ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN HỌC PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HƯỚNG ĐỐI TƯỢNG

Tóm tắt nội dung môn học Giới thiệu các khái niệm cơ bản về hệ thống thông tin, phân tích thiết kế hệ thống thông tin theo hướng cấu trúc và hướng đối tượng, một số khái niệm cơ bản về h

HỌC VIỆN KỸ THUẬT QUÂN SỰ

KHOA: CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT

NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN HỌC PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HƯỚNG ĐỐI TƯỢNG

1 Thông tin về giáo viên

Họ và tên: Đỗ Thị Mai Hường

Chức danh, học hàm, học vị: GV, ThS

Thời gian, địa điểm làm việc: Bộ môn Các Hệ thống thông tin – Khoa CNTT

Địa chỉ liên hệ: Bộ môn Các HTTT – Khoa CNTT - HVKTQS

Điện thoại, email: 098 33 66 922, dohuong@gmail.com

Các hướng nghiên cứu chính: Phân tích thiết kế hệ thống thông tin, Khai phá dữ liệu

2 Thông tin chung về môn học

- Tên môn học: Phân tích thiết kế Hướng đối tượng

- Mã môn học:

- Số tín chỉ: 3

- Môn học:

 Bắt buộc:

 Lựa chọn: x

- Các môn học tiên quyết: Lý thuyết cơ sở dữ liệu, Lập trình hướng đối tượng

- Các môn học kế tiếp:

- Các yêu cầu đối với môn học (nếu có):

- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:

 Nghe giảng lý thuyết: 2

 Làm bài tập trên lớp: Thảo luận:

 Thực hành, thực tập (ở PTN, nhà máy, thực tập ):

 Hoạt động theo nhóm (làm bài tập lớn ) :1

 Tự học:

- Địa chỉ Khoa/ Bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Các Hệ thống thông tin – Khoa CNTT

3 Mục tiêu của môn học

- Kiến thức: Cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản về phân tích và thiết kế hệ thống thông tin hướng đối tượng bằng UML(Unifield Modeling

Language), có kỹ năng sử dụng công cụ Rational Rose cho việc phát triển các phần mềm hướng đối tượng

- Kỹ năng: Biết phân tích thiết kế hệ thống thông tin theo hướng đối tượng bằng UML và sử dụng thành thạo một công cụ làm tài liệu như Rational Rose

- Thái độ, chuyên cần: Lên lớp đầy đủ và chuẩn bị cho giờ lên lớp theo yêu cầu của giáo viên

4 Tóm tắt nội dung môn học

Giới thiệu các khái niệm cơ bản về hệ thống thông tin, phân tích thiết kế hệ thống thông tin theo hướng cấu trúc và hướng đối tượng, một số khái niệm cơ bản về hướng đối tượng, giới thiệu một số chu trình phát triển phần mềm, giới thiệu ngôn ngữ mô hình hóa hướng đối tượng UML, công cụ Rational Rose, các bước trong phân tích hướng đối tượng: mô hình hóa nghiệp vụ, mô hình hóa ca sử dụng, mô hình hóa lớp, mô hình hóa tương tác, các bước trong thiết kế hướng đối tượng: thiết kế chi tiết cho từng ca sử dụng Mô hình hóa cài đặt hệ thống

5 Nội dung chi tiết môn học

Chươn

g, mục,

tiểu

mục

tiết

Giáo trình, Tài liệu tham khảo (TT của

TL ở mục 6)

Ghi chú

1 Chương 1 Tổng quan

1 Hệ thống thông tin

2 Các cách tiếp cận phân tích hệ thống thông tin

2.1 Phương pháp hướng cấu trúc 2.2 Phương pháp hướng đối tượng

3 Các khái niệm cơ bản về hướng đối tượng

3.1 Đối tượng và trừu tượng hoá 3.2 Lớp và thể hiện

3.3 Sự trao đổi và thông điệp 3.4 Sự phân cấp

3.5 Tính bao bọc

4

g, mục,

tiểu

mục

tiết

Giáo trình, Tài liệu tham khảo (TT của

TL ở mục 6)

Ghi chú

3.6 Tính đa hình

2

4 Chu trình phát triển phần mềm và

tiến trình RUP

4.1 Chu trình phát triển phần mềm

4.2 Các giai đoạn của chu trình phát

triển phần mềm

4.3 Tiến trình phát triển phần mềm

RUP

5 Các bước phân tích thiết kế hướng

đối tượng

4

3

Chương 2 UML và công cụ phát

triển hệ thống

1 Giới thiệu UML

1.1 Lịch sử về UML

1.2 UML – ngôn ngữ mô hình hóa

hướng đối tượng

2 Các khái niệm cơ bản trong UML

3 Các biểu đồ UML

Biểu đồ Use case Biểu đồ lớp Biểu đồ đối tượng Biểu đồ trạng thái Biểu đồ trình tự Biểu đồ cộng tác Biểu đồ hoạt động Biểu đồ thành phần Biểu đồ triển khai

4 Giới thiệu công Rational Rose

4

4 Chương 3 Phân tích hướng đối

tượng

1 Phân tích yêu cầu hệ thống

8

g, mục,

tiểu

mục

tiết

Giáo trình, Tài liệu tham khảo (TT của

TL ở mục 6)

Ghi chú

1.1 Yêu cầu là gì?

1.2 Xác định yêu cầu hệ thống

1.3 Phân loại yêu cầu

1.4 Mô hình hoá nghiệp vụ

5

2 Mô hình hóa Use case

2.1 Giới thiệu về use case

2.2 Sơ đồ use case

2.3 Xác định các biến thể của use

case

2.4 Thiết lập các mối quan hệ giữa

các use case

2.5 Đặc tả actor và use case

8

6

3 Xây dựng đối tượng hệ thống

3.1 Các khái niệm cơ bản về sơ đồ

lớp

3.2 Xác định lớp đối tượng

3.3 Mô hình hóa liên kết giữa các

lớp

3.4 Xác định thuộc tính, method của

các lớp

3.5 Xây dựng mô hình khái niệm

8

7

3.6 Xây dựng biểu đồ tương tác

Xây dựng biểu đồ tuần tự Xây dựng biểu đồ cộng tác 3.7 Xây dựng biểu đồ trạng thái

3.8 Xây dựng biểu đồ hoạt động

8

8 Chương 4 Thiết kế hướng đối

tượng

1 Thiết kế các hệ thống con

1.1 Hệ thống con

1.2 Phân chia hệ thống thành các hệ

thống con

4

g, mục,

tiểu

mục

tiết

Giáo trình, Tài liệu tham khảo (TT của

TL ở mục 6)

Ghi chú

1.3 Kiến trúc phân tầng

9

2 Thiết kế giao diện người dùng và thiết kế lớp

2.1 Thiết kế giao diện người dùng 2.2 Thiết kế lớp

8

10

3 Thiết kế việc lưu trữ các dữ liệu

4 Mô hình hóa cài đặt hệ thống 4.1 Giới thiệu

4.2 Xây dựng biểu đồ thành phần 4.3 Xây dựng biểu đồ triển khai

4

6 Giáo trình, tài liệu tham khảo

[1] Phát triển hệ thống hướng đối tượng với UML2.0 và C++, Nguyễn Văn Ba, NXB Đại học Quốc gia Hà nội, 2008

[2] Phân tích thiết kế hướng đối tượng bằng UML, Đặng Văn Đức, NXB Giáo dục, 2002

[3] Object Oriented Analysis and Design: Understanding System Development with UML 2.0, Mike O’Doherty, John Wiley and Sons, 2005

[4] Learning.UML.2.0, Kim Hamilton, Russell Miles, OReilly, 2006

[5]The.Unified.Modeling.Language.User.Guide,Grady Booch,James Rumbaugh, Ivar Jacobson, Wesley, 2005

7 Hình thức tổ chức dạy học

7.1 Lịch trình chung: (Ghi tổng số giờ cho mỗi cột)

Nội dung Hình thức tổ chức dạy học môn học Lên lớp Tổng

Thực hành, thí nghiệm, thực tập

Tự học, tự nghiên cứu

Lý thuyết

Bài tập

Thảo luận

Chương 2 UML và công cụ phát

triển hệ thống

Chương 3 Phân tích hướng đối

tượng

1 Phân tích yêu cầu hệ thống

2 Mô hình hóa Use case

3 Xây dựng đối tượng hệ thống

Chương 4 Thiết kế hướng đối

tượng

1 Thiết kế các hệ thống con

2 Thiết kế giao diện người dùng và

thiết kế lớp

3 Thiết kế việc lưu trữ các dữ liệu

4 Mô hình hóa cài đặt hệ thống

7.2 Lịch trình tổ chức dạy học cụ thể

Bài giảng: Tổng quan về phân tích thiết kế hướng đối tượng

Chương, mục: Chương I

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các kiến thức tổng quan về phân tích thiết kế hướng đối tượng So sánh giữa phân tích hệ thống hướng chức năng với phân tích hệ thống hướng đối tượng Các khái niệm cơ bản trong phân tích hướng đối tượng Quy trình phát triển hệ thống hướng đối tượng

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Chương 1 Tổng quan

1 Hệ thống thông tin

2 Các cách tiếp cận phân tích hệ thống thông tin

2.1 Phương pháp hướng cấu trúc

2.2 Phương pháp hướng đối tượng

3 Các khái niệm cơ bản về hướng đối tượng

3.1 Đối tượng và trừu tượng hoá

3.2 Lớp và thể hiện

3.3 Sự trao đổi và thông điệp

3.4 Sự phân cấp

3.5 Tính bao bọc

3.6 Tính đa hình

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài tổng quan phân tích thiết

kế hướng đối tượng

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1

Bài giảng: Tổng quan về phân tích thiết kế hướng đối tượng

Chương, mục: Chương I

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các kiến thức tổng quan về phân tích thiết kế hướng đối tượng So sánh giữa phân tích hệ thống hướng chức năng với phân tích hệ thống hướng đối tượng Các khái niệm cơ bản trong phân tích hướng đối tượng Quy trình phát triển hệ thống hướng đối tượng

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

4 Chu trình phát triển phần mềm và tiến trình RUP

4.1 Chu trình phát triển phần mềm

4.2 Các giai đoạn của chu trình phát triển phần mềm

4.3 Tiến trình phát triển phần mềm RUP

5 Các bước phân tích thiết kế hướng đối tượng

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài tổng quan phân tích thiết

kế hướng đối tượng

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1.

Bài giảng: Giới thiệu ngôn ngữ mô hình hóa UML và phần mềm Rational Rose

Chương, mục: Chương 2

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các khái niệm, các đặc điểm, các loại biểu đồ trong ngôn ngữ mô hình hóa hướng đối tượng UML Tìm hiểu về phần mềm mô hình hóa hướng đối tượng Rational Rose

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Chương 2 UML và công cụ phát triển hệ thống

1 Giới thiệu UML

1.1 Lịch sử về UML

1.2 UML – ngôn ngữ mô hình hóa hướng đối tượng

2 Các khái niệm cơ bản trong UML

3 Các biểu đồ UML

Biểu đồ Use case

Biểu đồ lớp

Biểu đồ đối tượng

Biểu đồ trạng thái

Biểu đồ trình tự

Biểu đồ cộng tác

Biểu đồ hoạt động

Biểu đồ thành phần

Biểu đồ triển khai

4 Giới thiệu công Rational Rose

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài ngôn ngữ mô hình hóa UML

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 4,5

Bài giảng: Mô hình hóa nghiệp vụ hệ thống

Chương, mục: Chương III

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức cơ bản về phân tích yêu cầu hệ thống Tìm hiểu các mô hình mô hình hóa nghiệp vụ hệ thống

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Chương 3 Phân tích hướng đối tượng

1 Phân tích yêu cầu hệ thống

1.1 Yêu cầu là gì?

1.2 Xác định yêu cầu hệ thống

1.3 Phân loại yêu cầu

1.4 Mô hình hoá nghiệp vụ

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài mô hình hóa nghiệp vụ

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Bài giảng: Bài tập mô hình hóa nghiệp vụ hệ thống

Chương, mục: Chương III

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức cơ bản về phân tích yêu cầu hệ thống Tìm hiểu các mô hình mô hình hóa nghiệp vụ hệ thống Vận dụng mô hình hóa nghiệp vụ với hệ thống thực

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Bài tập về mô hình hóa nghiệp vụ

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên làm bài tập phần mô hình hóa nghiệp vụ trên hệ thống thực

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Bài giảng: Mô hình hóa ca sử dụng

Chương, mục: Chương III

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức cơ bản về phân tích hệ thống qua việc mô hình hóa ca sử dụng Cụ thế cách xác định các tác nhân, các ca sử dụng, các mối quan hệ giữa các

ca sử dụng, vẽ biểu đồ ca sử dụng, mô hình hóa kịch bản ca sử dụng

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

2 Mô hình hóa Use case

2.1 Giới thiệu về use case

2.2 Sơ đồ use case

2.3 Xác định các biến thể của use case

2.4 Thiết lập các mối quan hệ giữa các use case

2.5 Đặc tả actor và use case

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài mô hình hóa ca sử dụng

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Bài giảng: Bài tập về Mô hình hóa ca sử dụng

Chương, mục: Chương III

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức cơ bản về phân tích hệ thống qua việc mô hình hóa ca sử dụng Cụ thế cách xác định các tác nhân, các ca sử dụng, các mối quan hệ giữa các

ca sử dụng, vẽ biểu đồ ca sử dụng, mô hình hóa kịch bản ca sử dụng Ứng dụng thực hiện mô hình hóa ca sử dụng với hệ thống thực

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Bài tập mô hình hóa ca sử dụng

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên làm bài tập phần mô hình hóa ca sử dụng trên hệ thống thực

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Bài giảng: Mô hình hóa đối tượng, lớp

Chương, mục: Chương III

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức về đối tượng, lớp, cách xây dựng đối tượng, lớp trong hệ thống Tìm hiểu về các thành phần và các mối quan hệ trong biểu đồ lớp

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

3 Xây dựng đối tượng hệ thống

3.1 Các khái niệm cơ bản về sơ đồ lớp

3.2 Xác định lớp đối tượng

3.3 Mô hình hóa liên kết giữa các lớp

3.4 Xác định thuộc tính, method của các lớp

3.5 Xây dựng mô hình khái niệm

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài mô hình hóa đối tượng, lớp

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Tuần 9:

Bài giảng: Mô hình hóa tương tác

Chương, mục: Chương III

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức về đối tượng, lớp, cách xây dựng đối tượng, lớp trong hệ thống Tìm hiểu về các thành phần và các mối quan hệ trong biểu đồ lớp Ứng dụng

mô hình hóa lớp đối với hệ thống thực

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Bài tập về mô hình hóa lớp

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên làm bài tập phần mô hình lớp trên hệ thống thực

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Tuần 10:

Bài giảng: Mô hình hóa tương tác

Chương, mục: Chương I

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức cơ bản về phân tích hệ thống qua việc mô hình hóa tương tác đối tượng Xây dựng mô hình tuần tự, cộng tác cho các ca sử dụng

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

3.6 Xây dựng biểu đồ tương tác

Xây dựng biểu đồ tuần tự

Xây dựng biểu đồ cộng tác

3.7 Xây dựng biểu đồ trạng thái

3.8 Xây dựng biểu đồ hoạt động

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc trước slide bài giảng giáo viên gửi bài mô hình hóa tương tác

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3

Bài giảng: Bài tập Mô hình hóa tương tác

Chương, mục: Chương I

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được kiến thức cơ bản về phân tích hệ thống qua việc mô hình hóa tương tác đối tượng Xây dựng mô hình tuần tự, cộng tác cho các ca sử dụng Ứng dụng thực hiện mô hình hóa tương tác với hệ thống thực

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Bài tập về mô hình hóa tương tác

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên làm bài tập phần mô hình hóa tương tác trên hệ thống thực

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3,4

Bài giảng: Thiết kế hệ thống

Chương, mục: Chương IV

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các nội dung về thiết kế hệ thống trong hướng đối tượng, cách phân chia hệ thống thành các hệ con, tìm hiểu kiến trúc phân tầng trong thiết kế ứng dụng

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Chương 4 Thiết kế hướng đối tượng

1 Thiết kế các hệ thống con

1.1 Hệ thống con

1.2 Phân chia hệ thống thành các hệ thống con

1.3 Kiến trúc phân tầng

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc tài liệu slides giáo viên gửi phần thiết kế hệ thống

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3,4

Bài giảng: Thiết kế hệ thống

Chương, mục: Chương IV

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các nội dung về thiết kế giao diện, thiết kế lớp cho từng ca sử dụng

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

2 Thiết kế giao diện người dùng và thiết kế lớp

2.1 Thiết kế giao diện người dùng

2.2 Thiết kế lớp

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên đọc tài liệu slides giáo viên gửi phần thiết kế hệ thống

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3,4

Tuần 14:

Bài giảng: Bài tập về thiết kế giao diện, thiết kế lớp

Chương, mục: Chương I

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các nội dung về thiết kế giao diện, thiết kế lớp cho từng ca sử dụng Ứng dụng thiết kế giao diện, thiết kế chi tiết cho từng ca sử dụng trong hệ thống thực

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết

- Địa điểm:

Phòng học

- Nội dung chính:

Bài tập thiết kế giao diện, thiết kế lớp

- Yêu cầu SV chuẩn bị:

Sinh viên làm bài tập phần thiết kế hệ thống trên hệ thống thực

- Ghi chú:

Đọc thêm tài liệu tham khảo 1,2,3,4

Tuần 15:

Bài giảng: Tổng quan về phân tích thiết kế hướng đối tượng

Chương, mục: Chương I

Mục đích, yêu cầu:

Nắm được các nội dung về thiết kế hệ thống phần mô hình hóa cài đặt

- Hình thức tổ chức dạy học:

Giới thiệu lý thuyết

- Thời gian:

4 tiết