MÔ HÌNH CHĂN NUÔI GÀ SAO AN TOÀN SINH HỌC

CÔNG TY TNHH BẢO CHÂU PHÚ THỌMÔ HÌNH CHĂN NUÔI GÀ SAO AN TOÀN SINH HỌC Tài liệu tuyên truyền kết quả thực hiện dự án: Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình sản xuất giống và nuôi t

CÔNG TY TNHH BẢO CHÂU PHÚ THỌ

MÔ HÌNH CHĂN NUÔI GÀ SAO AN

TOÀN SINH HỌC

Tài liệu tuyên truyền kết quả thực hiện dự án:

Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình sản xuất giống và nuôi thương phẩm giống gà sao theo hướng an toàn sinh học

tại tỉnh Phú Thọ.

Lời nói đầu

Tài liệu Mô hình chăn nuôi gà sao an toàn sinh học được

biên soạn dựa trên kết quả triển khai thực hiện mô hình dự

án “Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật xây dựng mô hình sản xuấtgiống và nuôi thương phẩm giống gà sao theo hướng an

toàn sinh học tại tỉnh Phú Thọ”.

Tài liệu nhằm cung cấp cho người đọc những thôngtin cơ bản về tình hình triển khai và kết quả đạt được của

dự án, đồng thời giới thiệu đến người đọc kiến thức cơ bản

về chăn nuôi gà sao hướng an toàn sinh, các kỹ thuật được

áp dụng vào xây dựng mô hình

Mặc dù đã rất cố gắng, song không thể tránh khỏinhững thiếu sót nhất định, nhóm biên soạn mong nhậnđược những góp ý cả về nội dung lẫn hình thức của bạn đọc

để tài liệu được hoàn thiện hơn

Mục Lục

Nội dung

Trang 1 Mở đầu 1

2 Kết quả triển khai mô hình dự án 3

2.2 Xây dựng mô hình sản xuất giống gà sao 6

2.2.1 Xây dựng mô hình 6

2.2.2 Kết quả theo dõi và đánh giá mô hình 8

2.3 Xây dựng mô hình nuôi thương phẩm gà sao an toàn sinh học 14

2.3.1 Xây dựng mô hình 14

2.3.2 Theo dõi và đánh giá mô hình 17

HƯỚNG DẪN KỸ THUẬT CHĂN NUÔI GÀ SAO 21

là đòi hỏi bức thiết hiện nay.

Xuất phát từ những điều kiện tự nhiên và ưu điểm nổitrội của gà Sao Để có cơ sở bổ sung nhằm đa dạng hoá cơcấu giống vật nuôi, việc hoàn thiện quy trình kỹ thuật nuôidưỡng, chăm sóc, phòng bệnh cho gà Sao phù hợp với điềukiện sinh thái tại tỉnh Phú Thọ là cần thiết để tăng khả năngsản xuất thịt gà và tăng thu nhập cho cho người dân ở vùngnông thôn hay ven thành thị ở quy mô gia đình hay chănnuôi công nghiệp tập trung

Gà Sao là đối tượng nuôi có mức độ đầu tư phù hợpnhưng năng suất cao và chất lượng thịt, trứng thơm ngon GàSao là đối tượng dễ nuôi, sản phẩm có sức cạnh tranh trên thịtrường, có khả năng mang lại hiệu quả kinh tế cho ngườichăn nuôi Nên gà Sao là đối tượng rất phù hợp cho ngườidân lựa chọn để đầu tư sản xuất trong tình hình hiện nay Ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong việcchuyển giao công nghệ nhân giống và nuôi thương phẩm gàSao, sẽ nâng cao trình độ khoa học và công nghệ cho đơn vịchủ trì, cho người dân tham gia triển khai dự án và người

dân vùng triển khai dự án, góp phần xóa đói giảm nghèo,tăng thu nhập, ổn định cuộc sống cho người dân.

Năm 2019, Công ty TNHH Quốc An Việt Trì đã đềxuất và được UBND tỉnh Phú Thọ phê duyệt thực hiện dự

án “Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật nuôi gà sao sinh sản và gà Sao thương phẩm tại Phú Thọ” Sau 24 tháng triển khai dự

án, mô hình sản xuất giống và nuôi thương phẩm gà sao hướng

an toàn sinh học đã đạt được những kết quả khả quan, doanhthu thu về đạt 830,4 triệu đồng, lãi dòng đạt 368,562 triệuđồng Dự án đã đánh giá, khẳng định vai trò, hiệu quả mô hìnhđối với sự phát triển kinh tế tại địa phương và người sản xuất

Mô hình mang lại giá trị kinh tế cao, có thể phát triển, mở rộng

mô hình dự án tại các địa phương khác trong tỉnh

2 Kết quả triển khai mô hình dự án

2.1 Thiết kế cơ sở hạ tầng, vệ sinh dịch tễ

a Thông tin cơ bản mô hình

- Tên mô hình: Mô hình chăn nuôi gà sao sinh sản vàthương phẩm hướng an toàn sinh học

- Quy mô, mật độ nuôi:

+ Mô hình nuôi gà sao sinh sản quy mô 300 gà bố mẹ,bao gồm 250 gà mái và 50 gà trống, mật độ nuôi 3 con/m2.+ Mô hình nuôi gà sao thương phẩm quy mô 1.200con, thực hiện chăn nuôi 03 lứa, mỗi lứa 400 con Mật độchăn nuôi 3 con/m2

- Diện tích toàn bộ khu chăn nuôi: 500m2 (Chuồng nuôi

gà sinh sản: 100m2, chuồng nuôi gà thương phẩm: 150m2, lối

đi trồng cây xanh, khu xử lý chất thải, nhà kho : 250m2)

- Thời gian thực hiện: từ tháng 7 năm 2019 đến tháng

11 năm 2020

- Địa điểm: Khu 9, xã Cao Xá, huyện Lâm Thao, Phú Thọ

b Cải tạo chuồng trại, chuẩn bị dụng cụ chăn nuôi, vệ sinh dịch tễ

* Cải tạo chuồng trại

Trên cơ sở tập tính của gà sao, mục tiêu chăn nuôi của

mô hình, tổ thực hiện tiến hành cải tạo khu chăn nuôi phù hợpvới yêu cầu chăn nuôi của dự án Cải tạo chuồng trại chăn nuôi

gà theo kiểu nuôi nhốt hoàn toàn trên đệm lót sinh học

- Kiểu chuồng: Chuồng hở, thông thoáng tự nhiên,nuôi nhốt hoàn toàn trên đệm lót, hệ thống giàn đậu phù hợpvới tập tính thích bay nhảy lên cao Chuồng nuôi đảm bảothoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông

- Tường bao: Chuồng xây tường lửng kết hợp tườnglưới kim loại (B40) đảm bảo thông thoáng, có ánh sáng mặttrời chiếu vào để diệt khuẩn, làm khô chất độn chuồng vàthông khí, tạo môi trường cho gà tắm nắng giúp tăng cườngcấp thu canxi kích thích sinh trưởng

- Mái chuồng: mái chuồng lợp Broximang đảm bảoche mưa, nắng cho gia cầm

- Nền chuồng: Chuồng nuôi được xây dựng trên nềnđất cao 0,5m tạo môi trường sạch cho gà vui chơi, hạn chế

sự xâm nhiễm của bệnh dịch Đối với chuồng nuôi úm gàcon giai đoạn 0-42 ngày tuổi: chuồng nuôi được che rèm kíngió, hạn chế ảnh hưởng của điều kiện ngoại cảnh

- Tổ chức mua sắm trang thiết bị cần thiết phục vụ xâydựng mô hình như máng ăn, máng uống, dụng cụ khử trùng,thức ăn chăn nuôi

- Khu xử lý chất thải: được thiết kế và xây dựng cuốikhu chăn nuôi tại ví trí thấp nhất của trang trại Nhà ủ phân

có nền ủ cao theo nguyên lý nhiệt sinh học (compost)

- Khu tiêu hủy, chôn đốt xác gia cầm được bố trí xách xakhu chăn nuôi 100m, ở cuối hướng gió chính, cuối trang trại

* Vệ sinh chuồng trại

Trước khi đưa gà về nuôi, tổ thực hiện dự án tiến hành vệsinh chuồng trại

- Rửa sạch trần, nền và tường chuồng bằng máy phuncao áp

- Rửa sạch các dụng cụ như máng ăn, máng uống, ngâmthuốc sát trùng

- Phun sát trùng toàn bộ chuồng gà

- Đặt thuốc diệt loài gậm nhấm vào nơi chúng hayxuất hiện trong khu vực nuôi gà

* Trộn rải đệm lót sinh học:

Sử dụng đệm lót 100% là trấu, thực hiện như sau:

Bước 1: Rải trấu lên toàn bộ nền chuồng dày 5-20cm

tùy thuộc thời tiết nuôi theo từng lứa gà Vào mùa đông, rảilớp đệm lót 15-20 cm, giữ ấm cho chuồng gà, vào mùa hè,rải lớp đệm lót 5-10 cm, tránh lớp đệm lót sinh nhiệt gâynóng chuồng gà

Bước 2: Sau 7-10 ngày đối với gà nuôi úm, 2-3 ngày đối

với gà nuôi sinh sản, quan sát trên bề mặt chuồng khi nào thấy phân rải kín, dùng cào cào sơ qua lớp mặt đệm lót(cần quây gọn gà về 1 phía để tránh gây xáo trộn đàn gà)

Bước 3: Sau khi cào lớp mặt xong thì rắc đều chế

phẩm men lên toàn bộ bề mặt chất độn, tiếp tục dùng tayxoa trên bề mặt để men được phân tán đều khắp Cách làmchế phẩm men: 1 kg chế phẩm BALASA N0 -1 trộn đều với

5 -7 kg bột ngô, cho thêm 2,5 -3,2 lít nước sạch, xoa cho ẩmđều, cho vào thùng và để chỗ ấm ủ trong 2 -3 ngày.

Thường xuyên kiểm tra bề mặt đệm lót, định kỳ 3-5ngày cào đảo lớp đệm lót 1 lần cho thoáng khí và tơi xốp,phân phân hủy nhanh

Kết quả: Từ tháng 7-10/2019, tổ thực hiện tiến hành

sửa chữa, cải tạo khu chuồng chăn nuôi phù hợp với tập tínhcủa gà sao với tổng diện tích chuồng nuôi 250m2 phục vụchăn nuôi gà sao sinh sản Dụng cụ chăn nuôi được trang bịđầy đủ và phù hợp với từng giai đoạn sinh trưởng của gà vàmục đích chăn nuôi

2.2 Xây dựng mô hình sản xuất giống gà sao

2.2.1 Xây dựng mô hình

- Thời gian thực hiện: Từ tháng 7/2019 đến tháng11/2020

- Quy mô: 300 gà bố mẹ gồm 250 gà mái và 50 gà trống

- Tuyển chọn đàn gà giống bố mẹ, nuôi thích nghi đàngà: Tuyển chọn gà sao bố mẹ đảm bảo theo các tiêu chuẩn

gà sao đạt 24 tuần tuổi, khỏe mạnh, không có dị tật, lôngbóng mượt, trọng lượng gà mái đạt 1,5-2kg, gà trống đạt 2-2,2kg) Đàn gà Sao bố mẹ được nhập về tháng 3 năm 2020,thực hiện nuôi thích nghi, theo dõi sức khỏe đàn gà trong 4tuần Nuôi dưỡng và chăm sóc đàn gà theo quy trình kỹthuật nuôi gà hậu bị giai đoạn 162-196 ngày

Sau 4 tuần nuôi thích nghi (từ tháng 3-4/2020), đàn gàkhỏe mạnh, không nhiễm bệnh, tỷ lệ sống đạt 100%, gà sẵnsàng bước sang giai đoạn sinh sản, khai thác trứng.

- Nuôi dưỡng, chăm sóc đàn gà sao bố mẹ: Đàn gà sao

bố mẹ sau thời gian nuôi thích nghi đã quen với điều kiện nuôitại mô hình, gà khỏe mạnh, nhanh nhẹn, không nhiễm bệnh

Tỷ lệ sống đạt 100% Đây là nền tảng để đàn gà sinh sản tốt,năng suất trứng cao, mô hình đạt hiệu quả chăn nuôi cao

- Tổ chức chăm sóc, nuôi dưỡng theo quy trình kỹthuật đã được cung cấp Thường xuyên kiểm tra chuồng trại,thực hiện vệ sinh phòng dịch định kỳ, kịp thời phát hiện gànhiễm bệnh (có biểu hiện khác thường, quan sát phân gà,lông, mỏ ), cách ly, tiêu hủy gà bị bệnh, không có khả năngphục hồi nhằm hạn chế lây lan dịch bệnh trong đàn gà Xử

lý gà ốm/chết theo hướng dẫn

- Thu trứng và bảo quản trứng giống: Thu trứng hàngngày, phân loại trứng trước khi đưa vào bảo quản, bảo quảntrứng nơi thoáng mát, sạch sẽ Trứng giống được bảo quản3-5 ngày vào mùa hè và 7 ngày vào mùa đông

- Ấp nở trứng: Ấp trứng bằng lò ấp trứng đa chu kỳCác bước tiến hành: Chọn trứng ấp, xông khử trùng,bảo quản trứng trước khi vào ấp, chuẩn bị trứng trước khivào âp, chọn chế độ ấp (nhiệt độ, ẩm độ, đảo trứng), chuyểntrứng và soi định kỳ, bức nở trứng trong giai đoạn nở, ra gà,phân loại và vận chuyển

- Theo dõi và đánh giá các chỉ tiêu sinh trưởng, sinhsản trên đàn gà bố mẹ Tổng hợp số liệu và đánh giá hiệuquả mô hình.

Kết quả: Mô hình sản xuất giống gà sao được thực

hiện từ tháng 7/2019 đến tháng 11/2020, mô hình triển khaiđảm bảo tiến độ, nội dung theo thuyết minh và Hợp đồngvới 300 gà bố mẹ (250 gà mái, 50 gà trống) khỏe mạnh, sốlượng gà giống xuất chuồng đạt 21.356 con

2.2.2 Kết quả theo dõi và đánh giá mô hình

Để đánh giá hiệu quả mô hình mang lại cho ngườichăn nuôi, khả năng tích ứng và sinh sản của gà sao, tổ thựchiện tiến hành theo dõi, đánh giá một số chỉ tiêu trên đàn gà.Các chỉ tiêu về khả năng sinh sản và tỷ lệ nuôi sốngcủa gia cầm có ảnh hưởng lớn tới hiệu quả chăn nuôi củađàn gà Xác định khả năng sinh sản của đàn gà bao gồm việcđánh giá chất lượng trứng, khả năng đẻ trứng và các chỉ tiêu

Kết quả theo dõi cho thấy, gà bố mẹ sau thời gian nuôithích nghi đều có sức khỏe tốt, thích nghi tốt với điều kiệnnuôi mới và bước vào giai đoạn sinh sản ở tuần thứ 28 Tỷ

lệ sống của gà bố mẹ đạt 100%, có điều này là do, dự án đã

sử dụng gà bố mẹ đã thành thục về sinh trưởng (24 tuầntuổi), đây là giai đoạn gà đã ổn định về sức khỏe kết hợp vớiđiều kiện chăn nuôi an toàn tại mô hình, gà được chăm sóctốt, hầu như không nhiễm bệnh nguy hiểm

Kết quả theo dõi khẳng định hơn nữa về khả năngthích nghi của gà sao Gà Sao có khả năng thích nghi tốt vớiđiều kiện kham khổ về nguồn thức ăn, thích nghi với nhiềuvùng sinh thái, không đòi hỏi cao về chuồng trại, khả năngkiếm mồi tốt, ăn vào tất cả các nguồn thức ăn kể cả nhữngloại thường không được sử dụng trong nuôi gà Gà Sao cósức đề kháng cao với các bệnh thông thường trên gà Gà Sao

ít mắc các bệnh như Marek, Gumboro, Leucosis, Đặcbiệt là những bệnh mà các giống gà khác thường hay bịnhiễm như Mycoplasmosis, Sallmonellosis Ngay cả bệnhcúm A H5N1 cũng chưa ghi nhận trường hợp nào xảy ratrên gà Sao

Sau khi kết thúc giai đoạn nuôi thích nghi đàn gà sao

bố mẹ, đàn gà được 28 tuần tuổi và bước vào giai đoạn sinhsản Tổ thực hiện tiến hành theo dõi, đánh giá một số chỉtiêu sinh sản trên đàn gà Kết quả cho thấy, tuổi thành thục

sinh dục của đàn gà là 28 tuần tuổi, sản lượng trứng đạt116,54 trứng/mái/năm

Kết quả theo dõi được thể hiện chi tiết tại Bảng 2 và đồ thị 1

Bảng 2 Tỷ lệ đẻ và năng suất trứng đàn gà bố mẹ

Chỉ tiêu

Tháng đẻ

Tỷ lệ đẻ

(%)

Tháng 5 (tuần 28-31) 26,60 7,45

Tháng 6 (tuần 32-35) 83,10 23,27 87,70 Tháng 7 (tuần 37-40) 87,06 24,38 90,54 Tháng 8 (tuần 41-44) 69,83 19,55 90,15 Tháng 9 (tuần 45-48) 67,51 18,90 91,52 Tháng 10 (tuần 49-53) 57,90 16,21 89,51

Đồ thị sinh sản của gà sao

Đồ thị 1: Tỷ lệ sinh sản của gà sao

Kết quả tại Bảng 8 và đồ thị 1 cho thấy, gà sao thànhthục sinh dục ở tuần thứ 28, tỷ lệ đẻ đạt 5,6% Gà sao đạtđỉnh đẻ ở tuần thứ 36, và 37 với tỷ lệ đẻ đạt 93% Sau đó, tỷ

lệ đẻ giảm dần và tương đối ổn định ở các tuần tiếp theo chođến tuần thứ 52, tỷ lệ đẻ giảm dần và kết thúc chu kỳ sinhsản của đàn gà Kết quả theo dõi phù hợp với đặc tính sinhsản của gà sao theo công bố về giống gà Sao của Viện Chănnuôi Thông qua đặc điểm này, người chăn nuôi cần chú ýthời gian chăn nuôi gà con, gà dò, gà hậu bị cho phù hợp, đểkhi thời tiết ấm áp, gà hậu bị đủ tuổi thành thục (28 tuầntuồi) để bước vào giai đoạn sinh sản, bắt đầu chu kỳ khaithác trứng đạt hiệu quả cao

Hình 1,2 Trứng và gà sao mới nở

Với mục tiêu chăn nuôi gà sao sinh sản, bên cạnh cáctiêu chí sức khỏe đàn gà bố mẹ, tỷ lệ đẻ và số lượng trứng,các chỉ tiêu về chất lượng trứng vô cùng quan trọng, quyếtđịnh chất lượng con giống và hiệu quả mô hình chăn nuôi gàsao sinh sản Tổ thực hiện theo dõi, đánh giá một số chỉ tiêuchất lượng trứng gà sao, kết quả theo dõi được thể hiệntrong Bảng 3

Bảng 3 Ch t l ất lượng trúng gà sao ượng trúng gà sao ng trúng gà sao

Hình 3 Thu nhặt trứng gà sao

Hiệu quả kinh tế của mô hình

Bảng 4 Hiệu quả kinh tế của Mô hình sản xuất giống gà sao

(250 gà mái, 50 gà trống) Đơn vị tính: nghìn đồng

Nội dung ĐVT lượng Số Đơn giá Thành tiền

7 Khấu hao chuồng nuôi,thiết bị khác

Lợi nhuận = Tổng thu - Tổng chi 216.562

Như vậy, mô hình nuôi gà sao sinh sản triển khai chănnuôi từ tháng 3/2020 đến hết tháng 11/2020, mô hình xuất

bán 21.356 gà giống loại 1, 2.841 trứng gà sao thươngphẩm Lợi nhuận thu về từ mô hình chăn nuôi gà sao sinhsản đạt 216,562 triệu đồng.

2.3 Xây dựng mô hình nuôi thương phẩm gà sao an toàn sinh học

kỹ thuật đã được cung cấp và hướng dẫn áp dụng

Chuồng nuôi được quây kín gió, nền chuồng rải chấtđộn chuồng (đệm lót sinh học)

Tiến hành nhập con giống theo 3 đợt như sau:

Bảng 5 S l ố mẹ ượng trúng gà sao ng gà th ương phẩm ở các ng ph m các ẩm ở các ở các

l a nuôi ứa nuôi

Nội dung Số lượng

+ Nhiệt độ chuồng nuôi: Kiểm tra nhiệt độ chuồngnuôi hàng ngày đảm bảo đàn gà con được sưởi ấm thườngxuyên, liên tục theo đúng quy trình kỹ thuật Chế độ nhiệtcho đàn gà giai đoạn 0-42 ngày tuổi như sau:

Bảng 6 Chế độ nhiệt trong chuồng gà giai đoạn 0-42

ngày tuổi

Ngày tuổi

Nhiệt độ trong quây

( 0 C)

Nhiệt độ trong chuồng

+ Thức ăn, nước uống: Cho gà con ăn, uống 24/24Thay nước sạch cho gà 2 lần 1 ngày để tăng sức đềkháng, trong những ngày đầu pha vào nước 5g đường gluco+ 1g VitaminC/lít nước Sử dụng chụp nước uống tự độngbằng nhựa, dung tích 3,5l nước cho 100 gà con Vị trí đặtchụp nước gần với máng ăn để gà tiện ăn và uống nước

Lượng thức ăn được cân đối theo nhu cầu để thức ănluôn mới, sạch, kích thích tính thèm ăn của gà.

- Chăm sóc và theo dõi đàn gà giai đoạn 7-16 tuần tuổi(xuất chuồng)

Sau khi gà kết thúc giai đoạn nuôi úm gà con, tổ thựchiện tiến hành chuyển đàn gà sang chuồng nuôi gà thươngphẩm Chăn nuôi theo kiểu nuôi nhốt hoàn toàn trên nềnđệm lót sinh học

- Mật độ nuôi 6 con/m2

- Ánh sáng: Ban ngày dùng ánh sáng tự nhiên, ban đêm

sử dụng ánh sáng nhân tạo, chiếu sáng bằng bóng đèn công suất30W/100m2, mật độ 6m2/đèn

- Cho gà ăn uống: đảm bảo thức ăn, nước uống sạch,mới đủ nhu cầu của gà

Kết quả: Từ tháng 7/2019 đến tháng 11/2020, tổ chức

chủ trì đã xây dựng thành công mô hình nuôi gà sao thươngphẩm hướng an toàn sinh học với tổng số 1.200 con, đượcchia thành 3 lứa, mỗi lứa 400 con Gà sinh trưởng khỏemạnh, ít nhiễm bệnh, trọng lượng gà xuất chuồng đạt1,70kg/con Doanh thu đạt 288 triệu đồng

2.3.2 Theo dõi và đánh giá mô hình

Đối với chăn nuôi gà thương phẩm, các chỉ tiêu về tỷ

lệ sống, tăng trọng của đàn gà có ý nghĩa quan trọng đối vớihiệu quả chăn nuôi