Bởi thế hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non nhằm giáo dục thẩm mĩ cho trẻ, trẻ cần được tiếp xúc, làm quen với cái đẹp gần gũi thân thương có ngay ở thiên nhiên, trong cuô ̣c s
Trang 1CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI: “MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG TẠO HÌNH CHO TRẺ 5-6 TUỔI TRONG
TRƯỜNG MẦM NON”
Quảng Bình
Trang 2
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI: “MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG TẠO HÌNH CHO TRẺ 5-6 TUỔI TRONG
TRƯỜNG MẦM NON”
Họ và tên: Nguyễn Thị Thanh Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường mầm non Kim Thủy
Quảng Bình
Trang 3Phần I PHẦN MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài:
Hoạt động tạo hình là một hoạt động nghệ thuật chiếm vị trí quan trọng trong việc hình thành và phát triển nhân cách trẻ mầm non Thông qua hoạt động tạo hình trẻ được khám phá vẻ đẹp kỳ diệu của thế giới tự nhiên Lứa tuổi mầm non là lứa tuổi
mà trẻ ham hiểu biết có nhu cầu lớn trong việc nhận thức về thế giới xung quanh, yêu cái đẹp, mong muốn tạo ra cái đẹp Hoạt động tạo hình góp phần quan trọng không thể thiếu được trong trường Mầm non nhằm đáp ứng nhu cầu đó cho trẻ
Trong các hoạt đô ̣ng của trẻ mầm non, hoạt đô ̣ng tạo hình là mô ̣t hoạt đô ̣ng
có tác động mạnh mẽ đến sự phát triển tâm lý, sự sáng tạo và trí tưởng tượng của trẻ Đây là mô ̣t hoạt đô ̣ng vô cùng hấp dẫn đối với trẻ Với sự phong phú của các thể loại như nă ̣n, vẽ, xếp gấp, cắt dán…, hoạt đô ̣ng tạo hình giúp cho trẻ mẫu giáo không những được tiếp câ ̣n mô ̣t cách tích cực với thế giới xung quanh mà còn là
cơ hô ̣i để trẻ thể hiê ̣n tình cảm, cảm xúc và suy nghĩ của bản thân Những sản phẩm nghê ̣ thuâ ̣t của trẻ rất ngộ nghĩnh, đáng yêu chính trong cái ngộ nghĩnh, đáng yêu đó đã chứa đựng cả sự tưởng tượng diê ̣u kỳ, tự do tìm kiếm, thử nghiê ̣m và nhờ đó mà thỏa mãn những nhu cầu khám phá, nhu cầu tạo ra cái đẹp đang không ngừng nảy sinh và phát triển ở trẻ Chính vì vâ ̣y, hoạt đô ̣ng tạo hình là mảnh đất màu mỡ để ươm mầm và nẩy nở những mầm mống đầu tiên của tính sáng tạo, phát triển tình yêu với cái đẹp, thể hiê ̣n sự sáng tạo, trí tưởng tượng phong phú của trẻ
Trẻ em - những người chủ nhân tương lai của đất nước - đối tượng của giáo viên mầm non với đặc điểm hay bắt chước, thích tìm tòi khám phá thế giới xung quanh, trẻ
dễ dàng bị thu hút bởi những cái hay, cái đẹp mà hoạt động tạo hình lại là phương tiện
để trẻ thể hiện ấn tượng, hiểu biết, ý muốn của mình về thế giới xung quanh
Hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non giữ vị trí quan trọng đối với giáo dục con người Bởi hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non nhằm mục đích chính là giáo dục thẩm mĩ cho trẻ em Hoạt đô ̣ng tạo hình với cái đích là tạo ra cái đẹp bằng hình thể và màu sắc; đồng thời hoạt đô ̣ng tạo hình rất gần gũi với sinh hoạt thường ngày của trẻ em- mọi hoạt đô ̣ng của trẻ nhất nhất đều gắn với những kiến thức của hoạt đô ̣ng tạo hình
Thông qua hoạt động tạo hình trẻ được quan sát sự vâ ̣t hiê ̣n tượng ở cuô ̣c sống xung quanh; nhâ ̣n xét để biết; thể hiê ̣n để hiểu hơn về đối tượng; cảm nhâ ̣n vẻ đẹp của mọi vâ ̣t, hiê ̣n tượng xung quanh… Như vâ ̣y, hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non là mô ̣t trong những hoạt đô ̣ng để trẻ có cơ hô ̣i làm quen, tiếp xúc với thiên nhiên, với cuô ̣c sống và mong muốn tạo ra cái đẹp theo cách nhìn, cách nghĩ, cách cảm nhâ ̣n riêng Bởi thế hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non nhằm giáo dục thẩm mĩ cho trẻ, trẻ cần được tiếp xúc, làm quen với cái đẹp gần gũi thân thương
có ngay ở thiên nhiên, trong cuô ̣c sống thường ngày, có ở gia đình đến làng xóm…
Trong hoạt đô ̣ng tạo hình, trẻ em được tìm hiểu những hình ảnh thân thuô ̣c
đó và tâ ̣p thể hiê ̣n để tạo nên cái đẹp theo cảm nhâ ̣n riêng Hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non không nhằm đào tạo những họa sĩ chuyên nghiê ̣p mà đào tạo ra
Trang 4những người biết thưởng thức cái đẹp- chính là góp phần tạo dựng môi trường thẩm mĩ cho xã hô ̣i: ai ai cũng qua sự giáo dục của nhà trường; ai ai cũng được giáo dục thẩm mĩ (hiểu biết và tâ ̣p tạo ra cái đẹp) để lựa chọn cho mình cái đẹp phù hợp với điều kiê ̣n sống, với con người mình, với cô ̣ng đồng Ngày nay, cái đẹp
“nằm trong” giá trị của những mă ̣t hàng phục vụ cho cuô ̣c sống con người Thẩm mĩ với tư cách là tạo ra cái đẹp đã góp phần đáng kể vào phát triển kinh tế quốc dân Hoạt đô ̣ng tạo hình ở trường mầm non là đào tạo lớp người biết thưởng thức cái hay cái đẹp để cuô ̣c sống cá nhân, cuô ̣c sống cô ̣ng đồng ngày mô ̣t hài hòa và tươi đẹp hơn Nhưng để tổ chức tốt hoạt đô ̣ng tạo hình nhằm góp phần giáo dục và phát triển toàn diê ̣n quả thực không đơn giản bởi vì kết quả của hoạt động tạo hình lại phụ thuộc nhiều vào kiến thức, kinh nghiệm mà trẻ tích lũy được trong các hoạt động khác nhau Việc tham gia vào các hoạt động tạo hình sẽ tạo nguồn cảm hứng làm nảy sinh những ý tưởng sáng tạo của trẻ
Để giúp trẻ có được cái nhìn bao quát về thế giới xung quanh, có được quan niệm đúng đắn và những nhận xét về cái hay, cái đẹp trong cuộc sống, hướng trẻ đến với cái “Chân – Thiện – Mĩ” thì người giáo viên trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ bắt buộc phải có một trình độ nhất định cả về chuyên môn lẫn kinh nghiệm sống nhằm truyền thụ cho trẻ những kiến thức, kĩ năng cần thiết Với vai trò quan trọng đó, đòi hỏi người giáo viên mầm non phải thường xuyên học tập, bồi dưỡng, trao dồi kiến thức, kĩ năng để nâng cao năng lực sư phạm cho mình
Hiê ̣n nay, chúng ta đã và đang thực hiê ̣n chương trình giáo dục mầm non mới với quan điểm lấy trẻ làm trung tâm Song trên thực tế tổ chức hoạt động tạo hình cho trẻ tại trường tôi đang công tác thì vẫn còn nhiều khó khăn nên trẻ vẫn hoạt đô ̣ng mô ̣t cách thụ đô ̣ng, kiến thức kỹ năng còn hạn chế, đó chính là rào cản cho sự sáng tạo của trẻ Vì vậy, tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt đô ̣ng tạo hình cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi” để làm đề tài nghiên cứu nhằm tìm ra những biê ̣n pháp góp phần nâng cao chất lượng hoạt đô ̣ng tạo hình cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ở trường mầm non
1.2 Điểm mới của đề tài:
Đề tài này có điểm mới là nghiên cứu để nhằm tìm ra mô ̣t số biê ̣n pháp nâng cao chất lượng hoạt đô ̣ng tạo hình (lĩnh vực phát triển thẩm mĩ) cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi được thực hiê ̣n theo chương trình giáo dục mầm non mới
Làm tốt công tác tự bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho bản thân;
Xây dựng tốt kế hoạch của hoạt động tạo hình;
Biện pháp giúp trẻ cảm nhận được cái đẹp thông qua môi trường học tập;
Tổ chức tốt hoạt động tạo hình trong hoạt động học và các hoạt động khác để hình thành và rèn luyện kĩ năng tạo hình cho trẻ;
Biện pháp sử dụng các loại học liệu và phế liệu để làm đồ dùng đồ chơi
1 3 Phạm vi áp dụng đề tài sáng kiến:
Đề tài được áp dụng cho viê ̣c tổ chức hoạt đô ̣ng tạo hình (lĩnh vực phát triển thẩm mĩ) của đô ̣ tuổi mẫu giáo 5-6 tuổi ở trường mầm non
Trang 5* Đề tài này được kết cấu theo những nội dung chính sau đây:
Phần I Phần mở đầu:
Phần II Nội dung:
Phần III Kết luận:
Tuy nhiên, đề tài này cũng không tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót, rất mong quý đọc giả, bạn bè đồng nghiệp và các đồng chí cán bộ quản lý, lãnh đạo ngành góp ý, giúp đỡ để đề tài được hoàn thiện hơn
Phần II NỘI DUNG 2.1 Thực trạng của vấn đề mà đề tài, sáng kiến, giải pháp cần giải quyết:
Năm học 2016- 2017 Ban Giám hiệu nhà trường phân công tôi chủ nhiệm lớp mẫu giáo 5-6 tuổi, thực hiện nhiệm vụ năm học bản thân tôi gặp những thuận lợi và khó khăn sau đây:
* Thuận lợi:
Bản thân tôi đạt trình độ chuyên môn: Đại học sư phạm mầm non, nhờ đó kiến thức, năng lực chuyên môn nghiệp vụ vững vàng Có lập trường tư tưởng chính trị kiên định, có phẩm chất đạo đức tốt, yêu nghề, mến trẻ, nhiệt tình trong công tác, có ý thức tích cực tự học tập, rèn luyện, bồi dưỡng năng lực chuyên môn
và năng khiếu sáng tạo trong việc làm và sử dụng có hiệu quả đồ dùng đồ chơi, hướng dẫn các kỹ năng hoạt động tạo hình cho giáo viên và trẻ, luôn được đồng nghiệp, phụ huynh và nhân dân tín nhiệm
Luôn được sự hướng dẫn chỉ đạo sát sao về chuyên môn của lãnh đạo cấp trên và sự quan tâm tạo điều kiện về mọi mặt của Ban giám hiệu nhà trường
Bản thân tôi trải qua nhiều năm công tác, xác định rõ trách nhiệm của mình tôi tích cực học tập Tiếng Bru-Vân Kiều để sử dụng ngôn ngữ giao tiếp với đồng bào, phụ huynh và trẻ
Cơ sở vật chất của nhà trường được tăng trưởng, phòng học được xây dựng đúng quy cách, phòng học rộng, thoáng mát, sạch đẹp, có đầy đủ ánh sáng và bàn ghế cho trẻ hoạt động
Đồ dùng-đồ chơi phục vụ cho công tác giảng dạy được trang cấp đầy đủ như đồ dùng được trang cấp theo danh mục của Thông tư 02; máy chiếu, máy vi tính
Ngoài ra, Ban giám hiệu thường xuyên phát đô ̣ng phong trào tự làm đồ dùng đồ chơi trong từng chủ đề, tạo điều kiện cho giáo viên làm đồ dùng - đồ chơi đáp ứng như cầu sử dụng hàng ngày của trẻ
Mặc dù có nhiều thuận lợi song tôi vẫn gặp không ít khó khăn sau đây:
Trang 6* Khó khăn:
Trường thuộc vùng đặc biệt khó khăn của huyện, địa hình phức tạp, giao thông cách trở, đường sá đi lại khó khăn vượt qua nhiều khe suối, dốc đèo nguy hiểm
Các bậc phụ huynh còn chú trọng đến việc làm ăn kinh tế trong gia đình nên chưa quan tâm đến việc học tập của con em mình nên khả năng tiếp cận nghệ thuật của trẻ còn hạn chế
Trong sinh hoạt gia đình, cộng đồng người dân ở đây thường sử dụng Tiếng
mẹ đẻ rất tự nhiên theo bản năng nên khả năng phân biệt màu sắc của trẻ còn hạn chế, trẻ thiếu tự tin trong mọi hoạt động
Môi trường ở lớp rất xa lạ đối với trẻ Dân tộc, tâm lý rụt rè, e sợ, trẻ chưa nói lên được các ý tưởng của mình, nhận xét ý tưởng của bạn, luôn biểu hiện trên mọi hoạt động của các cháu Các cháu ngại giao tiếp bằng Tiếng Việt, ít tò mò, ít hỏi cô, hỏi bạn, ít trả lời câu hỏi, ít đưa ra ý kiến đề xuất hoặc phát biểu trong khi học cũng như khi chơi, có nhiều trẻ không thể nghe cô nói, hiểu những lời nói, câu hỏi của cô, không tiếp thu được những kỹ năng hướng dẫn của cô điều này đồng nghĩa với việc kìm hãm sự phát triển tư duy, nhận thức, ngôn ngữ và thẩm mĩ của trẻ
Việc phát triển kỹ năng tạo hình cho các cháu ngoài học trên lớp, về nhà không được người thân ít quan tâm hướng dẫn nên kỹ năng vẽ, nặn, xé dán, tô màu, bố cục… tư thế ngồi, cách cầm bút nên kỹ năng của trẻ rất hạn chế
* Điều tra thực tiễn:
số trẻ
Kết quả Đạt Không đạt
1 Kỹ năng cầm bút vẽ, tô màu, xédán, nặn 20 12 60 8 40
3 Kỹ năng sắp xếp bố cục bứctranh 20 13 65 7 35
4 Kỹ năng phân biệt màu sắc,sáng tạo khi vẽ 20 13 65 7 35 Từ những thuận lợi, khó khăn và kết quả điều tra như trên là giáo viên mầm
non bản thân tôi luôn trăn trở, suy nghĩ và tìm ra “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 5-6 tuổi trong trường mầm non”.
Sau đây là một số biện pháp cơ bản:
Trang 72.2 Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ
5-6 tuổi trong trường mầm non.
2.2.1 Làm tốt công tác tự bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho bản thân:
Để nâng cao chất lượng giáo dục và thực hiện tốt chương trình giáo dục
mầm non nói chung và tổ chức tốt hoạt đô ̣ng tạo hình cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi nói riêng thì bản thân tôi nhâ ̣n thức rằng trước hết phải nắm vững về nô ̣i dung chương trình, các kiến thức - kĩ năng, phương pháp và hình thức tổ chức, có kĩ năng tạo hình thì mới có thể lựa chọn các nô ̣i dung phù hợp với trẻ, định hướng, giúp đỡ trẻ cảm nhâ ̣n cái đẹp, tạo ra cái đẹp và sáng tạo trong thực hiê ̣n nhằm góp phần giáo dục và phát triển toàn diê ̣n cho trẻ Sự linh hoạt và sáng tạo của các phương pháp sẽ là yếu tố quyết định cho sự thành công trong tổ chức hoạt đô ̣ng Chính vì lẽ đó tôi đã có kế hoạch để làm tốt công tác tự bồi dưỡng chuyên môn nghiê ̣p vụ cho bản thân:
Xem lại sách chương trình của trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi trong năm học cần cung cấp những kiến thức, kỷ năng gì của tất cả các môn học, đặc biệt là môn tạo hình:
Kỹ năng vẽ, nặn, xé, dán để xây dựng kế hoạch giáo dục, mục tiêu nội dung các lĩnh vực cho cả năm học phù hợp với độ tuổi mẫu giáo
Sau khi nắm được mục tiêu giáo dục của chương trình thì nắm phương pháp, hình thức tổ chức tiết học và hướng dẫn trẻ hoạt động tạo hình với phương châm lấy trẻ làm trung tâm, khuyến khích trẻ tích cực hứng thú, tạo điều kiện cho trẻ trải nghiệm, khám phá điểm nào còn chưa rỏ thì bản thân hỏi đồng nghiệp, hỏi tổ chuyên môn nhà trường
Trẻ mầm non đặc biệt là đối với trẻ 5-6 tuổi, xuất phát từ tâm sinh lý thì kỹ năng của trẻ tốt hơn, thành thạo hơn, trẻ có thể xếp được các hình đơn giản, nă ̣n được các loại quả, các con vâ ̣t quen thuô ̣c
Tuy nhiên một số trẻ kỷ năng như cầm bút, nặn, xé, dán chưa thành thạo, vì vậy đòi hỏi người giáo viên phải có tính kiên trì, mềm dẻo, nắm chắc đối tượng để rèn luyện kỷ năng cho trẻ trong lớp đều hơn
Tích cực học hỏi nghiên cứu các tài liệu chuyên môn, sưu tầm các tập san, các băng hình về chuyên môn để tham khảo hình thức tổ chức tiết học lấy trẻ làm trung tâm và mục tiêu cuối cùng là kết quả thực hiện của trẻ
Mạnh dạn trao đổi những vướng mắc và những giải pháp mới trong quá trình thực hiện
Tham mưu với Ban giám hiệu nhà trường để có kế hoạch thao giảng bồi dưỡng chuyên môn ở trường về thực hiện lĩnh vực thẩm mĩ môn tạo hình nhằm học hỏi thêm kinh nghiêm tổ chức hoạt động cho trẻ
Bên cạnh đó để tham quan cách bài trí, trang trí tạo môi trường cho trẻ trải nghiệm Luôn tranh thủ mọi thời gian để tham gia các lớp bồi dưỡng chuyên môn nghiê ̣p vụ do Phòng Giáo dục, cụm, trường tổ chức; tích cực học tâ ̣p, chia sẻ kinh nghiệm của giáo viên các trường có chất lượng cao trong Huyê ̣n và trong Tỉnh; học qua các thông tin trên internet đồng thời bản thân luôn xây dựng cho mình kế
Trang 8hoạch tự bồi dưỡng chuyên môn nghiê ̣p vụ qua hàng tháng Nhờ đó mà bản thân tôi nắm chắc được nô ̣i dung hoạt đô ̣ng theo đô ̣ tuổi mình phụ trách, linh hoạt trong lựa chọn nô ̣i dung, vâ ̣n dụng phối hợp các phương pháp và biê ̣n pháp mô ̣t cách linh hoạt và sáng tạo, tạo được sự hứng thú cho trẻ, phát huy tốt tính tích cực chủ đô ̣ng của trẻ, nâng cao chất lượng hoạt đô ̣ng
2.2.2 Xây dựng tốt kế hoạch của hoạt đô ̣ng tạo hình:
Thực hiện chương trình giáo dục mầm non mới đòi hỏi giáo viên phải linh hoạt và sáng tạo trong xây dựng nô ̣i dung, lựa chọn phương pháp, hình thức tổ chức Để nâng cao được chất lượng tổ chức hoạt đô ̣ng tạo hình giáo viên lựa chọn các nội dung hoạt đô ̣ng sao cho đảm bảo được theo mục tiêu đă ̣t ra, phù hợp với
đă ̣c điểm nhâ ̣n thức chung của trẻ trong đô ̣ tuổi và thực tế nhâ ̣n thức của trẻ ở nhóm lớp mình phụ trách là khâu đầu tiên có ý nghĩa quan trọng để nâng cao chất lượng tổ chức hoạt đô ̣ng giáo dục nói chung và hoạt đô ̣ng tạo hình nói riêng
Để làm được điều đó thì trước hết bản thân tôi cần phải nắm được các nô ̣i dung ở chương trình khung, các mục tiêu cần đạt Đồng thời bản thân tôi cũng phải nắm được đă ̣c điểm và khả năng tạo hình của trẻ 5-6 tuổi trong lớp như:
Về quan sát: Trẻ 5-6 tuổi đã chú ý quan sát mọi vâ ̣t xung quanh và có thể nhâ ̣n biết được về hình dáng, kích thước, màu sắc Trẻ nhâ ̣n ra các bô ̣ phâ ̣n chính của đối tượng như lá cây, cành cây, quả; các bộ phận của đồ vật: miê ̣ng, cổ, thân, đáy của lọ hoa
Về sử dụng phương tiê ̣n tạo hình: Trẻ 5-6 tuổi đã cầm bút vẽ đúng tay và điều khiển bút linh hoạt hơn
Về nét vẽ: Trẻ 5-6 tuổi vẽ nét vẽ chính xác, tròn trịa và có tính ngộ nghĩnh hơn Hình vẽ đã rõ đối tượng như ngôi nhà, cây, con vâ ̣t và trẻ đã có thể vẽ thêm những chi tiết nhỏ làm cho hình dáng gần giống thực và phong phú hơn
Về màu: Trẻ 5-6 tuổi đã biết được nhiều màu, nhờ đó trẻ sử dụng được các màu phù hợp hơn
Về xếp hình: Trẻ xếp được các hình đơn giản theo ý thích bằng giấy, hô ̣t hạt, qua, sỏi đá
Về xé dán: Trẻ có thể sử dụng được các kĩ năng xé vụn, xé bấm để xé dán các hình đơn giản
Về nă ̣n: Trẻ có thể nă ̣n được các loại quả, các con vâ ̣t và đối tượng quen thuô ̣c
Để xây dựng được kế hoạch phù hợp với yêu cầu giáo dục và sự phát triển của trẻ, đảm bảo nguyên tắc từ dễ đến khó và đảm bảo tính vừa sức đối với trẻ thì ngoài viê ̣c nắm chắc nô ̣i dung chương trình khung, đă ̣c điểm tạo hình của đô ̣ tuổi mẫu giáo 5-6 tuổi thì tôi cần phải nắm rõ đă ̣c điểm tâm sinh lý và đă ̣c điểm nhâ ̣n thức của trẻ lớp mình phụ trách để tôi có cách xây dựng kế hoạch cụ thể cho lớp mình theo từng chủ
đề Trong từng chủ đề cần lựa chọn nô ̣i dung nào đưa vào hoạt đô ̣ng học, nô ̣i dung nào vào các hoạt đô ̣ng khác sao cho phù hợp để đảm bảo cho viê ̣c cung cấp kiến thức và rèn luyê ̣n kĩ năng mô ̣t cách khoa học, đảm bảo tính vừa sức
Trang 9Ví dụ: Chủ đề bản thân có các nô ̣i dung như tô màu tranh bé trai, bé gái; vẽ bé trai bé gái, vẽ chân dung bạn bè trong lớp, làm quen với đất nă ̣n thì tôi chọn các nô ̣i dung vẽ bạn trai-bạn gái, vẽ chân dung đưa vào hoạt đô ̣ng học Các nô ̣i dung như tô màu bé trai- bé gái, làm quen với đất nă ̣n tôi đưa vào các hoạt đô ̣ng khác (như hoạt động góc, sinh hoạt chiều )
Cứ như thế qua từng chủ đề tôi đều có sự điều chỉnh kế hoạch sao cho phù hợp với tình hình của lớp song cũng phải đáp ứng được nhu cầu phát triển của trẻ Nhờ đó mà tôi đã xây dựng được kế hoạch hoạt đô ̣ng tạo hình cho trẻ ở lớp tôi cụ thể theo từng chủ đề, đảm bảo cung cấp kiến thức và rèn luyê ̣n kĩ năng tạo hình từ
dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, phù hợp với nhâ ̣n thức của trẻ từ đó giúp trẻ
dễ dàng cảm nhâ ̣n được cái đẹp từ những cái nhỏ bé gần gủi xung quanh, thực hiê ̣n tốt các bài tâ ̣p, tạo được sự hứng thú cho trẻ Trẻ sẽ cảm thấy thích thú và rất hứng khởi khi được sử dụng kiến thực, kỹ năng để chủ động thực hiện các yêu cầu đề ra qua sự tìm tòi, khám phá, phát hiện những kiến thức, kĩ năng mới, trẻ có sự yêu thích và mong muốn tự thể hiện ý nghĩ của mình qua sản phẩm sáng tạo theo cách riêng của mình
2.2.3 Biện pháp giúp trẻ cảm nhận được cái đẹp thông qua tạo môi trường học tập.
Môi trường học tâ ̣p là nơi cung cấp thông tin phong phú đa dạng nhằm giúp trẻ tìm tòi khám phá cái đẹp, những điều mới lạ, hấp dẫn để phát triển tư duy nói chung và năng khiếu tạo hình nói riêng Môi trường trong và ngoài lớp sẽ gây được ấn tượng cho trẻ Khi đến lớp trẻ sẽ quan sát xung quanh xem lớp mình có khác nhà của bé không? Có đẹp hơn nhà của bé không? Chính môi trường đẹp là nơi cung cấp và làm khơi dâ ̣y được khả năng cảm thụ nghê ̣ thuâ ̣t của trẻ Đây là tác động cần thiết để hình thành cảm xúc nghệ thuật cho trẻ Vì vậy, tôi đã tìm hiểu yêu cầu của chủ đề, căn cứ vào cấu trúc của phòng học lớp mình và tâm sinh lý của trẻ trong lớp để tạo môi trường nghệ thuật xung quanh trẻ
*Tạo môi trường trong lớp:
Các mảng chính trong lớp như mảng chủ điểm, các tiêu đề của các góc để gây ấn tượng cho trẻ, tôi sưu tầm thiết kế các hình ảnh ngộ nghĩnh, có màu sắc đẹp
để trang trí
Ví dụ: Mảng tường phía trước lớp, vị trí trẻ dễ nhìn thấy tôi bố trí các tranh ảnh do trẻ tự vẽ với sự giúp đỡ của cô; các tranh ảnh này rất ngộ nghĩnh giúp trẻ hứng thú và vui sướng hơn khi thấy tranh ảnh của mình đã tạo nên
Tạo môi trường phù hợp theo chủ đề
Ví dụ: Với chủ đề “Trường Mầm non” nội dung của mảng chủ đề thường trang trí các hình ảnh: Ngôi trường, có các đồ chơi ngoài trời như bập bênh, tàu lượn, xích đu, có cô giáo và các bạn vui chơi
Các góc hoạt động như góc phân vai: Có hình ảnh mẹ và bé mang tạp dề nấu
ăn, có các đồ dùng như song nồi, chén bát, bàn ghế Hay ở góc xây dựng tôi lấy tên là
Trang 10“Công trình mơ ước” có hình ảnh các bé, các con vật đang vận chuyển vật liệu xây dựng, đang làm chú thợ xây từ các hình ảnh nghộ nghĩnh trên mảng tường
Để phát huy tối đa tác dụng của môi trường hoạt động sau khi chuyển chủ điểm cần thay đổi nội dung chủ điểm mới Tôi cùng trẻ thảo luận để đặt tên cho chủ điểm mới và tên các góc chơi
Ví dụ : Mảng hoạt động tạo hình
Tôi giới thiệu đây là ngôi nhà nghệ thuật của chúng mình Chúng mình cùng chọn một tên thật hay để đặt cho nó nhé Nào ai có ý kiến? (cô gợi ý cho trẻ một
số tên như: Hoạ sĩ nhí, Bé khéo tay, Hoạ sĩ tí hon) và sau đó cùng thống nhất đặt tên cho góc chơi
Ngôi nhà nghệ thuật của chúng ta đã có tên rồi, cô giới thiệu với lớp mình đây
là hình ảnh của hai bạn Thỏ đang vẽ tranh đấy, còn bạn Gấu thì đang nặn, các con thấy có đẹp không? Còn đây là bức tranh vẽ về ngôi nhà của bạn Vân, còn đây là tranh dán xe ô tô tải của bạn Ngọc đấy Bây giờ cô muốn mỗi bạn hãy tạo ra nhiều sản phẩm đẹp để trang trí cho ngôi nhà nghệ thuật của chúng ta đẹp hơn nhé
Từ lời gợi mở như vậy sẽ kích thích trẻ tạo ra sản phẩm mới và đẹp hơn
Để gây hứng thú cho trẻ trong góc tạo hình thì tuỳ theo từng chủ điểm mà tôi
có thể chuẩn bị mảng cung cấp kiến thức, các nguyên vật liệu phù hợp và phong phú về chủng loại
Ví dụ: Giấy màu, bút sáp màu, bột màu, len sợi, hột hạt, lá cây,
Ở đây nguyên vật liệu thì giáo viên luôn để ở trạng thái mỡ giúp trẻ dễ lấy để sử dụng khi vào hoạt động Bên cạnh đó giáo viên phải chuẩn bị một mẫu mà trong chủ điểm sẽ cung cấp kiến thức và kĩ năng cho trẻ trong giờ hoạt động chung để trang trí nhằm lôi cuốn sự chú ý, tò mò của trẻ giúp trẻ có thêm kiến thức và kỷ năng hơn
Ví dụ: Với chủ đề “Giao thông” thì tôi vẽ về một số các loại phương tiện giao thông để trang trí xung quanh lớp Đặc biệt là ở góc tạo hình, tôi tìm một số đồ dùng như các biển báo giao thông, hoặc chủ đề “Thế gới động vật” tôi nặn một
số con vật như vịt, gà để bày ở giá tạo hình
Như vậy là qua các giờ hoạt động ở các góc hoặc giờ đón trẻ tôi có thể thu hút trẻ với các câu hỏi:
Đây là bức tranh vẽ về gì đây? Cô đã vẽ như thế nào?
Đây là con vật gì? Cô nặn con vật có những bộ phận nào? Cô dùng kỷ năng
gì để nặn? Như vậy là khi vào các giờ hoạt động trẻ có thể tích luỹ vốn kiến thức
và kĩ năng giúp trẻ thực hiện dễ dàng hơn
Các góc chơi, tôi gây hứng thú tạo tình huống cho trẻ bằng cách:
Cô có bức tranh gì?
Các bông hoa được làm như thế nào?
Sau đó cho trẻ kể về bức tranh, cuối cùng cô khái quát lại về một số đặc điểm cơ bản của một số loài hoa và chất liệu cô sử dụng để làm