Sau khi xâm nhiễm vào cơ thể người HAV định vị ở gan gây nhiễm virus máu khởi phát sự nhiễm trùng... Chẩn đoán giai đoạn cấp tính dựa vào IgM anti-HAV bằng phương pháp miễn dịch phóng
Trang 2I ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC
1 Cấu tạo
2 Khả năng kháng của HAV
3 Khả năng nhân lên của virus
4 Khả năng miễn dịch của cơ thể
II KHẢ NĂNG GÂY BỆNH
1 Dịch tễ học
2 Gây bệnh cho người
III CÁC PHƯƠNG PHÁP PHÁT HIỆN HAV
1 Phương pháp miễn dịch học
2 Phương pháp PCR
Trang 31 Cấu tạo:
Virus HAV thuộc chi Hepatovirus (trước
đây thì nó được phân loại thuộc chi
Enterovirus ), họ Picornaviridae
Trang 4 HAV trưởng thành có đường kính 27-32nm, hạt virus không có vỏ ngoài
Vật chất di truyền của HAV là RNA
Trang 5 HAV có thể tồn tại ở -200C trong nhiều năm,
700C trong 10 phút, pH=1-2 trong 2h ở nhiệt
độ phòng, hoặc trong môi trường chứa ether, chloroform 20%
Vì vậy HAV có khả năng duy trì và lây lan nhanh môi trường
Trang 6HAV có thể bị bất hoạt bởi:
Sử dụng hóa chất: formaldehyde, HgCl2, Iod, Clo, Kali permanganat …
Tia UV
Autoclave 1210C trong 20 phút
Trang 7 HAV có khả năng nhân lên trong nguyên
tương tế bào gan
Có thể nuôi cấy HAV nhưng tốc độ nhân lên rất chậm
Trang 8 Khi bị nhiễm HAV, cơ thể sẽ sản xuất kháng thể anti-HAV: IgM và IgG
Virus sẽ bị phân giải bởi enzyme
aminotransferase và loại thải qua phân
Trang 91 Dịch tễ học:
HAV được tìm thấy trong mồ hôi, nước bọt,
nước tiểu, phân người bị bệnh.
HAV theo thức ăn, nước uống bị nhiễm virus
xâm nhập vào cơ thể người.
Sò, ốc là một nguyên nhân lây bệnh đáng kể
HAV chỉ gây bệnh cho người và linh trưởng
Trang 10 Các con đường lây truyền:
- Lây truyền từ người sang người
- Lây truyền qua thức ăn, nước uống
- Lây truyền từ loài linh trưởng
Trang 11Mức độ nhiễm HAV tại các
khu vực trên thế giới
Trang 12Sau khi xâm nhiễm vào cơ thể người HAV định vị ở gan
gây nhiễm virus máu
khởi phát sự nhiễm trùng
Trang 13 Thời gian ủ bệnh khoảng 14-50 ngày.
Triệu chứng: chán ăn, mỏi mệt, sốt, nhức đầu, vàng da xuất hiện 1-2 tuần sau khi bị nhiễm bệnh, nước tiểu đậm màu, gan đau, enzyme aminotransferase tăng cao trong máu
Trang 14 Virus HAV chỉ gây bệnh cấp tính
Hiện nay trên thế giới vẫn chưa có thuốc đặc trị, nên sử dụng vaccine là biện pháp cần
thiết
Trang 15Các giai đoạn nhiễm bệnh của bệnh viêm gan A
Trang 16A- Vật liệu:
Virus và việc nuôi cấy:
- HAV được nhân lên trong fetal rhesus
kidney-4 (FRhK-4)-derived cells
- Dịch nổi tế bào nuôi cấy chứa 105 TCID50HAV trên 1 ml được sử dụng làm đối chứng dương
Trang 17 Mẫu shellfish (động vật vỏ giáp: trai, sò, tôm,
cua) Mytilus galloprovincialis
Ly trích RNA virus: RNA virus được ly trích bằng bộ kit FastTrack 2.0 Kit
Trang 19 Chẩn đoán (giai đoạn cấp tính) dựa vào IgM anti-HAV bằng phương pháp miễn dịch
phóng xạ hoặc miễn dịch enzyme
Tìm IgG anti - HAV có giá trị chẩn đoán dịch tễ
Trang 20a Phương pháp miễn dịch liên kết
enzyme (ELISA)
Phương pháp ELISA được sử dụng chủ yếu
để phát hiện sự có mặt của kháng thể IgM trong máu bệnh nhân nghi nhiễm HAV
Trang 22 Nguyên lí: tương tự như ELISA, nhưng RIA
Trang 23Các bước tiến hành
kỹ thuật RIA
Trang 24a RT-PCR:
Phản ứng RT-PCR là phản ứng khuếch đại một đoạn khuôn mẫu RNA theo nguyên lý của PCR
Trang 25 Phản ứng gồm 2 giai đoạn:
- Giai đoạn 1: phiên mã ngược khuôn mẫu RNA thành sợi đôi RNA – cDNA, sau đó dùng sợi này làm khuôn mẫu để tổng hợp sợi đôi DNA thứ hai.
- Giai đoạn 2: dùng sợi đôi DNA vừa làm được
tổng hợp làm khuôn mẫu để thực hiện phản ứng
PCR theo các bước cơ bản.
Trang 26 Trong kỹ thuật này có hai cặp primer khác nhau được sử dụng nhằm khuếch đại đặc hiệu một đoạn gen
Phản ứng PCR sau khi thực hiện bước sao
mã ngược tạo cDNA phải được thực hiện qua hai giai đoạn
Trang 27 Giai đoạn 1: phản ứng PCR được thực hiện trong 15 đến 30 chu kì với cặp mồi thứ nhất
Giai đoạn 2: sản phẩm PCR giai đoạn 1 được dùng làm
khuôn mẫu cho PCR giai đoạn 2 Cặp mồi thứ hai sẽ bắt cặp phía trong (nested) của sản phẩm PCR giai đoạn 1
Phản ứng PCR giai đoạn 2 sẽ khuếch đại đoạn gen cần xác định.
Trang 29Quy trình phát hiện HAV bằng hnRT-PCR
Trang 30 Sản phẩm RT-PCR và hnRT-PCR lần lượt
có kích thước 248 và 173bp
Phản ứng RT-PCR với độ pha loãng 10 lần chủng HAV có thể phát hiện được 1 TCID50(50% tissue culture infective doses) trên 25g dịch shellfish
Trang 31 Độ nhạy của RT-PCR cho những mẫu shellfish bị nhiễm HAV ngoài thực tế:
Trang 33 Kết quả RT-PCR được xác minh lại bằng PCR:
Trang 34hnRT- http://users.rcn.com/jkimball.ma.ultranet/BiologyPages/ R/Radioimmunoassay.html