Mây xanh thì nắng, mây trắng thì mưa.. Trời đang nắng, cỏ gà trắng thì mưa.. Tỏ trăng hôm rằm thì được lúa chiêm.. Thiếu tháng tám mất hoa ngư.. Mồng tám tháng tám không mưa Bỏ cả cầy bừ
Trang 1Phần thứ nhất: TỤC NGỮ
I - QUAN NIỆM VỀ GIỚI TỰ NHIÊN
1 Gió thổi là chổi trời
2 Nước chảy đá mòn
3 Trăm rác lấy nác làm sạch
4 Rắn già rắn lột, người già người chột
5 Qua giêng hết năm, qua rằm hết tháng
6 Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng
7 Ngày tháng mười chưa cười đã tối
8 Đông chết se, hè chết lụt
9 Đầu năm sương muối, cuối năm gió nồm
10 Tháng giêng rét đài, tháng hai rét lộc, tháng ba rét nàng Bân
11 Tháng ba bà già chết rét
12 Tháng bảy mưa gãy cành tràm
13 Tháng tám nắng rám trái bưởi
14 Tháng bảy ngâu ra, mồng ba ngâu vào
15 Sáng mưa, trưa tạnh
16 Mưa chẳng qua ngọ, gió chẳng qua mùi
17 Sáng bể chớ mừng, tối rừng chớ lo
18 Mây xanh thì nắng, mây trắng thì mưa
19 Mống đông vồng tây, chẳng mưa dây cũng bão giật
20 Ráng mỡ gà thì gió, ráng mỡ chó thì mưa
21 Gió bấc hiu hiu sếu kêu thì rét
22 Chớp đông nháy nháy, gà gáy thì mưa
23 Trăng quầng thì hạn, trăng tán thì mưa
24 Mau sao thì nắng, vắng sao thì mưa
25 Trời đang nắng, cỏ gà trắng thì mưa
26 Tháng bảy kiến đàn, đại ngàn hồng thủy
27 Tháng bảy heo may, chuồn chuồn bay thì bão
28 Én bay thấp mưa ngập cầu ao
29 Én bay cao mưa rào lại tạnh
30 Quạ tắm thì ráo, sáo tắm thì mưa
31 Ếch kêu uôm uôm, ao chuôm đầy nước
32 Nắng chóng trưa, mưa chóng tối
Trang 233 Mưa tháng ba hoa đất
34 Mưa tháng tư hư đất
35 Tấc đất, tấc vàng
36 Năm trước được cau, năm sau được lúa
37 Được mùa lúa, úa mùa cau
Được mùa cau, đau mùa lúa
38 Được mùa quéo, héo mùa chiêm
39 Tỏ trăng mười bốn được tằm
Tỏ trăng hôm rằm thì được lúa chiêm
40 Trăng mờ tốt lúa nỏ, trăng tỏ tốt lúa sâu
41 Thiếu tháng hai mất cà, thiếu tháng ba mất đỗ
42 Thiếu tháng tám mất hoa ngư
Thiếu tháng tư mất hoa cốc
43 Mồng tám tháng tám không mưa
Bỏ cả cầy bừa mà nhổ lúa đi
44 Tháng chín mưa rươi, tháng mười mưa mạ
45 Gió đông là chồng lúa chiêm
Gió bấc là duyên lúa mùa
46 Chiêm xấp tới, mùa đợi nhau
47 Lúa chiêm đứng nép đầu bờ
Hễ nghe tiếng sấm phất cờ mà lên
48 Đói thì ăn ráy, ăn khoai
Chớ thấy lúa trỗ tháng hai mà mừng
49 Ăn kỹ no lâu, cày sâu tốt lúa
50 Mạ chiêm ba tháng không già
Mạ mùa tháng rưỡi ắt là không non
51 Lúa mùa thì cấy cho sâu
Lúa chiêm thì gẩy cành dâu mới vừa
52 Một lượt cỏ thêm giỏ thóc
53 Nhất nước, nhì phân, tam cần tứ giống
54 Hòn đất nỏ bằng giỏ phân
55 Người đẹp về lụa, lúa tốt về phân
56 Tốt quá hóa lốp
57 Xanh nhà hơn già đồng
58 Ruộng cao trồng mầu, ruộng sâu cấy chiêm
59 Trồng khoai đất lạ, gieo mạ đất quen
60 Bốc mả kiêng ngày trùng tang
Trồng khoai lang kiêng ngày gió bấc
Trang 361 Chuối sau, cau trước
62 Nắng tốt dưa, mưa tốt lúa
63 Nắng sớm thì đi trồng cà
Mưa sớm ở nhà phơi thóc
64 Gió heo may mía bay lên ngọn
65 Đom đóm bay ra, trồng cà tra đỗ
Tua rua bằng mặt cất bát cơm chăm
66 Ba tháng trông cây không bằng một ngày trông quả
67 Chắc rễ bền cây
68 Cây chạm lá, cá chạm vây
69 Tháng giêng trồng trúc, tháng lục trồng tiêu
Nắng đan đó, mưa gió đan gầu
70 Con trâu là đầu cơ nghiệp
71 Một tiền gà, ba tiền thóc
72 Chuồng gà hướng đông cái lông chẳng còn
73 Làm ruộng ba năm không bằng chăm tằm một lứa
74 Làm ruộng ăn cơm nằm, chăm tằm ăn cơm đứng
75 Tằm đói một bữa bằng người đói nửa năm
76 Một nong tằm là năm nong kén
Một nong kén là chín nén tơ
77 Tháng ba dâu trốn, tháng bốn dâu về
78 Ao sâu tốt cá
Nước cả cá to
79 Tháng chín ăn rươi, tháng mười ăn ruốc