Ứng dụng CNTT trong dạy học giúp GV sử dụng công nghệ hỗ trợ trong dạy học (như máy tính, máy ảnh, máy quay,....internet, phần mềm... hình ảnh, âm thanh, video...) tạo cho HS môi trường học tập với nhiều thuận lợi, tiếp thu hiệu quả hơn. Ở các tiết học tạo sự chú ý, tập trung cần thiết, HS sôi nổi trong các hoạt động tìm tòi, sáng tạo, việc học của HS tích cực, độc lập, sáng tạo hơn, qua đó sẽ hình thành, phát huy năng lực học sinh. Tạo được cơ hội cho HS tiếp xúc với nội dung học tập theo nhiều con đường khác nhau, phương tiện khác nhau (tham khảo tài liệu SGK; các tài liệu, hình, video trên internet,...) và với nhiều đối tượng khác nhau (các HS ở trong và ngoài lớp học, với các thầy cô giáo khác,...). Sử dụng được một số phần mền chỉnh sửa hình ảnh, âm thanh, video phổ biến để tạo nguồn tư liệu dạy học cho một số bài học môn Công nghệ ở cấp THCS. Qua các công cụ của CNTT (máy tính, máy chiếu, máy tính bảng, smartphone ...các phần mềm xử lí, chạy video, hình ảnh ...) giáo viên áp dụng một cách có hiệu quả, các thí nghiệm, các tư liệu video, hình ảnh động, âm thanh... vào nội dung bài giảng của mình, tổ chức tốt các hoạt động học tạo môi trường học tập thuận lợi cho học sinh, tạo hứng thú học tập, gợi tìm tòi, sáng tạo... ở học sinh. Phát triển mô hình học tập hiện đại, kết hợp CNTT với các PP DHTC có sự tương tác mạnh về tư duy và giao tiếp, thảo luận giữa HS với HS, giữa HS với GV. Góp phần nâng cao chất lượng dạy và học của thầy và trò.
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KHOÁI CHÂU
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ CHÍ TÂN
============
Lĩnh vực: Công nghệ THCS Tác giả: Nguyễn Đình Tú
Chức vụ: GIÁO VIÊN Tài liệu kèm theo: Đĩa CD (Tư liệu video môn Công nghệ dùng trong dạy học)
NĂM HỌC: 2016 – 2017
GD & ĐT
Tất cả
vì học sinh thân yêu
Học học nữa học mãi
Trang 2Thông qua máy vi tính với các video, thí nghiệm mô phỏng, GV có thể thực hiện mô tả chính xác sự vật hiện tượng, dù nó có thể xảy ra rất nhanh, mà mắt thường không nhìn thấy được Nhưng một số phần mềm thí nghiệm, nguồn tư liệu video phục vụ cho dạy học trong các nhà trường hiện nay còn thiếu nhiều, và gần như không có Mặt khác các thiết bị, đồ dùng được cấp phát, khá đầy đủ nhưng có sai số lớn, hay hư hỏng … khó có kết quả thí nghiệm, thực hành chính xác, sau vài lần sử dụng có thể không sử dụng được nữa
Để sử dụng được một số phần mềm chỉnh sửa video và có một nguồn tư liệu video cho một số bài học, được sử dụng nhiều, liên tục như các thiết bị, đồ dùng dạy học như các thầy, cô đang dùng trên lớp tôi xin đề xuất sáng kiến
“Ứng dụng Công nghệ thông tin để sử dụng video trong Dạy và Học môn Công nghệ” Thực hiện đề tài góp phần phát triển năng lực của HS, nâng cao chất
lượng dạy và học của thầy và trò tại trường THCS Chí Tân
Trang 32 Ý nghĩa, tác dụng của đề tài
Ứng dụng CNTT trong dạy học giúp GV sử dụng công nghệ hỗ trợ trong dạy học (như máy tính, máy ảnh, máy quay, internet, phần mềm hình ảnh,
âm thanh, video ) tạo cho HS môi trường học tập với nhiều thuận lợi, tiếp thu hiệu quả hơn
Ở các tiết học tạo sự chú ý, tập trung cần thiết, HS sôi nổi trong các hoạt động tìm tòi, sáng tạo, việc học của HS tích cực, độc lập, sáng tạo hơn, qua đó
sẽ hình thành, phát huy năng lực học sinh
- Tạo được cơ hội cho HS tiếp xúc với nội dung học tập theo nhiều con đường khác nhau, phương tiện khác nhau (tham khảo tài liệu SGK; các tài liệu, hình, video trên internet, ) và với nhiều đối tượng khác nhau (các HS ở trong
và ngoài lớp học, với các thầy cô giáo khác, )
3 Phạm vi nghiên cứu đề tài
- Tìm hiểu và sử dụng thành thạo một số phần mềm chỉnh sửa hình ảnh, video, âm thanh thông dụng
- Thiết kế tổ chức hoạt động dạy và học có sử dụng hình ảnh, video ở một số bài học môn Công nghệ ở cấp THCS
- Tổ chức dạy học ở khối 6,7,8,9 để thấy được hiệu quả khi thực hiện sử dụng hình ảnh video trong dạy học môn Công nghệ
Trang 4II PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
1 Cơ sở lí luận và cơ sở thực tiễn cho việc nghiên cứu, tìm giải pháp của đề tài
a Cơ sở lí luận
Trong quá trình đổi mới phương pháp Dạy & Học thì việc ứng dụng CNTT không thể thiếu trong các nhà trường hiện nay, CNTT hỗ trợ giúp cho đổi mới PPDH sẽ theo hướng tích cực, quá trình dạy & học của thầy và trò có nhiều tiện ích và khởi sắc như: tiết kiệm được thời gian, truyền tải được nhiều điều cần thể hiện hơn, bài học trở nên sinh động, hấp dẫn, trực quan hơn với học sinh
Không thể phủ nhận ưu điểm khi được CNTT hỗ trợ trong dạy học, tuy nhiên tùy theo điều kiện dạy học, nội dung bài học, đối tượng nghiên cứu cụ thể mà người giáo viên áp dụng CNTT với các mức độ và hình thức khác nhau sao cho phù hợp để có hiệu quả cao nhất
b Cơ sở thực tiễn
Hiện nay các thầy, cô luôn có sẵn trên tay smartphone có khả năng chụp hình, quay video có chất lượng khá tốt, cùng với nguồn video phong phú trên trang https://www.youtube.com phục vụ cho dạy học
Bên cạnh đó kết hợp với các phần mềm xử lí, chỉnh sửa hình ảnh video phổ biến hiện nay như:
+ Cute Video Cutter Free: cho phép chia cắt video thành từng phần
nhỏ khác nhau, thay đổi hoặc giữ nguyên định dạng của video, chất lượng
âm thanh, hình ảnh không thay đổi
+ Camtasia Studio: là một phần mềm mạnh mẽ, dễ sử dụng để máy
ghi âm & quay màn hình Nó giúp cắt – ghép tạo ra các âm thanh, hình ảnh, video chuyên nghiệp mà không cần phải là một người chuyên về lĩnh vực video
Trang 52 Các biện pháp tiến hành, thời gian tạo ra giải pháp nghiên cứu đề tài
a) Đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng: Chuẩn kiến thức, kĩ năng,mục tiêu, nội dung kiến thức môn Công nghệ cấp THCS và một số phần mềm chỉnh sửa hình ảnh, video phổ biến hiện nay, cùng với các PP và KTDH áp dụng vào dạy học
- Khách thể: HS trường THCS Chí Tân
b) Các biện pháp tiến hành nghiên cứu đề tài
Trong đề tài này tôi đã vận dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học:
* Nghiên cứu lí thuyết:
- Nghiên cứu chương trình, nội dung kiến thức trong SGK môn Công nghệ THCS
- Tìm hiểu tài liệu hướng dẫn sử dụng, video hướng dẫn sử dụng một số phần mềm chỉnh sửa hình ảnh, video phổ biến
- Nghiên cứu tài liệu về phương pháp dạy học tích cực
* Điều tra và thực nghiệm sư phạm:
- Điều tra nắm rõ tình hình sử dụng video, hình ảnh trong dạy học (đối với giáo viên, học sinh) tại trường THCS Chí Tân
- Xây dựng kế hoạch thực hiện các hoạt động dạy và học khi sử dụng video, hình ảnh ở môn Công nghệ
- Tham khảo nhận xét của đồng nghệp, tổ chuyên môn về kế hoạch thực hiện, có thể điều chỉnh lại sao cho phù hợp
- Thực hiện dạy chính thức trên lớp với một số bài có sử dụng CNTT và video trong dạy và học môn Công nghệ
- Mời tổ chuyên môn dự giờ, xin ý kiến nhận xét để rút kinh nghiệm thực tế
c) Thời gian tạo ra giải pháp nghiên cứu đề tài
- Thời gian thực hiện nghiên cứu từ năm học 2013 – 2014 đến nay
Trang 6B PHẦN NỘI DUNG
I MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI
- Sử dụng được một số phần mền chỉnh sửa hình ảnh, âm thanh, video phổ biến để tạo nguồn tư liệu dạy học cho một số bài học môn Công nghệ ở cấp THCS
- Qua các công cụ của CNTT (máy tính, máy chiếu, máy tính bảng, smartphone các phần mềm xử lí, chạy video, hình ảnh ) giáo viên áp dụng một cách có hiệu quả, các thí nghiệm, các tư liệu video, hình ảnh động, âm thanh vào nội dung bài giảng của mình, tổ chức tốt các hoạt động học tạo môi trường học tập thuận lợi cho học sinh, tạo hứng thú học tập, gợi tìm tòi,
sáng tạo ở học sinh
- Phát triển mô hình học tập hiện đại, kết hợp CNTT với các PP DHTC
có sự tương tác mạnh về tư duy và giao tiếp, thảo luận giữa HS với HS, giữa
HS với GV
- Góp phần nâng cao chất lượng dạy và học của thầy và trò
II MÔ TẢ GIẢI PHÁP CỦA ĐỀ TÀI
1 Tìm hiểu sử dụng một số phần mềm chỉnh sửa cắt, ghép, thay đổi định dạng video
a) Tìm hiểu tính năng và sử dụng Phần mềm Cute Video Cutter Free
- Hướng dẫn sử dụng phần mềm Cute Video Cutter Free dưới dạng
file Word và file video ( Trong đĩa CD kèm theo )
b) Tìm hiểu tính năng và sử dụng Phần mềm Camtasia Studio 8
- Hướng dẫn sử dụng phần mềm Camtasia Studio 8 dưới dạng file
Word và file video ( Trong đĩa CD kèm theo )
Trang 72 Ứng dụng phần mềm Camtasia Studio 8 làm tư liệu video dùng cho Dạy & Học của môn Công nghệ THCS
Để tạo tư liệu video dạy học cần tiến hành các bước theo sơ đồ sau
các KTDH để lên kế hoạch tổ chức dạy học qua đó xem xét có sử dụng video trong hoạt đông dạy và học
nếu không có chúng ta có thể tự chuẩn bị biên tập và tự quay video
ghép nội dung của video (sử dụng phần mềm Camtasia Studio 8) để có tư liệu video dạy học sao cho phù hợp với ý đồ dạy học
Trang 8Qua áp dụng thực tế, tôi đã tạo được một nguồn tư liệu video cụ thể được trình bày dưới đây để phục vụ cho việc dạy học, các video đã được lưu trong đĩa CD và đưa lên trang cá nhân tại địa chỉ:
https://www.youtube.com/channel/UC0KpRLTs8VNjocVnBbedfCQ/videos?sort=dd&view=0&shelf_id=0
a) Công nghệ 8 ( Các video trong đĩa CD kèm theo )
- Bài 26: Mối ghép tháo được gồm có các video
- Bài 27: Mối ghép động gồm có các video
+ Cấu tạo và chuyển động của ghế xếp
+ Chuyển động cơ cấu tay quay – thanh lắc
+ Cấu tạo và chuyển động của khớp tịnh tiến
+ Ứng dụng của khớp tịnh tiến
+ Cấu tạo và chuyển động của khớp quay
Trang 9+ Ứng dụng của khớp quay
- Bài 29: Truyền chuyển động gồm có các video
+ Cơ cấu truyền động của xe đạp
+ Ứng dụng của truyền động đai
+ Ứng dụng của truyền động ăn khớp
- Bài 30: Biến đổi chuyển động
+ Ứng dụng của cơ cấu tay quay – con trượt
+ Cơ cấu thanh răng – thanh răng và ứng dụng
+ Cơ cấu trục vít – đai ốc và ứng dụng
+ Cơ cấu tay quay – thanh lắc
+ Ứng dụng của cơ cấu tay quay – thanh lắc
- Bài 33: An toàn điện gồm có các vi deo
+ Sự cố về tai nạn điện
+ Video giáo dục và tuyên truyền đảm bảo an toàn điện trong đời sống
- Bài 35: Thực hành _ Cứu người bị tai nạn điện
+ Video cứu người bị tai nạn điện
b) Công nghệ 9 ( Các video có trong đĩa CD kèm theo )
- Bài 4: Thực hành _ Sử dụng đồng hồ đo điện
+ Video sử dụng đồng hồ vạn năng MF 500 để đo điện trở
+ Video sử dụng đồng hồ vạn năng DT 9250A để đo điện trở
- Bài 5: Thực hành _ Nối dây dẫn điện gồm có các video
+ Bóc vỏ cách điện của dây dẫn điện
+ Làm sạch lõi dây dẫn điện
+ Nối dây dẫn điện lõi 1 sợi mối nối phân nhánh
+ Nối dây dẫn điện lõi 1 sợi mối nối thẳng ( nối tiếp )
+ Nối dây dẫn điện lõi nhiều sợi mối nối phân nhánh
+ Nối dây dẫn điện lõi nhiều sợi mối nối thẳng ( nối tiếp )
- Bài 6: Thực hành
Lắp đặt mạch điện bảng điện trong nhà gồm có các video sau
Trang 10+ Kĩ thuật vạch dấu thiết bị điện trên bảng điện
+ Kĩ thuật khoan lỗ bảng điện
+ Kĩ thuật đo và nối dây thiết bị điện (TBĐ) của Bảng điện
+ Kĩ thuật lắp TBĐ vào bảng điện
+ Kĩ thuật buộc dây đui đèn
3 Sử dụng thông tin video trong tổ chức dạy và học.
Ứng dụng thông tin video trong tổ chức dạy và học tiến hành theo các bước sau
a) Bước 1: Lựa chọn chủ đề, nghiên cứu mục tiêu và nội dung bài học
Cần chọn kiến thức, kĩ năng mục tiêu cần đạt phải rõ ràng, theo chuẩn kiến thức kĩ năng, phù hợp với năng lực học sinh Chủ đề dạy học phải gần gũi, dễ cảm nhận với HS và HS đã có ít nhiều kiến thức, để tự đề xuất được các phương án, tự lực tiến hành tìm tòi nghiên cứu
b) Bước 2: Thiết kế các hoạt động dạy và học
Tại đây, giáo viên cần một mặt bám sát mục tiêu, nội dung của kiến thức, của chủ đề dạy, mặt khác căn cứ vào các nguyên tắc, các KTDH, của
Trang 11PPDH để thiết kế hoạt động dạy của thầy sao cho phù hợp với hoạt động học (nhận thức) của học sinh
c) Bước 3: Tạo tư liệu hình ảnh video cho bài học
Để tạo nguồn hình ảnh video ta có thể tự quay video hoặc có thể tìm kiếm trên các trang mạng sau đó kết hợp với các phần mềm chỉnh sửa, cắt, ghép video sao cho phù hợp với nội dung, kiến thức của bài học
d) Bước 4: Thực hiện các hoạt động dạy và học trên lớp
Dù thiết kế hay, dù chuẩn bị tốt nhưng việc thực hiện các hoạt động dạy
và học trên lớp đòi hỏi người thầy, cô có sự linh hoạt, sáng tạo trong tình huống tổ chức hoạt động học và bên cạnh đó là mức độ hợp tác của HS đóng vai trò quyết định, ảnh hưởng tới thành công của giờ học
e) Bước 5: Đánh giá và rút kinh nghiệm qua bài học
Khi giờ dạy học kết thúc không thể không có hạn chế cần khắc phục, bởi thế cần có sự nhận xét đánh giá quá trình thực hiện dựa trên các mục tiêu cụ thể ban đầu, để có sự thay đổi phù hợp, cụ thể qua từng bước quá trình của quá trình dạy và học:
4 Một số giáo án đã thực hiện trên lớp có sử dụng video trong các hoạt động dạy và học
Tuần: 16 Ngày soạn: … /…./……
- Hiểu được khái niệm về mối ghép động
- Trình bày được cấu tạo, đặc điểm và ứng dụng của các mối ghép động
2 Kỹ năng:
Trang 12- Phân biệt được đặc điểm, ứng dụng của mối ghép tịnh tiến với mối ghép khớp quay
4 Năng lực, phẩm chất hình thành, phát triển trong bài học
- Năng lực: Tự học, giải quyết vấn đề, tư duy, giao tiếp, hợp tác, sử dụng ngôn ngữ, sử dụng ngôn ngữ kỹ thuật
- Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ và có tinh thần vượt khó
II Chuẩn bị đồ dùng, thiết bị.
1 Giáo viên
-Tài liệu dạy học (giáo án, sách giáo khoa, phiếu bài tập )
+ Phiếu bài tập số 1 in trên giấy A3 (HS hoạt động nhóm )
+ Phiếu bài tập số 2 in trên giấy A3 (HS hoạt động cặp đôi)
Trang 13- Máy tính, máy chiếu
+ Video chuyển động của chiếc ghế xếp (Hình 27.1/ SGK)
+ Video chuyển động của Cơ cấu tay quay – thanh lắc (Hình 27.2/SGK) + Video cấu tạo, chuyển động ( mối ghép pít tông – xi lanh, mối ghép sống trượt – rãnh trượt )
+ Video cấu tạo, chuyển động của khớp động và vòng bi
+ Video ứng dụng của các loại mối ghép động được gần gũi ở xung quanh ngay trong thực tế
2 Học sinh
- SGK, Vở ghi, giấy A4, bảng nhóm, bút màu…
III Tổ chức các hoạt động dạy học
Nội dung cần đạt PP & KT dạy học
H.động của Thầy H Động của Trò
A Hoạt động khởi động.
2 Kiểm tra bài cũ
3 Dẫn dắt vào bài mới - Em hãy lấy ví dụ một
số mối ghép có các chi tiết ghép chuyển động với nhau?
- Tổng hợp các ví dụ và chuyển vào bài mới
- HS trả lời
- HS khác trả lời
- HS khác nhận xét, bổ sung
- HS cả lớp quan sát Hình 27.1 và video chuyển động của chiếc ghế xếp
Trang 14- Thảo luận nhóm và trả lới 3 câu hỏi trên bảng nhóm
+ C1: Chiếc ghế xếp gồm mấy chi tiết?
Chúng được ghép với nhau tại các mối ghép nào?
+C2: Tại các mối ghép các chi tiết chuyển động hay cố định?
+C3: Thế nào là mối ghép động?
- Yêu cầu các nhóm báo cáo trước lớp
- Nhóm khác nhận xét
- HS làm việc cá nhân + Đọc nội dung mục I + Trả lời câu hỏi
- Thảo luận với các bạn trong nhóm thống nhất kết quả?
C3: Là mối ghép các chi tiết ghép có sự chuyển động tương đối với nhau
- Cử đại diện báo cáo trước lớp
- HS nhóm khác nhận xét, bổ sung
- HS lắng nghe và ghi
Trang 15quy luật hoàn toàn xác
định đối với giá được gọi
+ Công dụng của mối ghép động để ghép các chi tiết thành cơ cấu:
- Cho HS quan sát hình 27.2 và video chuyển động của cơ cấu tay quay - thanh lắc trên màn chiếu
- Tìm hiểu thêm nội dung SGK hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi
- Yêu cầu cá nhân báo cáo trước lớp
- Hoạt động cá nhân nội dung SGK và trả lời câu hỏi
- HS khác nhận xét
- Lắng nghe, tự ghi chép
II Các loại khớp động
1 Khớp tịnh tiến
a) Cấu tạo
- Cho HS quan sát hình 27.3 cùng video
- HS cả lớp quan sát nội dung trên màn
Trang 16việc, hai chi tiết trượt
trên nhau tạo ma sát cản
- Dùng trong cơ cấu biến
đổi chuyển động tịnh tiến
- Yêu cầu HS tìm hiểu thêm thông tin nội dung mục II.1/ SGK
- Yêu cầu Thảo luận theo nhóm hoàn thành chỗ trống trên phiếu bài tập in trên giấy A3
- Yêu cầu các nhóm báo cáo kết quả
- Cho Hs nhóm khác nhận xét nội dung
- GV kết luận:
+ Cấu tạo, đặc điểm + Ứng dụng: cho HS xem một số video ứng dụng khớp tịnh tiến
chiếu
- HS xem và liên hệ thực tế
- HS làm việc cá nhân đọc nội dung mục II.1
- Thảo luận với các bạn trong nhóm thống nhất kết quả?
- Cử đại diện báo cáo trước lớp
- HS nhóm khác nhận xét, bổ sung
- HS lắng nghe và ghi vào vở
- HS cả lớp quan sát nội dung video trên màn chiếu
Trang 17- Yêu cầu HS tìm hiểu thêm thông tin nội dung mục II.2/ SGK
- Yêu cầu Thảo luận cặp đôi hoàn thành chỗ trống trên phiếu bài tập
in trên giấy A3
- Yêu cầu các nhóm báo cáo kết quả
- Cho Hs nhóm khác nhận xét nội dung
- GV kết luận:
+ Cấu tạo + Ứng dụng: Cho HS xem Video ứng dụng khớp quay
- HS làm việc cá nhân đọc nội dung mục II.2
- Thảo luận với các bạn trong nhóm thống nhất kết quả?
- Cử đại diện báo cáo trước lớp
- HS nhóm khác nhận xét, bổ sung
- HS xem và liên hệ thực tế
- HS lắng nghe và ghi vào vở
Trang 18xe máy, cần ăng ten có
được gọi là khớp quay
không? Tại sao?
- Kết luận
- Thảo luận theo cặp thống nhất kết quả,
- Cử đại diện nhóm báo cáo trước lớp
- Cá nhân đọc ghi nhớ
và trả lời câu hỏi
- HS Nhóm khác nhận xét bổ sung
D & E Hoạt động vận dụng & tìm tòi mở rộng.
- Tìm hiểu thêm cấu tạo,
đặc điểm của khớp cầu
và khớp vít
- Liên hệ thực tế, hỏi người thân
- Động viên học sinh
- Tìm hiểu các mối ghép, viết báo cáo
- Báo cáo trước lớp
Trang 194 Năng lực, phẩm chất hình thành, phát triển trong bài học
- Năng lực: Tự học, giải quyết vấn đề, tư duy, giao tiếp, hợp tác, sử dụng ngơn ngữ, sử dụng ngơn ngữ kỹ thuật
- Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ và cĩ tinh thần vượt khĩ
II Chuẩn bị đồ dùng, thiết bị
1 Giáo viên
- Tài liệu dạy học (Phiếu bài tập, giáo án, SGK Cơng Nghệ 8)
- Tranh hình, một số biện pháp an tồn điện trong sản xuất và đời sống
- Video về một số tai nạn điện ( Đĩa CD kèm theo)
- Hình ảnh thơng tin bảo vệ hành lang an tồn lưới điện cao áp
- Video hình ảnh giáo dục và tuyên truyền an tồn điện trong đời sống (Đĩa
CD kèm theo)
- Máy vi tính, màn chiếu
2 Học sinh
- SGK; Vở ghi, bảng nhĩm, giấy A4, thước,bút chì…
- Bảng các số liệu báo cáo thực hành mục III.1
Trang 20III Tổ chức các hoạt động dạy học
2 Kiểm tra bài cũ
3 Dẫn dắt vào bài mới
+ Để tránh được tai nạn điện đó theo em phải làm gì?
- Tổng hợp nhanh động viên HS, không đánh giá
- Cho HS xem thêm video một số tai nạn do điện gây ra
- HS trả lời : Kể truyện trước lớp
- HS khác nhận xét, bổ sung
- HS làm việc cá nhân + Đọc nội dung mục I
và qua sát hình
