – 2018
Số lượng lao động có độ tuổi từ 18 đến dưới 25 tăng trong 3 năm (năm 2018 tăng
865 người so với năm 2017 và năm 2017 tăng 1.778 người so với năm 2016) Còn số lượng lao động có độ tuổi từ 25 đến dưới 40 tuổi có sự biến động không đều qua 3 năm (năm 2018 giảm 94 người so với năm 2017 và năm 2017 tăng 693 người so với năm 2016) Ngoài ra số lượng lao động trên 40 tuổi có xu hướng giảm giai đoạn 2016 – 2017 và tăng nhẹ vào giai đoạn 2017 – 2018 cụ thể: năm 2017 giảm 636 người so với năm 2016 nhưng lại tăng 281 người so với năm 2018
Qua bảng thống kê độ tuổi của nhân viên qua các năm ta có thể thấy cơ cấu lao động của công ty đa số là lao động trẻ, năng động, độ tuổi từ dưới 25 chiếm tỷ lệ cao nhất qua các năm, năm 2016 đạt 75,01%, năm 2017 đạt 76,98%, năm 2018 đạt 77,24% Với độ tuổi này, các nhân viên có sự năng động sáng tạo trong công việc, thái độ và tinh thần học hỏi cao tạo ra một môi trường làm việc năng động trong công ty Tuy nhiên, đối với những người lao động trẻ này thì kinh nghiệm làm việc của họ còn ít, suy nghĩ của họ chưa được chín chắn, do đó mà một số lao động làm việc còn mang tính nông nổi Với độ tuổi từ 25 – 40 là độ tuổi có kinh nghiệm dày dặn, có sự trải từng trải trong công việc và chín chắn trong việc giải quyết các vấn đề Độ tuổi trên 40 chiếm tỉ lệ thấp nhất (năm 2016 chiếm 12,49%, 2017 là 8,23% và năm 2018 là 9,14%)
35 vì những nhân viên ở độ tuổi này chủ yếu là nhân viên Tiếp đón khách hàng kiêm Bảo vệ nên số lượng không nhiều
3.1.2.3 Cơ cấu lao động theo giới tính
Bảng 3.4 Cơ cấu lao động theo giới tính giai đoạn 2016 – 2018 Đơn vị tính: người
Số lượng Tỷ lệ (%) Số lượng Tỷ lệ (%) Số lượng Tỷ lệ (%)
Hình 3.4 Cơ cấu lao động theo giới tính giai đoạn 2016 – 2018
Từ bảng trên ta thấy, tỷ lệ nữ giới trong chuỗi siêu thị Thegioididong.com chiếm tỷ lệ cao (từ 58 – 68%) do các công việc liên quan mang tính chất liên quan đến tư vấn khách hàng, bán hàng, thu ngân, điều này dễ giúp họ phát huy tối đa được năng
36 lực và lợi thế chăm chỉ, tận dụng giỏi lém lỉnh, khả năng khéo léo trong giải quyết tình huống công việc Các công việc đòi hỏi sự cẩn trọng, tiếp xúc nhiều với khách hàng, do đó số lượng nhân viên nữ giới nhiều hơn nam Cụ thể, số lượng nhân viên nữ năm
2016 chiếm tỷ lệ 67,61% trong khi nam chỉ có 32,39%; năm 2017 nữ chiếm 68,17% trong tổng số nhân viên, tỷ lệ nhân viên nam chiếm 31,83%, tăng 0,56%; sang đến năm 2018, số nhân viên nữ chiếm tỷ trọng 58,07% và giảm 10,1%; tỷ trọng nhân viên nam là 41,93% Các vị trí nhiều nam bên chuỗi siêu thị gồm bộ phận Hỗ trợ kỹ thuật, bộ phận Tiếp đón khách hàng.
Thực trạng công tác tuyển dụng nhân sự tại chuỗi siêu thị
3.2.1 Quy trình tuyển dụng nhân lực tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Quản lý khu vực (AM)
Trưởng bộ phận tuyển dụng
Chuyên viên tuyển dụng Đạt
Các phòng ban có liên quan
Chuyên viên tuyển dụng Đạt
Giám đốc Nhân sự Đạt
Hình 3.5 Quy trình tuyển dụng nhân lực tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Xác định nhu cầu tuyển dụng
Lập kế hoạch tuyển dụng
LOẠI HỒ SƠ PHỎNG VẤN
Lựa chọn và tuyển dụng
THỬ VIỆC LƯU HỒ SƠ
Tiếp nhận và sàng lọc hồ sơ ĐÁNH GIÁ SAU THỬ VIỆC
3.2.1.1 Xác định nhu cầu tuyển dụng
Theo số liệu thống kê số lượng siêu thị Thegioididong.com đến năm 2018 đã bị giảm xuống, cụ thể như sau: năm 2016 đạt 950 siêu thị, năm 2017 đạt 1072 siêu thị, đến năm 2018 giảm xuống 1032 siêu thị Công ty đã cho đóng cửa những siêu thị mini hoặc siêu thị kinh doanh không hiệu quả và đồng thời mở mở rộng qui mô kinh doanh đối với các siêu thị hoạt động hiệu quả; thế nên nhu cầu tuyển dụng nhân viên khối Bán hàng luôn ở mức rất cao Nhu cầu tuyển dụng nhân viên luôn diễn ra nhằm đáp ứng kịp thời nhu cầu nhân sự ở các siêu thị Vì vậy việc xác định nhu cầu tuyển dụng là hoàn toàn cần thiết trong quy trình tuyển dụng của công ty nhằm xác định đúng và đủ số lượng đang thiếu hụt Việc tuyển thêm nhân viên sẽ diễn ra trong hai trường hợp Trường hợp thứ nhất: siêu thị chuẩn bị khai trương, vậy nhu cầu nhân sự của các siêu thị sẽ phụ thuộc vào quy mô cũng như doanh thu ước tính của siêu thị sắp mở cửa Trường hợp thứ hai: đối với siêu thị đang hoạt động nhưng có sự thiếu hụt do nhân viên thuyên chuyển công tác, nghỉ việc hay siêu thị kinh doanh có hiệu quả cần thêm người hỗ trợ Đối với trường hợp này, siêu thị tiến hành các bước sau:
1 Khi QLST định mức nhân sự và thấy rằng siêu thị đang thiếu nhân lực thì các QLST sẽ phải gửi yêu cầu tuyển dụng nhân sự thay thế hoặc tuyển tăng cường cho siêu thị mình lên AM thông qua trang công việc nội bộ
2 AM sau khi tiếp nhận yêu cầu sẽ xem xét lại số lượng nhân viên và dự báo doanh thu của siêu thị này, nếu doanh thu đã có chiều hướng tăng, số lượng khách hàng đến tham quan và mua sắm ngày một cao thì sẽ duyệt yêu cầu này và gửi báo cáo nội bộ đến RSM
3 RSM sau khi duyệt lại nhu cầu tuyển dụng nếu đồng ý thì sẽ báo lại bộ phận tuyển dụng lên kế hoạch tuyển nhân sự
3.2.1.2 Lập kế hoạch tuyển dụng
Trưởng bộ phận sau khi nhận việc yêu cầu tuyển dụng sẽ xét duyệt yêu cầu và lên kế hoạch tuyển dụng, bảng kế hoạch tuyển dụng cụ thể là:
Thông tin về nhu cầu tuyển dụng: số lượng, vị trí, tiêu chuẩn công việc…
Phân công cho chuyên viên tuyển dụng theo từng khu vực và phối hợp giữa các bộ phận khác
Xác định nguồn và phương pháp tuyển dụng
Dự toán cho chi phí tuyển dụng
Các thông tin khác: thời điểm phỏng vấn, ngày phỏng vấn, thời gian phỏng vấn và nơi diễn ra phỏng vấn
Căn cứ vào kế hoạch tuyển dụng được phê duyệt Khối Nhân sự sẽ tiến hành thông báo tuyển dụng nhân viên
Nội dung chính của thông báo tuyển dụng luôn đảm bảo các nội dung sau:
Vị trí tuyển dụng và yêu cầu năng lực đối với vị trí tuyển dụng
Số người và địa điểm cần tuyển
Trình độ học vấn chuyên môn
Thời gian bắt đầu nhận hồ sơ, cách thức nhận hồ sơ và hướng dẫn liên lạc.
Nguồn tuyển dụng bên trong công ty: bạn bè trong công ty có thể giới thiệu hoặc tự ứng cử chuyển siêu thị từ các công ty cùng hệ thống (Điện máy xanh, Bách hóa xanh)
Nguồn tuyển dụng bên ngoài công ty gồm:
Website: với mỗi vị trí nhân viên trực tiếp ở siêu thị, mỗi khi có nhu cầu tuyển dụng đều được đăng trên website vieclam.thegioididong.com của công ty Ngoài ra mỗi tin đăng tuyển đều được ghi rõ tên vị trí cần tuyển, yêu cầu công việc, quyền lợi, địa điểm làm việc, cách thức ứng tuyển để ứng viên dễ dàng tìm được vị trí việc làm thích hợp
Hình 3.6 Website tuyển dụng chính thức của MWG
Hình 3.7 Biểu mẫu điền hồ sơ ứng tuyển nhân viên thu ngân ở
Trang công việc nội bộ: vị trí cần tuyển sẽ được CVTD đăng tải thông tin cần thiết lên mục “Chia sẻ tin tức” của báo cáo nội bộ giúp họ dễ dàng tạo nguồn đăng tin lên và bài tin tuyển dụng được hiện lên mục tin tuyển dụng
Từ đó các nhân viên có thể thấy và giới thiệu bạn bè, người thân của mình ứng tuyển vào vị trí đang trống
Facebook: đây được xem là công cụ rất hiệu quả để tiếp cận được nhiều đối tượng ứng viên ở Việt Nam Theo một nghiên cứu cho thấy rằng, số lượng người Việt Nam dành thời gian rảnh để lướt Facebook chiếm 68%, và đa số những người đó cũng nằm trong độ tuổi thích hợp dành cho ứng viên ở Thegioididong.com Facebook Tuyển dụng Thế giới Di động hiện nay có 291.291 lượt thích và hơn 310.000 lượt theo dõi, một con số khá ấn tượng Nội dung các bài đăng tuyển đều đầy đủ các thông tin theo phương pháp AIDA: hình ảnh bắt mắt tạo được ấn tượng, nơi cần tuyển, mô tả công việc, mức lương, hướng dẫn đăng kí ứng tuyển…
Hình 3.8 Page Tuyển dụng của MWG
(Nguồn: Facebook Tuyển dụng Thế Giới Di Động)
Đối với đối tượng ứng viên ít sử dụng Internet thì công ty có in ấn thông tin tuyển dụng trên các banner, phướn treo ở các siêu thị, dọc các trục đường
42 chính; ngoài ra vẫn có phát tờ rơi ở những khu vực đông dân Mọi thứ đều được công ty thiết kế đến mức tối giản, dễ hiểu nhưng phải đảm bảo đủ thông tin
Những hình thức đăng tuyển trên không tốn quá nhiều kinh phí của công ty cũng như phù hợp với xu thế hiện nay, nhưng vẫn giúp cho công ty tiếp cận được với nhiều ứng viên tiềm năng phù hợp với công việc
3.2.1.4 Tiếp nhận và sàng lọc hồ sơ
Hiện nay, đa phần các vị trí nhân viên khối Bán hàng muốn ứng tuyển đều phải tạo cách dòng hồ sơ trên trang vieclam.thegioididong.com, ứng viên sau khi nhập những thông tin cần thiết theo yêu cầu, lập tức hồ sơ online của ứng viên sẽ được chuyển thẳng đến những CVTD thích hợp
CVTD sau khi nhận được hồ sơ của ứng viên sẽ tiến hành sàng lọc theo các tiêu chí:
Độ tuổi: đối với vị trí thuộc chuỗi siêu thị Thegioididong.com thì yêu cầu từ đủ 18 tuổi đến dưới 30 tuổi (trừ vị trí bảo vệ)
Chiều cao, cân nặng: chuỗi siêu thị Thegioididong.com rất quan trọng về ngoại hình, ứng viên phải thân thiện, niềm nở, ưa nhìn, năng động, vóc dáng cân đối, nam cao từ 1m67, nữ cao từ 1m56 trở lên
Trình độ: đối với vị trí Hỗ trợ kỹ thuật thì yêu cầu từ Trung cấp trở lên, riêng vị trí nhân viên Bán hàng, Kho, Thu ngân chỉ yêu cầu bằng tốt nghiệp Trung học phồ thông
Kỹ năng giao tiếp: từ giá trị cốt lõi ở MWG đã lan truyền hết trong các chuỗi siêu thị ý nghĩ luôn đặt khách hàng là trung tâm trong mọi suy nghĩ và hành vi, nên khi lọc hồ sơ sẽ chú ý hơn đến những ứng viên có tố chất phục vụ hoặc kinh nghiệm tương tự trong quá khứ
Hồ sơ của các ứng viên đều được lưu trên hệ thống của công việc nội bộ để các CVTD dễ dàng tra cứu được
Hình 3.9 Trang báo cáo nội bộ của nhân viên MWG
(Nguồn: tác giả tự thu thập)
Trong vòng khoảng 1 tuần kể từ ngày nộp hồ sơ, hồ sơ ứng viên sẽ được chuyên viên sàng lọc:
Đối với hồ sơ nào không đạt yêu cầu thì tình trạng sẽ chuyền về trạng thái
“Không đạt” để ứng viên tra kết quả có thể biết
Đối với các hồ sơ đạt yêu cầu sẽ được liên hệ qua số điện thoại đã đăng kí để hẹn lịch phỏng vấn
Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng nguồn nhân lực tại chuỗi siêu thị Thegioididong.com
Hình ảnh tổ chức: tên tuổi của Thegioididong.com đã hình thành từ rất lâu và luôn là một môi trường hiệu quả cho sự thăng tiến của các nhân viên Một môi trường làm việc càng uy tín thì càng có khả năng thu hút được nhiều ứng viên Nhắc tới MWG là người ta sẽ nghĩ đến công ty nằm ở Top 50 doanh nghiệp có môi trường làm việc tốt nhất Việt Nam và có một chuỗi các siêu thị dày đặc khắp cả nước Những điều đó là những điều rất thuận lợi cho quá trình thu hút ứng viên cho việc tuyển dụng nhân lực ở công ty
Chế độ đãi ngộ và thăng tiến: hiện nay, công ty đang chú trọng đến việc nâng cao năng lực làm việc nhân viên, tạo môi trường làm việc văn minh hơn, thoải mái trong quá trình làm việc của nhân viên ở khối Bán hàng Đặc biệt là nguồn QLST lại trực tiếp là nhân viên siêu thị thi thăng cấp lên nếu làm việc đủ 6 tháng Đây được xem là một con đường khác cho những ứng viên chỉ mới tốt nghiệp THPT nhưng có được bước thăng tiến trong sự nghiệp Ngoài ra công ty cũng có nhiều chế độ thưởng theo KPI, thưởng Tết 3 – 6 tháng lương (theo số liệu năm 2018), thưởng Noel… tạo nhiều động lực cho nhân viên cống hiến cho sự phát triển của công ty
Thái độ, quan điểm của nhà quản trị: bộ phận tuyển dụng luôn được sự quan tâm từ các phòng ban khác trong công ty Trước hết, ban lãnh đạo công ty luôn quan tâm tạo mọi điều kiện để CVTD hoàn thành thật tốt KPI hàng tháng; Ban lãnh đạo nhìn nhận ra được rằng quá trình tuyển dụng sẽ hiệu quả hơn nếu CVTD đi công tác đến địa phương phỏng vấn; nên luôn tạo điều kiện cho CVTD di chuyển mà không bị bó buộc bởi ngân sách Bộ phận tuyển dụng cũng nhận được sự hỗ trợ đắc lực từ các bộ phận khác để phát triển công việc, đặc biệt là bộ phận TA Facebook Tuyển dụng
54 của MWG luôn được chăm chút cẩn thận từ hình ảnh đến nội dung của các bài đăng, đảm bảo thu hút được nhiều ứng viên nhất
Các quy định của Chính phủ: pháp luật Việt Nam luôn quan tâm bảo vệ quyền lợi của người lao động Ở MWG, công ty luôn tuân thủ nghiêm ngặt các quy định này, người lao động khi làm việc cho công ty luôn an tâm về quyền lợi của mình Nhân viên ở công ty luôn được đóng bảo hiểm đầy đủ, và được quan tâm từ các bộ phận trong công ty Ngoài ra luôn có những chính sách ưu đãi hỗ trợ mua sản phẩm của công ty cho nhân viên hoàn thành xuất sắc những mục tiêu đã đề ra
Tình hình thị trường lao động: thực chất nguồn cung ứng viên của công ty ở mức khá so với nhu cầu thực chất tuyển dụng Hiện nay nguồn nhân sự vừa tốt nghiệp THPT khá nhiều, không quá khó khăn để tìm kiếm được nguồn ứng viên này và ở Việt Nam, dân số lao động tăng khá nhanh, lực lượng lao động cần việc ngày càng đông, nên là một tín hiệu đáng mừng cho việc tuyển dụng nhân viên khối Bán hàng
Sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật: sự phát triển của thời đại công nghệ 4.0 đang làm ảnh hưởng lớn đến tầm quan trọng của CVTD Khả năng mất việc của CVTD còn cao hơn khi các ứng dụng và nền tảng mới kết hợp để thay thế một phần hay toàn bộ công tác tuyển dụng Trong công việc tuyển dụng nguồn nhân lực chẳng hạn như công tác tuyển chọn nhân viên giỏi và thuê nhân viên đã bị ảnh hưởng bởi công cụ khai thác dữ liệu với các thuật toán thực hiện phân loại hồ sơ để tìm ra những ứng viên phù hợp nhất Các công việc khác của công tác tuyển dụng nguồn nhân lực, bao gồm nhận và sắp xếp hồ sơ, tư vấn cho nhân viên về các lợi ích công việc… đều có thể dễ dàng được tự động hóa Ngoài ra, sự phát triển của Internet và công nghệ số khiến cho việc sở hữu smartphone hay 3G/4G hay wifi không còn là điều gì quá xa xỉ Nắm bắt được xu hướng đó, MWG luôn đẩy mạnh truyền thông tuyển dụng trên Facebook, đây được xem là nơi đăng tuyển không tốn nhiều chi phí nhưng hiệu quả đem lại khá cao Theo số liệu thống kê được từ Wearesocial, độ tuổi từ 18 – 25 có thời gian truy cập Internet cao nhất, hơn 6 giờ đồng hồ mỗi ngày, và đây là cách khá gần gũi để tiếp cận được nguồn ứng viên tiềm năng
Các đối thủ cạnh tranh: sự ra đời và phát triển của rất nhiều chuỗi bán điện thoại được xây dựng lên làm cho việc cạnh tranh để tìm được nguồn ứng viên phù hợp khá khó khăn Các ứng viên ngày nay ý thức được rằng cùng công việc này, có rất nhiều nhà tuyển dụng đang chào đón họ Vì vậy, họ chọn lọc và cân nhắc rất kỹ về công việc tương lai của mình Hầu hết yêu cầu công việc của các chuỗi điện thoại này đều khá giống với Thegioididong.com nên việc thu hút họ được xem là bài toán khá khó khăn với công ty.
Giải pháp hoàn thiện công tác tuyển dụng tại chuỗi siêu thị
4.2.1 Xây dựng hoàn thiện hệ thống quản lý hồ sơ ứng viên ở trang baocaonoibo.com
Qua hạn chế được nêu ở chương 3, có thể thấy về công tác quản lý hồ sơ ứng viên trên trang baocaonoibo.com chưa hiệu quả Thương hiệu nhà tuyển dụng đóng một vai trò quan trọng trong việc thu hút các nhân tài.Việc lãng phí thời gian chờ của ứng viên và không có thư cảm ơn sau buổi phỏng vấn ảnh hưởng rất nhiều đến hình ảnh của nhà tuyển dụng Để góp phần giải quyết được khuyết điểm vừa đề cập phía trên, công ty cần hoàn thiện lại công cụ quản lý hồ sơ ứng viên trên trang baocaonoibo.com bằng những bước sau
Thứ nhất, lọc và tự động chuyển trạng thái sang “Không đạt” đối với tất cả ứng viên thuộc một trong những diện sau đây:
Ứng viên đã có trạng thái “Không đạt” với cùng vị trí ứng tuyển trong vòng
Ứng viên không nằm trong độ tuổi tuyển dụng (ngoài độ tuổi từ 18-27 tuổi)
Thứ hai,không thông báo về kết quả tuyển dụng là thủ phạm lớn nhất dẫn đến trải nghiệm tiêu cực của ứng viên trong quá trình ứng tuyển, nhất là khi họ phải chờ đợi để nhận được kết quả Vì thế, công ty cần phải hoàn thiện lại hệ thống để tự động gửi “Thư cảm ơn” đến gmail đã đăng kí của ứng viên có trạng thái “Không đạt”
Nội dung thư gợi ý như sau:
Tiêu đề: V/v ứng tuyển của bạn tại THẾ GIỚI DI ĐỘNG
Rất cám ơn bạn đã dành thời gian quan tâm đến vị trí [Tên_vị_trí] tại Thế giới Di Động
Chúng tôi rất ấn tượng với kĩ năng và những nỗ lực mà bạn đã đạt được trong quá khứ Tuy nhiên, chúng tôi rất tiếc phải thông báo với bạn rằng chúng tôi đã quyết định lựa chọn một ứng viên khác phù hợp hơn với vị trí [Tên_vị_trí] và yêu cầu hiện tại của công việc này
Chúng tôi sẽ giữ lại hồ sơ của bạn và xin phép được liên hệ lại với bạn khi có bất kỳ cơ hội nào phù hợp trong tương lai
Xin chúc bạn mọi điều may mắn trong sự nghiệp
Giám đốc Khối Nhân sự
(Nguồn: tác giả tự xây dựng)
Thứ ba, hệ thống phải thêm công cụ lọc trạng thái trước khi CVTD xuất file
Hiện tại, khi CVTD xuất file excel danh sách, hệ thống tự động xuất hết tất cả các ứng viên theo giá trị đã chọn Điều đó bao gồm với cả nhân viên (đã có user), ứng viên đã phỏng vấn không đạt, ứng viên đã hẹn phỏng vấn, ứng viên điền hồ sơ nhiều lần Sau khi xuất về máy tính cá nhân, CVTD sẽ lọc thủ công, với số lượng làm việc hằng ngày hơn 100 ứng viên/ tỉnh, điều này vừa tốn nhiều thời gian mà lại rất dễ nhầm lẫn Sau thời gian đi thực tế tại công ty, tôi thấy được có rất nhiều CVTD nhầm lẫn xóa mất ứng viên chưa hẹn phỏng vấn, hoặc ngược lại, hẹn lặp lại nhiều lần trong cùng một ứng viên Thế nên, Khối Nhân sự cần kết hợp với IT thêm công cụ lọc trạng thái để chọn trước khi xuất danh sách về máy tính cá nhân
Đậu (chuyển hồ sơ sang chứng từ)
Hoàn thiện hệ thống quản lý hồ sơ ứng viên sẽ giúp công ty thu hẹp được phạm vi cần giải quyết công việc, tiết kiệm được thời gian và tránh tạo những ảnh hưởng tiêu cực đến ứng viên
4.2.2 Mở rộng kênh tuyển dụng
Nguồn ứng viên do nhân viên nội bộ giới thiệu: nhân viên nội bộ là người đã hiểu rõ yêu cầu công việc, môi trường làm việc và chế độ của công ty dành cho nhân viên đồng thời cũng hiểu được ứng viên muốn công việc như thế nào từ đó từ đó xem xét mức độ phù hợp về yêu cầu công việc và văn hóa làm việc giữa hai bên để giới thiệu cho công ty ứng viên phù hợp Điều này không những đem lại yếu tố cạnh tranh cho ứng viên mà còn góp phần đáng kể giúp bộ phận tuyển dụng tiết kiệm được thời gian trong việc sàng lọc hồ sơ và cũng sẽ hạn chế khả năng nhân viên thử việc nghỉ giữa chừng do tính chất công việc hoặc văn hóa công ty Để phát triển nguồn ứng viên này, song song với việc thông tin nhanh chóng đến toàn bộ nhân viên, khối Nhân sự nên xây dựng hoàn thiện chương trình thưởng cho nhân viên giới thiệu ứng viên thành công để tạo động lực cho nhân viên tham gia Mẫu chương trình giới thiệu ứng viên có thể được xây dựng như sau:
CHƯƠNG TRÌNH GIỚI THIỆU ỨNG VIÊN TÀI NĂNG
1 Tuyển dụng được nhiều nhân tài phù hợp để cùng phát triển công ty
2 Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của Thế giới Di động
3 Phát huy sức mạnh tập thể trong công tác tuyển dụng nhân sự
II Đối tượng tham gia chương trình
Toàn thể nhân viên đang làm việc tại tập đoàn Thế giới Di động (không bao gồm chuyên viên tuyển dụng)
Khuyến khích toàn thể cán bộ nhân viên đang làm việc tại công ty giới thiệu ứng viên ứng tuyển vào các vị trí mà công ty đang có nhu cầu tuyển dụng
Nhân viên giới thiệu ứng viên thành công sẽ được nhận thưởng:
Sau khi ứng viên đảm bảo thời gian thử việc: 200.000/ứng viên
Sau khi ứng viên làm việc được 3 tháng: 500.000/ứng viên
IV Cách thức giới thiệu
Toàn thể nhân viên gửi báo cáo nội bộ đến anh Nguyễn Ngọc Trung –
35497 (Trưởng bộ phận tuyển dụng) Ghi rõ tiêu đề: “GIỚI THIỆU ỨNG VIÊN TIỀM NĂNG – Tỉnh – BHX/ĐMX/TGDĐ”
Hình 4.1 Chương trình giới thiệu ứng viên
(Nguồn: tác giả tự xây dựng)
Xây dựng các mối quan hệ cộng đồng: hiện nay cộng đồng mạng, diễn đàn cũng phát triển – nơi mà những người có cùng sở thích, hoạt động trong cùng lĩnh vực sẽ tham gia với nhau Ví dụ như: diễn đàn sales, diễn đàn nhân sự… Đây cũng là nơi mọi người có thể chia sẻ kiến thức, giúp nhau những khó khăn trong nghề nghiệp, vướng
59 mắc trong công việc, cũng như là chia sẻ các thông tin tuyển dụng… Các CVTD có thể mở rộng mối quan hệ bằng cách tham gia vào những cộng đồng mạng như vậy giúp CVTD có thể học hỏi thêm kiến thức mới, cập nhật thông tin nhanh chóng, đăng các thông tin tuyển dụng và từ đây có thể tìm được nhiều ứng viên phù hợp cho công ty
Hợp tác với các trường ĐH – CĐ: đặc biệt là các ứng viên là sinh viên của các trường Trung cấp, Cao đẳng, Đại học và các trung tâm dạy nghề (đặc biệt là những trường có đào tạo các ngành liên quan đến Kinh tế như: Đại học Kinh Tế, Đại học Văn Lang, Đại học Công Nghiệp… đây được xem là nguồn tuyển dụng lớn và xu hướng tuyển dụng các ứng viên là sinh viên mới ra trường đang ngày càng phát triển Mặc dủ nguồn ứng viên này chưa có nhiều kinh nghiệm, thế nhưng đây lại là nguồn ứng viên trẻ, có nhiều hoài bão và sẵn sàng học hỏi Để tuyển chọn có hiệu quả nguồn này, công ty nên chủ động xây dựng mối liên hệ với các trường thông qua các phòng Quan hệ doanh nghiệp hoặc là thông qua Đoàn trường… CVTD nên chủ động tới các trường để giới thiệu về các cơ hội làm việc thăng tiến ở chuỗi siêu thị vào các đợt ngày hội việc làm được tổ chức ở các trường Ngoài ra, công ty nên hợp tác với các trường để tổ chức các buổi tham quan và định hướng nghề nghiệp cho các bạn sinh viên Thời gian thích hợp nhất để tổ chức các hoạt động tham quan là vào tháng 10 (đối với sinh viên năm nhất, năm hai đang cần định hướng nghề nghiệp) và tháng 3 (đối với sinh viên năm cuối đang chuẩn bị tốt nghiệp) Như vậy, việc tuyển dụng của công ty sẽ tiết kiệm được nhiều chi phí, đảm bảo tìm được đúng người đúng việc
Thu hút các ứng viên thông qua Trung tâm giới thiệu việc làm Vì trong quá trình hưởng trợ cấp thất nghiệp, hàng tháng người lao động phải đến các trung tâm giới thiệu việc làm để thông báo về việc tìm kiếm việc làm cũng như nhận trợ cấp thất nghiệp Công ty có thể đăng tải thông tin tuyển dụng ở những trung tâm này để những ai có nhu cầu tìm việc liên hệ trực tiếp với bộ phận tuyển dụng Mẫu thông tin tuyển dụng nhân viên Tư vấn bán hàng siêu thị khu vực Thủ Đức có thể như sau:
CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ THẾ GIỚI DI ĐỘNG
Thế giới Di động là thương hiệu thuộc Công ty Cổ phần Thế giới di động là một trong những tập đoàn bán lẻ hàng đầu tại Việt Nam với lĩnh vực kinh doanh chính là bán lẻ điện thoại, thiết bị số và điện tử tiêu dùng
2 Trình độ, chuyên môn: tốt nghiệp THPT
4 Yêu cầu khác: ngoại hình khá, vui vẻ; có phương tiện di chuyển
Tư vấn bán hàng các sản phẩm: điện thoại, laptop, đồng hồ, phụ kiện… cho khách hàng
Hỗ trợ và phục vụ khách hàng đến tham quan và mua sắm
Các công việc khác theo sự phân công của Quản lý Siêu thị
6 Địa điểm làm việc: các siêu thị Thế giới Di động khu vực quận Thủ Đức
7 Thời gian nhận hồ sơ: từ ngày ra thông báo đến hết ngày 30/04/2020
8 Thời gian bắt đầu làm việc: 02/05/2020
9 Hình thức ứng tuyển: Ứng viên truy cập vào website vieclam.thegioididong.com để điền hồ sơ và lựa chọn khu vực làm việc tại Thủ Đức Ứng viên cần thêm thông tin, vui lòng liên lạc bộ phận Nhân Sự ở số điện thoại: (028) 38 125 960 (bấm phím 1) để được hướng dẫn và hỗ trợ Đại diện Khối Nhân Sự
Hình 4.2 Mẫu thông báo tuyển dụng
(Nguồn: tác giả tự xây dựng)
Phát tờ rơi: vào những thời điểm có nhu cầu tuyển dụng cao nhưng khan hiếm ứng viên như tháng 3, tháng 9, tháng 12 Giải pháp phát tờ rơi tuyển dụng có thể mang lại hiệu quả thấp và tốn thời gian, nhưng nó cũng là một trong những giải pháp giúp cho doanh nghiệp trong giai đoạn khó khăn Những địa điểm công ty nên cân nhắc như: