Soạn bài: +Xác định chủ đề và dàn ý của một truyện dân gian đã học để tiết sau ta luyện tập tiếp bài chủ đề tự sự. +Đọc truyện “Sự Tích Hồ Gươm”[r]
Trang 1GV: NGUYỄN TUẤN HỒNG HƯNG
NGỮ VĂN 6
NĂM HỌC 2016 - 2017
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Trình bày đặc điểm của sự việc
và nhân vật trong văn tự sự.
Trang 3Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI
CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI
CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
Trang 4Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
I/ TÌM HIỂU CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN
TỰ SỰ
1/ Tìm hiểu chủ đề
VD:SGK/44
Trang 5Tuệ Tĩnh là danh y lỗi lạc đời Trần Ông chẳng những là ng ời mở mang ngành Y dưược dân tộc, mà còn là người hết lòng thư ơng yêu, cứu giúp ngưười bệnh
Một hôm, có nhà quý tộc trong vùng cho con đến mời Tuệ Tĩnh vào t ư dinh để xem bệnh đau lưưng cho mình Ông sắp đi thì bất ngờ có hai vợ chồng ngưười nông dân khiêng đứa con bị ngã gãy đùi đến, mếu máo xin ông chạy chữa Tuệ Tĩnh liền xem mạch cho cậu bé, rồi bảo anh con nhà quý tộc:
- Anh về thưưa với cụ rằng ta sẵn sàng đi, như ng bây giờ thì phải chữa cho cậu bé này trư ớc, vì chú nguy hơn
Anh con nhà quý tộc sửng sốt:
- Xin ngài đến đằng dinh tôi trưước Bọn gia nô đã đem võng đợi sẵn cả rồi
- Không! – Tuệ Tĩnh dứt khoát trả lời – Ta phải chữa gấp cho chú bé này, để chậm tất có hại
Tuệ Tĩnh bắt tay ngay vào việc chữa trị, không chú ý gì đến thái độ hậm hực của anh con nhà quý tộc Qua gần trọn buổi, chú bé nhà nông đã được bó nẹp nằm yên trên giưường bệnh Tuệ Tĩnh yên tâm thở phào nhẹ nhõm Vợ chồng ngưười nông dân lạy tạ:
- A Di Đà Phật! Không có ngài thì tính mạng con tôi nguy rồi, chúng tôi biết lấy gì đền đáp cho xứng?
Tuệ Tĩnh trả lời:
- Con ngư ời ta cứu giúp nhau lúc hoạn nạn, sao ông bà lại nói chuyện ơn huệ Ông bà cứ yên tâm, sau hơn một tuần trăng chú bé sẽ đi lại đ ược!
Trời đã sập tối, chợt nhớ tới nhà quý tộc, ông vội vã ra đi không kịp nghỉ ngơi
Trang 6Em hãy kể tên các nhân vật có trong truyện? Nhân vật chính là ai?
Các nhân vật: Tuệ Tĩnh , nhà quý tộc, anh con nhà quý tộc, hai
vợ chồng ng ời nông dân, chú bé
bị gãy chân, gia nô.
Trong truyện, Tuệ Tĩnh đã gặp phải tình huống khó xử nào?
Có hai bệnh nhân cùng cần đến
sự giúp đỡ của Tuệ Tĩnh: bệnh nhân nhẹ, giàu có, có quyền lực; bệnh nhân nặng, nghèo khó.
Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
I/ TèM HIỂU CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN
TỰ SỰ
1/ Tỡm hiểu chủ đề
VD:SGK/44 Tuệ Tĩnh
-Phẩm chất của Tuệ Tĩnh: hết lòng th ương yêu, cứu giúp
ng ười bệnh.
-Chủ đề: Ca ngợi lòng thư ơng ngưười của Tuệ Tĩnh.
Chủ đề là vấn đề chủ yếu mà ngư ời viết đặt ra trong
văn bản.
Chủ đề thể hiện ở:
+ Lời phát biểu của nhân vật.
+ Việc làm của nhân vật.
+ Lờiưmiờuưtảưtõmưtrạngưnhõnưvật.
+ Nhan đề của văn bản.
Em hãy chọn nhan đề thích hợp với chủ đề của văn bản trên và nêu
lí do?
Nhan đề phù hợp với chủ đề của văn bản:
+ Tấm lòng th ơng ngưười của thầy Tuệ Tĩnh.(nhấn mạnh khía cạnh tình cảm của thầy Tuệ Tĩnh.) + Y đức của Tuệ Tĩnh( đề cao
đạo đức nghề y)
Em hãy đặt tên khác cho văn bản trên?
Vậy, chủ đề của văn bản còn thể hiện ở đâu?
Trang 7Chủ đề: Ca ngợi lòng thương người của Tuệ Tĩnh
- Câu chủ đề: […] người hết lòng yêu thương, cứu giúp người bệnh.
Lời phát biểu:
Con người ta
cứu giúp nhau
lúc hoạn nạn…
Lời miêu tả việc làm: -Ta phải chữa cho chú bé này trước vì chú nguy hơn.
-Ta phải chữa cho chú bé này, để chậm tất có hại.
-Trời sập tối, ông vội vã ra
đi không kịp nghỉ ngơi.
Nhanđềcủa vănbăn
BẢNĐỒTƯDUY
Lời văn miêu
tả tâm trạng
Tuệ Tĩnh yên tâm thở phào nhẹ nhõm.
Trang 8Các phần Mở bài, Thân bài, Kết bài trên đây
thực hiện những yêu cầu
gì của bài văn
tự sự.
Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
I/ TÌM HIỂU CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN
TỰ SỰ
1/ Tìm hiểu chủ đề
2/ Dàn bài của bài văn tự sự
A Mở bài: Giới thiệu chung về nhân vật và sự
việc:
- Nhân vật: Tuệ Tĩnh
- Sự việc: hết lòng yêu thương cứu giúp
người bệnh.
B Thân bài: Kể diễn biến sự việc:
Trang 9-Sự việc 1: Từ chối chữa bệnh cho con nhà
giàu trước vì bệnh anh ta nhẹ.
- Sự việc 2 : Chữa ngay cho con trai người nông
dân vì bệnh của chú bé nguy hiểm hơn.
C Kết bài: Kể kết cục sự việc :
Tiếp tục đi chữa bệnh cho con nhà giàu
A Mở bài: Giới thiệu chung về nhân vật và sự
việc:
- Nhân vật: Tuệ Tĩnh
- Sự việc: hết lòng yêu thương cứu giúp
người bệnh.
B Thân bài: Kể diễn biến sự việc:
Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
I/ TÌM HIỂU CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN
TỰ SỰ
A Mở bài: Giới thiệu chung về nhân vật và sự việc
B Thân bài: Kể diễn biến sự việc
C Kết bài: Kể kết cục sự việc
II/ LUYỆN TẬP
*Ghinhớ(sgk/45)
Trang 10Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ
I/ TèM HIỂU CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN
TỰ SỰ
II/ LUYỆN TẬP
Bài 1
a.Chủ đề:
Biểu duơng đức tính thật thà, trung thực.
Chế giễu thói tham lam
Sự việc thể hiện chủ đề: Xin bệ hạ hãy th ởng cho thần ưưởng cho thần
năm m ơi roi ưưởng cho thần ….hai mưươi nhăm roi.” hai m ơi nhăm roi.” ưưởng cho thần
b.Dàn bài: Mở bài: Từ đầu ….hai mưươi nhăm roi.” nhà vua.
Thân bài: Tiếp ….hai mưươi nhăm roi.” hai m ơi nhăm roi Kết bài: Còn lại.
c So sánh với truyện Tuệ Tĩnh:
- Giống: Bố cục 3 phần
- Khác: Mở bài: truyện Tuệ Tĩnh nói rõ ngay chủ đề,
truyện Phần th ởng chi nêu tình huống ưưởng cho thần
Kết bài: truyện Tuệ Tĩnh kể sự việc tiếp diễn( gợi mở) truyện Phần th ởng kể sự việc kết thúc( bất ngờ) ưưởng cho thần
d Sự việc trong phần thân bài thú vị ở lời cầu xin của
ng ời nông dân ưưởng cho thần
Sơn Tinh Thuỷ Tinh Nêu tình huống Nêu sự việc tiếp diễn
Sự tích Hồ
G ơm ưưởng cho thần Nêu tình huống Nêu sự việc kết thúc Bài 2: So sánh cách mở và kết trong hai truyện Sơnư Tinh,ưThuỷưTinh và Sự tích Hồ G ơm ưưởng cho thần
Trang 11Hướng dẫn về nhà:
Bài cũ:
- Nắm được bài văn tự sự có chủ đề thống nhất và
bố cục rõ ràng.
Bài mới:
Soạn bài: +Xác định chủ đề và dàn ý của một truyện dân gian đã học để tiết sau ta luyện tập tiếp bài chủ đề tự sự +Đọc truyện “Sự Tích Hồ Gươm”
-Tìm chủ đề truyện.
-Xác định bố cục truyện và ý chính của truyện.