PHÂN TÍCH ĐẶC TRƯNG VĂN HÓA ẨM THỰC ĐỐI VỚI DU LỊCH Ở CÁC TỈNH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG

Văn hóa ẩm thực là một phần của các đặc trưng về vật chất, tinh thần, khắc họa một số nét cơ bản, đặc sắc của một cộng đồng, vùng miền, hay một quốc gia nào đó. Nhưng ở mỗi thời đại khác nhau thì ẩm thực lại được quan tâm ở những mức độ khác nhau, điển hình từ khâu chọn nguyên liệu, chế biến rồi tới khâu trang trí để tạo sự đẹp mắt hấp dẫn. Ngày nay khi cuộc sống dần phát triển, nhu cầu của con người ngày càng cao hơn, không chỉ dừng lại ở mức độ “ăn no, mặc ấm” mà phải đạt đến ngưỡng của sự “ăn ngon, mặc đẹp”. Cùng nằm trên dải đất hình chữ S, ẩm thực mỗi vùng miền Việt Nam có những điểm giống nhau nhất định, nhưng cũng đa dạng và phong phú bởi sự khác biệt về vị trí địa lý, thổ nhưỡng, hay phong tục tập quán riêng biệt mỗi vùng. Ẩm thực còn ảnh hưởng đến sự phát triển du lịch của vùng, mỗi một món ăn, mỗi một loại đặc sản đều làm nên thương hiệu, tên tuổi của vùng đó, góp phần đa dạng trong việc thu hút thực khách. Đó là lý do tại sao mà chúng em đã chọn đề tài “Phân tích đặc trưng văn hóa ẩm thực đối với du lịch ở các tỉnh đồng bằng sông Hồng”.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TP.HCM

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TP HỒ CHÍ MINH

DANH SÁCH THÀNH VIÊN ST

PHÂN CÔNG NGHIỆM VỤ THỰC HIỆN

GIAO

TỶ LỆ

% HOÀN THÀN H CÔNG VIỆC

NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN

………

………

………

………

………

………

………

………

Điểm: Tp HCM, ngày tháng 6 năm 2021

GVHD

LỜI MỞ ĐẦU

Văn hóa ẩm thực là một phần của các đặc trưng về vật chất, tinh thần, khắc họa một số nét cơ bản, đặc sắc của một cộng đồng, vùng miền, hay một quốc gia nào

đó Nhưng ở mỗi thời đại khác nhau thì ẩm thực lại được quan tâm ở những mức

độ khác nhau, điển hình từ khâu chọn nguyên liệu, chế biến rồi tới khâu trang trí

để tạo sự đẹp mắt hấp dẫn Ngày nay khi cuộc sống dần phát triển, nhu cầu của con người ngày càng cao hơn, không chỉ dừng lại ở mức độ “ăn no, mặc ấm” mà phải đạt đến ngưỡng của sự “ăn ngon, mặc đẹp”

Cùng nằm trên dải đất hình chữ S, ẩm thực mỗi vùng miền Việt Nam có những điểm giống nhau nhất định, nhưng cũng đa dạng và phong phú bởi sự khác biệt

về vị trí địa lý, thổ nhưỡng, hay phong tục tập quán riêng biệt mỗi vùng Ẩm thực còn ảnh hưởng đến sự phát triển du lịch của vùng, mỗi một món ăn, mỗi một loại đặc sản đều làm nên thương hiệu, tên tuổi của vùng đó, góp phần đa dạng trong việc thu hút thực khách Đó là lý do tại sao mà chúng em đã chọn đề tài “Phân tích đặc trưng văn hóa ẩm thực đối với du lịch ở các tỉnh đồng bằng sông Hồng”.

Qua quá trình học tập và tiếp thu trong mỗi buổi học, chúng em đã có cái nhìn

cụ thể và khách quan hơn về tổng quan văn hóa ẩm thực, cũng như nền ẩm thực của mỗi quốc gia, mỗi vùng miền khác nhau, ngoài ra còn có được những tư liệu quý giá để hoàn thành Bài tập cuối khóa Môn học này còn là nền tảng giúp chúng em tích lũy được nhiều kinh nghiệm và kiến thức cho chuyên ngành về sau Tuy nhiên trong quá trình học online vẫn còn nhiều bất cập và chúng em vẫn còn nhiều sai sót, mong các thầy cô bỏ qua.

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

LỜI CAM ĐOAN

Chúng em xin cam đoan, các thông tin sử dụng trong Bài tập cuối khóa môn Văn hóa ẩm thực này được thu thập từ nguồn tài liệu đã được giảng dạy cùng sự hướng dẫn của thầy Hoàng Thái Hà và các nguồn tài liệu tham khảo khác đã được sàng lọc.

Nội dung trong Bài tập cuối khóa này được chúng em rút ra từ quá trình tìm hiểu về tổng quan các địa phương của vùng trong đề tài, và chúng em không sao chép từ các bài báo cáo, hay luận văn nào khác.

Nếu có sai sót, chúng em xin hoàn toàn chịu trách nhiệm.

MỤC LỤC

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN 2

1.1 Giới thiệu về vùng đồng bằng sông Hồng 2

1.2 Phân tích tiềm năng du lịch các tỉnh đồng bằng sông Hồng 3

a) Vị trí địa lý 3

b) Khí hậu 3

1.2.2 Giới thiệu về địa danh nổi bật ở đồng bằng sông Hồng 4

1.2.3 Đặc điểm du lịch vùng đồng bằng sông Hồng 6

1.2.4 Đặc điểm văn hóa đồng bằng sông Hồng 7

1.2.5 Đặc điểm giao thông vận chuyển của đồng bằng sông Hồng 7

CHƯƠNG 2: CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VĂN HÓA ẨM THỰC CỦA CÁC TỈNH VÙNG DU LỊCH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG 9

2.1 Vị trí địa lý, khí hậu 9

a) Vị trí địa lý 9

b) Khí hậu 9

2.2 Lịch sử 10

2.3 Văn hóa 10

2.4 Kinh tế 12

2.6 Tôn giáo 14

2.7 Các món ăn, thức uống đặc trưng và cách thực hiện 14

2.7.1 Cá kho Nhân Hậu (Hà Nam) 14

2.7.2 Canh cá Quỳnh Côi (Thái Bình) 15

2.7.3 Cá thính Lập Thạch (Vĩnh Phúc) 17

2.7.4 Tái dê Hoa Lư (Ninh Bình) 19

2.7.5 Món Bún Chả Hà Nội 20

2.7.6 Món Tương Bần (Hưng Yên) 23

2.7.7 Trà sen (Hà Nội) 25

CHƯƠNG 3: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 26

3.1 Kết luận 26

3.2 Kiến nghị 26

3.3 Bài học kinh nghiệm nhóm 27

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN

1.1 Giới thiệu về vùng đồng bằng sông Hồng

- Đồng bằng sông Hồng hay còn gọi là châu thổ sông Hồng là một vùng đất rộng lớn nằmquanh khu vực hạ lưu sông Hồng thuộc miền Bắc Việt Nam

-` Nơi đây bao gồm 10 tỉnh thành, trong đó có 2 thành phố trực thuộc trung ương:

+Các tỉnh như: Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Hà Nam, Hưng Yên, Hải Dương, Thái Bình, NamĐịnh, Ninh Bình

+Gồm 2 thành phố: Hà Nội, Hải Phòng

- Toàn vùng có diện tích: 23.336 km2 , chiếm 7,1% diện tích của cả nước

- Là cái nôi sinh trưởng, và phát triển của người Việt, vùng đồng bằng sông Hồng tập

trung nhiều nguồn tài nguyên du lịch phong phú từ biển đảo, văn hóa, lịch sử, tới du khảo,mạo hiểm, tâm linh

- Đây là vùng có mật độ dân số cao nhất Việt Nam( 1064 người/km2 , dân số là khoản 22triệu người)

* Thuận lợi:

- Đất phù sa màu mỡ, điều kiện khí hậu, thủy văn thuận lợi cho thâm canh lúa nước

- Thời tiết mùa đông thuận lợi cho việc trồng một số cây ưa lạnh Phát triển vụ đông thành

vụ sản xuất chính

- Một số khoáng sản có giá trị đáng kể (sét cao lanh, than nâu, khí tự nhiên)

- Vùng ven biển và biển thuận lợi cho nuôi trồng, đánh bắt thủy sản, du lịch

* Khó khăn: thiên tai (bão, lũ lụt, thời tiết thất thường), ít tài nguyên khoáng sản.

1.2 Phân tích tiềm năng du lịch các tỉnh đồng bằng sông Hồng

1.2.1 Khái quát về vị trí địa lý, khí hậu

a) Vị trí địa lý:

+ Đồng bằng sông Hồng trải rộng từ vĩ độ 21031’B( huyện Lập Thạch) tới vùng bãi ồikhoản 1905’B( huyện Kim Sơn), từ 105017’Đ( huyện Ba Vì) đến 10707’Đ( trên đảo CátBà) Phía Bắc và đông Bắc là Vùng Đông Bắc Việt Nam và phía Tây và Tây Nam là vùngTây Bắc Phía đông là vịnh Bắc Bộ và phía Nam vùng Bắc Trung Bộ Đồng bằng thấp dần

từ phía Nam xuống Đông Nam, từ các thềm phù sa cổ từ 10-15m xuống đến các bãi bồi

+ Vị trí tiếp giáp:

Phía Bắc, Đông Bắc giáp Trung du và miền núi Bắc Bộ

Phía Tây giáp Tây Bắc

Phía Nam giáp Bắc Trung Bộ

Phía Đông giáp Vịnh Bắc Bộ

Ý nghĩa: Giáp Trung du và miền núi Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ (2 vùng có nguồn cung cấptài nguyên, nguyên liệu)

b) Khí Hậu:

3

- Nơi đây có khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới gió mùa có mùa đông lạnh, nhiệt độ không

khí trung bình năm là 22,5-23,5 độ C, lượng mưa trung bình năm là 1400-2000mm( thuộcloại mưa lớn trên thế giới) Lượng mưa biến đổi nhiều năm không lớn, năm mưa nhiềugấp 2-3 lần năm mưa ít Do đặc tính khí hậu nhiệt đới gió mùa nên chế độ mưa vùng đồngbằng sông Hồng biểu hiện tính mùa khá rõ rệt Mùa mưa thường kéo dài 5 tháng từ tháng

6 đến tháng 10, nơi mưa nhiều có thể kéo dài 7-8 tháng Về mùa khô từ tháng 10 đếntháng 4 năm sau, lượng nước trên sông chỉ còn 20-30% lượng nước cả năm, vì vậy gây rahiện tượng thiếu nước

- Điều kiện về khí hậu của vùng tạo điều kiện thuận lợi cho việc tăng vụ trong năm, vụđông với các cây ưa lạnh, vụ xuân, vụ hè thu và vụ mùa

1.2.2 Giới thiệu về địa danh nổi bật ở đồng bằng sông Hồng

Khu du lịch Tam Đảo

Thị trấn Tam Đảo thuộc huyện Tam Đảo nằm trên dãy núi Tam Đảo có độ cao trên 900m

so với mực nước biển Cách thủ đô Hà Nội khoảng 80km bao gồm 50km theo quốc lộ 2

và khoảng 24 km theo đường quốc lộ 2B trong đó có 13 km đường đèo Khu du lịch TamĐảo có phong cảnh núi non hùng vĩ, khí hậu mát mẻ quanh năm được mệnh danh là “ĐàLạt của miền Bắc”

Khu du lịch Chùa Hương

Chùa Hương Sơn hay còn được gọi là chùa Hương, là một quần thể chùa nằm tại xãHương Sơn, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội Đây là một ngôi chùa nổi tiếng của miềnBắc bởi chùa vừa linh thiêng lại tọa lạc ở một nơi non nước hữu tình, cảnh sắc sắc thiênnhiên tuyệt đẹp Tới đây, không chỉ được cầu an, viếng cảnh chùa mà còn được thưởngthức nhiều đặc sản đặc sắc thú vị

Quần thể du lịch sinh thái tâm linh Tràng Anh - Chùa Bái Đính

Với những dãy đá vôi hàng triệu năm tuổi, hình thành các thung lũng, hang động, hồ đầm,

hệ sinh thái và rừng ngập mặn, khu du lịch Tràng An – Bái Đính đã thu hút rất nhiều lượtkhách tham quan mỗi năm Bên cạnh đó, nơi đây cũng là một quần thể chùa và các tượng

phật nổi tiếng Châu Á với hành lang tượng La Hán và tượng Phật dát vàng Không quá xa

so với Hà Nội, nên du lịch Ninh Bình rất phù hợp để du lịch đi về trong ngày dành cho cảgia đình bạn

Chùa Tam Chúc - Hà Nam

Hà Nam là một tỉnh của Việt Nam luôn được mọi người biết đến là một mảnh đất yênbình, chân chất Người dân Hà Nam luôn hiền hòa và cực kì mến khách Mặc dù du lịch

Hà Nam không phát triển như nhiều tỉnh thành khác tại Việt Nam nhưng mỗi năm vẫn córất đông du khách đến với mảnh đất này Trong thời gian gần đây, Hà Nam càng trở nênhấp dẫn nhờ vào khu du lịch chùa Tam Chúc hay còn được gọi là quần thể khu du lịchTam Chúc là một khu du lịch tâm linh hấp dẫn tại Việt Nam và cũng chính là ngôi chùalớn nhất thế giới

là núi Thổ

Di Tích Lịch Sử Đền Trần - Chùa Tháp

Khu di tích văn hóa-lịch sử Đền Trần - Chùa Tháp nằm trên một phạm vi rộng lớn baogồm: Đền Trần, có tất cả 3 đền: Thiên Trường, Cố Trạch và Trùng Hoa ở trên nền cungđiện Trùng Quang, Trùng Hoa xưa Bên phải khuôn viên đền Trần là chùa Phổ Minh(chùa Tháp), một danh lam cổ tự liên quan mật thiết với triều Trần và nhiều đền, đình,chùa nằm rải rác ở các nơi thuộc phường Lộc Vượng và các xã Mỹ Phúc, Mỹ Thắng, MỹTrung…, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định

5

Biển Đồng Châu - Thái Bình

Đến với khu du lịch biển Đồng Châu, du khách sẽ được tận hưởng bầu không khí tronglành của biển, của bãi tắm luôn lộng gió Khu du lịch bao gồm bờ biển thuộc xã ĐôngMinh; Cửa Lân; hai đảo biển Cồn Thủ và Cồn Vành Diện tích toàn khu du lịch rộng hàngchục km2, trung tâm của khu du lịch là bãi biển Đồng Châu dài 5km, nơi đây đã hìnhthành hệ thống các khách sạn, nhà nghỉ cao tầng phục vụ du khách đến với Đồng Châutắm biển, nghỉ dưỡng Điều thú vị là từ bãi tắm Đồng Châu, du khách có thể đi tàu, xuồnggắn máy ra thăm và tắm biển ở Cồn Thủ, Cồn Vành Cách đất liền 7km, Cồn Thủ và CồnVành nổi lên như hai ngọn sóng xanh giữa biển khơi

1.2.3 Đặc điểm du lịch vùng đồng bằng sông Hồng

- Vùng du lịch đồng bằng sông Hồng có tiềm năng rất phong phú và đa dạng và có sứchấp dẫn rất đối với khách du lịch trong và ngoài nước Có khả năng đáp ứng các yêu cầucủa nhiều loại hình du lịch với các loại đối tượng khác nhau và có khả năng tiếp nhận sốlượng lớn khách du lịch Trong số các di tích Việt Nam thì vùng này chiếm hơn 90% về sốlượng Các danh hiệu thế giới do UNESCO xếp hạng đứng đầu với quần thể danh thắngTràng An, vịnh Hạ Long, Hoàng thành Thăng Long, Bia tiến sĩ Văn Miếu Thăng Long, catrù, dân ca quan họ, khu dự trữ sinh quyển quần đảo Cát Bà, khu dự trữ sinh quyển châuthổ sông Hồng

- Rừng già nguyên sinh như các Vườn Quốc gia Ba vì (Hà Nội), đảo Cát Bà (Hải Phòng)với hệ sinh thái rừng rậm nhiệt đới rất điển hình, thỏa mãn trí tò mò của du khách và lòngsay mê nghiên cứu khoa học Nguồn nước khoáng theo các mạch suối tự nhiên nhằm giảikhát và chữa bệnh: Kênh Gà (Ninh Bình), Quang Hanh (Quảng Ninh) đạt tiêu chuẩn cao

Có những hang động bí hiểm lạ mắt: Hương Sơn (Hà Nội), động Vân Trình, Tam Cốc Bích Động (Ninh Bình), động Thiên Cung (Quảng Ninh)

Có các bãi biển đẹp và nổi tiếng Trà Cổ (Quảng Ninh), Đồ Sơn (Hải Phòng) có sức thuhút đặc biệt, nhất là Vịnh Hạ Long Mùa hè nóng bức nhất từ tháng 5 đến tháng 9, thuậnlợi phát triển du lịch nghỉ mát biển tại vịnh Hạ Long, Cát Bà, Đồ Sơn Các bãi tắm khác ởphía nam cũng có thể khai thác du lịch như Đồng Châu (Thái Bình); Quất Lâm và HảiThịnh (Nam Định); Bãi Ngang, Cồn Nổi (Ninh Bình)

1.2.4 Đặc điểm văn hóa đồng bằng sông Hồng

Vùng văn hóa đồng bằng sông Hồng có một mạng lưới sông ngòi khá dày, gồm các dòngsông lớn như: sông Hồng, sông Thái Bình cùng các mương mán tưới tiêu dày đặc Do ảnhhưởng của khí hậu gió mùa với hai mùa mưa và khô nên thủy chế các dòng song, nhất

là sông Hồng cũng có 2 mùa rõ rệt: mùa cạn dòng chảy nhỏ, nước trong và mùa lũ dòngchảy lớn, nước đục Ngoài khơi, thủy triều Vịnh Bắc Bộ theo chế độ nhật triều, mỗi ngày

có một lần nước lên và 1 lần nước xuống Chính yếu tố nước, tạo ra sắc thái riêng biệttrong tập quán canh tác, cư trú, tâm lý ứng xử cũng như sinh hoạt cộng đồng của dân cưtrong khu vực tạo nên nền văn minh lúa nước, vừa có cái chung và vừa có cái riêng độcđáo của mình

Với hệ thống di tích lịch sử, văn hóa với hàng nghìn đình, đền, chùa, miếu mạo cùng khotàng kiến trúc, mỹ thuật độc đáo như chùa Một Cột, chùa Tây Phương (Hà Nội), chùa BútTháp, đền Đô (Bắc Ninh), chùa Keo (Thái Bình), chùa Cổ Lễ (Nam Định), chùa BáiĐính, cố đô Hoa Lư (Ninh Bình)… cũng khiến bao du khách phải trầm trồ thán phục Đâycũng là quê hương của nhiều lễ hội truyền thống điển hình như lễ hội đền Trần, hộiGióng, hội Lim, lễ hội chùa Hương cùng nhiều loại hình nghệ thuật đặc sắc như chèo,quan họ, hát văn, tuồng, múa rối nước

Những người nông dân ở đây sống quần tụ thành làng Sự gắn bó giữa con người và conngười trong cộng đồng làng quê, không chỉ là quan hệ sở hữu trên đất làng, trên những disản hữu thể chung như đình làng, chùa làng…mà còn là sự gắn bó các quan hệ về tâmlinh, về chuẩn mực xã hội, đạo đức

Di sản văn hóa thế giới như Hoàng thành Thăng Long, Tràng An, dân ca quan họ, Lễ hộiGióng, ca trù, bia đá tiến sĩ Văn Miếu - Quốc Tử Giám Gắn với các giá trị văn hóa làng

xã (cây đa - bến nước - sân đình) có thể xây dựng sản phẩm đặc thù “Du lịch về với nềnvăn minh sông Hồng” trải nghiệm cuộc sống của người dân Bắc Bộ du lịch sinh thái nôngnghiệp (tham quan, nghiên cứu, trải nghiệm các thành tựu nông nghiệp, nông thôn), thamquan, nghiên cứu làng cổ, phố cổ, đình, đền, chùa, các di tích văn hóa lịch sử…

1.2.5 Đặc điểm giao thông vận chuyển của đồng bằng sông Hồng

7

- So với các vùng khác trên cả nước, Vùng du lịch đồng bằng sông Hồng đã có cơ sở hạtầng phục vụ du lịch tương đối phát triển.

- Một số tuyến du lịch có thể sử dụng các phương tiện liên vận đường sắt, đường thủy,đường hàng không, bảo đảm cho khách du lịch có thể đi một đường về bằng một đườngkhác

- Hệ thống đường giao thông tương đối tốt với các trục đường chính từ thủ đô Hà Nội tỏa

đi khắp nơi trong vùng Từ Hà Nội đi các tỉnh miền núi phía Bắc có các QL 1,2,3, lên TâyBắc có Quốc lộ 6, ra biển có Quốc lộ 5, vào các tỉnh phía Nam có Quốc lộ 1 Các trụcđường sắt chính cũng hầu như chạy song song với các trục đường bộ, bảo đảm khả năngvận chuyển khách du lịch với số lượng lớn Tất cả các điểm du lịch có ý nghĩa quốc giađều có thể đi lại bằng các phương tiện giao thông khác nhau

- Đối với đường sắt, sẽ hoàn thành đưa vào khai thác đoạn Hạ Long-Cái Lân, cải tạo nângcấp tuyến Yên Viên-Lào Cai; phấn đấu hoàn thành tuyến đường sắt đô thị Cát Linh-HàĐông và từng bước nâng cao năng lực khai thác các tuyến hiện có

- Vùng du lịch Bắc Bộ có thuận lợi lớn có nhiều cửa khẩu quan trọng để đưa đón khách

du lịch nước ngoài Sân bay quốc tế Nội Bài (Hà Nội) đã được xây dựng hiện đại, quy

mô, có thể vận chuyển 2-3 triệu lượt khách/năm Cảng Hải Phòng là cảng lớn thứ haitrong cả nước, sau cảng Sài Gòn, dư sức tiếp nhận và tiễn đưa hàng chục ngàn khách dulịch vận chuyển bằng đường biển Cửa khẩu Móng Cái nằm trên tuyến đường liên vậnquốc tế cả về đường sắt lẫn đường bộ nối liền giữa Việt Nam và Trung Quốc

- Bên cạnh đó, hoàn thành nhà ga hành khách T2, hệ thống đường lăn, sân đỗ nhà ga T2 –cảng hàng không Nội Bài; nâng cấp cảng hàng không Cát Bi; Huy động vốn đầu tư cảnghàng không Quảng Ninh

- Ngoài ra, ngành Giao thông vận tải sẽ phối hợp, hỗ trợ các địa phương đầu tư đường ô

tô đến trung tâm xã; từng bước cứng hóa hệ thống đường giao thông nông thôn…

CHƯƠNG 2: CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VĂN HÓA ẨM THỰC CỦA CÁC TỈNH VÙNG DU LỊCH ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG.

2.1 Vị trí địa lý, khí hậu

a) Vị trí địa lý

- Đồng bằng sông Hồng là một vùng đất rộng lớn nằm quanh khu vực hạ lưu sông Hồng,thuộc miền Bắc của Việt Nam Là cái nôi sinh trưởng, phát triển của người Việt, đồngbằng sông Hồng tập trung tài nguyên du lịch phong phú, từ biển đảo, văn hóa lịch sử, hay

du khảo, mạo hiểm, tâm kinh Kéo theo nền văn hóa ẩm thực rất đa dạng và phong phú,mang những đặc trưng riêng Vùng đồng bằng nổi bật với các món kho, hầm, chiên rán,Vùng ven biển ưa các món gỏi sống, nướng

Là tâm điểm của con đường giao lưu quốc tế theo hai trục chính: Tây Đông, Bắc Nam, thuận tiện cho việc giao lưu phát triển, tiếp thu tinh hoa văn hóa của nhân loại Ẩmthực của các tỉnh thành trong vùng vừa truyền thống vừa có sự giao thoa kết hợp

Dạng địa hình bao gồm núi xen kẽ đồng bằng và thung lũng, địa hình thấp và bằngphẳng, dốc thoải từ Tây Bắc xuống Đông Nam Cho nên nơi đây có nguồn thực phẩm,nguyên liệu đa dạng phong phú nhất nhì cả nước

- Các tỉnh thành nằm trong khu vực đồng bằng bao gồm: Hà Nội, Vĩnh Phúc, Bắc Ninh,Hưng Yên, Hải Dương, Hà Nam, Ninh Bình, Thái Bình tập trung canh tác nông nghiệp,trồng cây lương thực, chăn nuôi gia cầm, gia súc Ngoài ra các tỉnh ở khu vực ven biểnnhư: Hải Phòng, Thái Bình, Nam Định tập trung nuôi trồng và khai thác hải sản nhưngkhông phổ biến bằng các tỉnh miền Trung và miền Nam

b) Khí hậu

- Đặc trưng khí hậu của vùng là mùa đông từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau, mùa xuân cótiết mưa phùn Hơn nữa, khí hậu của vùng lại rất thất thường, gió mùa đông bắc vừa lạnhvừa ẩm, gió mùa hè mang tính chất nóng và ẩm Nhìn chung khí hậu bốn mùa tương đối

rõ nét cho nên ẩm thực vùng này ăn uống theo quan niệm “mùa nào thức nấy”

9

- Thích ứng với thời tiết, mùa đông thì sử dụng rất nhiều thịt và các sản phẩm từ thịt như:giò, chả,…các món ăn chế biến theo kiều xào, kho, hầm nhừ để giữ ấm cho cơ thể, tạocảm giác no lâu Mùa nóng thì ăn nhiều các món canh, luộc, hấp, sử dụng chủ yếu các sảnphẩm có nguồn gốc từ thực vật.

2.2 Lịch sử

- Nền văn hóa vùng đồng bằng sông Hồng chịu ảnh hưởng của các thời kì lịch sử:

+ Thời Vua Hùng: chịu ảnh hưởng sâu sắc của nền văn minh lúa nước, lúa gạo được sửdụng làm nguồn lương thực chính trong các bữa ăn Các món ăn có thể kể đế như: bánhdày, bánh chưng… Hay truyền thuyết từ các câu chuyện cổ tích: Sơn Tinh - Thủy Tinh,Thánh Gióng,… tất cả tạo nên dấu ấn cho nền ẩm thực truyền từ bao thế hệ cha ông.+ Thời Bắc Thuộc: ở thời kì này, từ quốc gia Văn Lang, sau đó là Âu Lạc vừa được thànhlập và tồn tại chưa bao lâu đã rởi vào tình trạng đô hộ của thực dân phương Bắc, Giaiđoạn này, ẩm thực ít nhiều chịu ảnh hưởng của văn hóa Trung Hoa có thể kể đến từ cách

sử dụng các loại gia vị, món ăn được chế biến cầu kì hơn: luộc, hấp, chiên, xào,…

+ Thời kì chống Pháp: thời kì này nền ẩm thực có phần chuyển biến, lai tạp nhiều hơn,các món ăn đặc trưng của Pháp manh nha xuất hiện: bánh mì, súp, bánh flan,…

2.3 Văn hóa

- Vùng đồng bằng sông Hồng là các nôi hình thành văn hóa, văn minh Việt từ buổi sơkhai và hiện tại cũng là vùng bảo lưu được nhiều giá trị văn hóa nhất Là nơi sinh ra cácnền văn hóa lớn nối tiếp lẫn nhau: văn hóa Đông Sơn, văn hóa Đại Việt, văn hóa ViệtNam Điển hình như Hà Nội là nơi ra đời của nền văn minh Đại Việt từ thời Lý - Trần -

Lê Từ nơi đây, văn hóa Việt lan truyền vào Trung bộ, Nam bộ

- Đồng bằng sông Hồng là vùng có dân cư đông nhất cả nước, mỗi tỉnh thành từ 2 dân tộctrở lên như: Kinh, Dao, Mường,… mỗi dân tộc tạo nên sự đa dạng trong bản sắc văn hóa,

sự khác biệt trong ẩm thực Văn hóa ẩm thực các tỉnh của vùng đồng bằng sông Hồng chútrọng đến việc sử dụng các loại gia vị mang hương vị, mùi thơm riêng, tạo nên mùi vị độcđáo không thể lẫn lộn giữa các vùng khác