Bài giảng Tư tưởng Hồ Chí Minh - Chương 2: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc và cách mạng giải phóng dân tộc, cung cấp cho người học những kiến thức như: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc; Tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc. Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1CHƯƠNG II: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC VÀ CÁCH MẠNG
GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
1
NỘI DUNG CHƯƠNG
I TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VẤN ĐỀ
DÂN TỘC
II TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CM GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
KẾT LUẬN
2
I TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC
3
1 Vấn đề dân tộc thuộc địa
a Thực chất của vấn đề DT thuộc địa
- Đấu tranh chống CNTD, GPDT giành độc lập DT, thực hiện quyền DT tự quyết, thành lập nhà nước độc lập
- Lựa chọn con đường phát triển của DT:
trong bối cảnh thời đại mới là CNXH
4
1 Vấn đề dân tộc thuộc địa
b ĐLDT nội dung cốt lõi của vấn đề DTTĐ
- Cách tiếp cận từ quyền con người:
Từ quyền con người được nêu trong Tuyên ngôn độc lập của
Mỹ và Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của Pháp,
HCM đã khái quát thành quyền dân tộc:
“ Tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình
đẳng, dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng
và quyền tự do”.
- Tuyên ngôn độc lập của Mỹ (1776):
“Tất cả mọi người sinh ra có quyền bình đẳng Tạo hóa
cho họ những quyền không ai có thể xâm phạm được,
trong những quyền ấy có quyền được sống, quyền tự do
và quyền mưu cầu hạnh phúc”.
- Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền
của cách mạng Pháp (1791):
“Người ta sinh ra tự do và bình đẳng về quyền lợi và phải
luôn được tự do và bình đẳng về quyền lợi”
5
1 Vấn đề dân tộc thuộc địa
b Nội dung của ĐLDT
+ Độc lập, tự do là khát vọng lớn nhất của các DTTĐ
+ Độc lập DT phải là một nền độc lập thực sự, hoàn toàn gắn với hòa bình, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ
+ Độc lập DT phải mang lại cơm no, áo ấm cho người dân + Độc lập, tự do là mục tiêu chiến đấu, là nguồn sức mạnh
làm nên chiến thắng của DT VN trong thế kỷ XX, là khát vọng trong suốt cuộc đời hoạt động CM của HCM
KHÔNG CÓ GÌ QUÝ HƠN ĐỘC LẬP TỰ DO
6
Trang 21 Vấn đề dân tộc thuộc địa
c Chủ nghĩa yêu nước chân chính – một động lực lớn
của đất nước
- HCM thấy rõ sức mạnh của CNYN ở các DT
thuộc địa
- CNYN chân chính là một bộ phận của tinh
thần QT
-HCM đề nghị những người CS phải nắm bắt
và phát huy được sức mạnh của CNYN
7
2 Mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc
và vấn đề giai cấp
a Vấn đề DT và vấn đề GC có quan hệ chặt chẽ với nhau
- HCM luôn đứng trên quan điểm GC để nhận thức và giải quyết vấn đề DT
- Nội dung sự kết hợp vấn đề DT và vấn đề GC
8
2 Mối quan hệ giữa vấn đề dân
tộc và vấn đề giai cấp
b GPDT là vấn đề trên hết, trước hết, ĐLDT gắn liền
với CNXH
- HCM luôn gắn DT với GC, DT với quốc tế, ĐLDT và
CNXH
- TTHCM phản ánh:
+ Quy luật khách quan của sự nghiệp GPDT trong thời
đại ĐQCN
+ Phản ánh mối quan hệ khăng khít giữa GPDT với
GPGC và giải phóng con người 9
2 Mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp
c Giải phóng DT tạo tiền đề giải phóng GC
- HCM giải quyết vấn đề DT theo quan điểm GC, đồng thời đặt vấn đề GC trong vấn đề DT
- GPDT là điều kiện để GPGC Lợi ích của GC phải phục tùng lợi ích của DT
10
2 Mối quan hệ giữa vấn đề dân
tộc và vấn đề giai cấp
d Đấu tranh cho ĐL của DT mình, đồng thời tôn
trọng ĐL của DT khác
- HCM không chỉ đấu tranh cho ĐL của DT VN mà còn
đấu tranh cho ĐL của các DT bị áp bức
- HCM ủng hộ các cuộc đấu tranh GPDT trên thế giới với
phương châm “giúp bạn là tự giúp mình”
- HCM chủ trương phải bằng thắng lợi của CM mỗi nước
mà đóng góp vào thắng lợi chung của CM thế giới
11
II TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CÁCH MẠNG
GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
Tính chất, nhiệm vụ và mục tiêu của CMGPDT CMGPDT muốn thắng lợi phải đi theo con đường CMVS CMGPDT trong thời đại mới phải do ĐCS lãnh đạo Lực lượng của CMGPDT tộc bao gồm toàn dân tộc CMGPDT cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước CMVS ở chính quốc
CMGPDT phải được tiến hành bằng con đường CM bạo lực
1 2
3 4 5 6
12
Trang 31 Tính chất, nhiệm vụ và mục tiêu
của CM GPDT
- Mâu thuẫn trong XH phương Đông: DTTĐ >< CNĐQ
- Tính chất: đấu tranh GPDT
- Đối tượng: CNTD và và tay sai
- Nhiệm vụ hàng đầu: chống ĐQ, giành ĐLDT
- Mục tiêu cấp thiết: là quyền lợi chung của DT
13
2 Cách mạng GPDT muốn thắng lợi phải đi theo con đường CMVS
Bài học từ sự thất bại của con đường cứu nước trước HCM Cách mạng DCTS là không triệt để
Thắng lợi của CM T10 và sự
ra đời của QTCS
Con đường CM vô sản
14
3 CMPGDT trong thời đại mới phải do ĐCS lãnh đạo
- CM cần phải có Đảng lãnh đạo để định ra đường
lối, tập hợp lực lượng, tổ chức đấu tranh giành
chính quyền
- Đảng lấy chủ nghĩa M– LN làm cốt và phải được
tổ chức chặt chẽ, kỷ luật nghiêm minh và mật thiết
liên lạc với quần chúng
- ĐCSVN là đảng của GCCN, ND lao động và
toàn DT, là nhân tố hàng đầu đảm bảo cho thắng
lợi của CM
15
4 Lực lượng của CMGPDT bao gồm toàn DT
- HCM đánh giá cao vai trò của QC trong đấu tranh CM
Người đánh giá cao vai trò của
QC trong khởi nghĩa vũ trang
QC lao động là người bị áp bức nên có khả năng tham gia CM
Sức mạnh, năng lực của QC là nhân tố then chốt đảm bảo thắng lợi của CM
Phê phán việc lấy ám sát cá nhân, bạo động non làm phương thức hành động CM
16
4 Lực lượng của CMGPDT bao gồm toàn DT
- Lực
lượng của
CMGPDT
tộc bao
gồm toàn
DT
Đại bộ phận GCCN, GCND, TTS, TS, TT, trung
nông đi vào phe GC vô sản
Phú nông, trung, tiểu địa chủ, tư bản An Nam
chưa rõ mặt phản CM thì phải lợi dụng, ít lâu mới
làm cho họ đứng trung lập
Bộ phận nào đã ra mặt phản cách mạng thì phải
đánh đổ
17
4 Lực lượng của CMGPDT bao gồm toàn DT
“Bất kỳ đàn ông, đàn bà, bất kỳ người già, người trẻ, không chia đảng phái tôn giáo, dân tộc Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu Tổ quốc Ai có súng dùng súng, ai có gươm dùng gươm, không có súng, gươm thì dùng quốc, thuổng, gậy gộc Ai cũng phải
ra sức chống thực dân Pháp cứu nước”
18
Trang 44 Lực lượng của CMGPDT
bao gồm toàn DT
- Trong lực lượng toàn dân tộc:
Hồ Chí Minh nhấn mạnh vai trò động lực cách
mạng của giai cấp công nhân và nông dân
Các giai cấp tầng lớp khác “chỉ là bầu bạn cách
mệnh của công nông thôi”
19
5 CMGPDT cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và
có khả năng giành thắng lợi trước CMVS ở chính quốc
- Quan điểm của QTCS
Chưa quan tâm đúng mức đến CM thuộc địa
Xem thắng lợi của CM thuộc địa phụ thuộc vào thắng lợi của CMVS ở chính quốc
20
- Quan điểm của Hồ Chí Minh
Nội dung
quan
điểm
Cơ sở
đưa ra
quan
điểm
- Khi CNTB chuyển sang giai đoạn ĐQCN thì một
trong những nguồn trong của nó là các TĐ
- CMTĐ có tầm quan trọng đặc biệt, nhân dân các
DTTĐ có khả năng cách mạng to lớn
Giá trị Giá trị lý luậnGiá trị thực tiễn
-CMGPDT cần được tiến hành chủ động, sáng tạo
-CMGPDT và CMVS có mối quan hệ bình đẳng
không phải là quan hệ chính phụ, có quan hệ chặt
chẽ, tác động qua lại lẫn nhau
- CMGPDT có khả năng giành thắng lợi trước
CMVS ở chính quốc
21
6 CMGPDT phải được tiến hành bằng con đường CM bạo lực
- Tính tất yếu của BLCM
Kẻ thù sử dụng BL phản CM để xâm lược đất nước ta nên con đường để giành và giữ độc lập
DT chỉ có thể là CMBL
BLCM là BL của quần chúng bao gồm: lực lượng chính trị quần chúng và lực lượng vũ trang nhân dân, tùy từng điều kiện mà sử dụng hình thức đấu tranh phù hợp
22
- BLCM gắn bó hữu cơ với nhân đạo hòa bình
HCM luôn tranh thủ khả năng giải quyết xung đột bằng
đàm phán, hòa bình
Chiến tranh chỉ là giải pháp bắt buộc cuối cùng
Kết hợp giành thắng lợi quân sự với giải pháp ngoại giao
để kết thúc chiến tranh
6 CMGPDT phải được tiến hành
bằng con đường CM bạo lực
23
- Hình thái của bạo lực cách mạng
Khởi nghĩa toàn dân và chiến tranh nhân dân là nét đặc sắc trong tư tưởng HCM
Kết hợp các hình thái của bạo lực cách mạng: quân sự, ngoại giao, kinh tế, văn hóa, tư tưởng
Tự lực cánh sinh, độc lập tự chủ, tranh thủ sự giúp đỡ của bạn bè quốc tế
6 CMGPDT phải được tiến hành bằng con đường CM bạo lực
24
Trang 5KẾT LUẬN
TTHCM về vấn đề DT và CMGPDT có những luận điểm
sáng tạo, đặc sắc, có giá trị lý luận và thực tiễn to lớn:
1 Làm phong phú học thuyết Mác-Lênin về CMTĐ
- Về lý luận cách mạng giải phóng dân tộc
- Về phương pháp tiến hành cách mạng giải phóng dân tộc
2 Soi đường thắng lợi cho CMGPDT ở Việt Nam
- Thắng lợi của cách mạng tháng Tháng Tám năm 1945
- Thắng lợi của 30 năm chiến tranh cách mạng (1945-1975)
- Trong công cuộc đổi mới hiện nay
25
HẾT CHƯƠNG II
26