Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu của học sinh lớp 9 trường THCS

Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu của học sinh lớp 9 trường THCS bắc sơn bỉm sơn Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu của học sinh lớp 9 trường THCS bắc sơn bỉm sơn Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu của học sinh lớp 9 trường THCS bắc sơn bỉm sơn Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu của học sinh lớp 9 trường THCS bắc sơn bỉm sơn Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu của học sinh lớp 9 trường THCS

1 Mở đầu

Thể dục thể thao (TDTT) là một hoạt động mang tính xã hội rộng rãi.Mục tiêu của TDTT trước hết là nâng cao sức khoẻ, giảm mệt mỏi, phát triển trílực Qua đó kích thích sự phát triển nhiều mặt của đời sống xã hội Mặt khácTDTT phản ánh những giá trị văn hoá quan trọng phản ánh nền văn minh tiến bộcủa dân tộc và nhân loại Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến sự pháttriển TDTT người nói "mỗi một người dân yếu ớt tức là làm cho cả nước yếu ớtmột phần mỗi một người dân khoẻ mạnh là góp phần cho cả nước mạnh khoẻ"

Cùng với sự phát triển kinh tế mạnh mẽ, công nghệ thông tin, đòi hỏi thế

hệ trẻ những người chủ tương lai của đất nước ngày càng năng động trong việctìm kiếm tri thức cũng như mọi lĩnh vực, thế hệ trẻ cần rèn luyện cho mình mộtsức khoẻ tốt gánh vác công việc mang tính xã hội

Thể dục Thể thao không những nâng cao sức khoẻ mà tham gia hoạt độngTDTT làm cho con người có khả năng tự thể hiện, tự khẳng định và hoàn thiệnmình tạo cho con người niềm vui giao tiếp gắn bó với tập thể cộng đồng và xãhội góp phần xây dựng lối sống lành mạnh nâng cao tích cực của xã hội

Đảng và Nhà nước ta luôn đề cao tầm quan trọng của TDTT trong việcthực hiện bồi dưỡng và phát huy nhân tố con người tạo ra động lực phát triển đấtnước, ngành TDTT đã quan tâm chỉ đạo phong trào TDTT quần chúng, việc tổchức thường xuyên các giải thi đấu giao hữu hàng năm đã có tác dụng cổ vũđộng viên khuyến khích nâng cao chất lượng phong trào Thông qua công tác tổchức giải đồng thời vừa kiểm tra, vừa đánh giá trình độ của VĐV nước ta

Trong sự phát triển chung các môn thể thao của đất nước cầu lông là mônthể thao được nhiều người ưa thích vì cầu lông phục vụ với mọi lứa tuổi giớitính với mọi tầng lớp nhân dân lao động tạo cảm giác hưng phấn vui vẻ Tậpluyện cầu lông có tác dụng củng cố lòng dũng cảm tính kiên định, tính kỷ luật,quyết đoán… giống như các môn thể thao khác muốn nâng cao được chất lượngluyện tập và thi đấu môn cầu lông, người tập phải được bồi dưỡng phát triểnnhiều nội dung huấn luyện trong đó nội dung không thể thiếu được là phải họccác kỹ thuật cầu cơ bản

Là môn thể thao đối kháng kỹ thuật cầu lông rất đa dạng Nó bao gồmnhững kỹ thuật di chuyển phòng thủ, tấn công và giao cầu trong đó kỹ thuậtđánh cầu cao sâu là 1 kỹ thuật tấn công quan trọng với lối đánh cầu cao xa.VĐV có thể thực hiện hiệu quả chiến thuật tiêu hao thể lực đối phương kéo đốiphương ra xa lưới để rồi tạo cơ hội giành điểm trực tiếp Nếu như ngay từ đầukhi học kỹ thuật động tác mà không tạo cho mình những khái niệm và định hìnhđúng về động tác thì dần dần trong quá trình tập luyện sẽ trở thành thói quen khósửa Tập luyện kỹ thuật cơ bản là tiền để tiếp thu các kỹ thuật khác sau này Nếu

kỹ thuật cơ bản không tốt thì VĐV sẽ rất khó khăn khi tiếp thu những kỹ thuật

có độ khó cao hơn Trong giảng dạy, người giáo viên đóng vai trò quan trọngtrong việc hướng cho người tập tiếp thu kỹ thuật đúng phòng ngừa phát hiện vàkhắc phục những lỗi kỹ thuật sai

Đánh cầu cao sâu là một kỹ thuật tấn công quan trọng và hiệu quả trong

cầu lông, tuy nhiên đó lại là một kỹ thuật có độ khó cao, bởi vậy việc hoàn chỉnh

kỹ thuật và thực hiện động tác đúng có ý nghĩa rất quan trọng, học sinh mới tập

đã mắc phải nhiều sai lầm không nhỏ khi thực hiện kỹ thuật này

Trường THCS Bắc Sơn là một trường có truyền thống hiếu học, trường cóphong trào mạnh về học tập cũng như các phong trào hoạt động TDTT Hàng năm

số học sinh đạt các giải cao trong các cuộc thi học sinh giỏi cấp Thị, cấp Tỉnh, phongtrào tập luyện TDTT được nhà trường đặc biệt quan tâm Trường có đầy đủ dụng cụtập luyện các môn thể thao cũng như sân vận động của trường rộng rãi, sạch sẽ Cácthầy, cô giáo giảng dạy giáo dục thể chất có chuyên môn bằng Đại học, Cao đẳngthực hiện đúng theo nội dung chương trình giảng dạy của Bộ giáo dục Đặc biệt thầy,

cô giáo dục thể chất chú ý đào tạo đội tuyển các môn thể thao để thi đấu giao hữucấp Thị, cấp Tỉnh cũng như chuẩn bị cho hội khoẻ Phù Đổng Từ những tiền đề về

cơ sở vật chất, lòng nhiệt tình của thầy, cô giáo trẻ đã tạo động lực cho sự phát triểnTDTT học sinh của nhà trường Cầu lông là môn thể thao được đưa vào chươngtrình giảng dạy môn thể thao tự chọn tại các trường THCS

1.1 Lý do chọn đề tài:

Qua thực tế giảng dạy cầu lông quá trình tập luyện của học sinh TrườngTHCS Bắc Sơn, chúng tôi nhận thấy rằng việc mắc phải những sai lầm trong học kỹthuật đang là vấn đề tồn tại lớn, nó ảnh hưởng đến kết quả thành tích luyện tập củahọc sinh Về những sai lầm và nguyên nhân dẫn đến những sai lầm khi người họctập luyện động tác kỹ thuật các môn thể thao đó đã được nhiều sách lý luận chuyênngành nhắc đến và phân tích kỹ song những sai lầm thường thấy những nguyênnhân cơ bản khi tập luyện các kỹ thuật đánh cầu cụ thể là học kỹ thuật đánh cầu caosâu là gì? làm sáng tỏ việc này có ý nghĩa vô cùng quan trọng để từ đó có hướngkhắc phục phát triển kỹ thuật làm tiền đề để học các kỹ thuật có độ khó cao hơn

Vấn đề này đã có một số tác giả đề cập đến song mới ở góc độ kỹ thuậtkiến thức chưa có đề tài nào đi sâu nghiên cứu một cách hoàn chỉnh và giảiquyết cho thấu đáo

Vì những lý do trên chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài

“Xác định những sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao

sâu của học sinh lớp 9 Trường THCS Bắc Sơn - Bỉm Sơn”.

Mục đích nghiên cứu:

Trong quá trình nghiên cứu chúng tôi đã đặt ra mục đích nghiên cứu là dựa trên

cơ sở tìm hiểu những sai lầm thường mắc và nguyên nhân của nó để tìm ra những biệnpháp hiệu quả nhằm khắc phục những sai lầm thường mắc trong học kỹ thuật đánhcầu cao sâu cho học sinh Trường THCS Bắc Sơn

1.2 Mục tiêu nghiên cứu:

Để đạt được mục đích của đề tài chúng tôi giải quyết 2 nhiệm vụ sau

Mục tiêu 1: Xác định sai lầm thường mắc khi học kỹ thuật đánh cầu cao

sâu của học sinh Trường THCS Bắc Sơn

Mục tiêu 2: Nghiên cứu lựa chọn 1 số bài tập nhằm khắc phục những sai

lầm thường mắc nói trên

1.3 Đối tượng nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu là các học sinh lớp 9 Trường THCS Bắc Sơn

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

Để giải quyết hai mục tiêu của đề tài này chúng tôi đã sử dụng cácphương pháp nghiên cứu sau

1.4.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu.

Chúng tôi đã đọc những tài liệu đã liên quan đến đề tài như

+ Sách cầu lông

+ Học thuyết huấn luyện

+ Lý luận và phương pháp thể dục thể thao

+ Sinh lý học thể dục thể thao

Trên cơ sở đó lựa chọn tổng hợp những hiểu biết liên quan đến vấn đềnghiên cứu

1.4.2 Phương pháp quan sát sư phạm

Chúng tôi đã trực tiếp quan sát các giờ học thể dục của học sinh TrườngTHCS Bắc Sơn để phát hiện ra những sai lầm khi thực hiện kỹ thuật đánh cầucao sâu và trên cơ sở đó để tìm ra những biện pháp để sửa chữa

1.4.3 Phương pháp phỏng vấn toạ đàm.

Chúng tôi đã phóng vấn các thầy cô giáo giảng dạy môn cầu lông của họcsinh PTTH về các vấn đề có liên quan đến nội dung của đề tài

1.4.4 Phương pháp thực nghiệm sư phạm.

Để đánh giá kết quả việc giải quyết các nhiệm vụ của đề tài trong quátrình nghiên cứu chúng tôi đã lựa chọn đưa vào sử dụng thực nghiệm bằngphương pháp phân nhóm như sau:

Chúng tôi tiến hành thực nghiệm với 22 học sinh, chia thành 2 nhóm vớithời gian 6 tuần

1.4.5 Phương pháp kiểm tra sư phạm.

Đây là phương pháp đi kèm với phương pháp thực nghiệm sư phạm Quátrình thực nghiệm sư phạm sẽ được kiểm tra sư phạm xử lý và đánh giá kết quả

1.4.6 Phương pháp toán học thống kê.

Áp dụng phương pháp toán học thống kê để so sánh giữa 2 nhóm nhằmđánh giá kết quả của việc ứng dụng thực nghiệm chúng tôi đã sử dụng các côngthức sau:

- Trung bình cộng :

n

xi

n i

1.5 Những điểm mới của sáng kiến kinh nghiệm

- Huấn luyện thể lực trong huấn luyện thể thao luôn là vấn đề được sự

quan tâm đặc biệt của các nhà khoa học, các chuyên gia, các huấn luyện viên thểthao, song khi đề cập đến vấn đề này chúng tôi thấy các tác giả có nhiều quanđiểm xuất phát từ những góc độ khác nhau Có những quan điểm xuất phát từ cơ

sở lý luận về giáo dục thể chất có những quan điểm đi từ lĩnh vực y sinh học,một số quan điểm khác lại bắt đầu từ tâm lý học

- Các khả năng về kỹ thuật - chiến thuật thể lực, tâm lý, ý chí, tri thức của

vận động viên là những yếu tố quyết định đến thành tích thể thao trong đó khảnăng hoạt động thể lực là nhân tố đặc biệt quan trọng

Dưới đây là một số quan điểm của chuyên gia nước ngoài theo giáo sư huấn luyện viên Công Huân, cộng hoà liên bang nga NG 0Z0LIN trong cuốn

-"Hệ thống huấn luyện thể thao hiện đại" nhà xuất bản TDTT Matxcơva 1970cho rằng "quá trình huấn luyện thể lực cho vận động viên là việc hướng đếncủng cố và hệ thống cơ quan cho cơ thể, nâng cao khả năng chức phận củachúng, đồng thời là việc phát triển các tố chất vận động (sức nhanh, sức mạnhsức bền, mềm dẻo, khéo léo), quá trình thể thao bao gồm:

+ Huấn luyện thể lực chung: là quá trình giáo dục toàn diện những nănglực thể chất cho vận động viên, nội dung của huấn luyện thể dục chung rất đadạng, người ta sử dụng các bài tập khác nhau để nâng cao khả năng chức phậncủa cơ thể, phát triển toàn diện năng lực thể chất và làm phong phú vốn kỹ năng,

kỹ xảo cho vận động viên

+ Huấn luyện thể lực chuyên môn, là quá trình giáo dục nhằm phát triển

và hoàn thiện những năng lực thể chất tương ứng với đặc điểm của môn thể thaochuyên sâu nó có nhiệm vụ phát triển tới mức tối đa những năng lực đó của vậnđộng viên

+ Huấn luyện thể lực chung là nền tảng cho việc nâng cao thể lực chuyênmôn

+ Huấn luyện thể lực chuyên môn là khâu cơ bản quyết định đến thànhtích

Ngày nay, trong huấn luyện thể thao hiện đại, dù bất kỳ giai đoạn nào củaquá trình đào tạo vận động viên, công tác huấn luyện thể lực chung được coi là

khâu then chốt Bởi thể lực chung cùng với thể lực chuyên môn được coi là nềntảng của việc đạt thành tích thể thao cao, việc huấn luyện tố chất thể lực chung

là một quá trình liên tục, nhiều năm trong suốt quá trình đào tạo vận động viên,tuỳ thuộc vào mục đích của từng giai đoạn huấn luyện mà tỷ trọng giữa huấnluyện thể lực chung và thể lực chuyên môn được xác định cho phù hợp

Một phần không kém phần quan trọng là trong quá trình huấn luyện thểlực là sự phù hợp của các phương tiện (bài tập thể chất) cũng như các phươngpháp sử dụng, trong quá trình huấn luyện phải phù hợp với quy luật phát triểncủa đối tượng, giới tính, lứa tuổi, trình độ tập luyện

- Theo Boomosegaard thì sức bền chung( sức bền ưa khí) phải được quan

tâm huấn luyện trước tiên làm cơ sở để phát triển sức bền chuyên môn

- Huấn luyện sức bền ưa khí được xác định ở thời kỳ đầu của các chu kỳ

huấn luyện chung từ tuần thứ 1 đến tuần thứ 12 của thời kỳ chuẩn bị, đây là thời

kỳ trọng điểm của huấn luyện sức bền ưa khí sau đó duy trì ở mức độ cần thiếttrong suốt thời kỳ huấn luyện cũng theo Boomosegaard thì các phương pháphuấn luyện chủ yếu đem lại khả năng ưa khí là:

+ Phương pháp kéo dài thời gian vận động với cường độ định trước tương

đương 65 - 75% cường độ tối đa, thời gian hoạt động 50 phút.

+ Phương pháp huấn luyện lặp lại quãng nghỉ ngắn với cường độ vậnđộng 80 - 85% cường độ tối đa, tương ứng với 1 phút vận động, 1 phút nghỉ nếucường độ lớn hơn cường độ 85% và nhỏ hơn cường độ vận động 80% kém hiệuquả phát triển sức bền ưa khí

+ Tổng khối lượng hoạt động là 45phút

Nếu thời gian hoạt động là 3 phút, nghỉ giữa 1 phút với cường độ 80%cường độ tối đa thì tổng thời gian hoạt động là 50 - 60 phút trong 1 buổi tập.Nên sử dụng các bài tập chuyên môn với phương pháp lặp lại sẽ mang lại hiệuquả

Trên đây là một số điểm mới sáng kiến của các chuyên gia nước ngoài vềhuấn luyện thể lực Qua tham khảo một số tài liệu của chuyên gia đầu ngànhtrong lĩnh vực lý luận và phương pháp huấn luyện thể thao trong nước như: Giáo

sư Lê Văn Lẫm, phó giáo sư Dương Nghiệp Chí Phó tiến sĩ Phạm Danh Tốn.Chúng tôi thấy các nhà khoa học đều cho rằng "Quá trình huấn luyện thể lực chovận động viên là hướng đến việc củng cố và nâng cao khả năng chức phận của

hệ thống cơ quan trước lượng vận động thể lực (bài tập thể chất) Như vậy đồngthời tác động đến quá trình phát triển của tố chất vận động"

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm

2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm

Trong thực tế tập luyện và thi đấu cầu lông hệ thống các kỹ thuật của mônhọc cần hoàn thiện rất đa dạng mặc dù chỉ tập chung vào 4 nhóm kỹ thuật chínhlà: Di chuyển, phát cầu, tấn công và phòng thủ Song mỗi nhóm kỹ thuật baogồm rất nhiều kỹ thuật đơn lẻ và thực tế trong mỗi kỹ thuật lại có những cá nhân

sử dụng khác nhau, điều này phụ thuộc vào rất nhiều chiến thuật thi đấu của họ,thi đấu cầu lông bao gồm đánh đôi và đánh đơn, mỗi hình thức thi đấu khác

nhau lại quy định chiến thuật thi đấu khác nhau và ngày nay trong cùng mộthình thức thi đấu chiến thuật của mỗi vận động viên áp dụng không giống nhau.Song trong thực tế thi đấu ở bất kỳ hình thức nào đều sử dụng phương châm lấytấn công làm chính Kết hợp với phòng thủ tích cực để giành thắng lợi, chính lànguyên nhân quy định cách đánh chủ yếu của mỗi vận động viên.

Trong các kỹ thuật tấn công của cầu lông như: kỹ thuật đánh cầu trên đầu

kỹ thuật bỏ nhỏ kỹ thuật đánh cầu trái tay, kỹ thuật đập cầu, kỹ thuật chém cầu,

kỹ thuật đánh cầu cao sâu thẳng 2 biên và chéo sân là kỹ thuật tấn công cơ bản

có thể ăn điểm trực tiếp giành quyền phát cầu hoặc tạo cơ hội để ăn điểm ở quảsau Đối với vận động viên thì yêu cầu đánh cầu cao sâu phải có độ chính xáccao và để có được thắng lợi cao nhất thì trước hết mỗi vận động viên phải nắmđược các yếu lĩnh cơ bản của kỹ thuật để từ đó thực hiện kỹ thuật một cáchchính xác hạn chế những sai lầm trong khi thực hiện kỹ thuật

Từ những phân tích về kỹ thuật đánh cầu cao sâu chúng tôi thấy

- Kỹ thuật đánh cầu cao sâu đòi hỏi phải có sự phối hợp của lực toàn bộ

cơ thể một cách hoàn chỉnh bắt đầu phát lực từ chân thông qua cơ thể đến vai,cánh tay và cuối cùng là lực vẩy cổ tay để đánh cầu

- Kỹ thuật của động tác này mang tính nhịp điệu, để sao cho phối hợp lực

không bị ngắt quãng ở giai đoạn nào khi thực hiện

Trong khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu học sinh có thể mắc phải nhiềusai lầm khác nhau do nhiều nguyên nhân khác nhau, nói gọn lại là do 2 nguyênnhân chủ quan và khách quan

Dựa vào việc phân tích và tổng hợp tài liệu tham khảo và bằng sự trao đổiphỏng vấn ý kiến các thầy cô giáo trong bộ môn cầu lông của nhà trường đã cónhiều kinh nghiệm giảng dạy và huấn luyện chúng tôi đã thu được kết quả nhưsau:

* Kết quả phỏng vấn:

Chúng tôi đã tiến hành phương pháp này bằng cách hỏi trực tiếp và giántiếp qua các giáo viên, huấn luyện viên, chúng tôi phỏng vấn 12 người với đặcđiểm được biểu hiện ở bảng 1

B ng 1 ảng 1 Đặc điểm đối tượng phỏng vấn Đặc điểm đối tượng phỏng vấn điểm đối tượng phỏng vấn ểm đối tượng phỏng vấn điểm đối tượng phỏng vấnối tượng phỏng vấn ượng phỏng vấnc i m i t ng ph ng v nỏng vấn ấn

Trên

ĐH Đại học

Cao đẳng trung cấp

20 năm

15-19 năm

14năm

10-Dưới 10năm

Thông qua đặc điểm của đối tượng phỏng vấn trên mặc dù kết quả cònmang nhiều tính chủ quan Song đối với trình độ và kinh nghiệm công tác củagiáo viên, huấn luyện viên thì kết quả phỏng vấn cũng rất đáng chú ý

Với những đối tượng trên chúng tôi đã tiến hành phỏng vấn để xin ý kiến

về mức độ mắc sai lầm trong học kỹ thuật đánh cầu cao sâu và kết quả thu được

ở bảng 2

Bảng 2: K t qu ph ng v n (n=12).ết quả phỏng vấn (n=12) ảng 1 Đặc điểm đối tượng phỏng vấn ỏng vấn ấn

Thông qua quan sát thực tế một số giờ học thể dục của lớp 11A6 trườngPTTH Bỉm Sơn chúng tôi đã thấy có những sai lầm trong quá trình học kỹ thuậtđánh cầu cao sâu Chính vì vậy mà việc tìm ra những bài tập thích hợp để khắcphục và sửa chữa những sai lầm là rất cần thiết và cấp bách nhằm nâng cao hiệuquả quá trình đào tạo cán bộ thể thao hiện nay

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

2.2.1 Đặc điểm tâm lý.

Học sinh THCS lứa tuổi 11-14 tuổi là lứa tuổi phát triển tương đối hoànchỉnh các bộ phận của cơ thể vẫn tiếp tục phát triển nhưng tốc độ chậm dần.Chức năng sinh lý tương đối ổn định khả năng, hoạt động của các cơ quan trong

cơ thể được nâng cao hơn

Tư duy của các em tỏ ra chặt chẽ và nhất quán khả năng khái quát hoá vàtrừu tượng hoá được phát triển các em tỏ ra rất nhạy bén với những cái mới, rất

dễ tiếp thu và học tập đối với trào lưu của xã hội muôn màu Tuy nhiên các emcũng có tâm lý thích suy luận, thích những vấn đề triết lý dẫn đến suy nghĩ thiếuchín chắn, hay kết luận vội vàng, thiếu cơ sở thực tế dẫn đến xa rời lý thuyết vớithực hành

+ Các em trong lứa tuổi này có trí nhớ tốt Vì vậy khi học bài các emkhông còn nhớ những vấn đề một cách máy móc mà lúc này các em nhớ vấn đềmột cách tổng quát hệ thống Bên cạnh đó các em vẫn còn mắc một số nhượcđiểm, nhớ một vấn đề gì đó chung chung, ít cụ thể thiếu chính xác Tuy nhiêntưởng tượng của các em mong tính chất sáng tạo cao gắn với hiện thực đó là cơ

sở cho những hoạt động sáng tạo của các em, sự hình thành thế giới quan: ở lứatuổi này thế giới quan cơ bản được phát triển hoàn chỉnh đã hình thành các quanđiểm xã hội về tự nhiên, các nguyên tắc sử sự Các em luôn tỏ ra mình là ngườilớn, muốn để cho người khác tôn trọng mình Phần lớn các em hình thành thếgiới quan khoa học và nhân sinh quan cộng sản chủ nghĩa Tuy nhiên một sốngười có quan điểm sai lầm dẫn đến có thế giới quan sai lầm phản khoa học lạchậu ở lứa tuổi này các em nhận thức về vấn đề xã hội một cách khó hoàn chỉnh

Vì vậy ý thức của mỗi em được đặt rất cao, tính tự lập cao muốn chứng tỏ mình,

do đó luôn tự ý thức mình

- Xu hướng về tương lai là nét nổi bật của các em luôn luôn khát vọng

hướng tới một tương lai tươi sáng do đó các em có những ước mơ táo bạo có

hoài bão lớn vì vậy các em luôn muốn khẳng định và làm một việc gì đó có ýnghĩa xã hội lớn lao Đây là thời kỳ mà các em muốn xây dựng cho mình lýtưởng về một tương lai tốt đẹp các em biết gắn lý tưởng của mình với việc làm

cụ thể để đạt được lý tưởng Gắn sự tu dưỡng của bản thân với sự cố gắng họctập để đạt được lý tưởng mình đặt ra do đó tự ý thức của em phát triển rất mạnh

Xu hướng về tương lai gắn liền với nghề nghiệp vì vậy nhà giáo dục cần gắnchặt công tác hướng nghiệp cho các em với việc giáo dục lý tưởng của các em

- Đời sống tình cảm: So với học sinh tiểu học, THCS đời sống tình cảm

của các em phong phú hơn nhiều và sâu sắc hơn có cơ sở vững chắc hơn, các emrất nhạy cảm về đạo đức, các em phát hiện rất nhanh sự dối trá, bất công vàngược lại bằng trung thực vấn đề nổi bật trong đời sống tình cảm của các em làtình bạn, tình yêu Các em có nhu cầu về bạn bè rất lớn để có thể trò chuyện, bànbạc về tương lai, tâm sự với nhau những niềm vui và nỗi buồn, trao đổi với nhau

về quan điểm sống, các em rất mong muốn học hỏi được ở bạn mình nhữngphẩm chất cao quý mà ở mình chưa có, vì vậy thường xuất hiện những tình bạntương phản "yêu ghét rõ ràng"

Trong quan hệ bạn bè khác giới đã có những mối tình đầu xuất hiện Tìnhyêu của các em trong giai đoạn này rất thuần khiết lý tưởng và chưa rõ ràng,chưa dứt khoát được ranh giới giữa tình bạn và tình yêu

Tính tự lập: ở lứa tuổi này đặc trưng cơ bản là sự hình thành tính tự lập

Nó được biểu hiện khá rõ nét và giải quyết mọi việc theo ý riêng của mình,thường chủ động sáng tạo, làm việc gì đó thường so sánh ngang hàng với ngườilớn

- Tính kiên quyết và quả cảm gắn liền với đức tính độc lập nhờ đó các em

có thái độ rất dứt khoát trong hành động, tăng cường sự nỗ lực của ý chí để vượtqua mọi khó khăn trở ngại trên bước đường của mình, khó khăn trước mắt làđộng lực cho các em cố gắng

- Tính thẳng thắn các em thường có suy nghĩ là mình chơi với bạn bè cần

trung thực thẳng thắn giữ lấy danh dự của mình Vì vậy các em thường là nghĩthế nào nói thế, thẳng thắn nói lên suy nghĩ của mình với người khác không nóilấp lửng, nể nang không cư xử xảo quyệt hai mặt, các em muốn lời nói mình nói

ra thế nào thì mình sẽ làm được như thế

Tóm lại: Ở lứa tuổi này là lứa tuổi phát triển mạnh mẽ nhất cả về thể

chất và tinh thần và được coi là mùa xuân của cuộc đời, các em chuẩn bị bướcvào đổi mới nhiều hứa hẹn về tương lai tươi sáng trước mắt đóng góp cho sựnghiệp, công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước

2.2.2 Đặc điểm sinh lý.

+ Hệ thần kinh: Các tổ chức thần kinh của lứa tuổi 16-18 đang tiếp tục

phát triển và dần dần hoàn thiện Tuy nhiên tổng khối lượng của vỏ não khôngtăng mấy chủ yếu cấu tạo bên trong vỏ não phức tạp hơn, khả năng tư duy, phântích tổng hợp và trìu tượng hoá phát triển cao thuận lợi cho hệ thống phản xạ cóđiều kiện ngoài ra ở lứa tuổi này, do sự hoạt động của tuyến giáp tuyến sinh dục,tuyến yên làm cho hứng phấn của hệ thần kinh chiếm ưu thế Giữa hưng phấn và

ức chế không cân bằng làm ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục thể chất nhất là

nữ sinh khiến các em không khống chế được bản thân, tính nhịp điệu giảm sútkhả năng chịu đựng bị ảnh hưởng theo hệ vận động xương bắt đầu giảm tốc độphát triển sụn ở hai đầu xương vẫn dài, nhưng sụn chuyển dần thành xương ít,mỗi năm nữ cao thêm khoảng 0,5-1cm, nam cao thêm từ 1-3cm Nếu không rènluyện thân thể nữ sau 20 tuổi hầu như không cao hơn được nữa các xương nhỏnhư xương cổ tay, bàn tay đã hết thành xương cột sống là ổn định hình dáng.nhưng vẫn chưa được củng cố dễ bị cong vẹo Riêng các em nữ xương xốp hơnnam Xương chậu của nữ to và yếu hơn nam, chấn động mạnh dễ bị ảnh hưởngđến các cơ quan nằm trong khung chậu như dạ con, buồng chứng vì vậy không

để các em nữ tập luyện có khối lượng và cường độ lớn như nam

+ Hệ cơ: Đặc điểm cơ bắp là cơ co vẫn tương đối yếu cơ bắp phát triển

tương đối nhanh (cơ đùi, cơ cánh tay) còn các cơ nhỏ phát triển chậm hơn các cơ

co phát triển sớm hơn các cơ duỗi, nữ lại càng yếu hơn, đặc biệt khoảng 16 tuổicác tổ chức mô mơ dưới da của nữ phát triển mạnh do đó ảnh hưởng đến sứcmạnh cơ thể nói chung và sức mạnh của nữ yếu hơn nam

+ Hệ tuần hoàn: Đã phát triển mạnh và dần hoàn thiện buồng tim phát triển hoàn thiện mạch đập của nam 65-75lần/phút Nữ khoảng 70-80 lần/phút

phản ứng của hệ tuần hoàn trong vận động rõ rệt nhưng sau vận động mạch vàhuyết áp hồi phục nhanh chóng Vì vậy ở lứa tuổi này cơ thể cho tập những bàitập phát triển sức bền có khối lượng và cường độ vận động lớn là phù hợp

+ Hệ hô hấp: Phát triển tốt và dần đi vào hoàn thiện tần số nhịp của nữ từ 10-20 lần/phút vòng ngực trung bình của nam là 65-75cm của nữ là 70-75cm, diện tích tiếp xúc của phổi khoảng 100-120cm2, gần bằng tuổi trưởng thành

Dung lượng phổi tăng lên nhanh chóng 4-5 lít tần số hô hấp 14-16 lần/phút.

- Hệ tiêu hoá: Điều khiển tốt, hiệu quả hấp thụ các chất dinh dưỡng cao ở

tuổi này có thể tăng, giảm trọng lượng do chế độ dinh dưỡng sinh hoạt và môitrường

- Hệ sinh dục: Đã phát triển hoàn thiện phân hoá giới tính thể hiện rõ

ràng, sự phát triển của hệ sinh dục ở lứa tuổi này đã làm thay đổi tâm lý nên khi

sử dụng các hình thức phương pháp và các bài tập người giảng dạy phải phânbiệt, lưu ý và đưa ra các bài tập với phương pháp và hình thức tập luyện hợp lý

Từ những đặc điểm tâm sinh lý ở trên có tác động đế khả năng lao động

và đòi hỏi sự bền vững của các tố chất thể lực vì thế quá trình tập luyện trên cơ

sở nền tảng của sự phát triển các tố chất thể lực, bởi vậy các bài tập thể dục lànhững biện pháp tích cực trong việc nâng cao và duy trì khả năng vận động chohọc sinh

2.2.3 Đặc điểm kỹ thuật và yêu cầu tổ chức của kỹ thuật đánh cầu cao sâu.

* Đặc điểm kỹ thuật.

Trong cầu lông các kỹ thuật tấn công rất phong phú đa dạng, dựa trên cơ

sở đường bay của cầu sau khi tiếp xúc ta có thể phân chia thành các loại như:Đánh cầu cao sâu, đánh lao xa, đánh góc nhỏ, đập cầu song trong phạm vi đềtài này chúng tôi tập trung nghiên cứu kỹ thuật đánh cầu cao sâu, hay kỹ thuật

đánh cầu trên đầu là kỹ thuật tấn công thường được sử dụng khi đối phươngđánh cầu cao xa xuống cuối sân mà nếu ta lùi đập cầu không kịp thì phải sửdụng kỹ thuật này để đánh trả.

Tư thế chuẩn bị của kỹ thuật này là chân trái đứng trước, chân phải đứngsau tay phải cầm vợt đưa từ trước lên cao ra sau Đầu vợt chúc xuống lúc nàyvai trái hơi cao hướng về hướng đánh cầu, vai phải hạ thấp ở phía sau Sau đóđạp mạnh mũi chân phải, kiễng gót duỗi thẳng khớp gối, xoay hông lật vai Tayphải đưa vợt từ dưới lên trên ra trước Lúc này toàn thân ưỡn cong hình cánhcung Điểm tiếp xúc của kỹ thuật đánh trên đầu phía sau hơn Nghĩa là ở ngaytrên đỉnh đầu thẳng lên hoặc hơi ở phía sau đầu Khi tiếp xúc mặt vợt ngửa Quátrình thực hiện động tác trọng tâm lại chuyển từ chân sau ra chân trước, đồngthời có độ dừng của cánh tay và cổ tay rồi lại về vị trí chuẩn bị cơ bản để đánhquả cầu sau

Phối hợp với kỹ thuật đánh cầu cao sâu là kỹ thuật nhảy lên cao trong dichuyển nhảy bước ta sẽ có động tác nhảy đánh cầu cao sâu Trong đó sử dụng kỹthuật bật nhảy trước còn toàn bộ kỹ thuật đánh cầu cao sâu được thực hiện ở trênkhông với tốc độ nhanh nhất đánh cầu tiếp xúc ở điểm cao nhất mà cơ thể có thểvới tới

Với những người thuận tay phải thực hiện như vậy Nhưng nếu thuận taytrái với các động tác chân bước ngược lại

Qua quan sát các buổi tập của học sinh Trường THCS Bắc Sơn Tôi nhậnthấy rằng trong tập luyện học sinh đều áp dụng rất nhiều kỹ thuật chiến thuậtkhác, hầu hết các em đều tấn công và phòng thủ bằng nhiều kỹ thuật khác nhằmmục đích chiến thắng

Song có thể nhận ra rằng kỹ thuật đánh cầu cao sâu là một kỹ thuật rất đặctrưng dồn đối phương trở thành bị động để dứt điểm đường cầu

Kỹ thuật này nhằm dồn đối phương về cuối sân tạo khoảng trống đưa đốiphương vào tư thế bị động trong tấn công và phòng thủ, tạo điều kiện cho ta xử

lý cầu tốt bằng kỹ thuật bỏ nhỏ đập cầu dứt điểm Để sử dụng yêu cầu đánh cầucao sâu phải có độ chính xác cao và để có được thắng lợi thì trước hết phải nắmđược các yếu lĩnh cơ bản của kỹ thuật để từ đó thực hiện kỹ thuật một cáchchính xác hạn chế những sai lầm trong khi thực hiện kỹ thuật từ những phân tích

kỹ thuật đánh cầu cao sâu chúng tôi thấy

- Kỹ thuật đánh cầu cao sâu đòi hỏi phải có sự phối hợp của lực toàn bộ

cơ thể, 1 cách hoàn chỉnh bắt đầu phát lực từ chân thông qua cơ thể đến vai cánhtay và cuối cùng là lực vẩy cổ tay để đánh cầu

- Kỹ thuật này yêu cầu tốc độ thực hiện động tác phải nhanh, mạnh và

đảm bảo hiệu quả mỗi lần sử dụng

- Kỹ thuật của động tác này mang tính nhịp điệu để sao cho phối hợp lực

không bị ngắt quãng ở giai đoạn nào khi thực hiện

Trong khi học kỹ thuật đánh cầu cao sâu học sinh có thể mắc phải nhiềusai lầm khác nhau do nhiều nguyên nhân khác nhau, nói gọn lại là do 2 nguyênnhân chủ quan và khách quan

2.3 Các sáng kiến kinh nghiệm hoặc giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

Huấn luyện thể thao là một quá trình sư phạm mà mục đích của quá trình

là giảng giải các động tác kỹ thuật và hoàn thiện các động tác đó nắm vững vàhoàn thiện các bài tập chiến thuật phát triển các tố chất thể lực, các phẩm chấtđạo đức, ý chí và đạt được thành tích cao

2.3.1 Giải pháp lựa chọn các bài tập:

Lựa chọn các bài tập khi điều quan trọng phải xem xét tác dụng tổng hợpcủa bài tập đến cơ thể và sự hình thành các kỹ xảo vận động Để nắm vững nộidung bài tập thì người giáo viên ngoài việc hiểu những biến đổi sinh lý, sinh hoánhững biến đổi khác diễn ra trong cơ thể học sinh do ảnh hưởng của bài tập cònphải hiểu được tác dụng của các bài tập đó với những nhiệm vụ do giáo viên đặt

ra những bài tập lựa chọn phải nhằm mục đích hoàn thiện kỹ thuật, phát triểntoàn bộ các tố chất vận động và phẩm chất ý chí trong học sinh

Do đặc điểm của kỹ thuật cầu lông rất đa dạng và có nhiều kỹ thuật khó

và một trong những kỹ thuật đó là đánh cầu cao sâu Kỹ thuật này có nhiều giaiđoạn rất phức tạp, mà mục đích và ý nghĩa của các bài tập là nhằm tìm ra nhữngbiện pháp khắc phục những sai lầm khi mới thực hiện động tác ở từng giai đoạn

là góp phần giúp người tập nhanh chóng hình thành kỹ thuật đúng thông qua cácbài tập dẫn dắt bổ trợ

Cụ thể muốn nâng cao hiệu quả đánh cầu cao sâu cần thực hiện tốt cácyêu cầu sau:

- Các bài tập nâng cao khả năng phán đoán, các khả năng vận động linh

hoạt của cơ thể

- Các bài tập phát triển sức mạnh và nâng cao khả năng sức bền chuyên môn.

- Các biện pháp khắc phục những sai lầm khi đánh cầu cao sâu.

- Các bài tập hoàn thiện kỹ thuật đánh cầu cao sâu.

2.3.2 Giải pháp dạy học các động tác.

Để thực hiện được tốt kỹ thuật đánh cầu cao sâu thì phải hoàn thiện tốt kỹthuật đánh cầu cao sâu dọc 2 biên và chéo sân phát triển được thể lực chung vàđặc biệt là thể lực chuyên môn Do vậy những bài tập lựa chọn phải nhằm mụcđích hoàn thiện kỹ thuật và phát triển thể lực chuyên môn tối ưu cho vận độngviên chúng ta cần tìm hiểu rõ nhiệm vụ cơ bản của giai đoạn này

Hiểu các quy luật vận động của động tác, học sinh cần học sâu hơn phảichính xác hoá kỹ thuật động tác theo đặc tính không gian, thời gian và động lựccủa nó sao cho tương ứng với đặc điểm cá nhân người tập

Hoàn thiện nhịp điệu động tác, thực hiện động tác tự nhiên liên tục

Học thuyết huấn luyện đã nêu rõ cơ sở và phương pháp huấn luyện kỹthuận thể thao những hoạt động này được tiến hành với mục đích học tập, hoànthiện ổn định và giữ vững các kỹ thuật thể thao Người ta chia các giai đoạn đặctrưng của quá trình học tập vận động trong thể thao thành 3 giai đoạn sau:

+ Giai đoạn 1: Sự phát triển bình thường của động tác.

+ Giai đoạn 2: Sự phát triển tinh vi hoàn thiện động tác.

+ Giai đoạn 3: Ổn định sự phối hợp tinh vi và phát triển khả năng sử

dụng khác nhau ổn định động tác.

Muốn hoàn thiện kỹ thuật cầu lông nói chung và kỹ thuật đánh cầu caosâu nói riêng thì phải nhằm vào định hướng của giai đoạn 2 là phát triển sự phốihợp tinh vi hoàn thiện động tác với nhiệm vụ đặt ra là phân biệt được động tácmẫu thực hiện được nhiệm vụ dễ dàng trong các điều kiện thuận lợi phân biệt vàchuẩn xác hoá sự tương đương động tác

2.3.3 Giải pháp để lựa chọn các bài tập.

Với việc sử dụng các bài tập phát triển chung, các bài tập phát triểnchuyên môn như là các bài tập dẫn dắt, các bài tập bổ trợ, các bài tập khắc phụctrọng lượng cơ thể, bài tập khắc phục lượng đối kháng bên ngoài… Năng lực thểchất, sự phối hợp vận động và chiến thuật của học sinh được phát triển toàn diện

và khả năng chịu đựng lượng vận động được nâng cao một cách hệ thống Cácbài tập này tạo nên cơ sở để xây dựng hình tượng lâu dài và chắc chắn, các cơ sở

đó tạo năng lực cho VĐV Các yêu cầu cao và phức tạp của lượng vận động.Một trong những yếu tố quan trọng để nâng cao trình độ kỹ thuật và thể lực củaVĐV

Ngày nay có nhiều phương pháp riêng cho từng môn thể thao cơ sở, songchủ yếu các phương pháp, phương tiện đó đều xoay quanh 4 vấn đề nâng caohiệu quả kỹ thuật và giải quyết các yếu tố có liên quan đến nó là

- Những phương tiện mang tính chuyên môn hoá cao.

- Những dụng cụ tổng hợp nhân khai thác tối đa tiềm năng kỹ thuật.

- Những dụng cụ tạo nên sự hưng phấn trong học tập để nâng cao hiệu

quả kỹ thuật và giải quyết các yếu tố cơ bản có liên quan

* Những phương tiện tạo ra lực cản.

+ Căn cứ nguyên tắc chung của giáo dục thể chất và huấn luyện thể thaocác quá trình hình thành kỹ năng vận động, chúng tôi rút ra một số nguyên tắcsoạn các bài tập sau:

- Nguyên tắc nâng cao sức khoẻ

- Phù hợp với trình độ đối tượng.

- Nâng cao các yêu cầu của lượng vận động

- Nguyên tắc toàn diện.

- Nguyên tắc vận động tối ưu

- Nguyên tắc hệ thống.

- Khi xem xét nội dung bài tập từ góc độ sư phạm điều quan trọng là xem

xét tác dụng tổng hợp của các bài tập đó với việc phát triển các năng lực vậnđộng của cơ thể và sự hình thành các kỹ năng, kỹ xảo vận động cũng như tácđộng đến hành vi, nhân cách của người tập để nắm vững được nội dung cơ bảncủa bài tập nào đó nhà sư phạm không cần hiểu những biến đổi về sinh lý, sinhhoá và những biến đổi khác xảy ra trong cơ thể do ảnh hưởng của bài tập màđiều chủ yếu hiểu được phương pháp tác dụng của bài tập đối với nhiệm vụ giáodục giáo dưỡng đã đặt ra, những bài tập lựa chọn nhằm mục đích hoàn thiện kỹthuật và phát triển thể lực tối ưu cho vận động viên Trên cơ sở thông qua cácbài tập, vận động viên phải được phát triển về thể lực chuyên môn nhất là các bộ