Nội dung – ý nghĩa - Sự oán ghét chiến tranh phong kiến phi nghĩa - Tâm trạng khao khát tình yêu, hạnh phúc lứa đôi của người chinh phụ.... Đoạn trích: - Gồm 24 câu, trích từ câu 193-216[r]
Trang 4b DÞch gi¶ : §oµn ThÞ §iÓm (1705 -1748 )
-HiÖu: Hång Hµ n÷ sÜ
-Quª: Giai Ph¹m – V¨n Giang – Kinh B¾c ( H ng Yªn ) ưa râ n¨m sinh vµ n¨m mÊt -T chÊt th«ng minh, tµi s¾c vÑn toµn ưa râ n¨m sinh vµ n¨m mÊt.
- S¸ng t¸c: TruyÖn TruyÒn kú t©n ph¶, dÞch Chinh phô ng©m
- Cã thuyÕt cho r»ng dÞch gi¶ lµ Phan Huy ch (1750 -1822) Ích (1750 -1822)
Trang 6b Nguyên tác - Bản dịch
* Nguyên tác
- Viết bằng chữ Hán, gồm 476 câu thơ
- Thể: trường đoản cú (các câu dài ngắn không đều nhau)
* Bản dịch
- Viết bằng chữ Nôm, gồm 408 câu
- Chuyển thành thể: song thất lục bát
2 Tác phẩm Chinh phụ ngâm:
Trang 7c Nội dung – ý nghĩa
- Sự oán ghét chiến tranh phong kiến phi
nghĩa
- Tâm trạng khao khát tình yêu, hạnh phúc lứa đôi của người chinh phụ.
2 Tác phẩm Chinh phụ ngâm:
Trang 83 Đoạn trích:
- Gồm 24 câu, trích từ câu 193-216
- Chủ đề: viết về tình cảnh và tâm trạng người chinh phụ phải sống cô đơn, buồn khổ trong thời gian dài khi người chồng đi đánh trận (không tin tức, không
rõ ngày trở về)
Trang 9II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN
Trang 10Lẻ loi, đợi chờ, khát khao đoàn tụ
Trang 11Ngồi rèm rủ thác đòi phen
Trang 12Dạo hiên vắng thầm gieo từng bưước,
(Cảnh lẻ loi ngoài hiên )
Ngồi rèm th ưa rủ thác đòi phen.
(Cảnh lẻ loi trrong nhà )
Ngoài rèm thưước chẳng mách tin,
( Cảnh lẻ loi ban ngày )
Trong rèm, dưường đã có đèn biết chăng ?
(Cảnh lẻ loi ban đêm )
Cô đơn tuyệt đối
Trang 13- Hẹp vắng lặng, hắt hiu.
-Tâm trạng khắc khoải, bế tắc tù túng
-Hành
động :
- Dạo từng bước
-Rủ thác đòi phen
-Lặp đi lặp lại, không mục
đích, vô nghĩa
Lẻ loi,đợi chờ ,khao khát oàn tụ
Trang 14Bóng ng ười
- Hoa đèn (Tàn lụi) = (Mất hết sức sống)
=> Con ng ười bị vật hóa tựa tàn đèn“ ” “ ”
- Ngôn ngữ : -Bi thiết
-Buồn rầu
Chiếc bóng câm lặng ,tuyệt vọng bế tắc
Với lối miêu tả gián tiếp và trực tiếp , đoạn thơ đã khắc họa tâm trạng tuyệt vọng bế tắc , cô đơn đến cùng cực của
ng ời chinh phụ
Trang 15Nghệ thuật tả nội tâm
Ngoại cảnh
Hành động
Ngoại hình
Sự cô đơn, lẻ loi, đau buồn, nhớ nhung.
Đề cao quyền sống, sự trân trọng khát vọng về hạnh phúc lứa đôi, oán ghét chiến tranh phi nghĩa.
Giá trị hiện thực, nhân đạo.
Trang 16b 8 c©u th¬ tiếp :
- Thời gian: đêm khuya trời đêm chuyển dần về sáng
chuyển sang ngày mới.
- Cảnh vật:
+ gà “eo óc” gáy: âm thanh thưa thớt, văng vẳng
+ hòe “phất phơ” rủ bóng
Trang 17đốt hương miễn cưỡng, không chú tâm,
Gượng soi gương mong thoát khỏi nỗi sầu muộn (điệp từ) gảy đàn càng gợi lên nỗi cô đơn, buồn
nhớ.
Miêu tả tâm trạng qua hành động, cử chỉ.
Trang 18=>Gảyđàn,soigương,đốthươngthơm vốnlànhữngthú vuitaonhã,nhữngthóiquenyêuthíchcủangườiphụnữ. Nhưngvớichinhphụnótrởnênmiễncưỡng,gượnggạo, chánnản.
Trang 19- Phép so sánh:
“Khắc giờ đằng đẵng như niên
Mối sầu dằng dặc tựa miền biển xa ”
+ Cụ thể hoá nỗi buồn sầu, nhớ thương, trằn trọc của người chinh phụ
+ Nhấn mạnh sự lầm lũi, cô đơn, mong ngóng kéo dài từ năm này sang năm khác
Trang 20Chinh phụ phải sống trong đau khổ, buồn bã nhiều ngày; nhưngvẫnchưatìmđượclốithoátchocuộcsốngcôđơncủa mình, bao mơ uớc, khát vọng hạnh phúc không thực hiện được.
Trang 21 Hình ảnh thơ mang tính ước lệ, tượng trưng, bóng bẩy, cổ kính; nhưng diễn tả chân thực nội tâm nhân vật
Thể hiện được khao khát hạnh phúc, đầm ấm trong tình yêu hôn nhân của người phụ nữ.
Trang 223.2 Nỗi nhớ nhung của ngưa râ n¨m sinh vµ n¨m mÊt.ời chinh phụ:
- “Gió đông”, “non Yên”: hình ảnh ước lệ khát
vọng gửi nỗi lòng theo ngọn gió đông tới nơi chồng
đang chinh chiến
- Điệp từ “nhớ chàng”: khắc sâu hơn nỗi nhớ.
22
Trang 23“Cảnh buồn người thiết tha lòng
Cành cây sương đượm, tiếng trùng mưa phun.”
23
Trang 24- Ngoại cảnh lạnh lẽo, quạnh vắng, não nùng: trùng
nỉ non, mưa rả rích.
- Con người đang độc thoại nội tâm, nỗi nhớ nhung trong đớn đau cô đơn vò xé.
Cảnh và tình đồng điệu, nỗi cô đơn, sầu muộn,
nhớ nhung càng thêm nhức nhối, thê thiết, não nề
Khắc sâu bi kịch: bế tắc, vô vọng, không thể giải
toả tâm trạng của người chinh phụ.
24
Trang 25III TỔNG KẾT
1.Nội dung:
+ Khắc hoạ bức chân dung chinh phụ mong chờ chồng trong tâm trạng buồn rầu, mòn mỏi
+ Lên án chiến tranh phi nghĩa
+ Thể hiện sự đồng cảm sâu sắc đối với người phụ nữ, đòi quyền hạnh phúc cho con người
25
Trang 27D Nguyễn Gia Thiều
2 “ Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ” nói về tình cảm và tâm trạng của người
chinh phụ phải sống cô đơn, lẻ loi khi chồng ra chiến trận, đúng hay sai?
A Đúng
B Sai
27
Trang 283 Dòng nào dưới đây khái quát một cách chính xác nhất về
tình cảnh – tâm trạng của người chinh phụ được tập
trung thể hiện trong đoạn trích
“Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ”?
a Tình cảnh – tâm trạng lẻ loi, buồn nhớ, khát khao
b Tình cảnh – tâm trạng xa cách nhớ thương
c Tình cảnh – tâm trạng mòn mỏi, mong chờ
d Tình cảnh – tâm trạng côi cút bi thương, ai oán
28