Bài giảng Tư tưởng Hồ Chí Minh - Chương 6: Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nhà nước của dân, do dân, vì dân, cung cấp cho người học những kiến thức như: Xây dựng nhà nước thể hiện quyền là chủ và làm chủ của nhân dân; Quan điểm của Hồ Chí Minh về sự thống nhất giữa bản chất giai cấp công nhân với tính nhân dân và tính dân tộc của nhà nước; Xây dựng nhà nước có hiệu lực pháp lý mạnh mẽ cấu trúc chương kết luận; Xây dựng nhà nước trong sạch, hoạt động có hiệu quả.
Trang 1CHƯƠNG VI
TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ XÂY DỰNG
NHÀ NƯỚC CỦA DÂN, DO DÂN, VÌ DÂN
I XÂY DỰNG NN THỂ HIỆN QUYỀN LÀ CHỦ VÀ LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN
II QUAN ĐIỂM CỦA HCM VỀ SỰ THỐNG NHẤT GIỮA BẢN CHẤT GCCN VỚI TÍNH ND VÀ TÍNH DT CỦA NN.
III XÂY DỰNG NN CÓ HIỆU LỰC PHÁP LÝ MẠNH MẼ
CẤU TRÚC CHƯƠNG
KẾT LUẬN
IV XÂY DỰNG NN TRONG SẠCH, HOẠT ĐỘNG CÓ HIỆU QUẢ
LÀM CHỦ CỦA NHÂN DÂN
1 Nhà nước của dân
2 Nhà nước do dân
3 Nhà nước vì dân
- Xác lập tất cả mọi quyền lực trong Nhà nước và trong
xã hội đều thuộc về nhân dân
- HCM đã nêu lên quan điểm dân là chủ và dân làm chủ
1 Nhà nước của dân
- Nhà nước do dân lập nên, dân ủng hộ, dân làm chủ
- Quyền tham gia xây dựng và quản lý Nhà nước của dân được
thể hiện:
+ Toàn bộ công dân có quyền bầu ra Quốc hội
+ Quốc hội bầu ra Chủ tịch nước, Uỷ ban thường vụ Quốc hội và
Hội đồng Chính phủ
+ Hội đồng Chính phủ là cơ quan hành chính cao nhất của Nhà
nước, thực hiện các nghị quyết của Quốc hội và chấp hành pháp
luật
+ Mọi công việc của bộ máy nhà nước trong việc quản lý xã hội
đều thực hiện ý chí của dân
-Là NN lấy lợi ích chính đáng của ND làm mục tiêu, tất cả đều vì lợi ích của ND, ngoài ra không có bất cứ lợi ích nào khác
- Là một NN trong sạch, không có bất kỳ một đặc quyền đặc lợi nào
-Trong NN đó, đội ngũ cán bộ không phải là “quan cách mạng” mà là
“đầy tớ” cho ND
Trang 2II QUAN ĐIỂM CỦA HCM VỀ SỰ THỐNG NHẤT GIỮA
BẢN CHẤT GCCN VỚI TÍNH ND VÀ TÍNH DT CỦA NN
Sự thống nhất giữa bản chất GCCN với tính ND và tính DT
Do Đảng Cộng sản lãnh đạo
Tính định hướng đưa nước ta đi lên CNXH
Tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung dân chủ
NN ta ra đời là
KQ của cuộc
đấu tranh lâu
dài và gian khổ
của nhiều thế
hệ người VN
NN ta bảo vệ
lợi ích của
ND lấy lợi ích
của DT làm
cơ bản
1 Xây dựng một Nhà nước hợp pháp, hợp hiến III XÂY DỰNG NN CÓ HIỆU LỰC PHÁP LÝ MẠNH MẼ
- Chỉ một ngày sau khi đọc bản Tuyên ngôn độc lập, HCM đã đề nghị tổ chức Tổng tuyển cử để lập Quốc hội rồi từ đó lập ra Chính phủ và các cơ quan, bộ máy chính thức khác của NN mới
TUYÊN NGÔN ĐỘC LẬP:
tuyên bố với đồng bào cả nước
và nhân dân thế giới về sự khai sinh ra nhà nước mới là nước VNDCCH
1 Xây dựng một Nhà nước hợp pháp, hợp hiến
Cuộc Tổng tuyển cử được
tiến hành ngày 6/1/1946
với chế độ phổ thông đầu
phiếu, trực tiếp và bỏ
phiếu kín
Ngày 2/3/1946, Quốc hội
khóa I họp phiên đầu tiên
lập ra các tổ chức, bộ máy
và các chức vụ chính thức
của Nhà nước
2 Hoạt động quản lý nhà nước bằng Hiến pháp, pháp luật
và chú trọng đưa pháp luật vào cuộc sống
- Quản lý nhà nước quan trọng nhất là quản lý bằng hệ thống luật, trong đó quan trong bậc nhất là Hiến pháp
- Chú trọng đưa hiến pháp và pháp luật vào cuộc sống
IV XÂY DỰNG NN TRONG SẠCH, HOẠT ĐỘNG
CÓ HIỆU QUẢ
1 Xây dựng đội
ngũ cán bộ công
chức đủ đức và tài
2 Đề phòng và khắc phục những tiêu cực trong hoạt động của Nhà nước
3 Tăng cường tính nghiêm minh của pháp luật đi đôi với đẩy mạnh giáo dục đạo đức cách mạng
NN trong sạch, hoạt động có
hiệu quả cần phải
1 Xây dựng đội ngũ cán bộ công chức đủ đức và tài
-HCM đề cao vai trò của cán bộ, công chức, công chức là “cái gốc của mọi việc”
-HCM đưa ra những yêu cầu để xây dựng đội ngũ cán bộ công chức
- Bộ máy nhà nước cần gọn nhẹ, có hiệu lực, phù hợp với từng giai đoạn
Trang 32 Đề phòng và khắc phục những tiêu cực trong hoạt
động của Nhà nước
- HCM luôn chú ý đến việc
đảm bảo sự trong sạch, vững
mạnh của các cấp CQ
- HCM chỉ rõ những tiêu cực đề phòng, khắc phục
+ Đặc quyền, đặc lợi
+ Tham ô, lãng phí quan liêu
+“Tư túng”, “chia rẽ”,
“kiêu ngạo”
3 Tăng cường tính nghiêm minh của pháp luật đi đôi với đẩy mạnh giáo dục đạo đức cách mạng
- HCM kết hợp nhuần nhuyễn đức trị và pháp trị trong quản lý XH
- Trong việc thực thi quyền hạn và trách nhiệm của mình HCM luôn thống nhất hài hòa giữa lý trí và tình cảm
KẾT LUẬN
a Nhà nước đảm
bảo quyền làm chủ
thật sự của nhân dân
b Kiện toàn bộ máy hành chính Nhà nước
c.Tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước
a Nhà nước đảm bảo quyền làm chủ thật sự của nhân dân
Chú trọng bảo đảm và phát huy quyền làm chủ thật sự của nhân dân trên tất cả các lĩnh vực của
đời sống xã hội Mọi chủ trương, đường lối thuộc tất cả mọi lĩnh vực đời sống XH phải được xem xét và giải quyết từ địa vị của người dân Tạo điều kiện để người dân có thể nâng cao năng
lực làm chủ
Khi thực hiện nguyên tắc dân chủ cần chú ý đến các cộng đồng dân cư, điều kiện của từng vùng,
và không trái với những quy định của pháp luật
b Kiện toàn bộ máy hành chính Nhà nước
- Chú trọng cải cách và
xây dựng bộ máy hành
chính nhà nước, đảm
bảo một nền hành chính
dân chủ, trong sạch,
vững mạnh
- Để xây dựng bộ máy hành chính nhà nước dân chủ, trong sạch, vững mạnh cần:
c Tăng cường hơn nữa sự lãnh đạo của Đảng đối với NN
-Sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố QĐ hiệu quả HĐ của bộ máy NN
-Đảng lãnh đạo NN bằng: Đường lối; tổ chức, bộ máy của Đảng trong
cơ quan Nhà nước; vai trò tiên phong của người đảng viên; công tác kiểm tra, giám sát
- Để lãnh đạo Nhà nước có hiệu quả Đảng cần phải: