kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty Cổ phần đầu tư và Xây dựng Công trình thủy lợi

Trong những năm của thế kỷ 21, thế kỷ của thông tin và công nghệ, những tiến bộ khoa học kỹ thuật đã dần đưa thế giới thành một thế giới phẳng, nơi người ta có thể khai thác nguồn lực ở mọ

MỤC LỤC

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU

2 Biểu đồ 1-2 Biểu đồ tổng giá trị sản lượng của Công ty trong

3 năm gần đây

5

4 Sơ đồ 1-4 Sơ đồ cơ cấu tổ chức của công ty CP đầu tư và

xây dựng Công trình thủy

8

5 Sơ đồ 1-5 Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán của Công ty 12

6 Sơ đồ 1-6 Trình tự ghi số theo hình thức Nhật ký – chứng

từ

20

7 Bảng 2-1 Bảng kê chi tiết (TK 621- Chi phí nguyên vật

liệu trực tiếp- công trình: cảng xăng dầu hàng không)

26

8 Bảng 2-2 Sổ chi tiết (TK 621- Chi phí nguyên vật liệu trực

tiếp- công trình: cảng xăng dầu hàng không)

27

9 Bảng 2-3 Bảng tổng hợp chi tiết (TK 621- Chi phí nguyên

vật liệu trực tiếp)

27

10 Bảng 2-4 Bảng phân bổ vật liệu, công cụ dụng cụ 28

13 Bảng 2-7 Sổ chi tiết (TK 622: Chi phí nhân công trực tiếp

– Công trình: Cảng xăng dầu hàng không tháng

12 năm 207)

34

14 Bảng 2-8 Bảng tổng hợp chi tiết (TK 622: Chi phí nhân

công trực tiếp tháng 12 năm 2007)

34

16 Bảng 2-10 Bảng kê Chi phí máy thi công (Máy trộn bê

18 Bảng 2-12 Sổ chi tiết (TK 623- Chi phí máy thi công- công

trình: cảng xăng dầu hàng không)

20 Bảng 2-14 Bảng kê công cụ dụng cụ xuất dùng (Công trình:

Cảng xăng dầu hàng không)

23 Bảng 2-17 Bảng tổng hợp chi tiết (TK 154: Chi phí sản xuất

kinh doanh dở dang)

28 Bảng 2-22 Sổ cái (TK 622: Chi phí nhân công trực tiếp) 53

29 Bảng 2-23 Sổ cái (TK 623: Chi phí sử dụng máy thi công) 54

30 Bảng 2-24 Sổ cái (TK 627: Chi phí sản xuất chung) 55

31 Bảng 2-25 Sổ cái (TK 154: Chi phí sản xuất kinh doanh dở

dang)

56

Công tác hạch toán kế toán từ trước đến nay luôn đóng góp một vai trò rất quan trọng trong việc hoạt động của mọi đơn vị kinh tế Một bộ máy kế toán tốt và làm việc khoa học hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp có thể biết rõ năng lực tài chính của doanh nghiệp, từ đó đưa ra được những quyết định đúng đắn và mang lại nhiều lợi ích nhất cho doanh nghiệp Đối với một doanh nghiệp sản xuất kinh doanh thì chi phí sản xuất luôn chiếm phần lớn trong tổng chi phí và quyết định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp Cũng vì thế, công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm luôn đòi hỏi phải được hoàn thiện hơn nữa để phản ánh chính xác tình hình sản xuất cũng như có liên quan đến vấn đề trực tiếp đến tiêu thụ của doanh nghiệp.

Với những lý do trên, sau một thời gian thực tập tại công ty Cổ phần Đầu tư

và Xây dựng Công trình thủy, em đã đi sau tìm hiểu về công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành công trình xây lắp của công ty Từ những thực trạng về công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành, em cũng nhận thấy được những vấn đề còn tồn tại và xin đề xuất một số kiến nghị nhằm giải quyết những vấn đề còn tồn tại đó để công tác kế toán được hoàn thiện hơn Tất cả những điều

đã thu thập được trong quá trình tiếp cận thực tế tại Công ty sẽ được trình bày trong chuyên đề thực tập này

Chuyên đề thực tập này được chia thành 3 phần, ngoài lời mở đầu và kết luận

Chương 1: Tổng quan về công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty Cổ phần đầu tư và Xây dựng Công trình thủy.

Chương 3: Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất

và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy.

Để hoàn thành bài viết này, em đã nhận được nhiều sự hướng dẫn, giúp đỡ nhiệt tình của phòng kế toán Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy

và giáo viên hướng dẫn Tiến sỹ Nguyễn Hữu Ánh Em xin chân thành cảm ơn Tiến

sĩ Nguyễn Hữu Ánh và phòng kế toán Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ XÂY DỰNG CÔNG

tư và Xây dựng Công trình thuỷ ngày nay) được thành lập với nhiệm vụ xây dựng nhà máy đóng tàu Bạch Đằng – Cơ sở vật chất lớn nhất do Việt Nam tự xây dựng lúc bấy giờ

Trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước, Công ty chuyên xây dựng các công trình Quốc phòng và đảm nhận nhiệm vụ đảm bảo giao thông trên các tuyến: Hà Nội - Hải Phòng, các tuyến vùng Đông Bắc (Quảng ninh) và một phần các tuyến cầu đường bộ, từ Đông Hà (Quảng Trị) trở ra

Tháng 5/1961, với yêu cầu bức thiết của việc xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho ngành vận tải thủy, Công ty được Bộ Giao thông vận tải quyết định thành lập trên cơ sở sát nhập 3 đơn vị ở khu vực Hải Phòng lại

Năm 1965, Cục vận tải đường thủy được tách ra thành Cục đường sông và Cục đường biển Công ty được chuyển về trực thuộc Cục đường biển

Tháng 4/1989, Công ty tách khỏi tổng Cục đường biển về trực thuộc Bộ giao thông vận tải và sau đó đổi tên là Tổng Công ty xây dựng Công trình thủy

Tháng 7/1993 theo Quyết định số 1445 quyết định thành lập doanh nghiệp Nhà nước Công ty đổi tên thành Công ty xây dựng Công trình thủy thuộc Bộ giao thông vận tải

Năm 1994 Công ty lại chuyển về trực thuộc Cục hàng hải Việt Nam

Tháng 5/1995 Công ty lại tách khỏi Cục hàng hải về trực thuộc Tổng Công ty xây dựng công trình giao thông I - Bộ giao thông vận tải

Căn cứ Nghị định số 187/2004/NĐ-CP ngày 16 tháng 11 năm 2004 của Chính phủ về chuyển Công ty Nhà nước thành Công ty cổ phần.

Căn cứ Quyết định số 436 /QĐ - BGTVT ngày 23 tháng 2 năm 2006 của Bộ Giao thông vận tải về việc phê duyệt phương án chuyển Công ty Công ty xây dựng công trình thuỷ thành Công ty cổ phần, Công ty thực hiện cổ phần hoá từ Công ty xây dựng công trình thuỷ thành Công ty cổ phần đầu tư và xây dựng công trình thuỷ theo giấy phép đăng ký kinh doanh số 0203002876 do sở Kế hoạch và Đầu tư thành phố Hải Phòng cấp ngày 01/03/2007 và hoạt động theo luật Doanh nghiệp đã được Quốc hội khóa XI thông qua ngày 29 tháng 11 năm 2007 với các chức năng chủ yếu:

• Xây dựng, sửa chữa và lắp đặt các thiết bị Công trình thủy

• Xây dựng, sửa chữa các công trình công nghiệp và dân dụng trong nghành giao thông vận tải

• Sản xuất cấu kiện Bêtông đúc sẵn

• Sản xuất kinh doanh vật liệu và trang trí nội thất

• Kinh doanh xuất nhập khẩu vật tư hàng hóa, thiết bị phụ tùng, phương tiện GTVT và xây dựng

• Dịch vụ cho thuê văn phòng, nhà xưởng, kho bãi…

Các thông tin cơ bản về công ty

• Địa chỉ: Số 58 Phạm Minh Đức, Quận Ngô Quyền, Hải Phòng

thủy, xây dựng một số các công trình giao thông vận tải đường bộ…

Bên cạnh đó, Công ty không chỉ dừng lại ở việc xây dựng các công trình mà còn mở rộng sang cả lĩnh vực sản xuất kinh doanh vật liệu xây dựng và trang trí nội thất, cho thuê văn phòng, kho bãi, nhà xưởng…

Trong tương lai, Công ty dự kiến sẽ mở rộng thêm lĩnh vực hoạt động sang cả các công trình đường bộ, công trình dân dụng và các công trình phục vụ cho công nghiệp sản xuất để đa dạng hóa các loại sản phẩm xây dựng mà Công ty đang cung cấp đồng thời mở rộng quy mô hoạt động của công ty

1.1.2.2 Năng lực sản xuất

Về vốn

Sau khi tiến hành cổ phần hóa vào năm 2006, Công ty có số vốn điều lệ là

16.200.000.000 đồng

Về năng lực thiết bị thi công

Có thể thấy được năng lực thi công của Công ty qua số lượng thiết bị thi công theo bảng dưới

Bảng 1-1 Năng lực thiết bị thi công

10 Giá búa và quả búa đóng cọc Loại từ 1,8 – 4,5 T 5

Danh sách liệt kê ở trên chưa bao gồm một số thiết bị thi công nhỏ lẻ khác của công ty Trong năm 2009, công ty có kế hoạch đầu tư thêm một số trang thiết bị thi công khác để nâng cao năng lực sản xuất

Về lao động

Kể từ sau khi tiến hành cổ phần hóa, số lượng lao động của công ty không có biến động lớn, thường xuyên ổn định ở con số trên 200 người, trong đó lao động có trình độ chuyên môn cao chiếm phần lớn Tổng số cán bộ công nhân viên tính đến ngày 31/12/2008 có 515 người Trong đó:

sẽ thuê thêm một số lao động thời vụ để thực hiện công trình hoàn thành tiến độ được giao

Với năng lực sản xuất không ngừng nâng cao, tổng giá trị sản lượng các công trình mà công ty thực hiện được tăng trưởng mạnh mẽ qua mỗi năm, nhất là sau khi tiến hành cổ phần hóa Ta có thể theo dõi sự tăng trưởng về tổng giá trị sản lượng qua biểu đồ sau

Biểu đồ 1 – 2 Biểu đồ tổng giá trị sản lượng của công ty trong 3 năm gần đây

Sơ đồ 1 – 3 Trình tự thực hiện công trình

1.1.3 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý

1.1.3.1 Cơ cấu tổ chức của công ty

Công ty có 5 phòng ban nghiệp vụ trực thuộc:

- Xí nghiệp Công trình thủy II:

- Xí nghiệp Công trình thủy III

- Xí nghiệp Công trình thủy IV

Mua hồ sơ dự thầu, lập dự toán công trình để đấu thầu hoặc chào giá

Phân chia các hạng mục công trình cho

các đơn vị thi công

Căn cứ vào dự toán và định mức NVL, mua NVL phục vụ cho khối lượng thi

côngNghiệm thu thanh toán theo giai đoạn

Nghiệm thu thanh toán và bàn giao tổng

thể công trìnhLập hồ sơ hoàn công và quyết toán

công trình

- Xí nghiệp kiến trúc.

- Xí nghiệp cơ giới thi công

- Chi nhánh Công ty tại thành phố Hồ chí Minh

Cơ cấu tổ chức của công ty được thể hiện qua trang sau

Phòng Tài chính –

Kế toán

Phòng Hành chính công ty

Xí nghiệp

Công trình

thủy II

Xí nghiệp Công trình thủy III

Xí nghiệp Công trình thủy IV

Xí nghiệp kiến trúc

1.1.3.2 Đặc điểm quản lý

Chức năng của từng bộ phận quản lý

Giám đốc: Chịu trách nhiệm chung về toàn bộ hoạt động của công ty, là người xây

dựng những chiến lược dài hạn cho công ty về mở rộng thị trường, mở rộng quy mô sản xuất

Các phó giám đốc: 3 phó giám đốc của công ty phụ trách 3 chức năng hoạt động cụ

thể và phải chịu trách nhiệm về tất cả những công việc liên quan thuộc về phần chức năng đó

Phòng Tổ chức cán bộ và lao động: xem xét thực hiện các chính sách tuyển dụng,

khen thưởng, sa thải đối với công nhân viên Đề đạt với ban giám đốc về việc bố trí cán bộ nhân viên cho những vị trí thích hợp

Phòng kinh tế kỹ thuật: phân tích, kiểm tra những tiêu chuẩn kỹ thuật của từng

công trình xem chất lượng công trình có được đảm bảo hay không Xây dựng các định mức

kỹ thuật trong xây dựng, lên bản vẽ thiết kế

Phòng vật tư, thiết bị: tổ chức mua, bảo quản vật tư thiết bị cần thiết và cung cấp

vật tư, thiết bị cho các công trình theo yêu cầu

Phòng Tài chính kế toán: Tổ chức ghi sổ các nghiệp vụ kinh tế phát sinh của công

ty, lập báo cáo định kỳ và báo cáo bất thường theo yêu cầu của ban giám đốc, tính lợi nhuận, đảm bảo tình hình tài chính cho doanh nghiệp

Phòng hành chính Công ty: Thực hiện công tác tổng hợp, hành chính, văn thư, lưu

trữ; Tiếp nhận, phân loại văn bản đi và đến; Tham mưu cho Ban Giám đốc xử lý các văn bản hành chính nhanh chóng, kịp thời; Quản lý con dấu, chữ ký theo quy định; Cấp giấy công tác, giấy giới thiệu, sao lục các văn bản do Học viện ban hành và văn bản của cấp trên theo quy định của Giám đốc…

Chức năng nhiệm vụ của các xí nghiệp và chi nhánh trực thuộc

+Các Xí nghiệp công trình có trách nhiệm thi công tại chỗ các công trình, công việc

được ghi theo kế hoạch tháng, quý, năm, hoặc từng bộ phận công trình, công việc đòi hỏi trình độ chuyên cao

+Xí nghiệp kiến trúc: nhiệm vụ chủ yếu là thi công các công trình kiến trúc công

nghiệp và dân dụng.

+Xí nghiệp cơ giới thi công: đảm nhiệm các công việc thi công bằng cơ giới cho tất

cả các công trình, công việc của các Xí nghiệp có nhu cầu

+Chi nhánh TP Hồ Chí Minh: đảm nhiệm việc quản lý thực hiện các công trình tại

các tỉnh, thành phố ở phía Nam, hỗ trợ cho tổng công ty ở Hải Phòng

1.1.4 Chiến lược phát triển trong tương lai

Công ty đã và đang trong quá trình thực hiện rất nhiều các công trình lớn, có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế biển, như:

• Cảng Dung Quất – Quảng Ngãi

vi hoạt động của mình, chuyển hướng sang cả xây dựng các công trình đường bộ Trong năm 2009, công ty vẫn đặt mục tiêu tiến độ, chất lượng công trình lên hàng đầu để khẳng định thương hiệu của mình Và với những kết quả đạt được trong năm 2008, kế hoạch đặt

ra là cho năm 2009 là phải đạt được tổng giá trị sản lượng lên đến trên 300 tỷ đồng

1.2 Đặc điểm tổ chức kế toán tại công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình

thủy

1.2.1 Phương pháp hạch toán

Công ty cổ phần Đầu tư và phát triển Công trình thủy có địa bàn hoạt động rộng khắp

từ Bắc đến Nam, nhưng lại chịu sự quản lý tập trung của Công ty CP đầu tư và xây lắp Công trình thủy, vì thế phương pháp sử dụng để hạch toán kế toán trong Công ty cũng được

thiết kế cho phù hợp với đặc điểm hoạt động, đó là hạch toán hỗn hợp - có nghĩa là, vừa

hạch toán tập trung, vừa hạch toán phân tán.

Cụ thể như sau:

- Trường hợp áp dụng phương pháp hạch toán tập trung:

Là khi, Công ty trúng thầu được một (hoặc nhiều) công trình nào đó, ký kết các hợp đồng kinh tế, giao cho các xí nghiệp trực thuộc thực hiện theo kế hoạch

Trong trường hợp này, Công ty chịu trách nhiệm chuẩn bị từ việc cấp vốn, vật tư, thiết

bị, lao động cho đơn vị thi công, đến mọi chi phí phục vụ khác Mọi chi phí thực tế, trên cơ

sở các chỉ tiêu định mức nội bộ do Công ty giao Đơn vị trực thuộc có trách nhiệm tập hợp chi phí sản xuất thông qua số liệu kế toán, báo cáo về Công ty, để Công ty hạch toán và tính giá thành sản phẩm, xác định kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh, thực hiện các nghĩa vụ với Ngân sách Nhà nước

- Trường hợp áp dụng phương pháp hạch toán phân tán:

Đối với một số xí nghiệp có trụ sở sản xuất ở xa Công ty như Xí nghiệp Công trình thủy II ở TP Hồ Chí Minh thì việc cung ứng vật tư thiết bị cho thi công là sẽ rất khó khăn

và không hiệu quả, rất dễ dẫn đến chậm tiến độ công trình do:

+Cung cấp vốn, nguyên vật liệu không kịp thời

+Thuê mướn nhân công và các dịch vụ khác cho quá trình sản xuất của cơ sở Công ty không thể đáp ứng

Vì vậy nếu tổ chức hạch toán tập trung thì Công ty không thể thực hiện được Trường hợp này, Công ty ủy nhiệm cho đơn vị trực thuộc được chủ động lo liệu trong quá trình tổ chức sản xuất theo sự chỉ đạo về phương pháp quản lý của Công ty, được ủy nhiệm mua sắm vật tư, công cụ, tự cung ứng các dịch vụ phục vụ khác cho sản xuất, tự lo liệu một phần về vốn, tự tổng hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm; được thay mặt Công ty để thanh toán với các chủ đầu tư theo điểm dừng kỹ thuật; được xác định kết quả sản xuất kinh doanh và có trách nhiệm nộp thuế cho Ngân sách địa phương nơi đặt trụ sở và có công trình được xây dựng

1.2.2 Phân công lao động kế toán

Công ty CP Đầu tư và xây dựng Công trình thủy có 6 đơn vị trực thuộc nên bộ máy

kế toán ở công ty được phân thành 2 cấp

- Cấp công ty

TSCĐ

và NV

Kế toán CPSXgiá thành

và tiêu thụ

Kế toán kho

Kế toán thuế và các khoản nộp NS

Kế toán tổng hợp

Thủ quỹ

Kế toán

XN Công trình IV

Kế toán

XN cơ giới

Kế toán chi nhánh TP.HCM

Kế

toán

ngân

hàng

a, Kế toán trưởng:

• Chức năng

Kế toán trưởng có trách nhiệm giúp giám đốc công ty tổ chức, chỉ đạo thực hiện thống nhất công tác kế toán ở công ty, đồng thời có nhiệm vụ kiểm tra, kiểm soát tình hình tài chính chung ở doanh nghiệp

- Lập các lệnh thu chi, các hợp đồng tín dụng Kiểm tra lãi tiền vay, tiền gửi

- Phải đảm bảo chứng từ thanh toán qua ngân hàng đầy đủ, rõ ràng, đúng quy định

- Hàng tháng, quý phải đối chiếu để xác định số dư tiền gửi, tiền vay, tiền lãi…

- Thường xuyên cập nhật sổ sách, xác định kịp thời số dư tiền gửi, tiền vay

- Theo dõi giám sát quá trình cung ứng và nhập, xuất vật tư Trực tiếp làm công tác quản lý vật tư trong kho, vật tư xuất dùng Tham mưu với lãnh đạo phòng về biện phát quản lý cấp phát vật tư, xử lý vật tư tồn đọng, thiếu hụt, hàng kém phẩm chất phát hiện sau kiểm kê.

- Theo dõi và tính toán lương và bảo hiểm xã hội (BHXH) cho cán bộ công nhân viên

- Trực tiếp tham gia kiểm kê thường kỳ và bất thường theo quy định

- Hàng tháng lập bảng thanh toán tiền lương chuyển cho kế toán trưởng ký duyệt để làm căn cứ lập phiếu chi và phát lương Tính ta số BHXH cho từng cán bộ công nhân viên

d, Kế toán chi phí sản xuất, tính giá thành và tiêu thụ

• Chức năng:

- Phản ánh chi phí sản xuất kinh doanh giá trị vật tư hàng hóa xuất vào công trình, giá vốn của sản phẩm xây lắp, chi phí quản lý doanh nghiệp và chi phí lãi vay của các công trình, hạng mục công trình tùy theo kỳ báo cáo

- Phản ánh kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp theo đúng qui định của cơ chế quản lý tài chính

• Nhiệm vụ:

- Xác định đúng đối tượng tập hợp chi phí sản xuất, lựa chọn phương pháp tập hợp chi phí sản xuất và phân bổ

- Căn cứ vào chi phí sản xuất thực tế phát sinh và những chi phí trích trước (nếu có)

để phân loại theo yếu tố chi phí của từng công trình

- Tập hợp các chi phí sản xuất phát sinh do các xí nghiệp, công trường trực thuộc, báo cáo cho từng công trình theo định kỳ.

- Lựa chọn phương pháp tính giá thành thích hợp

- Căn cứ vào các bản giao nhận khoán giá trị từng hạng mục công trình của từng xí nghiệp, công trường trực thuộc để tính toán các yếu tố chi phí hợp lý

- Phân bổ chi phí quản lý doanh nghiệp cho từng công trình, công việc một cách hợp

lý Giám sát quá trình tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp, trong đó phải phản ánh được những chỉ tiêu sau:

+ Tổng doanh thu

+ Tình hình tiêu th sản phẩm, tính giá vốn củâ tằng sản phẩm, từ đó xác định kết quả tiêu thụ lỗ hay lãi

+ Chịu trách nhiệm trực tiếp với những số liệu kế toán do mình lập

+ Tình hình thanh toán của chủ đầu tư để thu hồi tiền vốn sản xuất

+ Đối chiếu xác nhận nợ với các chủ đầu tư

e, Kế toán tài sản cố định, nguồn vốn:

- Theo dõi tình hình tăng giảm các nguồn vốn của doanh nghiệp

- Lập báo cáo về tài sản cố định, phân tích tình tình tài sản cố định, tham gia đánh giá lại tài sản cố định theo quy định của nhà nước

- Giám đốc việc tích lũy, sử dụng nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ bảo được hình thành từ việc trích khấu hao tài sản cố định.

- Tham gia lập dự án đầu tư thiết bị thi công hàng năm của công ty trong năm khấu hao

- Lập kế hoạch tài chính, kế hoạch vốn lưu động, hạn mức vay vốn ngắn hạn của ngân hàng và bảo vệ các kế hoạch đó trước cơ quan có thẩm quyền phê duyệt

- Mở sổ tổng hợp theo dõi tình hình tăng giảm tài sản cố định toàn công ty

- Lưu trữ toàn bộ các tài liệu chi tiết về đầu tư xuất nhập, điều động, sửa chữa, kiểm

kê đánh giá tài sản cố định, các tài liệu thuộc nguồn vốn của doanh nghiệp

- Đối chiếu công nợ đối với các quan hệ thanh toán vãng lai ngoài xây lắp

f, Kế toán tổng hợp:

• Chức năng:

- Tổng hợp và trình bày một cách tổng quát và toàn diện tình hình tài sản, công nợ, nguồn vốn, tình hình và kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp xây lắp trong một kỳ hạch toán

- Cung cấp các thông tin kinh tế tài chính chủ yếu cho việc đánh gái tình hình và kết quả hoạt động của doanh nghiệp cho các cơ quan chức năng

- Kiểm tra soát xét, đóng gói, quản lý và lưu trữ toàn bộ Nhật ký chứng từ

g, Kế toán thuế và các khoản thu nộp ngân sách, các chính sách xã hội:

• Chức năng:

- Theo dõi các khoản phải thu nộp cho ngân sách nhà nước thuộc thuế

- Theo dõi các khoản thu, chi, quyết toán về bảo hiểm như bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y

tế, bảo hiểm thiết bị và bảo hiểm người thứ ba trong thi công

- Lập báo cáo tuần kỳ, định kỳ theo quy định

• Nhiệm vụ:

- Làm thủ tục đăng ký, kê khai và nộp thuế đối với các tỉnh, thành phố nơi có công trình đang thi công.

- Hàng tháng căn cứ vào các chứng từ gốc, các bản kê thuế của các xí nghiệp, công trường trực thuộc để kê khai thuế giá trị gia tăng đầu vào, thuế giá trị gia tăng đầu ra nộp các cục thuế đúng thời hạn

- Yêu cầu các đơn vị trực thuộc kê khai thuế kịp thời tránh tình trạng quá hạn

- Có trách nhiệm cung cấp các số liệu liên quan đến thuế cho Cục thuế và quyết toán thuế với Cục thuế nơi có cơ quan làm việc cũng như với các Cục thuế nơi có công trình thi công

- Căn cứ vào biểu tăng giảm lao động hàng tháng để trích BHXH

- Tính toán và thanh toán các khoản BHXH cho cán bộ công nhân viên

- Tham gia xác định mức thu nộp BHXH hàng tháng với BHXH thành phố

- Thực hiện mua bảo hiểm thiết bị, bảo hiểm người thứ ba đối với các hợp đồng có yêu cầu bảo hiểm

- Giải quyết các thủ tục thanh toán khi được bảo hiểm

- Lưu trữ các hồ sơ, chứng từ, tài liệu về thuế, về bảo hiểm

1.2.3 Đặc điểm vận dụng chế độ kế toán

1.2.3.1 Chính sách kế toán chung của công ty

Do đặc điểm và tính chất của loại hình hoạt động, chính sách kế toán chung của công

ty như sau:

• Chế độ kế toán áp dụng theo Chế độ kế toán doanh nghiệp ban hành theo Quyết định 15/2006/QĐ-BTC được Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành ngày 20/03/2006

• Niên độ kế toán bắt đầu từ 01/01 đến ngày 31/12

• Đơn vị tiền tệ sử dụng cho lập báo cáo là Việt Nam đồng (VNĐ) Ngoại tệ được chuyển đổi về VNĐ theo tỷ giá liên ngân hàng ngày phát sinh nghiệp vụ

• Phương pháp tính khấu hao TSCĐ là phương pháp khấu hao đường thẳng

• Phương pháp tính giá xuất NVL là phương pháp giá hạch toán, ghi sổ theo hình thức kê khai thường xuyên

• Hình thức ghi sổ là hình thức Nhật ký – Chứng từ

• Phương pháp tính thuế GTGT: Phương pháp khấu trừ

1.2.3.2 Các chế độ kế toán áp dụng tại Công ty Cổ phần Đầu tư và xây dựng Công trình

thủy

Hệ thống chứng từ sử dụng

−Chứng từ tiền tệ:

+ Phiếu thu (Mẫu số 01 – TT)

+ Phiếu chi (Mẫu số 02 – TT)

+ Giấy đề nghị tạm ứng (Mẫu số 03 – TT)

+ Giấy thanh toán tạm ứng (Mẫu số 04 – TT)

+ Giấy đề nghị thanh toán (Mẫu số 05 – TT)

- Chứng từ về lao động tiền lương

+ Bảng chấm công (Mẫu số 01a – LĐTL)

+ Bảng thanh toán tiền lương, thưởng (Mẫu số 02 – LĐTL)

+ Bảng chấm công làm thêm giờ (Mẫu số 01b – LĐTL)

+ Biên bản xác nhận công việc hoàn thành (Mẫu số 05 – LĐTL)

+ Hợp đồng giao khoán (Mẫu số 08 – LĐTL)

+ Biên bản thanh lý hợp đồng giao khoán (Mẫu số 09 – LĐTL)

- Chứng từ về hàng tồn kho

+ Phiếu nhập kho (Mẫu số 01 – VT)

+ Phiếu xuất kho (Mẫu số 02 – VT)

+ Biên bản kiểm kê vật tư, công cụ, dụng cụ, hàng hóa (Mẫu số 03 – VT)

+ Bảng phân bổ nguyên liệu, vật liệu, công cụ, dụng cụ (Mẫu số 07 – VT)

- Chứng từ về TSCĐ

+ Biên bản giao nhận TSCĐ (Mẫu số 01 – TSCĐ)

+ Biên bản thanh lý TSCĐ (Mẫu số 02 – TSCĐ)

+ Biên bản kiểm kê TSCĐ (Mẫu số 05 – TSCĐ)

+ Bảng tính và phân bổ khấu hao TSCĐ (Mẫu số 06 – TSCĐ)

Hệ thống tài khoản

Công ty sử dụng hệ thống tài khoản được ban hành theo quyết định 15/2006/BTC ngày 20/03/2006 của Bộ Tài Chính, chi tiết đến tài khoản cấp 3, cấp 4 để theo dõi chi tiết đối với từng công trình (đối với các tài khoản liên quan đến việc tập hợp chi phí sản xuất, tính giá thành của từng công trình) hay theo từng đối tượng khách hàng (đối với các tài khoản liên quan đến quá trình thanh toán)

Hệ thống sổ kế toán

−Nhật ký – Chứng từ số 01, 02, 04, 05, 06, 07, 08, 09

−Bảng kê số 01, 02, 03, 05, 06, 11

Trình tự ghi sổ theo hình thức Nhật ký – Chứng từ

Sơ đồ 1-5 Trình tự ghi số theo hình thức Nhật ký – Chứng từ

Ghi chú

Ghi hàng ngày

Ghi cuối tháng

Đối chiếu, kiểm tra

Hệ thống báo cáo tài chính

Công ty CP Đầu tư và xây dựng Công trình thủy bán cổ phần ra công chúng nên các báo cáo tài chính của công ty được lập vào 2 thời điểm, cho 31/06 và 31/12 Báo cáo tài chính năm của công ty bao gồm 4 báo cáo:

- Bảng cân đối kế toán lập theo mẫu B 01 – DN

- Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh mẫu B 02 – DN

- Báo cáo lưu chuyển tiền tệ mẫu B 03 – DN

- Thuyết minh báo cáo tài chính mẫu B 09 – DN

Báo cáo tài chính giữa niên độ gồm:

- Bảng cân đối kế toán giữa niên độ dạng đầy đủ mẫu B 01a - DN

- Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giữa niên độ mẫu B 02a - DN

- Báo cáo lưu chuyển tiền tệ giữa niên độ mẫu B 03a – DN

Chứng từ kế toán và các bảng phân bổ

toán chi tiết

hợp chi tiếtBÁO CÁO TÀI CHÍNH

- Thuyết mình báo cáo tài chính mẫu B09a – DN

Các báo cáo tài chính này được kế toán trưởng lập trên cơ sở tổng hợp các số liệu cho một kỳ hoạt động của Công ty

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ XÂY DỰNG CÔNG

TRÌNH THỦY 2.1 Đặc điểm kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công

ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy

Với mỗi loại hình doanh nghiệp sản xuất kinh doanh khác nhau, tùy thuộc vào lĩnh vực hoạt động, đặc điểm của sản phẩm đầu ra, doanh nghiệp sẽ có phương pháp tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành phù hợp với đơn vị mình Mang đặc thù là một công ty Xây lắp, công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính già thành tại công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy mang những đặc điểm sau:

- Chi phí được tập hợp chi tiết theo từng công trình hoặc từng hạng mục cng trình, tùy thuộc vào hợp đồng xây lắp mà đơn vị ký với chủ đầu tư

- Vì sản phẩm của ngành xây lắp mang tính đặc thù là loại sản phẩm chỉ sản xuất theo yêu cầu của chủ đầu tư, tức là giá thành của sản phẩm sẽ được nhà thầu và chủ đầu tư dự toán trước khi sản phẩm được sản xuất ra, những chi phí cho sản phẩm thực sự phát sinh Do đó, các loại chi phí phát sinh cho từng công trình luôn cần bám sát theo những kế hoạch được đã được tính toán từ trước Khối lượng công việc được dự toán và đưa vào phân tích bằng phần mềm lập dự toán xây dựng “Dự toán ACITT” để tính toán ra định mức cho từng loại chi phí sản xuất Trong quá trình thực hiện những phần phát sinh ngoài dự toán vượt quá định mức cho phép sẽ được bên chủ đầu tư và Công ty thống nhất lại để quyết định giá thành sản xuất thực tế của từng công trình

- Cũng vì lý do trên nên giá thành của công trình thường được tập hợp luôn vào tài khoản giá vốn thay vì đưa vào giá trị thành phẩm nhập kho Công trình sau khi hoàn thành được nghiệm thu sẽ được chuyển thẳng từ chi phí sản xuất kinh doanh

dở dang sang tài khoản giá vốn

2.2 Kế toán chi phí sản xuất

2.2.1 Tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (NVLTT)

2.2.1.1 Đặc điểm nguyên vật liệu tại công ty CP Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy

Với đặc thù là công ty xây lắp, nguyên vật liệu sử dụng cho quá trình sản xuất của công ty chủ yếu là các vật liệu xây dựng, được xuất từ kho công ty hoặc được mua chuyển thẳng đến chân công trình, tùy thuộc vào vị trí thi công của từng công trình Nếu công trình đang thi công không quá xa thì các kho công ty thì công ty có thể cho xuất kho để phục vụ cho việc thi công công trình Trong trường hợp công trình thực hiện ở những nơi xa xôi thì

sẽ công ty sẽ tiến hành mua nguyên vật liệu chuyển trực tiếp tới chân công trình của những nhà cung cấp gần nơi thi công

Danh mục nguyên vật liệu xuất dùng cho việc thi công một công trình rất đa dạng về chủng loại, chủ yếu được phân loại thành 2 loại chính

- Nguyên vật liệu chính: bao gồm các đối tượng lao động và là cơ sở vật chất chủ yếu hình thành nên sản phẩm mới Nguyên vật liệu chính bao gồm: sắt thép các loại, xi măng, cát, đá, gạch, ngói

- Nguyên vật liệu phụ: cũng là đối tượng lao động nhưng nó không phải là cơ sở vật chất chủ yếu hình thành nên thực thể sản phẩm Nó có tác dụng phụ trợ thêm cho quá trình sản xuất Nguyên vật liệu phụ bao gồm: que hàn, ô xy, đất đèn, dây thép buộc

Vật liệu xuất dùng cho từng công trình luôn bám sát theo phần kế hoạch vật tư do phòng Vật tư lập cho từng công trình hay từng giai đoạn của công trình Vật liệu được cung ứng theo yêu cầu của tiền độ công trình và theo kế hoạch vật tư đã lập

2.2.1.2 Chứng từ cho việc tập hợp chi phí NVL TT

Với đặc điểm về NVL cho công trình xây dựng như đã trình bày ở trên, chứng từ cho việc tập hợp chi phí NVL TT chủ yếu dựa trên Hóa đơn mua NVL (trong trường hợp mua NVL chuyển thẳng đến chân công trình) hoặc phiếu xuất kho kèm theo để nghị cung ứng vật liệu của đơn vị thi công công trình

Ví dụ: Ngày 10/12/2007, Công ty xuất kho 5 tấn Xi măng PC30, đơn giá là

690.909VND/1 tấn để phục vụ cho việc thực hiện công trình xây dựng cảng Xăng dầu hàng không Ngày 13/12/2007, Công ty mua 2 tấn nhựa đường của nhà cung cấp là Công ty TNHH Hải Nam, đơn giá là 7.200.000VNĐ/1 tấn Số nhựa đường này được vận chuyển

thẳng đến chân công trình.

Chứng từ cho nghiệp vụ này sẽ gồm hóa đơn mua hàng và phiếu xuất kho

HOÁ ĐƠN GTGT Mẫu số: 01 GTKT – 3LL

Liên 2: Giao khách hàng AL/ 2003B

Ngày 13/12/2007 0228973Đơn vị bán hàng: Công ty TNHH Hải Nam

Địa chỉ: ………

Số tài khoản:………

Họ tên người mua hàng: Nguyễn Đạt Tân

Tên đơn vị: Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Công trình thủy

Địa chỉ: 58 Phạm Minh Đức, Hải Phòng

Số tiền viết bằng chữ: Mười lăm triệu tám trăm bốn mươi nghìn đồng chẵnNgười mua hàng Người bán hàng Thủ trưởng đơn vị

(Ký, ghi rõ họ tên) (Ký, ghi rõ họ tên) (Ký, ghi rõ họ tên)

Mẫu số 02-VT

(Ban hành theo QĐ số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ trưởng Bộ tài chính)

PHIẾU XUẤT KHO

Ngày 10/12/2007

Số phiếu: PX0712-005

Họ và tên người nhận: Địa chỉ(bộ phận):

Lý do xuất kho: Xuất vật tư cho công trình Cảng Xăng dầu hàng không

Xuất tại kho: Công ty

Người lập phiếu Người nhận hàng Thủ kho Kế toán trưởng Giám đốc

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (Ký, họ (Ký, họ tên) (Ký, họ tên)

Trình tự ghi nhận chi phí NVL TT như sau

- Căn cứ vào hóa đơn mua NVL chuyển thẳng đến chân công trình và phiếu xuất kho NVL theo đề nghị cung ứng vật liệu, kế toán các xí nghiệp lập bảng kê chi tiết

TK 621 Bảng kê này giúp theo dõi một cách chi tiết tất cả các loại nguyên vật liệu dùng cho từng công trình trong một tháng, về số lượng, đơn giá, tổng số tiền nhằm

phản ánh một cách chi tiết tất cả các chi phí nguyên vật liệu trực tiếp phát sinh cho từng công trình trong tháng Bảng kê chi tiết này gần tương tự như sổ chi tiết TK

621, nhưng chi tiết hơn đến cả số lượng từng loại vật liệu xuất dùng Bảng kê chi tiết này không chỉ để xác định chi phí NVLTT cho từng công trình trong tháng mà còn nhằm mục đích theo dõi tình hình vật tư của công ty

Bảng 2-1 Bảng kê chi tiết

TK 621 - Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

Công trình: Cảng xăng dầu hàng không

TK đối ứng

Đơn vị tính

Số lượng

Đơn giá Thành tiền

…

Bảng 2-2

Sổ chi tiết

TK 621 – Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

Công trình: Cảng xăng dầu hàng không

Ghi Nợ TK 621 Tổng số tiền Chia ra

Bảng 2-3 Bảng tổng hợp chi tiết

TK 621 - Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

xuất dùng cho từng công trình trong tháng là bao nhiêu Phần vật liệu và công cụ dụng cụ xuất dùng cho máy thi công và sản xuất chung cũng được thể hiện trên bảng này.

Như vậy trong tháng 12 năm 2007, tổng giá trị vật liệu xuất dùng là 105.306.400 VNĐ, trong đó giá trị vật liệu xuất cho việc thi công Cảng Xăng dầu hàng không là

30.570.000 VNĐ

Bảng 2-4 Bảng phân bổ vật liệu, công cụ dụng cụ

- Số liệu của bảng tổng hợp chi tiết TK 621 được dùng làm căn cứ để ghi vào

“Bảng tổng hợp chi tiết” TK 154 đồng thời là căn cứ để kiểm tra, đối chiếu với Nhật ký chứng từ số 7 và sổ cái TK 621

- Trên cơ sở của bảng phân bổ vật liệu, công cụ dụng cụ và các nhật ký chứng từ liên quan, kế toán giá thành sẽ phản ánh chi phí nguyên vật liệu trực tiếp theo từng công trình vào bảng kê số 4, từ đó tổng hợp chi phí vào nhật ký chứng từ số 7, số liệu của Nhật ký chứng từ 7 được dùng để ghi sổ cái TK 621

(Bảng tổng hợp chi tiết TK 154, Nhật ký – chứng từ số 7, bảng kê số 4 và sổ cái TK

621 sẽ được trình bày cuối chương này trong phần tổng hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm)

2.2.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp (NCTT)

2.2.2.1 Đặc điểm về chi phí nhân công trực tiếp tại Công ty

Chi phí nhân công trực tiếp là tất cả các chi phí về lao động phải bỏ ra có liên quan trực tiếp đến từng công trình, không bao gồm phần tiền lương cho nhân viên lái máy thi công, nhân viên quản lý chung…

Nhân công trực tiếp thi công công trình sẽ gồm 2 lực lượng chính:

- Những nhân viên có trong danh sách lao động của công ty Đối với những người này Công ty sẽ tiến hành trích các khoản trích theo lương gồm bảo hiểm xã hội, bảo hiểm

y tế, kinh phí công đoàn Những nhân viên này thường là tổ trưởng các đội thi công, người vừa trực tiếp tham gia thi công vừa giám sát công việc của các thành viên khác trong đội

- Những lao động thuê ngoài không trong danh sách nhân viên của công ty Trong một

số trường hợp như các công trình ở xa, điều kiện di chuyển lao động khó khăn hoặc công trình bước vào giai đoạn nước rút, Công ty tiến hành thuê mướn lao động bên ngoài (chủ yếu là lao động tại nơi thi công) Công việc này làm giảm chi phí di chuyển lao động, hạn chế những khó khăn về sinh hoạt của công nhân Đối với lực lượng lao động này Công ty giao cho các Đội trưởng các công trường thi công quản

lý và trả lương theo hình thức khoán việc Công ty không phải tiến hành trích các khoản trích theo lương cho đối tượng này

Đây cũng là đặc điểm chung cho hầu hết các doanh nghiệp xây lắp do đặc thù của ngành

Về chi phí NCTT, nếu như đối với hầu hết các doanh nghiệp sản xuất khác, chi phí nhân công thường là chi phí bất biến hoặc ít biến động do số lượng nhân công thường ổn định và lương nhân công ít thay đổi Nhưng đối với một doanh nghiệp xây lắp, do nhân công để thực hiện công trình phần lớn là lao động thuê ngoài phục vụ riêng cho nhu cầu của từng công trình nên chi phí nhân công lại thường xuyên thay đổi theo từng công trình, từng thời điểm Chi phí nhân công trực tiếp để thực hiện công trình sẽ thay đổi theo giá thuê lao động trên thị trường

2.2.2.2 Chứng từ hạch toán chi phí NCTT

Đối với nhân viên trong danh sách, chứng từ gốc để ghi nhân chi phí NCTT sẽ là bảng phân bổ tiền lương và bảo hiểm xã hội Cơ sở để lập bảng phân bổ tiền lương và bảo hiểm xã hội cho nhân công trong danh sách là bảng chấm công, bảng thanh toán tiền lương

có chữ ký của người nhận tiền, hợp đồng lao động….

Còn đối với lao động thuê ngoài, chứng từ gốc để hạch toán chi phí NCTT sẽ là bảng phân bổ tiền lương cho lao động thuê ngoài Bảng phân bổ tiền lương cho lao động thuê ngoài được lập dựa trên số tiền thực tế phải cho lao động thuê ngoài, được quy định hợp đồng lao động thuê ngoài, hợp đồng khoán việc Khi công trinhg hoàn thành theo từng giai đoạn, dựa vào biên bản nghiệm thu khối lượng công việc hoàn thành, công ty chi trả tiền cho đội trưởng đội thi công để thanh toán cho lao động thuê ngoài

Trình tự luân chuyển chứng từ như sau:

- Khi nhận thi công một công trình, hạng mục công trình nào đó, giám đốc xí nghiệp lập hợp đồng làm khoán Hợp đồng làm khoán được ký theo từng phần công việc, tổ hợp công việc trong đó ghi rõ thời gian thực hiện hợp đồng, khối lượng, đơn giá giao khoán, trách nhiệm của người nhận khoán, người giao khoán

- Cuối tháng căn cứ vào hợp đồng làm khoán, phiếu xác nhận sản phẩm, công việc hoàn thành, bảng chấm công do công trường gửi đến, kế toán xí nghiệp tiến hành tính lương cho từng người và lập bảng thanh toán lương cho công nhân (bảng này được lập riêng cho công nhân trong danh sách và công nhân thuê ngoài) Sau đó gửi lên phòng kế toán xí nghiệp hợp đồng làm khoán, phiếu xác nhận sản phẩm hoàn thành, bảng chấm công cùng bảng thanh toán tiền lương Phòng kế toán xí nghiệp đối chiếu chúng và lập bảng phân bổ tiền lương và BHXH đối với lao động trong danh sách, và bảng phân bổ tiền lương đối với công nhân thuê ngoài (Công ty không tiến hành trích BHXH, BHYT, KPCĐ cho lao động thuê ngoài)

Sau đây là ví dụ về bảng phân bổ tiền lương và BHXH cho nhân viên trong danh sách

và bảng phân bổ tiền lương cho lao động ngoài danh sách

Bảng 2-5 Bảng phân bổ tiền lương

(Công nhân thuê ngoài)

Tháng 12 năm 2007

Bảng 2-6 Bảng phân bổ tiền lương và BHXH

(Nhân viên trong danh sách)

Các khoản khác