HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN ĐỖ NGỌC TÀI THÔNG TIN Về NĂNG LƯợNG TÁI TạO TRÊN BÁO CHÍ VIệT NAM Qua khảo sát báo Nhân Dân, báo Tuổi Trẻ, Tạp Chí Môi Trường, báo điện tử Vnexpress, T
Trang 1HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
ĐỖ NGỌC TÀI
THÔNG TIN Về NĂNG LƯợNG TÁI TạO
TRÊN BÁO CHÍ VIệT NAM (Qua khảo sát báo Nhân Dân, báo Tuổi Trẻ, Tạp Chí Môi Trường, báo điện tử Vnexpress, Trang TTĐT của Tạp Chí Năng Lượng Việt Nam)
LUẬN VĂN THẠC SĨ XÃ HỘI HỌC
HÀ NỘI - 2019
Trang 2HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
ĐỖ NGỌC TÀI
THÔNG TIN Về NĂNG LƯợNG TÁI TạO
TRÊN BÁO CHÍ VIệT NAM (Qua khảo sát báo Nhân Dân, báo Tuổi Trẻ, Tạp Chí Môi Trường, báo điện tử Vnexpress, Trang TTĐT của Tạp Chí Năng Lượng Việt Nam)
Chuyên ngành: Xã hội học
Mã số: 8310301
LUẬN VĂN THẠC SĨ XÃ HỘI HỌC
Người hướng dẫn khoa học: TS Lưu Hồng Minh
HÀ NỘI - 2019
Trang 3Hà Nội, ngày…… tháng… năm 20…
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG
(Ký và ghi rõ họ tên)
Trang 4Tôi xin cam đoan những nội dung trong luận văn này là kết quả quá trình nghiên cứu nghiêm túc của bản thân và chưa từng công bố trên bất kỳ công trình nào khác Các thông tin, tài liệu trích dẫn trong luận văn đã được ghi rõ nguồn gốc
Hà Nội, ngày…… tháng… năm 2019
Tác giả luận văn
Đỗ Ngọc Tài
Trang 5MỞ ĐẦU 1
Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NLTT VÀ BÁO CHÍ.… 12
1.1 Một số khái niệm cơ bản sử dụng trong đề tài 12
1.2 Lý thuyết xã hội học vận dụng trong đề tài 17
1.3.Chủ trương của Đảng và Nhà nước về năng lượng tái tạo 24
Chương 2: HÌNH THứC ĐƯA TIN Về NĂNG LƯợNG TÁI TạO TRÊN BÁO CHÍ 27
2.1.Chủ đề về NLTT trên các báo 27
2.2.Thể loại bài viết về năng lượng tái tạo 31
2.3.Nội dung về năng lượng tái tạo được thông tin trên báo chí 34
2.4.Dung lượng bài viết và cách thể hiện 37
2.5.Các chủ thể về năng lượng tái tạo được đăng trên báo chí 39
Chương 3:NộI DUNG ĐƯA TIN Về NĂNG LƯợNG TÁI TạO TRÊN BÁO CHÍ 43
3.1.Thực trạng đưa tin về sản xuất năng lượng tái tạo trên báo chí 43
3.2.Báo chí đưa tin về phát triển NLTT Việt Nam trong tương lai 47
3.3.Báo chí đưa tin về ưu, nhược điểm của NLTT trên báo chí 59
3.4.Chính sách và giải pháp về phát triển NLTT được đưa trên báo chí 68
KếT LUậN 84
TÀI LIỆU THAM KHẢO 89
PHỤ LỤC 94 TÓM TẮT LUẬN VĂN
Trang 6Biểu đồ 2.1: Số lượng bài báo về NLTT trên các loại hìnhbáo chí Việt Nam (%) 27
Biểu đồ 2.2: Số lượng bài báo về NLTT trên báo In (%) 28
Biểu đồ 2.3: Số lượng bài báo về NLTT trên báo Mạng (%) 30
Biểu đồ 2.4: Bối cảnh xuất hiện thông tin của NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 31
Biểu đồ 2.5: Độ dài của bài báo về NLTT(%) 34
Biểu đồ 2.6: Chủ đề về NLTT trên báo chí Việt Namtrên báo chí Việt Nam (%) 35
Biểu đồ 2.7: Nội dung của bài báo về NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 36
Biểu đồ 2.8: Tỷ lệ bài viết có hình ảnh minh họa về NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 38
Biểu đồ 2.9: Chủ thể đề cập trong các bài viết về NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 40
Biểu đồ 3.1: Thông tin thực hiện triển khai dự án NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 43
Biểu đồ 3.2: Xây dựng, sản xuất NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 45
Bảng 3.3: Các vấn đề trong xây dựng, sản xuất NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 46
Biểu đồ 3.4: Các vấn đề trong phát triển dự án NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 48
Biểu đồ 3.5: Các vấn đề trong phát triển dự ánNLTT trên báo chí Việt Nam (%) 52
Biểu đồ 3.6: Dự báo về khả năng sản xuất của NLTTtại Việt Nam trên báo chí (%) 56
Biểu đồ 3.7: Các loại dự báo về khả năng sản xuấtcủa NLTT tại Việt Nam (%) 57
Biểu đồ 3.8: Ưu điểm của NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 59
Biểu đồ 3.9: Các ưu điểm được đánh giá cao của NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 60
Biểu đồ 3.10: Các ưu điểm được đánh giá thấp của NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 62
Biểu đồ 3.11: Nhược điểm của NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 64
Biểu đồ 3.12: Các nhược điểm được nhắc đến nhiều của NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 65
Biểu đồ 3.13: Các nhược điểm được nhắc đến ít của NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 66
Biểu đồ 3.14: Chính sách thúc đẩy NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 68
Biểu đồ 3.15: Những chính sách thúc đẩy phát triển NLTTtrên báo chí Việt Nam (%) 70
Biểu đồ 3.16: Giải pháp thúc đẩy phát triển NLTT trênbáo chí Việt Nam (%) 74
Biểu đồ 3.17: Những giải pháp thúc đẩy NLTT trên báo chí Việt Nam (%) 78
Trang 7Hình 2 Mô hình 5 nhân tố trong truyền thông 18
Hình 3 Hàng loạt nhà đầu tư đang tích cực tìm đến Bình Thuận để phát triển điện gió, điện mặt trời 37
Trang 8NLTT : Năng lượng tái tạo
GIZ
TTĐT
: Tổ chức Hợp tác Quốc : Thông tin điện tử
Thương và Tổ chức Hợp tác Quốc tế Đức
Trang 9MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Báo chí luôn đồng hành cùng đất nước trong phát triển, hội nhập kinh
tế thị trường nhiều biến động, thách thức đặt ra trong phát triển kinh tế, xã hội Phát triển kinh tế cần theo nguyên tắc bền vững Đặc biệt trong vấn đề môi trường đang ngày càng có nhiều diễn biến, tác động xấu Tin tức về biến đổi khí hậu và suy thoái môi trường đang là một trong những vấn đề nóng mà
dư luận xã hội ở cả Thế giới và Việt Nam quan tâm Hơn thế nữa, báo chí nhấn mạnh Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của Biến đổi khí hậu do có đường bờ biển dài và nhiều lưu vực rộng lớn Những tác động tiêu cực về biến đổi khí hậu ngày một lớn, khó lường ở nhiều lĩnh vực và địa phương sẽ làm gia tăng mức độ cạn kiệt tài nguyên và suy thoái môi trường Báo chí có đưa tin về phát triển các nguồn năng lượng truyền thống là nguyên nhân quan trọng làm gia tăng hiệu ứng, nhà kính – vốn là tác nhân trực tiếp gây biến đổi khí hậu Do đó để giảm thiểu hiện tượng này, Việt Nam cũng như nhiều quốc gia trên thế giới đã chuyển dần những nguồn năng lượng truyền thống sang năng lượng mới và tái tạo; nâng cao khả năng sử dụng hiệu quả và tiết kiệm năng lượng Đây là xu thế chung để giải quyết những vấn đề phát triển năng lượng bền vững, giảm ảnh hưởng tiêu cực của BĐKH mà báo chí nhắc đến trong thời gian qua
Nhận thấy được tiềm năng to lớn của năng lượng tái tạo nên, Chính phủ
đã phê duyệt “chiến lược phát triển Năng lượng tái tạo của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050” Và nhiều chính sách thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo khác được báo chí đề cập đến trong một số bài báo viết về năng lượng tái tạo Điều đó sẽ giảm ôi nhiễm không khí, bảo đảm an ninh
năng lượng Quốc gia, phát triển xanh bền vững Trong nền kinh tế thị
Trang 10trường thông tin nhanh nhạy kịp thời, chính xác có thể tạo thế mạnh trọng cạnh tranh Đó là lợi thế của hai loại hình báo chí báo in và báo điện tử, báo điện tử cập nhật thông tin nhanh, mọi thời điểm, mọi nơi, có tính tương tác hai chiều Còn báo in tính phổ cập cao, có nội dung sâu, người đọc có thể nghiên cứu Hai loại hình báo chí trên phù hợp với truyền tải thông tin về năng lượng tái tạo đến với người đọc Sự khác nhau về hai loại hình báo chí, trong cách thức truyền tải thông tin về năng lượng tái tạo đến với công chúng cần được tìm hiểu chuyên sâu hơn Lĩnh vực năng lượng tái tạo ở Việt Nam còn khá mới mẻ, việc tiếp cận những thông trên báo chí là rất cần thiết Báo chí không chỉ dừng lại trong việc cung cấp thông tin thuần túy mà còn có thể hướng dẫn thị trường, hướng dẫn việc áp dụng khoa học kỹ thuật và công nghệ mới về năng lượng tái tạo Báo chí giới thiệu những mô hình, điển hình tiên tiến trong sản xuất và kinh doanh liên quan đến năng lượng tái tạo, góp phần thúc đẩy việc mong muốn đầu tư của các doanh nghiệp trong và ngoài nước Với việc phổ biến các kinh nghiệm triển khai dự án năng lượng tái tạo, cũng như khó khăn gặp phải trên báo chí Phần nào tác động đến các chính sách, giải pháp của chính phủ để nâng cao hiệu quả trong đầu tư, sản xuất năng lượng tái tạo
Cần có nghiên cứu đi sâu vào thông tin về năng lượng tái tạo được đăng tải trên báo chí Việt Nam Các vấn đề nghiên cứu điển hình trên báo chí hiện nay: môi trường, kinh tế, văn hóa, xã hội, y tế, giáo dục… Đặc biệt một
số đề tài nghiên cứu, liên quan đến biến đổi khí hậu có nội dung đề cập đến vấn đề năng lượng tái tạo Nhưng chưa đi sâu vào nghiên cứu năng lượng tái
tạo trên báo chí hay các phương tiện truyền thông như: báo cáo “Thực trạng đưa tin về Biến đổi khí hậu trên truyền hình”, TS Phạm Hương Trà, ThS Nguyễn Thị Tuyết Minh Báo cáo “Thực trạng đưa tin về biến đổi khí hậu trên báo chí”, TS Lưu Hồng Minh Vấn đề biến đổi khí hậu trên báo chí có
Trang 11liên quan mật thiết đến năng lượng tái tạo, nhưng các nghiên cứu chỉ nói về một khía cạnh nhỏ chưa đi sâu nghiên cứu Có nhiều vấn đề khác được nghiên
cứu trên báo chí như: Luận văn: “Đề tài bạo hành đối với phụ nữ trên báo chí hiện nay” (Khảo sát báo Phụ nữ Việt Nam, báo Gia đình xã hội, báo Công an
nhân dân, báo Công an nhân dân điện tử và Vietnam Net từ tháng 1/2006 đến
tháng 6/2007), tác giả Nguyễn Thị Hoa, 2007.Luận văn: “Báo chí tham gia phòng, chống ma tuý ở Việt Nam hiện nay”, tác giả Nguyễn Thị Hồng, 2013 Luận văn: “Thông điệp về an toàn thực phẩm trên báo điện tử hiện nay”
2015 – Khuất Thị Diệu Linh Luận văn: “Báo Hải quan với thông tin kinh tế, xuất nhập khẩu hiện nay”, Hoàng Tuấn Anh, 2015 Luận văn: “Báo mạng điện tử với vấn đề giáo dục pháp luật cho trẻ vị thành niên ở Việt Nam hiện nay” (Khảo sát Báo Vietnamnet.vn; dantri.com.vn, thanhnien.vn từ năm 2013
đến năm 2015), Trịnh Thị Thanh Thủy, 2016.v.v Báo chí đưa tin về năng lượng tái tạo là chủ đề rất cấp thiết, hơn nữa chưa có nghiên cứu chuyên sâu
về Năng lượng tái tạo trên báo chí Việt Nam Nhận thức được điều đó tác giả
đã lựa chọn đề tài nghiên cứu: Thông tin về năng lượng tái tạo trên báo chí
Việt Nam (qua khảo sát báoNhân Dân, báoTuổi Trẻ, Tạp Chí Môi Trường,
báo điện tử Vnexpress, Trang TTĐT của Tạp Chí Năng Lượng Việt Nam.Đề
tài chủ yếu thực hiện phương pháp nghiên cứu định lượng nhằm tìm hiểu thực trạng đưa tin về năng lượng tái tạo trên báo in, báo mạng
2 Tổng quan nghiên cứu đi trước
Nghiên cứu về Năng lượng tái tạo trên báo chí là nghiên cứu mới, trước đây chưa từng có nghiên cứu nào đi sâu nghiên cứu vấn đề này Chỉ có nghiên cứu chuyên ngành năng lượng có nhiều nghiên cứu, bài viết liên quan đến Năng lượng tái tạo Theo thống kê của Hiệp hội năng lượng Việt Nam, năng lượng tái tạo chỉ chiếm 3,7% tổng sản lượng điện( bao gồm cả điện nhập khẩu) - 2015 Việc phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam còn khá trì trệ,
Trang 12chưa xứng với tiềm năng vốn có Những tài liệu dưới đây sẽ giúp nghiên cứu
về những phương pháp tiến hành nghiên cứu và những thuật ngữ, khái niệm, nội dung liên quan về năng lượng tái tạo
“Đính chính những hiểu lầm về năng lượng tái tạo tại Việt Nam”,
Trung tâm Phát triển Sáng tạo Xanh ( GreenID) Bài viết đã đưa ra những
thuật ngữ về năng lượng tái tạo, nêu ra thực trạng và cung cấp những số liệu
về năng lượng tái tạo tại Việt Nam và Thế giới Điều đặc biệt là đã giúp đính chính lại những hiểu lầm thường gặp về năng lượng tái tạo, những hướng đi, cách thức cần thiết cho việc phát triển, sử dụng năng lượng tái tạo hiệu quả
“Báo cáo hiện trạng năng lượng tái tạo toàn cầu (REN21) Ấn phẩm
cho thấy một sự chuyển đổi năng lượng toàn cầu đang diễn tiến thuận lợi với những con số về công suất lắp đặt mới của năng lượng tái tạo, chi phí giảm nhanh, đặc biệt là năng lượng mặt trời và năng lượng gió, cùng với tăng trưởng kinh tế và giảm phát thải khí nhà kính từ ngành năng lượng (CO2) liên tiếp trong ba năm Bằng việc áp dụng giải pháp sáng tạo và bền vững hơn để đáp ứng nhu cầu năng lượng thông qua quy hoạch liên ngành, các mô hình kinh doanh mới và ứng dụng sáng tạo hơn các công nghệ, chúng ta đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi toàn diện để thoát khỏi một thế giới đang cạn kiệt nhiên liệu hóa thạch
“Chính sách và giải pháp thúc đẩyphát triển năng lượng tái tạo ở Việt Nam, TS Nguyễn Anh Tuấn, Viện Năng Lượng Bài Viết đã chỉ ra
rằng: Mặc dù là quốc gia giàu tiềm năng về năng lượng tái tạo (NLTT) nhưng cho đến nay việc đầu tư cho phát triển NLTT ở Việt Nam vẫn chưa tương xứng với tiềm năng và thế mạnh sẵn có Nguyên nhân của tình trạng này chủ yếu là tính kinh tế của nguồn NLTT chưa thực sự hấp dẫn, cùng với đó là các rào cản liên quan tới cơ chế chính sách, tổ chức thực hiện, trình độ áp dụng công nghệ… đã hạn chế việc triển khai các dự án NLTT
Trang 13“Tiềm năng phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam”, Đưa ra khái
niệm về năng lượng tái tạo, Năng lượng từ Thủy Điện, Năng lượng Mặt Trời, năng lượng sinh học, năng lượng Đại Dương, Năng lượng Địa Nhiệt Thực trạng phát triển và tiềm năng của các dạng năng lượng trên thế giới Bài viết nêu lên tình hình phát triển các dạng Năng lượng tái tạo tại Việt Nam, về tiềm năng, thuận lợi, khó khăn trong quá trình phát triển năng lượng tái tạo Ngoài ra những đề xuất trong tương lai nhằm phát triển năng lượng tái tạo nhanh chóng ổn định phù hợp với xu thế, nhu cầu phát triển năng lượng Việt Nam Bài viết cũng nêu được 3 nguyên nhân chính dẫn đến sự phát triển yếu kém năng lượng tái tạo tại Việt Nam
“Nguyên nhân chủ yếu thúc đẩy sự phát triển, tiềm năng và thực
trạng khai thác năng lượng tái tạo ở việt nam - Lương Duy Thành, Phan Văn Độ, Nguyễn Trọng Tâm” Nhiên liệu hóa thạch đang dần cạn kiệt, hơn
nữa khí thải từ việc sử dụng nguồn nhiên liệu này ảnh hưởng xấu đến sức khỏe con người và là nguyên nhân chủ yếu gây ra sự biến đổi khí hậu Trong khi đó, tiềm năng của các nguồn năng lượng tái tạo là rất lớn, đồng thời chúng thân thiện với môi trường và con người Do đó, việc thay thế dần nhiên liệu hóa thạch bằng các nguồn năng lượng tái tạo là xu hướng tất yếu của các quốc gia Việt Nam là một trong những quốc gia có tiềm năng lớn về năng lượng tái tạo, tuy nhiên do nhiều nguyên nhân dẫn đến sự nghiên cứu và phát triển của loại năng lượng này còn hạn chế Để thúc đẩy sự phát triển của năng lượng tái tạo, Nhà nước cần có những chính sách hỗ trợ thích hợp, đồng thời các trường Đại học phải có phương án đào tạo đội ngũ kỹ sư chuyên sâu về lĩnh vực này
Báo cáo Tổng hợp các dự án năng lượng tái tạo tại Việt Nam – Báo
cáo chỉ ta nhu cầu về điện năng của Việt Nam, vai trò của năng lượng tái tạo trong phát triển điện năng của Việt Nam Báo cáo cũng chỉ ra tiềm năng rất lớn về các loại năng lượng tái tạo tại Việt Nam đặc biệt là Năng lượng mặt
Trang 14trời, năng lượng gió Cơ sở dữ liệu về các dự án năng lượng tái tạo tại Việt Nam đã được triển khai hoặc đề xuất, có quy hoạch
“Báo cáo rà soát các mô hình năng lượng bền vững cấp cộng đồng ở Việt Nam - Trung tâm phát triển sáng tạo xanh” Thách thức về năng lượng
của Việt Nam ngày càng cao, ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh năng lượng quốc gia Nên việc phát triển năng lượng tái tạo rất quan trọng đặc biệt ở mô hình cấp cộng đồng cũng giúp giảm bớt gánh nặng điện năngcho điện lưới quốc gia Những mô hình biogas, bình nước nóng NLMT, bếp cải tiến, bơm nước không dùng nhiên liệu, thủy điện siêu nhỏ, và ứng dụng pin mặt trời thắp sáng đã được phát triển rất tốt trên cả nước Tuy nhiên vẫn còn một số hạn chế khi triển khai các mô hình và báo cáo cũng đưa ra những khuyến nghị đối với các cấp
“Nguồn tài nguyên năng lượng Việt Nam và khả năng đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - PGS.TS Nguyễn Thế Chinh phó viện trưởng, Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường – Bộ TN&MT” Bài viết
đã khái quát được nguồn nhiên liệu, năng lượng khả năng khai thác của Việt Nam Tương quan năng lượng và kinh tế của Việt Nam, giải pháp về năng lượng cho phát triển kinh tế
Một số nghiên cứu về phân tích báo chí giúp xây dựng phương pháp phân tích báo chí, xây dựng phát triển bảng mã, phương pháp nghiên cứu
Báo cáo “Thực trạng đưa tin về biến đổi khí hậu trên báo chí” 2013
- TS Lưu Hồng Minh Đã chỉ ra được thực trạng đưa tin về biến đổi khí hậu
trên báo chí hiện nay Nghiên cứu có phương pháp phân tích báo chí, xây dựng phát triển bảng mã về biến đổi khí hậu trên báo chí, đưa ra những kiến nghị, giải pháp chất lượng đưa tin về biến đổi khí hậu
Luận văn: “ Thông điệp về an toàn thực phẩm trên báo điện tử hiện
nay” 2015 – Khuất Thị Diệu Linh phân tích nội dung các bài viết về ATTP
trên 4 trang báo điện tử, từ đó đề xuất một số khuyến nghị nhằm nâng cao
Trang 15hiệu quả công tác thông tin, truyền thông về ATTP trên báo điện tử đối với cơ quan quản lý báo chí, cơ quan báo chí, phóng viên và công chúng trong lĩnh vực truyền thông về ATTP
Luận văn: “Thực trạng đưa tin về game online trên báo chí hiện
nay” 2015 – Hoàng Kiều Ngân Xây dựng cơ sở lý luận và thực tiễn cho
việc khảo sát thông tin về Game online trên báo chí Xây dựng bảng mã thu thập thông tin về Game online trên báo chí Khảo sát thông tin về Game online trên báo chí Đánh giá, so sánh với đề tài khoa học và luận văn tác giả
đã nghiên cứu trước đó Đưa ra những kiến nghị, giải pháp đối với những cơ quan báo chí khi truyền thông về game online
Tóm lại, tổng quan tình hình nghiên cứu đã cho chúng ta một bức tranh khái quát về các chủ đề liên quan đến đề tài nghiên cứu Các công trình tiếp xúc từ nhiều góc độ khác nhau giúp chúng ta khai thác về mặt nội dung và
phương pháp bổ sung cho nghiên cứu Nghiên cứu Thông tin về năng lượng
tái tạo trên báo chí Việt Nam (qua khảo sát báo in Nhân Dân, báo in Tuổi
Trẻ, Tạp Chí Môi Trường, báo điện tử Vnexpress, Trang TTĐT của Tạp Chí Năng Lượng Việt Nam), là nghiên cứu mới mẻ, cần đi sâu phân tích, nhận
diện Từ đó, có những giải pháp phù hợp góp phần nâng cao chất lượng đưa tin về năng lượng tái tạo trên báo chí
3 Mục đích nghiên cứu và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
- Tìm hiểu thực trạng đưa tin về Năng lượng tái tạo trên báo in, báo mạng
- Đưa ra những khuyến nghị nhằm góp phần nâng cao chất lượng đưa tin về chuyển đổi năng lượng trên báo in, báo mạng
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Xây dựng cơ sở lý luận thực tiễn cho việc khảo sát thông tin về năng lượng tái tạo trên báo in, báo mạng
Trang 16- Phát triển bảng mã thu thập thông tin về năng lượng tái tạo trên báo
in, báo mạng
- Khảo sát, phân tích thông tin về năng lượng tái tạo trên báo in, báo mạng
- Đưa ra những khuyến nghịnhằm nâng cao chất lượng bài viết về năng lượng tái tạo trên báo in, báo mạng ở Việt Nam
4 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu của đề tài
4.1 Đối tượng nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng đưa tin về năng lượng tái tạo trên báo in, báo mạng
4.2 Phạm vi nghiên cứu
- Nghiên cứu thu thập thông tin trên 5 tờ báo: gồm 3 báo in và 2 báo mạng điện tử
- Báo in: Báo Nhân Dân, Báo Tuổi trẻ, Tạp Chí Môi Trường
Báo Nhân Dân: là tờ báo được phát hành rộng rãi trên cả nước ( có tính chất miễn phí đến nhiều cơ quan và phường/xã, thôn bản miền núi)
Báo Tuổi Trẻ là tờ báo được công chúng miền Nam yêu thích, tờ báo này không có tính chất miễn phí, người muốn đọc tiếp cận phải tự mua
Tạp chí Môi trường là tờ báo có tính chất chuyên ngành có nhiều bài viết liên quan đến Năng lượng tái tạo nên được lựa chọn để phân tích
- Báo mạng điện tử:
Vnexpress tờ báo mạng điện tử có lượng độc giả Việt Nam truy cập nhiều nhất Vnexpress là tờ báo điện tử đầu tiên không có phiên bản giấy báo Theo xếp hạng của Alexa Rank, VnExpress luôn có số lượng truy cập lớn nhất Việt Nam, và luôn là website nằm trong top 10 website truy cập nhiều nhất Việt Nam VnExpress hiện nằm trong top 500 website được truy cập nhiều nhất thế giới
Tạp chí Năng Lượng Việt Nam là tờ báo mạng được thành lập bởi Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA) năm 2012 được sự hỗ trợ của trên 350 thành
Trang 17viên là các tập đoàn, tổng công ty, công ty nhà nước, các công ty và doanh nghiệp tư nhân, các tổ chức nước ngoài… hoạt động trong lĩnh vực năng lượng
Và còn Hội khoa học năng lượng (VESC), Trung tâm tư vấn năng lượng Việt Nam (VECC)… Tạp chí năng lượng Việt Nam là tờ báo chuyên ngành về năng lượng và có chuyên mục bài viết về năng lượng tái tạo
4.3 Phạm vi Thời gian
Những số báo được nghiên cứu là tất cả những số được đăng tải trong khoảng thời gian từ 01-01-2017 đến hết 31-12-2017 Các sản phẩm báo chí được sử dụng để thu thập thông tin là toàn bộ các số phát hành trong thời gian
12 tháng nêu trên Đây là một khoảng thời gian thích hợp và đủ lớn để phân tích các bài viết về Năng lượng tái tạo trên báo chí
5 Các biến số để xây dựng bảng mã
Các biến số để xây dựng bảng mã đo lường về hình thức thể hiện
của bài báo:
Tên báo:
Ngày, tháng đăng tải bài viết
Thể loại bài viết
Vị trí của bài báo in
Bối cảnh xuất hiện thông tin về Năng Lượng Tái Tạo
Độ dài của bài báo
Phân loại bài báo về Năng lượng tái tạo
Bài báo có hình ảnh minh họa về năng lượng tái tạo
Chủ thể đề cập đến năng lượng tái tạo trong bài báo
Các biến số để xây dựng bảng mã đo lường về nội dung thể hiện
của bài báo:
Thực trạng triển khai và phát triển năng lượng tái tạo
Các vấn đề liên quan đến năng lượng tái tạo
Thực trạng triển khai các dự án năng lượng tái tạo
Trang 18Vấn đề trong triển khai các dự án năng lượng tái tạo
Thực trạng phát triển các dự án năng lượng tái tạo
Vấn đề trong phát triển các dự án năng lượng tái tạo
Dự báo về năng lượng tái tạo tại Việt Nam
Xây dựng năng lượng tái tạo
Vai trò của năng lượng tái tạo
Ưu điểm, nhược điểm của năng lượng tái tạo
Chính sách, giải pháp thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam
6 Cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu
6.1 Cơ sở lý luận
- Nghiên cứu sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện
chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử
- Do vấn đề nghiên cứu là mói quan hệ giữa báo chí và năng lượng tái
tạo nên để định hướng tiếp cận lý thuyết cho luận văn, tác giả sử dụng một số
lý thuyết: lý thuyết truyền thông, lý thuyết tương tác biểu trưng, lý thuyết mâu thuẫn, lý thuyết hiện đại hóa
6.2 Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng: dữ liệu định lượng được thu thập từ bảng mã thu thập thông tin trên các bài báo về Năng lượng tái tạo
Nghiên cứu trên hai loại hình báo chí là báo in và báo mạng, lựa chọn 3
tờ báo có tính phổ biến rộng rãi, báo in: Nhân Dân, Tuổi Trẻ, báo điện tử: Vnexpress Lựa chọn 2 tạp chí có tính chất chuyên ngành: Tạp chí Môi Trường, Trang TTĐT của Tạp chí Năng lượng Việt Nam Các bài báo được
sử dụng trong nghiên cứu được thu thập trong vòng 1 năm (từ 1-1-2017 đến 31-12-2017)
Tiêu chí lựa chọn tin, bài đăng tải trong giai đoạn trên để phân tích
Lựa chọn tất cả các bài báo có từ liên quan đến Năng lượng tái tạo: năng lượng sạch, năng lượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng sinh khối,
Trang 19năng lượng sinh học, năng lượng thủy triều, năng lượng địa nhiệt, thủy điện vừa và nhỏ, điện mặt trời, điện gió, điện sinh khối, điện địa nhiệt, điện thủy triều, quang năng, phong năng…
Trên báo in: tác giả sử dụng phương pháp dò, lướt qua tất cả các bài viết lần lượt từ 1-1-2017 đến hết 31-12-2017, bất kỳ bài báo nào có để cập đến các từ khóa liên quan đến Năng lượng tái tạo nêu trên Bài báo lưu trữ dưới dạng ảnh chụp, có ghi rõ ngày, tháng, năm
Trên báo mạng: thông qua công cụ tìm kiếm của trang Vnexpress, sử dụng các từ khóa liên quan đến Năng lượng tái tạo để tìm kiếm bài viết Đối với Trang TTĐT của Tạp chí Năng lượng Việt Nam là tạp chí chuyên ngành năng lượng, nên có chuyên mục riêng về năng lượng tái tạo: Năng lượng mới
– tái tạo Những bài viết tìm được sẽ lưu trữ trên Word
Sau khi tiến hành thống kê trên báo in, báo mạng tác giả đã thu được kết quả như sau:
Tên bài báo Số lượng bài lựa chọn
Trang TTĐT của Tạp chí Năng
Trang 20Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NLTT VÀ BÁO CHÍ
1 1 Một số khái niệm cơ bản sử dụng trong đề tài
1.1.1 Thông tin
Trong thời đại ngày nay, thuật ngữ thông tin được đề cập mọi lúc, mọi nơi: thông tin, một nền công nghiệp thông tin, một xã hội thông tin, thông tin
là nguồn lực của sự phát triển, thông tin nhiều chiều hướng khác nhau…
Không những thế, Khái niệm thông tin là khái niệm cơ bản của khoa học, cũng là khái niệm trung tâm của xã hội trong kỷ nguyên số Mọi quan hệ, mọi hoạt động của con người đều dựa trên một hình thức giao lưu thông tin nào đó Mọi tri thức đều bắt nguồn bằng một thông tin về những điều đã diễn
ra, về những cái người ta đã biết, đã nói và đã làm Và điều đó luôn xác định bản chất và chất lượng của những mối quan hệ của con người
Khái niệm thông tin
Có rất nhiều cách hiểu về thông tin, sau đây là một số khái niệm:
Trong lịch sử tồn tại và phát triển của mình, con người thường xuyên cần đến thông tin Thông tin là sự hiểu biết của con người về một sự kiện, một hiện tượng nào đó thu nhận được qua nghiên cứu, trao đổi, nhận xét, học tập, truyền thụ, cảm nhận Ở một góc độ khác thì thông tin là tất cả các sự việc,
sự kiện, ý tưởng, phán đoán làm tăng thêm sự hiểu biết của con người Còn theo quan điểm triết học, thông tin là tất cả những gì được phản ánh trong thế giới vật chất Ngày nay, với sự bùng nổ thông tin, thông tin càng trở thành một trong những nhu cầu sống còn của con người và khái niệm “thông tin” đang trở thành khái niệm cơ bản, chung của nhiều khoa học.[44]
Thông tin là tin, dữ liệu được chứa đựng trong văn bản, hồ sơ, tài liệu
có sẵn, tồn tại dưới dạng bản viết, bản in, bản điện tử, tranh, ảnh, bản vẽ,
Trang 21băng, đĩa, bản ghi hình, ghi âm hoặc các dạng khác do cơ quan nhà nước tạo ra.[45]
Khái niệm "thông tin” được bắt nguồn từ chừ Latinh informetio, gốc của từ tiếng Anh information Hai ông Phi-líp Brơ-tông (Philippe Breton) và Séc Pò-rao (Serge Proulx) trong cuốn sách “Bừng nổ truyền thông”1 giải thích rằng: khái niệm này có liên quan đến nét đặc trưng Rôma, biểu hiện sự mong muốn giảng dạy, truyền đạt Nó có hai hướng nghĩa: Thứ nhất là, nói về một hành động cụ thể để tạo ra một hình dạng (forme), thứ hai là, nói về sự truyền đạt một ý tưởng, một khái niệm hay biểu tượng Hai hướng nghĩa này cùng tồn tại, một nhằm vào sự tạo lập cụ thể, một nhằm vào sự tạo lập kiến thức và truyền đạt, đây là tiêu biểu cho sự phát minh của tiếng Latinh Nó thể hiện sự gắn kết của hai lĩnh vực kĩ thuật và kiến thức.[49]
Để có cái nhìn phù hợp với định hướng, trong nghiên cứu này, chúng ta
đi sâu vào phân tích thuật ngữ thông tin trong báo chí
1.1.2 Thông tin trong báo chí
Quan điểm của Thông tin trong báo chí: Trong tiến trình phát triển của lịch sử văn hóa nhân loại, báo chí ra đời do nhu cầu thông tin giao tiếp, giải trí
và nhận thức của con người Thông tin là một hiện tượng vốn có của thế giới vật chất Lần đầu tiên thông tin được con người chú ý nghiên cứu về mặt ý nghĩa xã hội của nó và được đề cập đến trong lý thuyết báo chí vào những năm 20 - 30 của thế kỷ XX Theo cách hiểu kinh điển thì “Thông tin chính là những cái mới khác với những điều đã biết”[46]
Theo tác giả E.P.Prôkhôrốp viết trong cuốn “Cơ sở lý luận của báo chí”
ấn hành năm 2001, hiện đang làm giáo trình giảng dạy cho sinh viên ngành báo chí của các trường đại học và cao đẳng ở Nga: “Từ “Thông tin” trong ngành báo chí cũng được sử dụng theo nhiều nghĩa, từ lâu nó đã được dùng
trong ba nghĩa có quan hệ mật thiết với nhau: đó là các thông báo ngắn không
Trang 22bình chú về các tin tức nóng hổi của đời sống trong nước và quốc tế; là danh mục nhóm thể loại tin tức (các loại hình thông tin: tin ngắn, báo cáo, tường thuật, phỏng vấn); cuối cùng “Thông tin” đôi khi được hiểu là thể loại tin ngắn”[47]
Theo quan niệm của tác giả Phạm Thành Hưng, trong cuốn “Thuật ngữ Báo chí -Truyền thông”: “Trong báo chí học và nghiên cứu truyền thông, thông tin đồng nghĩa với những số liệu, kết luận hàm súc, có một hình thức dường như không cần bình luận, bàn cãi về các sự kiện, hiện tượng, vấn đề xã hội cụ thể”[48]
Trong lí luận báo chí, khái niệm "thông tin" cũng đang tồn tại hai cách hiểu: Một là, tri thức, tư tưởng do nhà báo tái tạo và sáng tạo từ hiện thực cuộc sống Hai là, sự loan báo cho mọi người biết Theo cách hiếu thứ nhất, thông tin thê hiện tính chất khởi đầu, khởi điểm (tương tự với khái niệm hình tương trong nghệ thuật, hàng hoá trong kinh tế - chính trị v.v ) Đây chính là một đặc trưng cơ bản của báo chí nói chung Còn theo cách hiểu thứ hai là sử dụng các phương tiện kĩ thuật hiện có để truyền đạt kết quả sáng tạo của nhà báo ra thế giới xung quanh Như vậy thì thông tin cũng chính là chức năng của báo chí (theo nghĩa là sử dụng phương tiện kĩ thuật để phổ biến kết quả lao động sáng tạo của nhà báo).[49]
Khái niệm thông tin là nền tảng của công tác báo chí, cho nên khi nghiên cứu lý luận báo chí, nhà nghiên cứu luôn chú ý đến ý nghĩa của thuật ngữ này
1.1.3 Năng lượng tái tạo
Năng lượng tái tạo (Renewable energy) là năng lượng được tạo ra từ các quá trình tự nhiên và liên tục được bổ sung Nguồn tự nhiên này bao gồm ánh sáng mặt trời, địa nhiệt, gió, thủy triều, nước và các dạng sinh khối khác nhau Nguồn năng lượng này không bị cạn kiệt và không ngừng được tái sinh
Trang 23 Một số dạng năng lượng tái tạo chính:
Thuỷ điện là nguồn điện được sản xuất từ năng lượng nước Đa số năng lượng thuỷ điện có được từ thế năng của nước được tích tại các đập nước làm quay tua bin và phát ra điện Nguồn nước có thể là từ sông hoặc là do con người tạo ra như các dòng nước chảy từ hồ trên cao xuống thông qua các ống
và chảy ra khỏi đập
Năng lượng sinh học là năng lượng bắt nguồn từ quá trình chuyển đổi sinh khối, trong đó sinh khối có thể được sử dụng trực tiếp như nhiên liệu hoặc được xử lý thành các chất lỏng và chất khí
Sinh khối là các chất hữu cơ dễ phân hủy có nguồn gốc từ thực vật hay động vật Sinh khối bao gồm gỗ và các cây trồng nông nghiệp, cây thân thảo
và thân gỗ, chất thải hữu cơ đô thị, cũng như phân bón
Năng lượng mặt trời là quá trình chuyển đổi ánh sáng mặt trời thành các dạng năng lượng có thể sử dụng Quang điện mặt trời, điện mặt trời, sưởi
ấm và làm mát bằng năng lượng mặt trời cũng được tạo ra nhờ các công nghệ năng lượng mặt trời
Năng lượng gió là động năng của gió được khai thác để sản xuất điện thông qua các tua-bin gió
Hiện có năm loại công nghệ đại dương đang được phát triển nhằm khai thác nguồn năng lượng từ các đại dương, bao gồm:
Năng lượng thủy triều: năng lượng tiềm năng liên quan tới các triều cường có thể được khai thác bằng cách xây dựng đập hoặc các công trình xây dựng khác ngang qua cửa sông
Các dòng thủy triều (biển): động năng kết hợp với các dòng thủy triều (biển) có thể được khai thác bằng việc sử dụng các hệ thống mô-đun
Năng lượng sóng: động năng và thế năng kết hợp với sóng đại dương
có thể được khai thác bởi một loạt các công nghệ đang được phát triển
Trang 24Gradient nhiệt độ: gradient nhiệt độ giữa bề mặt nước biển và nước sâu
có thể được khai thác bằng việc sử dụng các quá trình chuyển đổi năng lượng nhiệt đại dương khác nhau (OTEC)
Gradient muối: Tại cửa sông, nơi giao thoa giữa nước ngọt và nước mặn, năng lượng liên kết với gradient muối có thể được khai thác bằng việc
sử dụng quá trình “áp suất thẩm thấu chậm” và các công nghệ chuyển đổi có liên quan
Tuy nhiên, chưa có công nghệ nào về năng lượng đại dương được triển khai rộng rãi
Năng lượng địa nhiệt có thể cung cấp điện phụ tải cơ bản từ các nguồn: thủy nhiệt ở 26 nhiệt độ cao; các hệ thống tầng nước ngầm sâu với nhiệt độ trung bình và thấp; nguồn đá nóng (hot rock) [42]
1.1.4 Khái niệm báo chí
Báo chí là sản phẩm thông tin về các sự kiện, vấn đề trong đời sống xã
hội thể hiện bằng chữ viết, hình ảnh, âm thanh, được sáng tạo, xuất bản định
kỳ và phát hành, truyền dẫn tới đông đảo công chúng thông qua các loại hình báo in, báo nói, báo hình, báo điện tử
Báo in là loại hình báo chí sử dụng chữ viết, tranh, ảnh,thực hiện bằng phương tiện in để phát hành đến bạn đọc, gồm báo in, tạp chí in
Báo điện tử là loại hình báo chí sử dụng chữ viết, hình ảnh, âm thanh,
được truyền dẫn trên môi trường mạng, gồm báo điện tử và tạp chí điện tử
Tạp chí điện tử là sản phẩm báo chí xuất bản định kỳ, đăng tin, bài có
tính chất chuyên ngành, được truyền dẫn trên môi trường mạng
Tạp chí khoa học là sản phẩm báo chí xuất bản định kỳ để công bố kết
quả nghiên cứu khoa học, thông tin về hoạt động khoa học chuyên ngành
Trang thông tin điện tử tổng hợp là sản phẩm thông tin có tính chất
báo chí của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cung cấp thông tin tổng hợp
Trang 25trên cơ sở đăng đường dẫn truy cập tới nguồn tin báo chí hoặc trích dẫn nguyên văn, chính xác ngu
hữu trí tuệ [43]
1.1.5 Thông tin v
Thông tin về năng l
bài điện tử cập nhật sự kiện nóng hổi,
sống những vấn đề li
lượng sinh học, năng l
chữ viết, hình ảnh, âm thanh v
nhìn ,đọc hiểu và cảm nhận đ
1.2 Lý thuyết x
1.2.1 Lý thuyế
Trong hoạt độ
đối tượng tiếp nhận Mô hình
nghệ điện thoại vào th
tiếp theo đó, một số
thuộc trường phái Palo Alto đ
gửi đi các thông điệp m
Hình 1 Mô hình ng
ờng dẫn truy cập tới nguồn tin báo chí hoặc trích dẫn nguyên văn, chính xác nguồn tin báo chí theo quy định của pháp luật
1.1.5 Thông tin về năng lượng tái tạo trên báo chí.
ề năng lượng trên báo chí là những bài vi
ập nhật sự kiện nóng hổi, kiến thức, chính sách…
ống những vấn đề liên quan đến năng lượng mặt trời, năng l
ợng sinh học, năng lượng sóng, năng lượng địa nhiệt Đư
ảnh, âm thanh và được truyền dẫn tới công chúng để học có thể
ảm nhận được vấn đề bài viết nêu
t xã hội học vận dụng trong đề tài
ết truyền thông
ộng truyền thông, cần phải có hai tác nhân:
n Mô hình đơn giản này ra đời cùng với s
i vào thập niên 1950 Do nó quá đơn giản nên trong nhưng năm nhà nghiên cứu về dân tộc học, xã hội h
ng phái Palo Alto đã chứng minh rằng truyền thông không ch
p một cách ngắt quãng
Hình 1 Mô hình người phát – người nhận thông điệp c
ờng dẫn truy cập tới nguồn tin báo chí hoặc trích dẫn
ồn tin báo chí theo quy định của pháp luật về sở
ên báo chí
ài viết dạng bài in hoặc , chính sách… từ thực tiễn đời ợng mặt trời, năng lượng gió, năng
Được thể hiện qua
ợc truyền dẫn tới công chúng để học có thể
i có hai tác nhân: nguồn phát và
Trang 26Mô hình này do Shannon và Weaver xây dựng, sau đó được H.laswell – nhà khoa học truyền thông Mỹ hoàn thiện với mục đích phân tích một cách khoa học các điều kiện trao đổi cần thiết để truyền đạt (về mặt vật lý) một thông điệp qua điện thoại, với một sơ đồ đơn giản diễn tả mối quan hệ giữa hai tác nhân: người phát và người nhận thông điệp
Khi người tiếp nhận trả lời cho một thông điệp đã được, hệ thống lúc
đó mang tính chất phản hồi Lúc này mô hình tuyến tính lúc đầu của Shannon
và Weaver đã trở nên một vòng khép kín
Khi áp dụng mô hình này cho cá hoạt động truyền thông của con người, người ta đã làm nó phong phú hơn nhờ các kiến thức về dân tộc học, xã hội học cũng như ngôn ngữ học
Trong lĩnh vực truyền thông, theo H.laswell, mô hình này là điểm xuất phát của 5 câu hỏi cơ bản:
Hình 2 Mô hình 5 nhân tố trong truyền thông
Ai truyền thông điệp về năng lượng tái tạo trên báo chí ?
Độ tin cậy của một thông điệp không chỉ đơn thuần gắn liền với nội dung mà còn có liên quan chặt chẽ với nguồn gốc của nó Khi có lãnh đạo Nhà nước, lãnh đạo Tỉnh, lãnh đạo doanh nghiệp, chuyên gia, nhà khoa học, xuất hiện trong truyền thông, thông điệp truyền đi sẽ trở nên đáng tin cậy hơn Vì vậy, tính nghiêm túc, khoa học của người thầy thuốc thường được biểu thị qua chiếc áo blu trắng khoác trên người Việc sử dụng ký hiệu trang phục quy ước này trong truyền thông sẽ mang lại một “ hiệu ứng nguồn gốc thông điệp”, làm cho thông điệp truyền đi trở lên đáng tin cậy hơn Trong đề tài, báo chí là phương tiện để truyền thông điệp Cần xác định đối tượng truyền thông điệp về
Channel
Source
Trang 27Năng lượng tái tạo cho công chúng, nguồn gốc thông tin, có độ tin cậy cao và
có tính khoa học không
Báo chí truyền thông điệp gìvề năng lượng tái tạo?
Nội dung thông điệp, cùng với hình thức trình bày và phong cách diễn đạt là trọng tâm của chiến lược truyền thông Thông điệp phải thay đổi cho phù hợp với bối cảnh văn hóa của người nhận cũng như mức độ phát triển của các thói quen Trong đề tài, ta tìm hiểu nội dung thông tin về Năng lượng tái tạo: thực trạng triển khai và phát triển, thực trạng triển khai dự án, vấn đề trong triển khai dự án, dự báo, xây dựng, sản xuất, ưu, nhược điểm của năng lượng tái tạo, chính sách và giải pháp thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo Nội dung thông điệp về năng lượng tái tạo được truyền tải thông qua những
sự kiện, biến động liên quan đến năng lượng tái tạo? Những khía cạnh về năng lượng tái tạo: bảo vệ môi trường, an ninh năng lượng, phát triển bền
vững, năng lượng giá rẻ…được báo chí đề cập đến ?
Báo chí Truyền thông điệp về năng lượng tái tạo đến cho ai ?
Theo tác giả: “Không thể truyền thông mà không có đối tượng” Trong đề tài luận văn, xác định đối tượng truyền thông điệp về năng lượng tái tạo trên báo chí là công chúng đọc báo Trên kênh báo in thì đối tượng truyền thông hướng đến những người không sử dụng internet để đọc tin tức, kênh báo mạng
Truyền thông về năng lượng tái tạo qua kênh nào ?
Hiện nay, các phương tiện truyền thông phát triển Báo, tạp chí, truyền hình, truyền thanh, pano quảng cáo Luận văn tập trung vào truyền thông qua báo chí với hai loại hình truyền thông là báo in và báo mạng
Hiệu quả của thông điệp về năng lượng tái tạo trên báo chí ra sao ?
Hiệu quả của truyền thông là vấn đề mà các nhà nghiên cứu quan tâm tới Qua đề tài, ta có thể xác định hiệu quả của quá trình truyền thông đến công chúng đọc báo về năng lượng tái tạo
Trang 28Đề tài có thể xác định qua nội dung các thông điệp truyền thông mà báo chí đề cập về năng lượng tái tạo
1.2.2 Lý thuyết tượng tác biểu trưng
Luận điểm gốc của thuyết tương tác biểu trưng cho rằng xã hội được tạo thành từ sự tương tác của vô số các cá nhân; bất kỳ hành vi và cử chỉ nào của con người đều có vô số các ý nghĩa khác nhau; hành vi và hoạt động của con người không những phụ thuộc mà còn thay đổi cùng với các ý nghĩa biểu trưng Do đó, để hiểu được tương tác xã hội giữa các cá nhân, giữa con người với xã hội cần phải nghiên cứu tương tác xã hội, cần lý giải được ý nghĩa của các biểu hiện của mối tương tác đó
Lý thuyết tương tác biểu trưng giúp xác định được những điểm nổi bật, những giá trị chuẩn mực của truyền thông trong quá trình tương tác với người đọc báo về chủ đề năng lượng tái tạo Giúp cho quá trình tương tác giữa họ được gắn kết hơn, họ hiểu nhau hơn Những ý nghĩa của năng lượng tái tạo cho người dân sẽ được đón nhận theo hướng tích cực hơn Người dân có thể nắm bắt trao đổi những thông tin về năng lượng tái tạo thông qua truyền thông Giúp cho quá trình đưa năng lượng tái tạo đến với người dân được thuận lợi, người dân có thể hiểu và quan tâm, ủng hộ đối với dự án về năng lượng tái tạo Biểu hiện về tương tác giữa người dân và những nhà truyền thông về năng lượng tái tạo sẽ được thể hiện qua phương tiện truyền thông mà ở đây là báo in và báo mạng Ý kiến của người dân về những chương trình, kế hoạch chính sách năng lượng tái tạo sẽ được phản hồi đón nhận thông qua những bình luận trên các trang báo mạng Từ đó giúp các nhà hoạt động chính sách, nhà đầu tư, truyền thông nhận định đúng đắn và quá trình truyền thông được hiệu quả hơn
1.2.3 Thuyết mâu thuẫn
Những luận điểm gốc của thuyết mâu thuẫn cho rằng, do có sự khan hiếm của các nguồn lực (đất đai, nguyên vật liệu, tiền tài, địa vị v.v.) và do
Trang 29sự phân công lao động và sự bất bình đẳng trong phân bổ nguồn lực, quyền lực nên quan hệ giữa các cá nhân, các nhóm xã hội luôn nằm trong tình trạng mâu thuẫn, cạnh tranh với nhau vì lợi ích Sự khan hiếm tài nguyên thiên nhiên, các nguyên liệu hóa thạch dần cạn kiệt dẫn tới những bất ổn mọi mặt
về kinh tế, chính trị, xã hội con người Đặc biệt trong quá trình phát triển con người ngày càng tiêu thu nhiều điện năng mà hiện nay phụ thuộc chủ yếu vào các nhà máy điện sử dụng nhiên liệu hóa thạch (đang cạn kiệt dần), dẫn tới xu thế trong tương lai cần một nguồn tài nguyên có thể thay thế, đó
là năng lượng tái tạo
Thuyết mâu thuẫn cho rằng cần phải tập trung vào phân tích động cơ và đặc điểm xã hội của các bên tham gia mâu thuẫn và bản chất của mối quan hệ mâu thuẫn được phản ánh như nào trên báo chí Câu hỏi đặt ra đối với nhà xã hội học là:
Báo chí phản ánh ai mẫu thuẫn cái gì với ai ?
Năng lượng tái tạo mẫu thuẫn với năng lượng hóa thạch (Chủ yếu là Than đá) Hiện nay chi phí sản xuất năng lượng tái tạo đang cao hơn chi phí sản xuất Năng lượng hóa thạch, điện hóa thạch cũng có nhiều ưu thế về nguồn lực, chi phí, chính sách hơn năng lượng tái tạo Tuy nhiên, Năng lượng tái tạo cũng có những ưu thế riêng biệt như đảm bảo sự ổn định lâu dài, ít ô nhiễm hơn, trong tương lai chi phí có thể sẽ rẻ hơn
Mâu thuẫnvề lợi ích trong công nghiệp năng lượng trên báo chí
Báo chí phản ánh cơ sở hạ tầng Việt Nam còn chậm phát triển, không đáp ứng kịp nhu cầu cung cấp điện các nhà máy Ảnh hưởng đến việc mở rộng xây dựng các nguồn năng lượng tái tạo trong nước gặp nhiều khó khăn
vì phải cạnh tranh với các công nghệ năng lượng thông thường Về phía các tập đoàn năng lượng mà sự vận hành các nhà máy điện dựa trên năng lượng hóa thạch, sự tồn tại vẫn là một phần của câu hỏi Nhưng trong mối quan hệ
Trang 30này cũng là câu hỏi của việc tạo việc làm mới trong lĩnh vực sinh thái cũng như trong lĩnh vực của các công nghệ mới
Báo chí phản ánh, hệ thống cung cấp điện ở Việt Nam vẫn còn thiếu lượng điện khá lớn, sự phát triển năng lượng tái tạo chưa thực sự hiệu quả, mục tiêu chi phí đầu tư ban đầu thấp nhất, luôn hướng đến loại hình điện năng giá rẻ Điều đó phù hợp với năng lượng hóa thạch ở thời điểm hiện tại, dẫn đến xung đột lợi ích giữa năng lượng tái tạo và năng lượng hóa thạch Tuy nhiên, hiện nay mức độ quan tâm của Nhà nước và các Tổ chức phi chính phủ, doanh nghiệp vào năng lượng tái tạo tại Việt Nam là rất lớn.Báo chí phản ánh còn nhiều vấn đề trong phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam, khiến cho các nhà đầu tư e ngại hơn khi đầu tư năng lượng tái tạo Việc đầu tư các nhà máy nhiệt điện than được báo chí phản ánh có thể chuyển đổi khi nhiên liệu này không khả thi sang nhiên liệu sinh khối Điều đó ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển năng lượng tái tạo
Mâu thuẫn về lợi ích trong xã hội được báo chí phản ánh
Báo chí nhắc đến vấn đề sức khỏe, sinh kế của người dân bị ảnh hưởng khi sống quanh các nhà máy năng lượng hóa thạch, nhưng lợi ích của nhà máy đem lại khiến cho việc phản đối của người dân không hiệu quả Mẫu thuẫn về lợi ích giữa người dân với doanh nghiệp không chỉ về môi trường mà còn về lợi ích kinh tế, báo chí quan tâm hơn đến phát triển kinh tế, ưu tiên doanh nghiệp hơn là người dân Các doanh nghiệp họ là chủ thể đem lại nguồn lợi cho xã hội, còn người dân là nhóm yếu thế dễ bị tổn thưởng
Báo chí phản ánh ai thắng trong cuộc cạnh tranh, xung đột ?
Trên báo chí đã nếu rõ những vấn đề, trong cuộc cạnh tranh giữa năng lượng tái tạo và năng lượng hóa thạch Hiện tại năng lượng hóa thạch vẫn chiếm ưu thế do thời gian phát triển lâu dài, chính sách ưu đãi lớn, giá thành (chưa tính đến thiệt hại cho người dân lâu dài), công nghệ tốt hơn Nhưng
Trang 31trong tương lai khi mà nguồn nhiên liệu hóa thạch đang cạn kiệt dần thì năng lượng tái tạo lại sẽ trở thành nguồn lực chính cho phát triển.Báo chí cũng chỉ
ra rằng hiện nay khi xây dựng nhà máy năng lượng hóa thạch thì thời gian 4 –
6 năm, cần có 5% điện tái tạo Về lâu dài năng lượng tái tạo, sẽ chiếm ưu thế trong cuộc cạnh tranh, do sự phát triển công nghệ, chính sách ưu đãi chính phủ và lợi ích đem lại cho xã hội
Báo chí phản ánh mâu thuẫn lợi ích xã hội người dân sẽ chịu thiệt thòi
về sức khỏe, kinh tế… họ cũng là người thua cuộc, trong cuộc đấu tranh về lợi ích đối với nhà sản xuất năng lượng hóa thạch Người dân là nhóm yếu thế
vì lợi ích họ đem lại cho xã hội nhỏ, còn doanh nghiệp năng lượng hóa thạch đem lại lợi ích lớn cho xã hội (điện năng, thuế)
Làm thế nào để duy trì, củng cố được vị quyền và lợi ích trong mối quan hệ mâu thuẫn đó ?Điều đó phản ánh trên báo chí như nào ?
Sự phát triển của truyền thông, của công nghệ sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển của năng lượng tái tạo Truyền thông có vai trò giúp người dân, hiểu hơn về lợi ích của năng lượng tái tạo đem lại trong cuộc sống của họ Đặc biệt là báo in và báo điện tử là hai loại hình phổ biến và người dân thường xuyên tiếp cận, những thông tin, những ý tưởng, mục đích, thông tin
về năng lượng tái tạo sẽ được cập nhật cụ thể giúp người dân hiểu và nắm rõ
từ đó sẽ đón nhận sản phẩm, dự án về năng lượng tái tạo
Báo chí đề cập đến chính sách, giải pháp phát triển về năng lượng tái tạo: Phát triển công nghệ sẽ giúp năng lượng tái tạo ngày càng rẻ, sự quan tâm của chính phủ về chính sách phát triển năng lượng tái tạo Đấu lưới điện hợp
lý, giúp giải phóng công xuất năng lượng tái tạo Bỏ trợ cấp năng lượng hóa thạch tạo sân chơi bình đẳng cho năng lượng tái tạo Điều đó tạo điều kiện giúp năng lượng tái tạo củng cố vị thế của mình, đấu tranh công khai, minh bạch với năng lượng hóa thạch Những chính sách giải pháp mà báo chí nêu
Trang 32ra, sẽ góp phần tạo cuộc cạnh tranh công bằng hơn, duy trì củng cố quyền lợi của năng lượng tái tạo
Báo chí cũng nhắc đến, chính sách bảo vệ môi trường, bỏ trợ cấp nhiên liệu, ban phát giá phát thải khí Co2 đối với năng lượng hóa thạch Điều đó sẽ gây áp lực lên các nhà máy, người dân đâm đơn khiếu kiện, bắt các nhà máy phải đền bù thiệt hại về sức khỏe cho họ Điều đó tạo điều kiện giúp cạnh tranh lợi ích người dân và doanh nghiệp năng lượng hóa thạch công bằng hơn Báo chí thể hiện sức mạnh truyền thông của mình trong việc làm duy trì , củng cố quyền và lợi ích của các mâu thuẫn xung quanh phát triển năng lượng tái tạo
1.3 Chủ trương của Đảng và Nhà nước về năng lượng tái tạo
Theo thống kê, đến nay có rất nhiều chính sách, nghị định được chính phủ ban hành trực tiếp, gián tiếp đề cập đến năng lượng tái tạo Một số nội dung được đề cập đến chủ yếu như: đảm bảo an ninh năng lượng, tăng trưởng xanh, phát triển bền vững, biến đổi khí hậu
Một số chính sách, nghị định quan trọng đã được chính phủ ban hành, triển khai và thực hiện:
- Quyết định của Thủ Tướng Chính Phủ, về việc ban hành Định hướng chiến lược phát triển bền vững ở Việt Nam (chương trình nghị sự 21 của Việt Nam) Quyết định số: 153/2004/QĐ-TTg ngày 17 tháng 8 năm 2004 của Thủ Tướng Chính Phủ Phát triển bền vững: phát triển kinh tế, phát triển xã hội và bảo vệ môi trường Trong đó có để cập đến sự khuyến khích phát triển, sử dụng các loại năng lượng sạch (năng lượng tái tạo) trong hoạt động sản xuất, sinh hoạt
- Quyết định số 432/QĐ-TTg của Thủ Tướng Chính Phủ : Phê duyệt
“Chiến lược Phát triển bền vững Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020” Trong đó
có đề cập đến việc đảm bao an ninh năng lượng, hạn chế sử dụng tài nguyên
Trang 33không tái tạo Duy trì tăng trưởng kinh tế bền vững, từng bước thực hiện tăng trưởng xanh, phát triển năng lượng sạch, năng lượng tái tạo
- Quyết định số: 1393/QĐ-TTg ngày 25/09/2012” của Thủ Tướng Chính Phủ: phê duyệt “Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh thời kỳ 2011- 2020 và tầm nhìn đến năm 2050” Trong đó có đề cập về thúc đẩy phát
triển sử dụng năng lượng sạch, năng lượng tái tạo theo từng giai đoạn
- Quyết định số: 2068/QĐ-TTg ngày 25/11/2015 của Thủ Tướng
Chính Phủ: Phê duyệt “Chiến lược phát triển năng lượng tái tạo của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050”
- Quyết định số: 11/2007/QĐ-TTg ngày 11/4/2017 của Thủ Tướng
Chính Phủ phê duyệt: “Cơ chế khuyến khích các dự án phát triển năng lượng mặt trời tại Việt Nam”
- Quyết định số: 428/QĐ-TTg – ngày 14/3/2016 của Thủ Tướng Chính
Phủ phê duyệt “Đề án Điều chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn 2011 - 2020 có xét đến năm 2030”
Những chính sách về năng lượng tác động không nhỏ đến sự phát triển của quốc gia và ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân Đặc biệt những chính sách về năng lượng tái tạo, sẽ đem lại những lợi ích to lớn và lâu dài đến với đất nước và nhân dân Để những chương trình nghị quyết đó đi vào đời sống, được người dân quan tâm, ủng hộ, phát triển cùng với nhà nước
và các doanh nghiệp thì cần thông tin rõ trên báo chí để nhân dân hiểu, nắm rõ tránh những hiểu lầm về năng lượng tái tạo
Tiểu kết chương 1
Những khái niệm cơ bản liên quan đến nghiên cứu của tác giả đã được làm rõ: khái niệm thông tin, khái niệm năng lượng tái tạo, khái niệm các loại năng lượng tái tạo, năng lượng mặt trời, năng lượng gió, năng lượng sinh
Trang 34khối, năng lượng địa nhiệt, năng lượng thủy điện, năng lượng thủy triều, khái niệm báo chí nói chung và hai loại hình là báo điện tử và báo in
Những lý thuyết xã hội học được vận dụng trong đề tài: lý thuyết truyền thông, lý thuyết tương tác biểu trưng, lý thuyết mâu thuẫn
Chủ trương của Đảng và Nhà nước có nhiều chính sách liên quan đến các hoạt động phát triển năng lượng tái tạo được ban hành, góp phần thúc đẩy phát triển, tăng trưởng xanh, an ninh năng lượng quốc gia
Trang 35Chương 2 HÌNH THứC ĐƯA TIN Về NĂNG LƯợNG TÁI TạO
TRÊN BÁO CHÍ
2.1 Chủ đề về NLTT trên các báo
Qua quá trình lọc thông tin các bài báo, có 280 bài báo trong năm 2017 viết về năng lượng tái tạo Trong đó báo mạng có nhiều bài hơn chiếm 73,2% với 205 bài, báo in chiếm tỉ lệ ít hơn 26,8% với 75 bài Có thể nhận định rằng báo mạng với xu thế phát triển của công nghệ đã chiếm ưu thế hơn về lượng bài báo viết về năng lượng tái tạo so với báo in Báo mạng có thể cập nhật tin
tức nhanh chóng, nhưng báo in thì lại phải đợi ngày hôm sau mới có tin
Biểu đồ2.1: Số lượng bài báo về NLTT trên các loại hình
báo chí Việt Nam(%)
Tuy nhiên, báo mạng thì cần có internet, còn báo in thì không Báo in
có thể đến mọi miền tổ quốc, dù biên giới, hải đảo xa xôi kể cả những nơi không có điện, không có internet người dân vẫn có thể đọc tin tức Còn báo mạng phát hành sẽ không bị cản trở về không gian, thời gian, biên giới, quốc gia Người đọc có thể xem lại các bài báo cách đây vài năm (cũng có một số
tờ báo xóa dữ liệu sớm hơn), có thể đọc mọi tờ báo trên thế giới chỉ cần Internet, có thể phản hồi ngay tới tờ báo về các bài viết
số bài phần trăm
Trang 36280 bài báo về năng lượng tái tạo nhưng có tới 73,2% bài viết trên báo mạng, thông tin trên báo mạng nhanh chóng, nhưng nội dung không thể đảm bảo chất lượng tốt nhất Nên nội dung thông tin, có thể khiến người đọc suy xét về độ chính xác, tin cậy Tuy nhiên, nôi dung được đăng tải trên báo mạng được truyền tải đến nhiều nơi và lưu giữ rất lâu(không lưu giữ lâu bằng báo in), nên tính công khai, minh bạch được bảo đảm trong lĩnh vực năng lượng tái tạo Báo chí là tiếng nói của Chính phủ, nhưng cũng là nơi các doanh nghiệp, người dân nêu lên tâm tư, nguyện vọng của mình để giúp năng lượng tái tạo ngày càng phát triển
2.1.1 Chủ đề về năng lượng tái tạo trên báo In
Số lượng bài báo về Năng lượng tái tạo trên báo in được nghiên cứu trên 3 tờ báo Nhân Dân, báo Tuổi Trẻ, Tạp chí Môi trường dưới đây phản ánh rõ nhất
sự quan tâm của báo chí đối với năng lượng tái tạo
Biểu đồ 2.2: Số lượng bài báo về NLTT trên báo In (%)
Theo kết quả khảo sát cho thấy, các bài báo về năng lượng tái tạo trên báo in thì có báo in Tuổi Trẻ quan tâm nhiều nhất chiếm 42,7% với 32 bài Báo in Tuổi Trẻ là tờ báo được công chúng miền Nam yêu thích nhất, nó không miễn phí, người nào đọc thì tự mua Miền Nam là nơi có nhiều ưu thế trong phát triển một số loại năng lượng tái tạo: Năng lượng mặt trời ở Miền Nam quanh năm dồi dào nắng Trong các tháng 1, 3, 4 thường có nắng từ 7h
Trang 37sáng đến 17h Cường độ bức xạ trung bình thường lớn hơn 3,489 kWh/m2/ngày Đặc biệt là các khu vực Nha Trang, cường độ bức xạ lớn hơn 5,815 kWh/m2/ngày trong thời gian 8 tháng/năm Miền Nam, có vựa lúa Đồng bằng Sông Cửu Long sẽ là nguồn nhiên liệu lớn cho nhà máy điện sinh khối Tiềm năng kỹ thuật năng lượng gió tại Miền Nam Việt Nam (tính tại các địa điểm có vận tốc trung bình hằng năm tương đương hoặc lớn hơn 6m/s
ở độ cao 60m so với mặt đất) khoảng 855 MW Với 32 bài viết/năm trên báo
Tuổi trẻ về năng lượng tái tạo là quá ít so với lượng bài đăng trong 1 năm
Trên báo in Nhân Dân, năng lượng tái tạo có 29 bài báo chiếm 38,7% bài báo về năng lượng tái tạo trên báo in Báo in Nhân Dân là tờ báo có tính chất miễn phí đến nhiều cơ quan và phường/xã, thôn bản miền núi Báo in Nhân Dân cũng được người dân vùng núi quan tâm, những vùng núi không có điện, không có internet thì những tờ báo này sẽ đem đến những tin tức đến với người dân Việc có 29 bài báo/năm, viết về năng lượng tái tạo là quá ít để người dân có thể hiểu ý nghĩa đến với cuộc sống của chính họ Năng lượng tái tạo có thể mang điện đến những thôn bản vùng cao không điện, cuộc sống của
họ sẽ thay đổi, họ có tivi cập nhật thông tin, trẻ con có thể học bài buổi tối… Tạp chí Môi Trường là tạp chí chuyên ngành về môi trường, biến đổi khí hậu
đã ngày càng trở lên cấp bách đối với con người, kinh tế - xã hội ngày càng phát triển thì tiêu thụ năng lượng ngày càng tăng Năng lượng hóa thạch là một trong những tác nhân gây biến đổi khí hậu và ngày càng cạn kiệt, đắt đỏ Người ta dần thay thế bằng năng lượng tái tạo thân thiện môi trường hơn, an toàn với con người hơn góp phần bảo đảm an ninh năng lượng, phát triển kinh
tế bền vững, vấn đề môi trường luôn song hành cùng năng lượng tái tạo Tạp chí Môi Trường có 14 bài báo chiếm 18,6% về năng lượng tái tạo, thấp hơn báo in Nhân Dân, Tuổi Trẻ Tạp chí Môi Trường phát hành 1 số/tháng, khác
với báo in Nhân Dân, Tuổi trẻ phát hành theo ngày
Trang 382.1.2 Chủ đề về năng lượng tái tạo trên báo Mạng
Nếu xét tổng thể báo mạng, có nhiều bài viết về năng lượng tái tạo hơn rất nhiều so với báo in Nhưng khi xét thực tế, số lượng bài viết tập chung ở Tạp chí chuyên ngành năng lượng, còn báo Vnexpress cũng nhiều hơn nhưng không đáng kể
Biểu đồ 2.3: Số lượng bài báo về NLTT trên báo Mạng (%)
Theo kết quả điều tra, trong hai loại báo mạng Vnexpress và Tạp chí Năng Lượng Việt Nam thì báo Tạp chí Năng lượng Việt Nam với 162 bài chiếm 79% cao hơn Vnexpress chiếm 21% Tạp chí Năng Lượng Việt Nam là
cơ quan ngôn luận của Hiệp hội Năng lượng Việt Nam VEA, có chuyên ngành về năng lượng trong đó năng lượng tái tạo là một trong những chủ đề chính Với mục đích là thông tin chính thống, bao quát, đa chiều về kết quả hoạt động sản xuất, kinh doanh - cũng như phân tích, nhận định, dự báo tình
hình, giới thiệu quy hoạch, tiềm năng và định hướng phát triển…
Qua đó, kêu gọi các dòng vốn đầu tư từ xã hội ở trong nước và quốc tế nhằm thực hiện tốt các Quy hoạch phát triển năng lượng Quốc Gia Những thông tin đăng tải xác thực hơn, đối với các trang báo không thuộc chuyên ngành Báo Vnexpress là báo mạng có nhiều người xem nhất Việt Nam, có cả ngôn ngữ quốc tế Tiếng Anh Các nhà đầu tư nước ngoài, những người nước ngoài quan tâm đến lĩnh vực năng lượng tái tạo tại Việt Nam sẽ dễ dàng đón nhận thông tin về năng lượng tái tạo được đăng tải bằng tiếng Anh Những
Nam
Số Bài Phần Trăm %
Trang 39chính sách, ưu đãi của chính phủ, tiềm năng, thuận lợi cho phát triển năng lượng tái tạo tại Việt Nam sẽ được thông tin lan tỏa khắp Thế Giới, không bị giới hạn địa lý
2.2 Thể loại bài viết về năng lượng tái tạo
2.2.1 Bối cảnh xuất hiện thông tin của năng lượng tái tạo
Bối cảnh xuất hiện thông tin về năng lượng tái tạo, được phản ánh qua hai loại hình báo chí là báo in và báo mạng Có 5 bối cảnh về năng lượng tái tạo xuất hiện trên báo chí Việt Nam: đường lối, chủ trương; dự án năng lượng tái tạo; sản phẩm, ứng dụng, môi trường, thông tin khoa học
Biểu đồ 2.4: Bối cảnh xuất hiện thông tin của NLTT
trên báo chí Việt Nam (%)
Bối cảnh về dự án năng lượng tái tạo với 121 bài viết chiếm tỉ lệ cao nhất 43,2%, phần lớn các bài viết nói về các dự án năng lượng tái tạo, với chính sách ưu đãi của các Chính phủ và tiềm năng lớn Điện tái tạo đã được nhiều nhà đầu tư quan tâm, triển khai các dự án góp phần thúc đẩy phát triển ngành năng lượng tái tạo Tiếp đến là bối cảnh về thông in khoa học với 89
bài báo chiếm 31,8% “Công nghệ lò phản ứng hạt nhân muối nóng chảy có
từ thời Chiến tranh Lạnh được chứng minh có thể ứng dụng để tạo ra năng lương sạch, bền vững và an toàn cho Trái Đất trong hàng chục tỷ năm.”
Trích Báo Vnexpress, Công nghệ có thể cung cấp đủ năng lượng cho con
Dự án năng lượng tái tạo
Sản phẩm, ứng dụng
Môi trường Thông tin khoa
học
Trang 40người trong hàng tỷ năm, ngày 8 – 3 – 2017 Thông tin khoa học sẽ giúp người đọc hiểu hơn về công nghệ trong các lĩnh vực năng lượng tái tạo Bối cảnh về đường lối, chủ trương chỉ có 43 bài (chiếm 21%), những đường lối, chủ trương phát triển của chính quyền thường được nhà đầu tư quan tâm hàng đầu, khi họ muốn tham gia một dự án năng lượng tái tạo Ngoài ra, còn những đường lối phát triển, chủ trương đầu tư, hợp tác phát triển của các công ty, tập đoàn trong lĩnh vực năng lượng tái tạo cùng là thông tin quý báu khi đăng tải trên báo chí Những dự định, mong muốn phát triển của họ sẽ được người dân tiếp nhận qua nhiều kênh thông tin trong đó có báo chí.
Bối cảnh về sản phẩm, ứng dụng của năng lượng tái tạo có 26 bài viết, chiếm 9,3% các bài báo về năng lượng tái tạo trên báo chí Việt Nam Những sản phẩm năng lượng tái tạo được ứng dụng trong thực tiễn đời sống, góp phần cải thiện đời sống của người dân, giảm bớt một phần gánh nặng điện quốc gia Những tấm pin mặt trời có thể lắp đặt tại hải đảo, miền núi nơi không có điện lưới quốc gia, góp phần cải thiện đời sống của người dân, bảo
đảm an ninh năng lượng quốc gia “Lingshed Gompa là một tu viện nằm tách biệt với thế giới bên ngoài trên dãy núi Himalaya ở Ấn Độ Tại đây người dân chỉ sử dụng đèn dầu thắp sáng, Futurismhôm 27/12 đưa tin Một nhóm kỹ sư tình nguyên đã tới tu viện này để lắp đặt thành công 14 hệ thống lưới điện nhỏ chạy bằng năng lượng Mặt Trời chỉ trong 3 ngày
Mỗi lưới điện bao gồm pin năng lượng Mặt Trời với công suất 250 W, pin dự trữ và khoảng 30 bóng đèn LED Chi phí lắp đặt các lưới điện nhỏ khoảng 2.200 USD Chúng sẽ hoạt động trong vòng 10 năm, cung cấp điện cho tu viện, trường học, ký túc xá và quán cà phê Internet.” Trích Vnexpress,
Tu viện phật giáo Tây Tạng dùng điện năng lượng Mặt Trời, ngày 1/1/2017 Sản phẩm, ứng dụng về năng lượng tái tạo được báo chí phản ánh sẽ góp phần