HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN NGUYỄN KIM ANH THÔNG TIN VỀ ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN TRONG PHONG TRÀO BẢO VỆ AN NINH TỔ QUỐC TRÊN BÁO IN NGÀNH CÔNG AN Khảo sát 3 báo: An ninh Thủ đô, Cô
Trang 1
HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
NGUYỄN KIM ANH
THÔNG TIN VỀ ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN
TRONG PHONG TRÀO BẢO VỆ AN NINH TỔ QUỐC
TRÊN BÁO IN NGÀNH CÔNG AN
(Khảo sát 3 báo: An ninh Thủ đô, Công an nhân dân, Công an thành phố
Hồ Chí Minh từ tháng 01 đến tháng 12/2012)
LUẬN VĂN THẠC SỸ BÁO CHÍ
Hà Nội, năm 2013
Trang 2
HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
NGUYỄN KIM ANH
THÔNG TIN VỀ ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN
TRONG PHONG TRÀO BẢO VỆ AN NINH TỔ QUỐC
TRÊN BÁO IN NGÀNH CÔNG AN
(Khảo sát 3 báo: An ninh Thủ đô, Công an nhân dân, Công an thành phố
Hồ Chí Minh từ tháng 01 đến tháng 12/2012)
LUẬN VĂN THẠC SỸ BÁO CHÍ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS ĐỖ CHÍ NGHĨA
Hà Nội, năm 2013
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi được hoàn thành tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, dưới sự hướng dẫn của TS Đỗ Chí Nghĩa Các tài liệu tham khảo có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng; các số liệu trong luận văn trung thực, đảm bảo tính khách quan, khoa học Kết quả nghiên cứu của luận văn chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình khoa học nào
Tác giả
Nguyễn Kim Anh
Trang 4CÁC TỪ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
ANTQ : An ninh Tổ quốc CAND : Công an nhân dân
Trang 5MỞ ĐẦU 1
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI VỀ THÔNG TIN ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN TRÊN BÁO IN 8
1.1 Các khái niệm 8
1.2 Thông tin và vai trò của thông tin 13
1.3 Chủ trương của Đảng, Nhà nước và ngành Công an về xây dựng điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc 15
1.4 Thông tin về điển hình tiên tiến trong các phong trào 17
1.5 Vai trò của báo chí trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc 29
Chương 2: THỰC TRẠNG THÔNG TIN VỀ ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN TRONG PHONG TRÀO BẢO VỆ AN NINH TỔ QUỐC TRÊN BÁO IN NGÀNH CÔNG AN 34
2.1 Giới thiệu chung về báo chí Công an nhân dân 34
2.2 Nội dung thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc trên báo in ngành Công an 35
2.3 Hình thức thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc trên báo in ngành Công an 63
2.4 Đánh giá chung 68
Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG, HIỆU QUẢ THÔNG TIN VỀ ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN TRONG PHONG TRÀO BẢO VỆ AN NINH TỔ QUỐC TRÊN BÁO IN NGÀNH CÔNG AN 72
3.1 Giải pháp về nguồn tài chính 82
3.2 Giải pháp về tổ chức cán bộ 85
3.3 Giải pháp về nghiệp vụ 72
3.4 Giải pháp về phối hợp giữa báo in ngành Công an với các cơ quan báo chí khác 75
KẾT LUẬN 90
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 93
Trang 6MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, để có được thành quả như ngày hôm nay, đất nước ta đã trải qua nhiều thăng trầm, biến cố của lịch sử, chiến thắng mọi kẻ thù nhờ tinh thần đoàn kết của quần chúng nhân dân trong công cuộc đấu tranh bảo vệ ANTQ Ngày nay, dù đất nước đang trong thời bình, phát triển ổn định nhưng các thế lực thù địch vẫn không ngừng âm mưu,
hoạt động “diễn biến hòa bình” gây mất đoàn kết trong nhân dân, gây chia rẽ,
làm mất lòng tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước Và mặt trái của một
xã hội đang phát triển là sự nảy sinh các loại tệ nạn xã hội, gây mất ổn định an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội Với một thế giới phẳng như hiện nay, khi các nước trên thế giới nhanh chóng nắm bắt mọi thông tin của nhau chỉ bằng một cú nhấp chuột qua Internet, thì trong quá trình hội nhập - bên cạnh những tinh hoa thu nhận được, sự lai căng của các nền văn hóa dễ dàng sản sinh ra các tệ nạn xã hội như bạo lực, đâm chém… Chính vì vậy, yêu cầu cấp thiết đặt ra trong tình hình hiện nay là phải đẩy mạnh xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ, góp phần giữ vững ổn định an ninh chính trị, trật tự
an toàn xã hội, phục vụ công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước Phong trào bảo vệ ANTQ đã được triển khai và thực hiện một cách bài bản, sâu rộng trên phạm vi cả nước, nhận được sự đồng tình ủng hộ của các cấp, các ngành, các
tổ chức đoàn thể từ Trung ương đến địa phương cũng như toàn thể nhân dân, hướng tới một mục đích duy nhất: Xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ
và văn minh!
Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Ban Bí thư Trung ương Đảng, báo chí góp phần quan trọng trong quá trình phản ánh kịp thời các thông tin về những điển hình tiên tiến (cá nhân điển hình, tập thể điển hình) trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ Báo chí là cầu nối giữa nhân dân với các cơ quan thực thi pháp
Trang 7luật và là cầu nối, giúp nhân dân hiểu rõ về tầm quan trọng của phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ Sau hơn 01 năm, từ khi Chỉ thị số 09-CT/TW, ngày
01/12/2011 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về “Tăng cường sự lãnh đạo của
Đảng đối với phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ trong tình hình mới” đi vào
thực tiễn, nhiều tấm gương điển hình tiên tiến được báo chí phản ánh đậm nét; các cá nhân, tập thể điển hình được thông tin kịp thời, nhanh chóng gây tiếng vang trong quần chúng nhân dân Tuy nhiên, bên cạnh những thành quả đạt được thì những bất cập nảy sinh khi thông tin được phản ánh là không tránh khỏi như:
Số lượng tác phẩm còn ít, thông tin được phản ánh đôi khi còn chưa có sự thống nhất, ít nhiều gây hoang mang trong quần chúng nhân dân; việc trùng lặp thông tin trong các tác phẩm đã đăng còn xảy ra ở các cơ quan báo chí…
Nhận thức rõ vị trí, vai trò và tầm quan trọng của thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ ANTQ do báo chí phản ánh có ý nghĩa rất lớn đến sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội,
phục vụ công cuộc xây dựng và ANTQ, vì vậy tác giả chọn đề tài “Thông tin
về điển hình tiến trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc trên báo in ngành Công an” cho luận văn tốt nghiệp của mình
2 Tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài
Thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ ANTQ được phản ánh nhằm tạo sự quan tâm đặc biệt, sự đồng thuận của nhân dân về vấn
đề bảo vệ ANTQ và đây luôn là một đề tài thiết thực, mang tính thực tiễn cao Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề, trong thời gian qua, đã có những công trình nghiên cứu của các nhà khoa học đề cập đến vấn đề này dưới nhiều góc độ khác nhau Trong quá trình thực hiện luận văn của mình, tác giả
đã hệ thống lại những nghiên cứu liên quan hoặc gần gũi với đề tài, gồm có:
Trang 8Kỷ yếu: điển hình tiên tiến trong phong trào thi đua yêu nước năm 2013,
TP Hồ Chí Minh: Nxb TP Hồ Chí Minh, 2014; Kỷ yếu giới thiệu những thành tích và tư liệu, hình ảnh về các tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến ở các
sở, ban, ngành, đoàn thể thành phố, quận - huyện, tổng công ty thuộc TP Hồ Chí Minh và các đơn vị cơ sở
Tác giả Phạm Đình Khanh (1994); trong cuốn Gương điển hình tiên tiến
của lực lượng Cảnh sát nhân dân năm 1994; Hà Nội, CAND, 1995; Tác giả
giới thiệu các báo cáo chuyên đề về thành tích của những tập thể, cá nhân trong Tổng cục Cảnh sát nhân dân đã lập thành tích xuất sắc trong phong trào giữ gìn trật tự an toàn xã hội năm 1994 Hội nghị điển hình tiên tiến của lực lượng Cảnh sát nhân dân tháng 11/1994 tại Hà Nội
- Luận văn của Nguyễn Vãn Ba, năm 2004 về “Nâng cao chất lượng tuyên truyền gương người tốt, việc tốt trên sóng VTV2 Đài Truyền hình Việt Nam”, khảo sát các chương trình trong chuyên mục “Gặp mặt bạn bè”,
“Cùng với nông dân bàn cách làm giàu” và tạp chí Sức khoẻ năm 2003, từ đó
đề xuất một số cách làm nhằm nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền gương người tốt việc tốt trên sóng truyền hình
- Khoá luận “Nhân vật điển hình trong các tác phẩm báo chí tham gia cuộc thi viết về những tấm gương bình dị mà cao quý” của Hà Mạnh Dũng Thông qua cuộc thi viết “Những tấm gương bình dị mà cao quý” do ba tờ báo Quân đội nhân dân, Nhân dân, Lao động phối hợp tổ chức, khóa luận nhằm chỉ ra thực trạng thông tin về nhân vật điển hình trên báo chí hiện nay, từ đó xây dựng tiêu chí nhân vật điển hình trên báo chí
- Luận văn của Lê Huy Tưởng năm 2004 với tiêu đề “Vai trò báo chí Thanh Hoá đối với việc tuyên truyền điển hình tiên tiến trong sự nghiệp đổi mới của tỉnh” đã khảo sát thực trạng tuyên truyền điển hình tiên tiến trên báo Thanh Hoá, báo Yăn hoá Thông tin Thanh Hoá từ tháng 6-2001 đến tháng 6-
Trang 92004 và nêu một số đề xuất nhằm giúp các nhà báo xứ Thanh nhận thức đầy
đủ về tầm quan trọng của tuyên truyền điển hình tiên tiến, từ đó mở rộng giao lưu học hỏi, trao đổi kinh nghiệm
- Luận văn của Phạm Thị Dung năm 2011 “Nâng cao hiệu quả tuyên truyền điển hình tiên tiến trên báo Thái Bình” đã khảo sát thực trạng tuyên truyền điển hình trên báo Thái Bình từ tháng 1-2005 đến tháng 3-2011 Nêu lên những hiệu quả tuyên truyền cũng như các giải pháp nâng cao chất lượng tuyên truyền tấm gương điển hình tiên tiến hiện nay
Ngoài ra còn có một số luận văn và đề tài nghiên cứu khoa học khác như: “Thông tin tuyên truyền nhân tố mới của ngành thuỷ sản trên các tạp chí chuyên ngành” của Nguyễn Thị Hồng Nhung; đề tài khoa học “Báo chí với việc tuyên truyền các điển hình tiên tiến trong sự nghiệp đổi mới đất nước”, Chủ nhiệm đề tài: TS Phạm Tất Thắng
Tuy nhiên, đến nay chưa có một công trình nghiên cứu nào ở cấp tương đương tìm hiểu, nghiên cứu về việc tuyên truyền điển hình tiên tiến trên báo Thái Bình, để phân tích ưu, nhược điểm, đề phương hướng, giải pháp nhằm giúp báo Thái Bình thực hiện tốt hơn vai trò, nhiệm vụ của mình
Bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội là nhiệm vụ sống còn của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta trong sự nghiệp bảo vệ và xây dựng Tổ quốc Cùng với những thành tích trong công tác bảo vệ an ninh trật tự, những năm qua, phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ tiếp tục được đẩy mạnh, có bước phát triển mới với nhiều nội dung, hình thức phong phú, đa dạng, hiệu quả, khơi dậy sức mạnh, tiềm lực to lớn của nhân dân trong công tác giữ gìn an ninh chính trị và phòng ngừa, tấn công trấn áp tội phạm, tệ nạn xã hội, góp phần quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội, phục vụ công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Trang 103 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn
Mục đích của luận văn là đánh giá thực trạng thông tin về điển hình tiên tiến của báo in ngành Công an (được tác giả khảo sát trên 03 báo: An ninh Thủ đô, Công an nhân dân, Công an TP Hồ Chí Minh) để từ đó, làm rõ từng
ưu, nhược điểm cụ thể; sự tác động của các thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ ANTQ đến quần chúng nhân dân; nghiên cứu, đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả thông tin được báo phản ánh, đáp ứng nhu cầu thực tiễn đòi hỏi của phong trào bảo vệ ANTQ trong tình hình mới; phát huy mọi nguồn lực của xã hội cũng như sức mạnh của báo chí đến phong trào bảo vệ ANTQ Trong suốt quá trình xây dựng và ANTQ, báo chí luôn luôn là công cụ mang tính chiến đấu cao, là ngọn cờ đầu trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ Nói tóm lại, báo chí phải thực sự vì nhân dân, là tiếng nói của nhân dân trong bất kỳ trường hợp cụ thể nào
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu: Thông tin về điển hình tiên tiến trong phong
trào bảo vệ ANTQ
4.2 Phạm vi nghiên cứu: Trên báo in ngành CAND, khảo sát 03 tờ báo
chính là: An ninh Thủ đô, CAND, Công an TP Hồ Chí Minh từ tháng 01 đến
Luận văn sử dụng phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử kết hợp với đường lối của Đảng và Nhà nước ta
Trang 11Luận văn dựa trên những chủ trương, chính sách, quan điểm chỉ đạo của Đảng và Nhà nước ta đối với hoạt động báo chí, về vai trò của báo chí đối với việc tuyên truyền và thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ
tổ quốc trên báo in ngành Công an hiện nay
5.2 Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau
Tác giả sử dụng tổng hợp các phương pháp: Phương pháp điều tra xã hội học, nghiên cứu tài liệu; tiếp cận, thu thập thông tin; phương pháp phân tích nội dung, thống kê, tổng hợp, phân tích tin bài trên báo in ngành Công an hiện nay
Phương pháp phân tích - tổng hợp - đánh giá: Tổng hợp tất cả các tác
phẩm về tấm gương điển hình tiên tiến trên 03 báo khảo sát: An ninh Thủ đô, CAND, Công an TP Hồ Chí Minh trong thời gian từ tháng 01 đến tháng 12 năm 2012 (theo cả định tính, định lượng) phân tích, đánh giá để thấy rõ ưu điểm, hạn chế, những vấn đề đặt ra trong tuyên truyền, từ đó đưa ra các giải pháp cụ thể để nâng cao chất lượng tuyên truyền phát triển những thông tin điển hình tiên tiến hiện nay
- Phương pháp phỏng vấn: Tác giả còn kết hợp tiếp xúc, trao đổi trực tiếp
với một số điển hình tiên tiến đã được báo tuyên truyền, phỏng vấn sâu lãnh đạo, chuyên gia Để phỏng vấn những người trực tiếp tham gia hoạt động
chuyên môn trong lĩnh vực “gương điển hình tiên tiến”, phỏng vấn lãnh đạo
các cơ quan định hướng, chỉ đạo báo chí Trên cơ sở nhận xét của những người được phỏng vấn, luận văn thu được những đánh giá về chất lượng nội dung, hình thức tác phẩm, sản phẩm báo chí tuyên truyền về những tấm gương điển hình trong phong trào bảo vệ ANTQ trên báo in trong ngành Công an hiện nay
Trang 126 Những đóng góp mới của đề tài
Hệ thống lý thuyết về thông tin điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ ANTQ trên báo in ngành Công an
Luận văn cũng sẽ là một tài liệu tham khảo, bổ ích cho các nhà nghiên cứu
lý luận báo chí, có thể phục vụ cho hoạt động nghiên cứu khoa học trong các trường Đại học, Cao đẳng có liên quan đến báo chí CAND nói riêng cũng như những người làm báo nói chung tham khảo, vận dụng vào thực tiễn báo chí nói riêng
7 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn
Luận văn là công trình nghiên cứu một cách có hệ thống về nội dung, hình thức và phương pháp thông tin tuyên truyền về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ ANTQ trên báo in ngành Công an hiện nay Nó mang tính nghiên cứu lý luận, lại mang tính nghiên cứu tổng kết thực tiễn
8 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và phụ lục, luận văn chia thành 3 chương 13
Trang 13Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI
VỀ THÔNG TIN ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN TRÊN BÁO IN
1.1 Các khái niệm
1.1.1 Khái niệm phong trào
Phong trào là trào lưu được khơi dậy lên để mọi người cùng nhau thực hiện Thường thì do một tổ chức nào đó phát động để mọi người theo đó mà làm Nhiều người hưởng ứng và làm theo một việc nào đó hoặc vì một việc gì
đó cùng một mục đích [22, tr 467]
Trong quá trình xây dựng và gìn giữ đất nước của dân tộc Việt Nam, trải qua các giai đoạn thăng trầm của lịch sử, để đánh đuổi giặc ngoại xâm, nhân dân ta đã đồng sức đồng lòng tạo nên sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc Cùng với đó là sự kêu gọi cổ vũ nhân dân bằng các phong trào gắn với từng giai đoạn lịch sử nhất định và phải kể đến là các phong trào tiêu biểu như
“Phong trào Cần Vương 1885 - 1895”; “Phong trào độc quyền cảng Sài Gòn 1923”; “Phong trào Duy Tân 1906 - 1908 ở Trung Kỳ”; “Phong trào chống giặc đói, giặc dốt 1945 - 1946”; “Phong trào chống giặc Mỹ”…
Trong giai đoạn thời bình, thời kỳ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội
chủ nghĩa, gắn liền với đó là các phong trào như “Phong trào toàn dân xây
dựng bảo vệ ANTQ”, “Phong trào Thanh niên tình nguyện”, “Phong trào thi đua yêu nước” và các phong trào thi đua khác của từng ngành, từng đơn
vị, địa phương… Bên cạnh đó, còn có các cuộc vận động nhân dân chấp hành nghiêm chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước…
Trang 141.1.2 Khái niệm phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc
Quần chúng nhân dân là một lực lượng đông đảo, là nền tảng cho đất nước, là gốc rễ của một dân tộc là động lực chính để thúc đẩy sự phát triển của xã hội
Theo Chủ nghĩa Mác - Lênin, lần đầu tiên phát hiện và khẳng định vai trò của quần chúng nhân dân, quyết định sự phát triển của xã hội, chính nhân dân lao động là người làm lên lịch sử, đây là một chuyển biến cách mạng trong nhận thức lịch sử, là một trong những cơ sở lý luận dân chính đảng giai cấp tư sản
Kế thừa tư tưởng của ông cha ta về vai trò của nhân dân, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh trong quá trình lãnh đạo cách mạng luôn nêu cao tư tưởng cách mạng là của dân, do dân, vì dân, quan hệ mật thiết giữa Đảng và nhân dân là nguồn sức mạnh truyền thông vô cùng quý báu của Đảng Chủ tịch Hồ
Chí Minh đưa ra quan điểm “Trong bầu trời không có gì quý bằng dân”
Quần chúng nhân dân có khả năng phát hiện quản lý, cải tạo các loại tội phạm, để thu hẹp dần đối tượng phạm tội Khi nào người dân có ý thức, có tinh thần làm chủ trong việc xây dựng cuộc sống lành mạnh khi đó sẽ khắc phục dần những sơ hở, thiếu sót mà địch và bọn tội phạm lợi dụng Với lực lượng CAND, không thể thực hiện chuyên môn đơn thuần trong công tác bảo
vệ an ninh trật tự mà phải kết hợp nhuần nhuyễn với vận động quần chúng nhân dân trong việc thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ an ninh trật tự
Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ là một bộ phận gắn bó khăng khít, chặt chẽ với các phong trào hành động cách mạng khác của Đảng, Nhà nước
và ở các địa phương Xã hội là nền tảng vững chắc để phong trào toàn dân bảo
vệ ANTQ được phát động và duy trì thường xuyên mạnh mẽ
Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ giữ vị trí chiến lược, là nền tảng cơ bản trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội
Trang 15Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ là hình thức vận động nhân dân ở mức
độ cao, đã trở thành ý thức tự giác của đông đảo quần chúng nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước, sự hướng dẫn nghiệp vụ của lực lượng CAND
Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ là động lực quan trọng để nâng cao ý thức tự giác của hàng trục triệu người tham gia vào công tác bảo vệ ANTQ ở từng đường phố, tổ dân cư, xã, phường… tạo thành thế chủ động trong phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và trấn áp tội phạm thành một thế trận an toàn về
an ninh trật tự
Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ cơ bản để tập hợp thu hút đông đảo quần chúng nhân dân, phát huy quyền làm chủ của đông đảo nhân dân tham gia bảo vệ an ninh trật tự Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ thực chất là hình thức hoạt động có tổ chức, do đông đảo quần chúng lao động tham gia;
là điều kiện cơ bản để nhân dân thực hiện quyền làm chủ cơ bản trên lĩnh vực an ninh trật tự
Tóm lại: Phong trào bảo vệ ANTQ là hình thức hoạt động tự giác, có tổ
chức của đông đảo quần chúng nhân dân lao động tham gia phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh các loại tội phạm an ninh chính trị, giữ gìn trật tự xã hội,
bảo vệ tài sản Nhà nước và tính mạng, tài sản của nhân dân [22, tr 467]
1.1.3 Khái niệm điển hình tiên tiến
1.1.3.1 Khái niệm về điển hình tiên tiến
Từ xa xưa, ông cha ta đã xây dựng và đào tạo ra những mẫu người riêng tiêu biểu cho niềm tin, khát vọng của con người Những mẫu người đó cũng
chính là những mẫu người “điển hình tiên tiến, người tốt việc tốt” được xuất
hiện rất nhiều trong các câu chuyện cổ tích, truyền thuyết, câu chuyện dân gian như: Thạch Sanh, Tấm Cám, Hai Bà Trưng, Đinh Bộ Lĩnh, Trạng Quỳnh, Trạng Lợn… Đó có thể là những nhân vật có thật hay hư cấu, nhưng
Trang 16tựu chung lại nó đã thể hiện một ước mơ, hoài bão, ước mơ của nhân dân về xây dựng một xã hội công bằng và giàu lòng nhân ái Cho tới nay vẫn còn những tấm gương sáng cho thế hệ trẻ học tập và noi theo
Kế thừa và phát huy những giá trị văn hóa dân tộc, ngày nay trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, hơn lúc nào hết việc xây dựng những con người mới, điển hình tiên tiến đã trở thành một nhiệm vụ quan trọng Bởi từ những cá nhân điển hình tiên tiến đó sẽ nhân ra những tấm gương mới, từ những tấm gương điển hình tiên tiến xuất hiện những tập thể tiên tiến, tiêu biểu
Ngay từ những ngày đầu hòa bình lặp lại, Bác Hồ có yêu cầu “Báo của
Đảng và các đoàn thể mở ra mục “người tốt, việc tốt” để làm việc đó, phải đi đôi với phong trào thi đua ở các cấp các ngành”, Bác còn căn dặn “Những người tốt làm việc tốt muôn hình muôn vẻ là vật liệu tốt để các chú xây dựng con người Lấy gương tốt trong quần chúng nhân dân và cán bộ, đảng viên để giáo dục lẫn nhau là một phương pháp lấy quần chúng giáo dục quần chúng rất sinh động và có sức thuyết phục rất lớn” Đó cũng là cách thực hành
đường lối quần chúng trong công tác giáo dục
Theo Đại từ điển tiếng Việt, Nhà xuất bản Văn hóa - Thông tin, xuất bản
năm 1998 định nghĩa “Điển hình là có tính chất tiêu biểu nhất, bộc lộ rõ bản
chất của một nhóm hiện tượng, đối tượng” “Tiên tiến là vị trí đứng đầu, vượt hẳn trình độ phát triển chung, đạt thành tích cao và có ảnh hưởng đến phong trào thi đua”
Như vậy, điển hình tiên tiến trên báo chí có thể hiểu là: Những tấm gương
cụ thể sinh động (cá nhân hoặc tập thể) có tính chất tiêu biểu nhất, vượt hẳn mặt bằng chung và có tác động thúc đẩy phong trào thi đua
1.1.3.2 Cá nhân điển hình
Cá nhân - cá thể người với tính chất là sản phẩm của sự phát triển, là chủ thể lao động, của mọi quan hệ xã hội và của nhận thức Cá nhân là một con
Trang 17người hoàn chỉnh trong sự thống nhất giữa khả năng riêng có của con người với chức năng xã hội do người đó thực hiện Trong mối quan hệ tập thể, cá nhân như một bộ phận của tập thể, thể hiện bản sắc của mình thông qua tập
thể nhưng không “hòa tan” vào tập thể
Cá nhân có mối quan hệ mật thiết với tập thể, nó là bộ phận cấu thành của tập thể, nó tạo ra sự liên kết giữa các cá nhân để hình thành tính cộng đồng xã hội vì các mục đích riêng của các tập thể, nhưng đôi khi cũng tạo nên những mâu thuẫn giữa các cá nhân trong tập thể và mâu thuẫn giữa lợi ích chung của tập thể và lợi ích riêng của cá nhân
Cá nhân có vai trò hết sức quan trọng trong các phong trào thi đua, tạo nên thành công riêng của phong trào, là lá cờ đầu, gương mẫu thực hiện và đạt thành tích cao trong các phong trào, sự tập hợp của các cá nhân tiên tiến trong một tập thể tạo nên sự vững mạng của tập thể đó Cá nhân điển hình tạo nên
sự đột phá riêng của phong trào, làm cho phong trào thêm sinh động với các hình thức thể hiện riêng, tạo nên những thành tích xuất sắc riêng gắn với cá nhân riêng
Cá nhân điển hình là một người cụ thể có thành tích xuất sắc, có chiến công lớn và có tầm ảnh hưởng đến kết quả của một công việc, một cuộc thi đua, một phong trào, trong địa bàn cụ thể hay toàn xã hội, là tấm gương sáng được mọi người tuyên dương, học tập và làm theo
Trang 18Trong các phong trào thi đua của đất nước, thì các tổ chức xã hội mang một ý nghĩa cực kỳ quan trọng, nó kêu gọi được đông đảo quần chúng nhân dân tham gia vào các phong trào thi đua Các tổ chức xã hội hoạt động theo hiến pháp và luật pháp hiện hành, là tổ chức định hướng sự phát triển chung
của đất nước, các phong trào của đất nước như phong trào “Toàn dân vì tất cả
vì miền Nam”, phong trào “Học tập và làm theo tấm gương chủ tịch Hồ Chí Minh”, phong trào “Toàn dân bảo vệ ANTQ”… Các tổ chức xã hội tham gia
đầy đủ như các tổ chức ở từng địa phương, địa bàn, các đoàn thể ở cơ sở Các
tổ chức đó có phải những thành công nhất định, mang tính điển hình, xuất sắc trong các phong trào đó
Theo tác giả có thể kết luận như sau: Tập thể điển hình là các tổ chức
hoàn thành xuất sắc các yêu cầu, nhiệm vụ trong các phong trào, cuộc thi đua, là mô hình cần được nhân rộng cho các tập thể khác
1.2 Thông tin và vai trò của thông tin
1.2.1 Khái niệm thông tin
Trong lịch sử tồn tại và phát triển của mình, con người thường xuyên cần đến thông tin Ngày nay, với sự bùng nổ thông tin, thông tin càng trở thành
một trong những nhu cầu sống còn của con người và khái niệm “thông tin”
đang trở thành khái niệm cơ bản, chung của nhiều khoa học
Cùng với sự phát triển của lý thuyết thông tin, điều khiển học, tin học là những khoa học trực tiếp nghiên cứu thông tin, triết học đã không ngừng cố gắng làm rõ bản chất chung nhất, khái quát nhất của thông tin Cho đến nay, tuy có những vấn đề còn phải tiếp tục nghiên cứu nhưng một định nghĩa của
triết học về thông tin đã được nêu ra khá xác đáng, đó là: “Thông tin là cái đa
dạng được phản ánh” Với định nghĩa này chúng ta sẽ tiếp cận với hai mặt
bản thể luận và nhận thức luận của khái niệm thông tin Từ đó làm sáng rõ thêm bản chất của thông tin và chỉ ra mặt hạn chế của định nghĩa trên
Trang 19Thứ nhất, thông tin là một hiện tượng vốn có của vật chất, là thuộc tính
khách quan của thế giới vật chất Nếu trong một sự vật đang diễn ra những biến đổi phản ánh sự tác động của một sự vật khác, thì có thể nói rằng sự vật thứ nhất đang trở thành vật thể mang thông tin về sự vật thứ hai
Thứ hai, nội dung của thông tin chính là những thuộc tính, tính chất vốn
có của sự vật với các sự vật hiện tượng được bộc lộ ra, thể hiện thông qua tác động qua lại của sự vật ấy với các sự vật khác Thông tin, vì thế là sự phủ định, sự xóa bỏ tính không khác nhau, nói cách khác, thông tin có thể giải thích như là tính không khác nhau bị xóa bỏ, là tính đa dạng Thông tin có mặt ở nơi nào có tính đa dạng, tính không đồng nhất
Nhưng, nếu chỉ thấy mặt bản thể luận của khái niệm thông tin là “cái đa
dạng” thì chưa phân biệt rõ thông tin với bản thân các thuộc tính của sự vật,
hiện tượng Vì vậy khái niệm “thông tin” cũng chưa được phân rõ so với khái niệm “thuộc tính” của sự vật Chúng ta phải thấy rằng “cái đa dạng” của sự vật chỉ là thông tin khi nó “được phản ánh”
Do đó, nội dung thứ hai của mặt bản thể luận của khái niệm thông tin là: Thông tin luôn luôn gắn với quá trình phản ánh Phản ánh là năng lực của hệ thống vật chất này tái hiện ở trong nó (dưới dạng ít hay nhiều đã biến đổi) những đặc điểm, thuộc tính của một hệ thống vật chất khác khi nó chịu tác động của hệ thống vật chất ấy Những dấu ấn để lại chính là những thông tin của hệ thống vật chất này đối với hệ thống vật chất khác Và phản ánh của vật chất là phản ánh thông tin Như vậy bản chất của thông tin về sự vật được quy định bởi những thuộc tính khách quan vốn có của sự vật và năng lực phản ánh những thuộc tính đó của sự vật khác trong sự tác động lẫn nhau với sự vật ấy Như vậy, về mặt bản thể luận, thông tin mang tính khách quan Nó bắt nguồn từ tính đa dạng, nhiều vẻ về cấu trúc cũng như về các mối quan hệ của các sự vật, hiện tượng trong thế giới khách quan, nó còn bắt nguồn từ thuộc
Trang 20tính khách quan, phổ biến của vật chất từ thuộc tính phản ánh Do đó “vạch ra
bản chất của thông tin qua cái đa dạng và giải thích nó như cái đa dạng được phản ánh là cơ sở đầy đủ cho luận đề về tính khách quan của thông tin” Tóm lại, trong thời đại thông tin hiện nay, để có thể làm chủ được thông
tin, khai thác và sử dụng nó một cách có hiệu quả, chúng ta phải chú ý không chỉ nội dung, tính chất, đặc điểm của mỗi thông tin cụ thể mà còn phải thấy
được đằng sau cái cụ thể là cái bản chất chung nhất của thông tin, đó là: “Cái
đa dạng được phản ánh” Nắm vững mặt bản thể luận và mặt nhận thức luận
của khái niệm thông tin sẽ cho chúng ta phương pháp luận chung nhất để tiếp cận và xử lý thông tin
1.2.2 Khái niệm thông tin điển hình tiên tiến
Theo Từ điển tiếng Việt (2002) thì điển hình là “biểu hiện tập trang và
rõ nét nhất bản chất của một nhóm hiện tượng, đối tượng” [40, tr.316] Ngoài
ra, điển hình eòn là “hiện tượng nghệ thuật vừa có những nét cá biệt sinh động, vừa có tính khái quát cao, phản ánh được những nét tiêu biểu nhất của hiện thực” [43, tr.208]
Tuy nhiên, đề tài này nghiên cứu vấn đề điển hình trên báo chí chứ không phải điển hình trong văn học nghệ thuật Tức là điển hình trên cơ sở sự thật khách quan, hiện thực chứ không phải hư cấu, sáng tạo của người nghệ
sỹ hay hình tượng trong tác phẩm văn học nghệ thuật nào đó Nói cách khác, điển hình là những hình mẫu cụ thể trên từng lĩnh vực hoặc trên nhiều lĩnh vực của đời sống, những bài học kinh nghiệm của nó mang giá trị phổ biến về những vấn đề thực tiễn cần đặt ra và giải quyết trong một thời điểm nào đó
về vấn đề “thời điểm”, trong cuốn sách “Các thể ký báo chí”, tác giả Đức Dũng cũng cho rằng: “Đương nhiên khi thời điểm đã qua, sự điển hình cũng mất đi để thay vào đó là đối tượng điển hình của một bối cảnh khác” [8, tr.154] Còn nhà báo Nguyễn Uyển trong bài tham luận “Báo chí với việc nêu
Trang 21gương người tốt việc tốt”, cho rằng: “Nhân vật điển hình trong tác phẩm báo chí chỉ những con người tiêu biểu xuất hiện trong nhân dân lao động và đương nhiên những con người tiêu biểu ấy phải phù hợp với xu hướng chung của lịch sử” [23, tr.319]
Có thể phân loại điển hình thành hai loại điển hình tích cực và điển hình tiêu cực Điển hình tích cực còn gọi là điển hình tiên tiến mang giá trị như những tấm gương tốt để mọi tổ chức, cá nhân học tập và làm theo Điển hình tiêu cực là những hành động, tư tưởng tiêu biểu cho sự bảo thủ, lạc hậu, gây hậu quả xấu cho xã hội
Điển hình tiên tiến là cái mới nảy sinh từ thực tiễn hoạt động của mọi
mặt đời sống, nó chứa đựng những yếu tố tích cực, tiến bộ đáng được biểu dương, ca ngợi, tôn vinh và thông tin tuyên truyền để có thể nhân lên thành cái phổ biến trên diện rộng Điển hình tiên tiến có giá trị to lớn ở chỗ: khẳng định sự đúng đắn về chủ trương, đường lối chính sách của Đảng, Nhà nước;
có những kinh nghiệm giá trị mang tính phổ biến, phổ cập góp phần làm sáng
tỏ những vấn đề chung cần giải quyết trên diện rộng
Gần gũi với điển hình tiên tiến là nhân tố mới, song thực chất điển hình tiên tiến khác với nhân tố mới Việc phận biệt rõ nhân tố mới và điển hình tiên tiến là để xác định đúng đối tượng khảo sát, vì vậy cần hiểu nhân tố mới
là gì Tác giả Nguyễn Thị Hồng Nhung cho rằng một số nội dung của nhân tố mới gồm: Là những khía cạnh sáng tạo xuất hiện chưa lâu Có lợi cho sự phát triển Hữu ích cho việc thực hiện nhiệm vụ cách mạng của từng thời kỳ” [39,
Trang 22đánh giá thừa nhận rộng rãi và chưa có sẵn mô hình Trong khi điển hình tiên tiến được thừa nhận với quy chuẩn về cái tốt, cái tiên tiến có sẵn được đánh giá, tổng kết và là mô hình để tuyên truyền, nhân rộng
Thông tin điển hình tiên tiến trên báo chí là quá trình thông tin quảng bá các điển hình trong mọi lĩnh vực của đời sống nhằm cổ vũ, bảo vệ, khẳng định chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước là đúng đắn, để cho mọi tổ chức, cá nhân nhận thức được, tin tưởng và quyết tâm học tập, làm theo, qua
đó nhân rộng thành phong ữào lớn, mang hiệu quả như mong muốn
1.3 Chủ trương của Đảng, Nhà nước và ngành Công an về xây dựng điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc
1.3.1 Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh
về tuyên truyền điển hình tiên tiến trên báo chí
Suốt cuộc đời mình, C.Mác và Ph.Ăng-ghen sử dụng báo chí như một thứ vũ khí sắc bén và đầy hiệu lực trong đấu tranh với kẻ thù của giai cấp công nhân để tuyên truyền, cổ động mạnh mẽ cho sự nghiệp cách mạng vĩ đại C.Mác, Ph.Ăng-ghen cho rằng: “Báo chí cần phải bảo vệ và giải thích rõ yêu cầu của Đảng, thể hiện rõ những ý kiến quan điểm của Đảng, đồng thời báo chí phải đấu tranh với kẻ thù của Đảng, bác bỏ ý kiến tham vọng của chúng” [6, tr.7]
Kế thừa quan điểm này, V.I.Lê-nin trong suốt quá trình hoạt động cách mạng của mình cũng gắn liền với hoạt động báo chí Người cho rằng: “Báo chí là trận địa hàng đầu, từ đó Đảng sẽ tiến hành cuộc đấu tranh với đối thủ của mình bằng vũ khí tương xứng Báo hàng ngày là công cụ tuyên truyền cổ động quần chúng không có gì thay thế được” [45, tr.18] Để nâng cao vai trò, hiệu quả của báo chí, V.I.Lê-nin kêu gọi báo chí phải lấy những điển hình tiên tiến để giáo dục quần chúng: “Phải dùng những mô hình tiên tiến cụ thể, sinh động trong mọi lĩnh vực của đời sống để tuyên truyền giáo dục quần
Trang 23chúng; đây là nhiệm vụ chính trị của báo chí cách mạng xã hội chủ nghĩa” [22, tr.19] Người nhắc nhở báo chí lúc bấy giờ: “Chúng ta rất ít dùng những điển hình, những tấm gương cụ thể sinh động lấy trong mọi lĩnh vực để giáo dục quần chúng, mà đấy lại là nhiệm vụ chính của báo chí trong thời kỳ quá độ” [46, tr 109]
Cũng như V.I.Lê-nin, Hồ Chí Minh coi hoạt động báo chí là một trong những phương thức hữu hiệu để thực hiện lý tưởng, hoài bão cách mạng và
sử dụng báo chí như một vũ khí sắc bén trong đấu tranh Người chú trọng công tác tuyên truyền và coi trọng cả tuyên truyền miệng và tuyên truyền trên báo chí Người quan tâm đến giáo dục con người và việc phát huy sáng kiến của mọi cán bộ, người dân lao động để làm việc có hiệu quả cao Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về việc nêu gương tốt, việc tốt được quán triệt ngay từ khi Đảng còn hoạt động bí mật Quan điểm đó trực tiếp chỉ đạo công tác dân vận, tuyên truyền, đồng thời cũng chỉ đạo hoạt động báo chí cách mạng Người từng dạy: “Viết để nêu những cái hay, cái tốt của dân ta, của bộ đội ta, của cán bộ ta, của bạn ta Đồng thời phê bình những khuyết điểm của chúng ta, của cán bộ, của nhân dân, của bộ đội Không nên chỉ viết cái tốt mà giấu cái xấu Nhưng phê bình phải đúng đắn Nêu cái hay, cái tốt thì phải có chừng mực, chớ phóng đại” [25, tr.78]
Từ những năm 1950, Hồ Chí Minh đã chỉ thị cho báo chí của Đảng và các đoàn thể mở ra mục “Người mới, việc mới”, sau đổi thành “Người tốt việc tốt” Bản thân Người với tư cách nhà báo đã viết nhiều bài nêu gương người tốt việc tốt trên trên báo như: “Anh hùng Lý Tự Trọng”, “Thanh niên kiểu mẫu”, “Võ Thị Sáu”, “Nhớ ơn các chiến sĩ anh hùng” Người cũng thường xuyên theo dõi báo chí và các gương tốt việc tốt, điển hình tiên tiến được báo chí nêu “Người đọc báo, xem báo cáo thấy có gương tốt nào thì cho kiểm tra và tặng Huy hiệu của Người để khen thưởng những người có
Trang 24thành tích và cổ vũ phong trào thi đua yêu nước” [2, tr.94]
Qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ cứu nước của nhân dân ta, nhiều điển hình tiên tiến, những tấm gương anh dũng trên các mặt trận diệt giặc ngoại xâm, giặc dốt, giặc đói đã nở rộ, được báo chí nêu gương, biểu dương làm nức lòng đồng bào chiến sỹ cả nước, làm dấy lên các phong trào đoàn kết, thi đua giết giặc lập công nơi tiền tuyến, tăng gia sản xuất ở địa
phương, tiền phương thi đua với hậu phương V.V Đó cũng chính là sức
mạnh nội lực bất diệt của dân tộc được động viên khơi gợi, góp phần to lớn đưa cách mạng nước ta có bước tiến vững chắc qua các thòi kỳ, giành hết thắng lợi này đến thắng lợi khác
1.3.2 Quan điểm của Đảng, Nhà nước ta về tuyên truyền điển hình tiên tiến
Thấm nhuần quan điểm Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng và Nhà nước ta rất coi trọng công tác tuyên truyền điển hình tiên tiến Đã có nhiều văn bản hướng dẫn được ban hành, trong đó nhấn mạnh việc phát hiện tuyên truyền nhân rộng điển hình tiên tiến bởi điển hình tiên tiến chính là sức sống của các phong trào thi đua Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Trung ương khóa VIII chỉ rõ: “Phát triển phải đi đôi với quản lý tốt hệ thống thông tin đại chúng, báo chí xuất bản làm tốt chức năng tuyên truyền thực hiện đường lối, chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước; phát hiện những nhân
tố mới, cái hay cái đẹp trong xã hội, giới thiệu gương người tốt, việc tốt, những điển hình tiên tiến” [17, tr.l 16]
Chỉ thị 39-CT/TƯ ngày 21-5-2004 của Bộ Chính trị về “Tiếp tục đổi mới, đẩy mạnh phong trào thi đua yêu nước, phát hiện, bồi dưỡng, tổng kết
và nhân điển hình tiên tiến”, nhằm tôn vinh các anh hùng lao động, các chiến
sĩ thi đua, những tập thể, cá nhân có nhiều thành tích xuất sắc trong sự nghiệp đổi mới đất nước” có đoạn: “Ban Tư tưởng - Văn hoá Trung ương phối hợp
Trang 25với Bộ Văn hoá - Thông tin hướng dẫn, chỉ đạo các cơ quan thông tin đại chúng kịp thòi phát hiện, tuyên truyền và nêu gương các điển hình tiên tiến; thường xuyên phổ biến kinh nghiệm, cách làm hay của các điển hình tiên tiến” [41, tr.21]
Quyết định số 521/QĐ-TTg ngày 13/6/2005 của Thủ tướng Chính phủ lấy
ngày 19/8 hàng năm là “Ngày hội toàn dân bảo vệ ANTQ”, đặt ra các nội
dung và yêu cầu:
Giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc, nâng cao ý thức trách nhiệm của các tầng lớp xã hội trong sự nghiệp bảo vệ ANTQ và xây dựng lực lượng Công an cách mạng chính quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại
Phát huy tinh thần cảnh giác cách mạng của các tầng lớp trong xã hội, đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo vệ ANTQ, kiên quyết đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu và hoạt động phá hoại của các thế lực thù địch và tội phạm, bảo
vệ vững chắc an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội
Biểu dương, khen thưởng kịp thời với cá nhân, tập thể có thành tích xuất sắc trong sự nghiệp bảo vệ ANTQ theo quy định của pháp luật về thi đua khen thưởng
Các phong trào thi đua yêu nước đã được triển khai với nội dung, tiêu chí, hình thức phát động thi đua từng bước được đổi mới, bám sát nhiệm vụ chính ữị và tình hình thực tiễn của từng bộ, ngành, địa phương, đơn vị Chính
vì vậy, các điển hình tiên tiến xuất hiện ngày càng nhiều Đặc biệt, từ khi Bộ Chính trị phát động cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh” (từ ngày 3-2-2007), thì phong trào thi đua yêu nước đã gắn với việc triển khai cuộc vận động với sức lan tỏa sâu rộng Nhiều tấm gương điển hình tiên tiến trong thực hiện cuộc vận động xuất hiện, được báo chí phát hiện, tuyên truyền, biểu dương đã khẳng định thêm vị trí, vai trò của điển hình tiên tiến và công tác tuyên truyền điển hình tiên tiến
Trang 26Kết luận số 83/KL-TƯ ngày 30-8-2010 của Bộ Chính trị tiếp tục thể hiện rõ quan điểm chỉ đạo: “Tiếp tục tập trung quán triệt sâu sắc, đầy đủ Chỉ thị 39/CT-TƯ của Bộ Chính trị khóa IX “về tiếp tục đổi mới, đẩy mạnh phong trào thi đua yêu nước, phát hiện, bồi dưỡng, tổng kết và nhân điển hình tiên tiến” và các vãn bản quy phạm pháp luật về thi đua, khen thưởng, gắn với việc thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh” Tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ VIII, ngày 27 tháng 12 năm 2010, lực lượng hùng hậu gồm 1001 điển hình tiên tiến tiêu biểu suất sắc trên các lĩnh yực tham dự đại hội đã chứng minh cho đường lối đổi mới của Đảng là hoàn toàn đúng đắn
Chỉ thị số: 48-CT/TW ngày 22/10/2010 Chỉ thị về “Tăng cường sự lãnh
đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tội phạm trong tình hình mới”
Chỉ thị chỉ ra mục đích: Trong thời gian tới, công tác phòng, chống tội phạm phải kiềm chế, làm giảm các loại tội phạm, nhất là các tội phạm nghiêm trọng, tội phạm mới; tạo ra môi trường lành mạnh, phục vụ có hiệu quả nhiệm
vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ cuộc sống hạnh phúc và bình yên của nhân dân
Yêu cầu của Chỉ thị:
Thứ nhất: Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng,
chống tội phạm; phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, kết hợp chặt chẽ giữa công tác phòng, chống tội phạm với nhiệm vụ phát triển kinh tế., xã hội Công tác phòng, chống tội phạm phải được thực hiện trong tiến trình cải cách tư pháp, phải tôn trọng quyền dân chủ, quyền, lợi ích hợp pháp của các tổ chức, công dân và phải lấy chủ động phòng ngừa là chính, kết hợp chặt chẽ với tích cực tấn công trấn áp tội phạm
Trang 27Thứ hai: Thường xuyên tuyên truyền giáo dục nâng cao nhận thức, trách
nhiệm của cán bộ, đảng viên và nhân dân về phòng, chống tội phạm để mỗi người thấy được quyền lợi, nghĩa vụ, tích cực tham gia công tác này
Thứ ba: Tập trung điều tra, khám phá, xử lý kịp thời, nghiêm minh các
loại tội phạm, nhất là tội xâm phạm an ninh quốc gia, tội phạm về tham nhũng, tội phạm có tổ chức, các loại tội phạm về ma túy, mua bán người, lừa đảo chiếm đoạt lớn tài sản nhà nước…
Thứ tư: Nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm của các cơ
quan chuyên môn; phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chuyên môn với các cơ quan khác, các tổ chức quần chúng trong phòng, chống tội phạm
Chỉ thị số 03-CT/TW ngày 14/5/2011 của Bộ Chính trị về “Tiếp tục đẩy
mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”
Thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X của Đảng, Bộ
Chính trị (khóa X) đã ban hành Chỉ thị 06-CT/TW, ngày 07/11/2006 về “Tổ
chức cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”
Chỉ thị nhằm mục đích: Phát huy kết quả đã đạt được, khắc phục những hạn chế trong việc thực hiện cuộc vận động trong thời gian qua, tiếp tục làm cho toàn Đảng, toàn dân, toàn quân nhận thức sâu sắc những nội dung cơ bản
và giá trị to lớn của tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh; tạo chuyển biến mạnh mẽ và sâu rộng hơn nữa về ý thức tu dưỡng, rèn luyện, nâng cao đạo đức cách mạng, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, cơ hội thực dụng, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống và các tệ nạn tham nhũng, tiêu cực; góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XI của Đảng Từ yêu cầu và nhiệm vụ của chỉ thị giúp cho các cá nhân học tập và làm việc theo tấm gương Chủ tịch Hồ Chí Minh trong lĩnh vực bảo vệ ANTQ, phấn đấu thành các cá nhân điển hình trong phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ Ngày 17-5-2011, Thủ tướng Chính phủ tiếp tục ban hành Chỉ thị
Trang 28725/CT-TTg “về việc phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển KT-XH năm 2011 và kế hoạch 5 năm (2011 - 2015) theo Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng” Chỉ thị yêu cầu: “Cùng với việc đẩy mạnh các phong trào thi đua, phải thường xuyên quan tâm, phát hiện nhân tố mới, bồi dưỡng và nhân rộng các điển hình tiên tiến Việc tuyên truyền, học tập và làm theo tấm gương người tốt, việc tốt không những có tác dụng tạo khí thế thi đua sôi nổi, cổ vũ mọi người phát huy khả năng và phẩm chất tốt đẹp để hoàn thành các nhiệm vụ mà còn góp phần tích cực bồi dưỡng, xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, xây dựng nếp sống mới
và xã hội văn minh, đẩy lùi những tư tưởng, việc làm tiêu cực, những thói hư tật xấu”
Chỉ thị số 09-CT/TW, ngày 01/12/2011 của Ban Bí thư Trung ương
Đảng về “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với phong trào toàn dân
bảo vệ ANTQ trong tình hình mới” quy định các cấp uỷ đảng, chính quyền,
Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức thành viên từ Trung ương đến cơ sở phải xác định công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ quốc là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên của mình; hàng năm đề ra chương trình, kế hoạch để thực hiện có hiệu quả, gắn với việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của đơn vị, địa phương; định kỳ sơ kết, tổng kết, đánh giá tình hình, kết quả thực hiện Người đứng đầu cấp uỷ và chính quyền các cấp phải chịu trách nhiệm chỉ đạo tổ chức thực hiện phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ và chịu trách nhiệm về tình hình an ninh, trật tự ở đơn vị, địa phương Mỗi cán bộ, đảng viên có trách nhiệm tự giác thực hiện, đồng thời chủ động tuyên truyền, giáo dục, vận động gia đình và nhân dân tích cực tham gia phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ
Bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội là nhiệm vụ đặc biệt của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta trong sự nghiệp bảo vệ và xây dựng
Trang 29Tổ quốc Cùng với những thành tích trong công tác bảo vệ an ninh trật tự, những năm qua, phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ tiếp tục được đẩy mạnh,
có bước phát triển mới với nhiều nội dung, hình thức phong phú, đa dạng, hiệu quả, khơi dậy sức mạnh, tiềm lực to lớn của nhân dân trong công tác giữ gìn an ninh chính trị và phòng ngừa, tấn công trấn áp tội phạm, tệ nạn xã hội, góp phần quan trọng vào sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội, phục vụ công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
Thông tư số 23/2012/TT-BCA, ngày 27/04/2012 quy định về khu dân cư,
xã, phường, thị trấn, cơ quan, doanh nghiệp, nhà trường đạt tiêu chuẩn “an
Như vậy, Đảng, Nhà nước ta luôn thể hiện rõ quan điểm về tuyên truyền điển hình tiên tiến, coi trọng việc tuyên truyền, nhân rộng điển hình tiên tiến
Vì vậy việc tuyên truyền điển hình tiên tiến đã đạt nhiều kết quả thiết thực, góp phần quan trọng vào công cuộc xây dựng và bảo vệ vững chắc tổ quốc xã hội chủ nghĩa
1.4 Thông tin về điển hình tiên tiến trong các phong trào
1.4.1 Đặc điểm của thông tin về điển hình tiên tiến
Thông tin là kim chỉ nam cho mọi hành động, mọi kế hoạch thực hiện, mọi sự lựa chọn đưa ra quyết định đều cần thông tin Thông tin về điển hình tiên tiến trong các phong trào thi đua của đất nước có những đặc điểm sau: Thông tin đưa ra có tính ảnh hưởng cao tới phong trào, nó làm cho phong trào phát triển sâu rộng, đi vào đời sống nhân dân một cách có ý thức
Trang 30Thông tin về các cá nhân điển hình, tập thể điển hình của phong trào ở các địa phương để mọi người học tập làm theo hoặc nhân rộng mô hình đó trong phạm vi rộng rãi hơn
Thông tin đưa ra có tính chọn lọc cao không gây sự phản ứng trái chiều của các đối tượng tiếp nhận thông tin
Các cá nhân điển hình tiên tiến có ảnh hưởng lớn đến tổ chức, được tập thể tin yêu, không chỉ xuất sắc riêng của tập thể đó mà còn điển hình của phong trào
Thông tin điển hình tiên tiến về cá nhân và tập thể được tuyên truyền qua các phương tiện thông tin đại chúng để mọi người biết, các kênh thông tin đại chúng đưa thông tin kịp thời, có tính cạnh tranh cao
1.4.2 Điển hình tiên tiến trong các phong trào của đất nước
Thông tin về điển hình trong các phong trào thi đua của đất nước luôn được truyền thông chú trọng, các báo đài truyền thống cũng như sự bùng nổ của các phương tiện truyền thông đa phương tiện, đưa các thông tin kịp thời
về các phong trào của các địa phương, các ngành, các tổ chức cũng như các cuộc vận động của toàn Đảng, toàn dân Đất nước đã trải qua hai cuộc kháng chiến với bao khó khăn thăng trầm, bằng những phong trào của đất nước như
phong trào “Thi đua yêu nước” phong trào “Tất cả vì miền Nam” phong trào
“Phụ nữ ba đảm đang, năm sẵn sàng” Cũng như trong thời bình, sự hội nhập
sâu rộng của đất nước, với sự diễn biến hòa bình của toàn thế giới… các phong trào của các đoàn thể, các ngành đạt được các mục tiêu phát triển và
bảo vệ Tổ quốc, an sinh xã hội như phong trào “Xây dựng khu dân cư văn
hóa”, phong trào “Học tập và làm theo tấm gương chủ tịch Hồ Chí Minh”,
phong trào “Toàn dân bảo vệ ANTQ”, phong trào “Sinh viên tình nguyện, mùa
hè xanh” của đoàn thanh niên, phong trào “Xây dựng nông thôn mới”…, các
cuộc vận động của Đảng, Mặt trận Tổ quốc
Trang 31Các phong trào, cuộc vận động đó luôn được truyền thông, báo chí thông tin, phản ánh kịp thời tới đông đảo quần chúng nhân dân, đưa ra các điều kiện, yêu cầu thực hiện của các phong trào Bên cạnh đó, các phương tiện truyền thông cũng thông tin đầy đủ những cá nhân và tập thể điển hình của các phong trào, những cá nhân xuất sắc, tập thể điển hình đó được mọi người tham khảo, học hỏi và nhân rộng để cho phong trào thực hiện tốt các yêu cầu
mà phong trào mang lại cho đời sống nhân dân và sự bình ổn xã hội
Từ năm 2007 đến nay, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể từ Trung ương đến địa phương đã tổ chức nhân rộng hàng trăm mô hình điển hình tiên tiến nhằm đẩy mạnh các phong trào thi đua yêu nước trong các tầng lớp nhân dân, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội tại địa phương
Thời gian qua, Mặt trận Tổ quốc các cấp đã phát huy có hiệu quả vai trò là trung tâm, là cầu nối trong việc xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân; tổ chức cho nhân dân tham gia góp ý xây dựng các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước thông qua việc nhân rộng các mô hình điển hình tiên tiến Mặt trận Tổ quốc các cấp đã bồi dưỡng, tổ chức nhân rộng gần 20 mô
hình điển hình tiên tiến như: “Tổ liên kết sản xuất kinh doanh”, “Vận động xã
hội hóa xây dựng cầu, đường nông thôn”
Hội Nông dân tiếp tục nâng cao phong trào nông dân thi đua sản xuất kinh doanh giỏi, giảm nghèo và làm giàu chính đáng Qua đó, góp phần thực hiện tốt quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp và phát triển nông thôn, làm nòng cốt trong các phong trào sản xuất, giúp nhau phát triển kinh tế gia
đình thông qua việc nhân rộng các mô hình “Tổ hùn vốn xây nhà kiên cố”, “Tổ
hợp tác bơm nước”
Hội Liên hiệp Phụ nữ ngày càng phát triển và khẳng định vai trò nòng cốt trong đoàn kết, tập hợp các tầng lớp phụ nữ tích cực học tập lao động, xây dựng gia đình tiến bộ hạnh phúc Với nhiều phong trào thi đua, các cấp hội phụ nữ đã
Trang 32nhân rộng các mô hình: “Tổ, câu lạc bộ phụ nữ tiểu thương và công tác hỗ trợ
phụ nữ tiểu thương phát triển kinh doanh”, “5 không, 3 sạch” góp phần giải
quyết việc làm, tạo thu nhập và nâng cao đời sống kinh tế hộ nói chung
Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tích cực học tập và làm theo lời Bác, xung kích lập thân lập nghiệp, tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng, xây
dựng nhiều mô hình hoạt động có hiệu quả như: “Tổ hợp tác đa dịch vụ”, “Tổ
hợp tác gặt đập liên hợp” qua đó giúp thanh niên vươn lên làm giàu chính
đáng, thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội tại địa phương
Đảng và Nhà nước tổ chức thực hiện phong trào “Người tốt, việc tốt”,
“Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, tuyên dương các cá
nhân thực hiện tốt các nhiệm vụ được giao trong từng vị trí làm việc, công tác,
là động lực phát triển toàn xã hội và trong từng đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp Phong trào toàn dân tham gia bảo vệ ANTQ góp phần không nhỏ trong công cuộc bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, để đất nước ngày càng phát triển vững mạnh trước các thế lực bên ngoài và các đối tượng phạm tội trong nước Qua các thành tích đạt được, các cá nhân và tập thể điển hình được báo chí thông tin nhanh nhạy; được các cấp, ngành động viên, khen thưởng kịp thời tại các buổi tổng kết cả về mặt tinh thần lẫn vật chất, là động lực để các cá nhân và tập thể điển hình này tiếp tục phát huy khả năng, lập các chiến công, thành tích cao hơn nữa trong việc thực hiện phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ Nhìn chung, việc triển khai các mô hình điển hình tiên tiến đã đáp ứng nhu cầu, nguyện vọng của đoàn viên, hội viên và quần chúng nhân dân Qua
đó, nhân rộng cách làm hay của các mô hình, nhiều cá nhân vươn lên làm giàu chính đáng trên mảnh đất của mình, giảm dần tỷ lệ hộ nghèo tại địa phương Các mô hình khuyến học, khuyến tài, chăm sóc sức khỏe nhân dân, đền ơn đáp nghĩa tạo được sự đồng thuận cao của nhân dân Đặc biệt, tiếp tục phát
Trang 33huy tình làng nghĩa xóm, nâng cao ý thức giữ gìn an ninh chính trị và trật tự
an toàn xã hội tại địa phương
1.4.3 Thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc
Được phát động từ nhiều năm qua, phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ được lồng ghép, gắn kết với nhiều phong trào cách mạng khác như Cuộc vận
động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”, “Xóa đói
giảm nghèo”, “Xây dựng nông thôn mới” thực sự đã tạo sức hút, sự lan tỏa
và đem lại hiệu quả to lớn
Công an các đơn vị, địa phương tổ chức xây dựng điểm các mô hình vận động toàn dân tham gia phòng, chống tội phạm; chú trọng sơ kết, tổng kết công tác xây dựng mô hình, nhân điển hình tiên tiến phong trào toàn dân bảo
vệ ANTQ; xây dựng cụm liên kết bảo vệ an ninh trật tự, xây dựng phường, xã,
cơ quan, đơn vị, nhà trường an toàn không có tội phạm, không có ma túy Nổi
bật là các mô hình “Tự phòng, tự quản, tự bảo vệ”; “Thanh thiếu niên nói
không với tội phạm ma túy”, “Chi đoàn thanh niên không có tội phạm”, “Câu lạc bộ phòng, chống ma túy” được các cấp, các ngành đánh giá cao, có tác
to lớn, phát huy được vai trò làm chủ, tính tích cực, sáng tạo của nhân dân trong công tác giữ gìn an ninh, trật tự
Thông qua các mô hình, quần chúng nhân dân đã cung cấp hàng chục triệu nguồn tin có liên quan đến an ninh trật tự giúp các cơ quan chức năng phát hiện, điều tra, xử lý nhiều vụ án nghiêm trọng Từ thông tin của quần chúng nhân dân, cơ quan Công an đã điều tra, làm rõ hơn 420.750 vụ, xử lý 575.760 đối tượng phạm tội, bắt giữ 14.969 đối tượng truy nã, trốn thi hành án, vận động 28.569 đối tượng phạm tội ra tự thú
Đã xuất hiện nhiều gương chiến đấu hy sinh dũng cảm bảo vệ an ninh trật
tự, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân như ông Phạm Phú Triệu,
Trang 34Trưởng Công an xã Đông Hòa Hiệp, huyện Cái Bè (tỉnh Tiền Giang); Công
an viên Nguyễn Đình Long, xã Vụ Bổn, huyện Krông Pắc (tỉnh Đắk Lắk); Hà Văn Kính, Phó trưởng Công an xã Chiềng En, huyện Sông Mã (tỉnh Sơn La) Các cá nhân điển hình của phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ được khen thưởng kịp thời, nhiều cán bộ, chiến sĩ Công an được truy tặng danh hiệu Chiến sĩ thi đua, Anh hùng thời kỳ đổi mới
Nhiều tập thể điển hình được tuyên dương trong phong trào, không chỉ là các cơ quan Công an các đơn vị, địa phương mà còn các tổ chức các đoàn thể, các doanh nghiệp của địa phương tham gia vào phong trào tạo nên nhiều thành tích trong công tác giữ gìn bảo vệ ANTQ Tập thể giữ gìn bảo vệ an ninh trật tự ở từng con phố, từng khu dân cư, từng địa bàn riêng, có những đặc thù riêng nhưng các tập thể đã vững mạnh, kiên cường tham gia trong phong trào giữ gìn bình yên cho cuộc sống của nhân dân, đảm bảo an ninh trật tự
1.5 Vai trò của báo chí trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc
1.5.1 Vai trò của báo chí nói chung
Báo chí là tiếng nói của Đảng, vai trò của báo chí trong lĩnh vực an ninh quốc phòng vô cùng to lớn Báo chí những chủ trương của Đảng, chính sách, phát luật của Nhà nước tới đông đảo quần chúng nhân dân và toàn xã hội Báo chí phát triển không ngừng cùng với sự phát triển của các loại hình đa dạng từ báo in, báo phát thanh, báo truyền hình và báo mạng điện tử Sự bùng
nổ của công nghệ thông tin, truyền thông xuất hiện với hệ truyền thông đa phương tiện, truyền thông đã đa dạng cách thể hiện thông tin được đưa đến kịp thời nhanh chóng, chất lượng thông tin ngày càng được tin cậy hơn Báo chí luôn gắn liền với các phong trào của đất nước, từ các phong trào trong thời chiến, phong trào trong thời bình như phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ,
phong trào “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, phong trào “Thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người” trong thời
Trang 35chiến tuổi trẻ xây dựng đất nước… Phong trào bảo vệ ANTQ đã đi qua nhiều chặng đường, báo chí luôn luôn sát cánh để đưa những thông tin về phong trào, từ những nội dung chỉ thị của Đảng, chỉ thị của các địa phương về phong trào cũng như các văn bản hướng dẫn thực hiện… Báo chí còn đưa những tấm gương điển hình, tiêu biểu của phong trào, những địa phương tập thể tiêu biểu, những mô hình cần được nhân rộng trong phong trào Đồng thời cũng kịp thời đưa những cá nhân vi phạm, tội phạm ra trước pháp luật Các báo
luôn có các chuyên mục “Người tốt, việc tốt” trên các lĩnh vực trong đó có
lĩnh vực an ninh trật tự, trật tự an toàn xã hội, đặc biệt là báo ngành Công an
là báo phản ánh kịp thời những thông tin có liên quan đến phong trào nhanh nhạy và kịp thời nhất
1.5.2 Vai trò của báo chí ngành Công an trong phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc
Cùng với báo chí cách mạng Việt Nam, báo chí ngành CAND đã phát triển ngày càng lớn mạnh về mọi mặt, đồng hành cùng sự nghiệp bảo vệ an ninh, trật tự và xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh, thật sự là phương tiện hữu ích giúp Bộ Công an chỉ đạo các mặt công tác Công an; là diễn đàn trao đổi, học tập, nâng cao trình độ về lý luận chính trị, nghiệp vụ, pháp luật của cán bộ, chiến sĩ; là cầu nối giữa lực lượng CAND với các ban, ngành, đoàn thể và nhân dân trong cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; là phương tiện cổ vũ, động viên các tầng lớp nhân dân tham gia phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ
Đồng hành cùng báo chí cả nước, báo chí ngành CAND đã phát triển cả
04 loại hình: Báo viết, báo phát thanh, báo truyền hình và báo mạng điện tử, hàm chứa nội dung thông tin ngày càng đa dạng, kịp thời, phản ánh đường lối, chủ trương của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; phản ánh sinh động thực tiễn phong phú cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm, bảo vệ an
Trang 36ninh trật tự, trật tự an toàn xã hội và xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh Qua các tờ báo in chính, đại diện cho Ngành như: Báo CAND, Báo An ninh Thủ đô, Báo Công an TP Hồ Chí Minh, các chuyên san của các báo như An ninh cuối tuần, Văn hóa, văn nghệ Công an Ðặc biệt, kênh truyền hình CAND ANTV, tuy mới lên sóng được gần hai năm, nhưng đã chiếm được tình cảm yêu mến của đông đảo khán giả trong và ngoài nước với nhiều chuyên mục đa dạng, hấp dẫn
Báo chí ngành CAND không chỉ phát hành sâu rộng, có ảnh hưởng đến các tầng lớp nhân dân trong cả nước, mà còn vươn ra thế giới, góp phần cung cấp thông tin cho cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và bầu bạn quốc tế hiểu rõ hơn về đường lối, chủ trương của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội của đất nước
Trong bối cảnh các thế lực thù địch, phản động ra sức chống phá ta trên lĩnh vực tư tưởng - văn hóa, thực hiện ý đồ phi chính trị hóa lực lượng vũ trang, xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Ðảng và chế độ xã hội chủ nghĩa ở nước ta, báo chí CAND luôn giữ vững bản lĩnh chính trị vững vàng, góp phần bảo vệ
và củng cố nền tảng tư tưởng của Ðảng là chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; bảo vệ đường lối, chủ trương của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tăng cường sự đoàn kết thống nhất trong Ðảng và sự đồng thuận
trong xã hội, tích cực tham gia cuộc đấu tranh phòng, chống “diễn biến hòa
bình”, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trên lĩnh vực tư tưởng - văn hóa; thực
hiện tốt chức năng giáo dục, động viên cổ vũ quần chúng nhân dân tham gia phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ Kiên trì, dũng cảm đấu tranh chống các hiện tượng tiêu cực, tham nhũng, buôn lậu, gian lận thương mại, suy thoái đạo đức và các tệ nạn xã hội ; vạch trần âm mưu, thủ đoạn hoạt động của các loại tội phạm nhằm nâng cao ý thức cảnh giác của nhân dân; đồng thời, phản ánh
Trang 37những kinh nghiệm hay trong công tác giáo dục, quản lý con người, quản lý
xã hội, góp phần củng cố trật tự, kỷ cương xã hội
Báo chí ngành CAND đã và đang tích cực phát hiện, biểu dương, nhân rộng các nhân tố mới, gương người tốt, việc tốt trong lực lượng CAND và nhân dân, tạo sự lan tỏa sâu rộng trong toàn lực lượng và trong xã hội; thường xuyên tuyên truyền, biểu dương các tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến thể hiện ý chí không sợ khó khăn, nguy hiểm, ngày đêm bảo vệ cuộc sống bình yên ở phố phường, bản làng; đặc biệt là những tấm gương cán bộ, chiến sĩ Công an mưu trí, dũng cảm hy sinh trong cuộc đấu tranh đầy cam go, nguy hiểm với các loại tội phạm; có những đồng chí đã phải đánh đổi cả xương máu của mình để bảo vệ nhân dân, giữ bình yên cho đất nước tạo được dấu ấn sâu đậm trong dư luận xã hội
Báo chí CAND luôn có các chuyên mục riêng để đưa những tấm gương sáng, những tấm gương điển hình trong phong trào bảo vệ ANTQ, kịp thời khen thưởng những cá nhân và tập thể có thành tích xuất sắc, ngăn chặn kịp thời những sự việc làm ảnh hưởng tới an ninh trật tự của nhân dân Báo chí CAND còn đưa những cá nhân tiêu cực, những vụ việc trong bóng tối ra trước ánh sáng phát luật, tạo được lòng tin của quần chúng nhân dân vào Đảng và Nhà nước, để phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ phát triển sâu rộng tới mọi tầng lớp nhân dân, các địa phương, các ngành, các cấp và trong toàn xã hội
Tiểu kết Chương 1
Trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, an ninh quốc phòng được đặt lên nhiệm vụ hàng đầu Đất nước đã trải qua nhiều cuộc kháng chiến để giành được độc lập thống nhất nước nhà, trong thời bình nhiệm vụ đó vẫn luôn được quan tâm nhất là các thế lực thì địch từ bên ngoài và sự chống phá đất nước từ bên trong Phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ đã tập hợp mọi tầng lớp nhân dân tham gia giữ gìn an ninh trật tự tại cơ sở Báo chí là một kênh thông tin không kém phần quan
Trang 38trọng, tác động không nhỏ đến sự hình thành và phát triển của phong trào trong công cuộc đảm bảo an ninh trật tự của đất nước Báo chí góp cho phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ lớn mạnh không ngừng và mang lại những thành quả nhất định Thông tin về điển hình của phong trào luôn được báo chí phản ánh kịp thời, các tấm gương điển hình của phong trào được bạn đọc trông cả nước và các địa phương biết đến để học tập và noi theo
Trong chương này, tác giả trình bày một số khái niệm liên quan đến báo chí, thông tin, đặc điểm, vai trò của báo chí và thông tin đối với xã hội Đây là những tiền đề lý luận cho những nội dung được thực hiện tiếp theo trong khuôn khổ đề tài Từ những vấn đề đã trình bày trong chương này, có thể khẳng định việc nâng cao thông tin điển hình trong phong trào bảo vệ ANTQ góp phần bảo vệ an ninh quốc gia, toàn vẹn lãnh thổ trong tình hình hiện nay mang tính cấp bách và vô cùng quan trọng
Trang 39Chương 2 THỰC TRẠNG THÔNG TIN VỀ ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN
TRONG PHONG TRÀO BẢO VỆ AN NINH TỔ QUỐC
TRÊN BÁO IN NGÀNH CÔNG AN 2.1 Giới thiệu chung về báo chí Công an nhân dân
2.1.1 Báo An ninh Thủ đô
Báo An ninh Thủ đô là cơ quan của Công an TP Hà Nội, thành lập ngày 15/8/1976, có nhiệm vụ tuyên truyền về công tác bảo vệ an ninh trật tự Từ một tờ báo phát hành 01 kỳ/tuần, đến nay báo đã ra 07 kỳ/tuần với số lượng in 65.000 tờ/kỳ Báo ra đều hàng ngày từ thứ Hai đến thứ Sáu và số An ninh Thủ
đô cuối tuần
Cùng với báo ra hàng ngày, Báo An ninh Thủ đô cuối tuần với các nội
dung phong phú mang tính giải trí cao; các chuyên mục được quan tâm như: Ý kiến bạn đọc, Vấn đề hôm nay…
Bên cạnh báo in giấy thì Báo An ninh Thủ đô còn có trang điện tử:
http:// www.anninhthudo.vn
Phần thưởng và danh hiệu mà Báo An ninh Thủ đô đã đạt được: Chủ tịch nước tặng thưởng 03 Huân chương: Chiến công hạng Ba, Lao động hạng Ba
và Chiến công hạng Nhất nhân dịp Báo An ninh Thủ đô tròn 30 tuổi
2.1.2 Báo Công an nhân dân
Báo CAND là cơ quan ngôn luận của Đảng ủy Công an Trung ương và Bộ Công an, là người bạn gần gũi của toàn thể cán bộ Đảng viên, chiến sĩ trong lực lượng CAND Việt Nam, của đông đảo bạn đọc trong nước và quốc tế Ngoài những tin thông thường như phóng sự xã hội, tin tức quốc tế, Báo CAND cũng hướng đến các thông tin trong cuộc sống hàng ngày thậm chí là
những đề tài “nóng”
Trang 40Lịch sử: Báo CAND là cơ quan cấp Cục, trực thuộc Tổng cục Xây dựng lực lượng CAND Bộ Công an (với số hiệu là X21) Tiền thân của Báo CAND
là Báo Công an mới Số đầu tiên của Công an mới ra ngày 01/11/1946, dày 20 trang, khổ lớn 21 x 30 cm, bìa in màu Báo lần lượt có tên: Công an mới, Bạn dân, Nội san Rèn luyện, Tập san CAND và từ năm 1965 đến nay lấy tên là Báo CAND
Năm 1988, Báo CAND đã chuyển từ bao cấp (cấp phát trong nội bộ) sang
cơ chế đơn vị sự nghiệp có thu, phát hành công khai rộng rãi
Năm 2004, Báo An ninh Thế giới và Văn nghệ Công an sáp nhập vào Báo CAND, trở thành cơ quan ngôn luận duy nhất (cùng với Tạp chí CAND- cơ quan của Đảng ủy Công an Trung ương và Bộ Công an)
Chuyên mục Người tốt - Việc tốt là chuyên mục luôn được bạn đọc quan tâm
và đón nhận, chuyên mục nêu những chiến công trong các chuyên án mà lực lượng CAND đạt được; những thành tích mà quần chúng nhân dân thực hiện trong giữ gìn bảo vệ an ninh trật tự xã hội, an toàn giao thông và bảo vệ Tổ quốc, gắn liền với đó là các cá nhân điển hình và các tập thể xuất sắc- tấm gương sáng
để cán bộ, chiến sĩ CAND nói riêng và nhân dân học tập và phấn đấu
2.1.3 Báo Công an thành phố Hồ Chí Minh
Báo Công an TP Hồ Chí Minh là cơ quan của khối xây dựng lực lượng thuộc Công an TP Hồ Chí Minh, thành lập năm 1976, có nhiệm vụ tuyên truyền công tác bảo vệ an ninh trật tự của thành phố Đến nay báo ra đều đặn
04 số/tuần, ra các ngày thứ Ba, thứ Năm và thứ Bảy và số Công an TP Hồ Chí Minh cuối tuần
2.2 Nội dung thông tin về điển hình tiên tiến trong phong trào bảo vệ
an ninh Tổ quốc trên báo in ngành Công an
2.2.1 Tập thể điển hình tiên tiến