Trong những năm tôi được phân công giảng dạy lớp 1, qua theo dõi, khảo sát và phân tích tôi nhận thấy học sinh thường mắc phải các lỗi khi viết dẫn đến viết chưa đúng, chưa đẹp là do: Họ
Trang 1THUYẾT MINH MÔ TẢ BIỆN PHÁP
Họ và tên: Nguyễn Thị Hương
Môn tham dự Hội thi: Tiếng Việt
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Đức Thắng số 1
Tên biện pháp: “Rèn kỹ năng viết nhóm chữ có nét khuyết cho học sinh lớp 1”.
I Lí do chọn biện pháp
Trong cuộc sống, một trong những hạnh phúc lớn nhất của trẻ là được đến trường,
được học đọc, học viết Biết đọc, biết viết là cả một thế giới mở ra trước mắt các em
Trong mục tiêu giáo dục, biết viết chữ là một trong những tiêu chí được coi trọng
nhất Bởi thông qua chữ viết học sinh giao lưu, giao tiếp được với thế giới xung quanh Thông qua chữ viết, học sinh có công cụ để ghi chép, học tập các môn học khác Đồng thời nó cũng là công cụ để rèn luyện phẩm chất cho học sinh
Cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã nói: “Chữ viết cũng là một biểu hiện của nết người.
Dạy cho học sinh viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là rèn cho các em tính cẩn thận, tính
kỷ luật, lòng tự trọng đối với mình cũng như đối với thầy và bạn mình”
Bởi vậy vấn đề rèn luyện chữ viết, đặc biệt là nhóm chữ có nét khuyết cho học sinh Tiểu học nhất là học sinh lớp Một là vô cùng quan trọng và cấp thiết Nhiều thế hệ thầy
cô giáo đã trăn trở, góp nhiều công sức cải tiến kiểu chữ, nội dung cũng như phương pháp dạy chữ viết Tuy vậy học sinh vẫn viết sai, viết xấu và viết rất chậm Điều đó ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng học tập môn Tiếng Việt nói riêng và các môn học khác nói chung
Trong những năm tôi được phân công giảng dạy lớp 1, qua theo dõi, khảo sát và phân tích tôi nhận thấy học sinh thường mắc phải các lỗi khi viết dẫn đến viết chưa đúng, chưa đẹp là do: Học sinh chưa nắm chắc cấu tạo các nét cơ bản, chưa nắm được độ rộng,
độ cao từng chữ cái, chưa nắm được luật chính tả; Tư thế ngồi viết và cách cầm bút chưa đúng; Phụ huynh chưa thực sự quan tâm đến việc rèn chữ của con em mình
Xuất phát từ những lí do trên, tôi đã đưa ra biện pháp “Rèn kỹ năng viết đúng, viết đẹp cho học sinh lớp 1” để nâng cao chất lượng vở sạch, chữ đẹp cho học sinh.
II Nội dung biện pháp
Thứ nhất: Hướng dẫn học sinh nắm chắc cấu tạo, kỹ thuật viết các nét cơ bản, chữ cái và thao tác liền mạch
- Hướng dẫn học sinh nắm được các thuật ngữ đường kẻ: “đường kẻ ngang 1, đường
kẻ ngang 2, … đường kẻ ngang 5 Ô ly 1, ô ly 2, … ô ly 4 Đường kẻ ngang trên, ngang dưới của một ô ly Đường kẻ dọc 1, đường kẻ dọc 5” trong vở ô li, vở Tập viết, trên bảng con, bảng lớp
- Hướng dẫn cho học sinh nắm chắc và viết tốt các nét cơ bản của chữ Nắm được tên gọi và cấu tạo của từng nét cơ bản: nét ngang, nét sổ thẳng, nét xiên trái, xiên phải, nét móc ngược, móc xuôi, móc hai đầu,…với các kĩ thuật viết (VD: Viết nét cong kín o)
- Hướng dẫn học sinh viết tốt các chữ cái (Ví dụ: Hướng dẫn viết chữ a)
Trang 2- Hướng dẫn viết tiếng, từ: hướng dẫn cho học sinh hiểu phải viết liên kết, viết liền mạch trong một chữ, những chỗ nào cần nối nét bằng nét phụ, vị trí đặt dấu thanh Để làm được điều này khi tôi viết mẫu trên bảng tôi thường viết chậm, vừa viết vừa thuyết trình cho các em nghe, thấy để các em quen dần
Thứ hai: Khai thác học liệu điện tử vào dạy viết; tạo hứng thú viết bài cho học sinh
Việc ứng dựng công nghệ thông tin vào dạy học là vô cùng cần thiết, đặc biệt là với phân môn Tập viết Qua những video hướng dẫn viết chữ chuẩn đã thu hút được sự chú
ý của học sinh, lôi cuốn các em vào bài học, các em cảm thấy thích thú hơn với phân môn Tập viết
Để tạo hứng thú hơn cho học sinh khi viết bài, tôi thường khen ngợi các em khi các em làm tốt, động viên những em còn làm chưa được hoàn thiện bằng những lời nói, cử chỉ gần gũi “Con làm tốt lắm”, “ Con giỏi quá”, “Hãy cố gắng hơn nhé”… Lời khen, lời động viên đúng lúc của giáo viên sẽ là động lực vô cùng to lớn đối với học sinh
Bên cạnh đó, tôi cũng thường tổ chức các trò chơi giúp các em vận động tay, các khớp
cổ tay, lưng…hoặc biện pháp yoga cho mắt để các em tránh mỏi mắt và giải toả được sự căng thẳng khi viết bài Tôi thường tổ chức các trò chơi như: Chim bay, cò bay; Ai nhanh tay, nhanh mắt,…đan xen với hoạt động viết trong mỗi tiết học
Thứ ba: Rèn học sinh tư thế ngồi viết, cách cầm bút, để vở và cách trình bày bài viết
Tư thế ngồi viết: Ngồi ngay ngắn, lưng thẳng, không tỳ ngực vào cạnh bàn, đầu hơi cúi, mắt cách vở từ 25 - 30 cm, tay phải cầm bút, tay trái tì nhẹ giữ mép vở để tránh bị
xê dịch vở khi viết, hai chân để song song thoải mái
Cách cầm bút: Cầm bút bằng ba đầu ngón tay: ngón cái, ngón trỏ, ngón giữa của bàn
tay phải Đầu ngón tay trỏ đặt ở phía trên, đầu ngón cái giữ bên trái, phía bên phải của đầu bút tựa vào cạnh đốt đầu của ngón tay giữa Ba điểm tựa này giữ bút và điều khiển ngòi bút dịch chuyển linh hoạt
Bên cạnh đó, tôi còn hướng dẫn học sinh cách giữ vở Để học sinh có ý thức giữ vở
thì ngay từ đầu năm khi học sinh vào lớp, tôi yêu cầu phụ huynh nộp vở của học sinh cho giáo viên, sau đó tôi cùng phụ huynh và học sinh tham gia bọc vở, dán nhãn vở để các em có ý thức giữ gìn vở sao cho sạch, đẹp
Thứ ba: Tiến hành sửa lỗi cho học sinh
Việc kiểm tra, đánh giá và sửa chữa những lỗi sai của học sinh mắc phải khi viết là
một quy trình không thể thiếu trong quá trình dạy học Tôi thực hiện việc kiểm tra, sửa chữa lỗi viết sai cho học sinh hàng ngày, trong quá trình học sinh viết bài, tôi quan sát
và đi kiểm tra lần lượt từng học sinh Tôi bao quát lớp, nắm được những lỗi chung mà học sinh mắc phải, đối với những học sinh viết đẹp, viết tiến bộ tôi khen nhỏ các em Sau đó, tôi ghi lên bảng các lỗi chung và hướng dẫn các em sửa lại cho đúng
Thứ năm: Giáo viên kết hợp với cha mẹ học sinh và tổ chức tốt các phong trào thi đua
Trang 3Đặc điểm của học sinh lớp Một là các em nhanh quên Vì vậy, việc rèn luyện viết chữ
đúng, đẹp cần được làm thường xuyên và liên tục Ngoài sự dạy dỗ của cô ở lớp việc cha
mẹ giúp đỡ con rèn chữ ở nhà là một việc làm rất quan trọng nên ngay buổi họp phụ huynh đầu năm tôi đã trao đổi rất kĩ tầm quan trọng của việc rèn chữ cho học sinh lớp 1
và phổ biến cách dạy các em ở nhà cho thống nhất với giáo viên ở lớp Ngoài ra, kết thúc bài học ở trên lớp, tôi thường tự ghi lại video hướng dẫn viết các vần, tiếng, từ khó của bài hôm đó và gửi vào nhóm phụ huynh của lớp để cho các em học sinh xem lại, đồng thời phụ huynh dễ dàng hướng dẫn các em tự luyện viết ở nhà
Một mặt nữa tôi luôn chú ý bồi dưỡng lòng say mê và quyết tâm rèn chữ viết cho học sinh thông qua các phong trào thi đua theo tuần, theo chủ điểm và kết hợp với hội cha
mẹ học sinh khen thưởng kịp thời
Ví dụ: Mỗi tuần, vào tiết sinh hoạt lớp tôi thường dành khoảng 10 phút để tổng kết, đánh giá việc rèn chữ giữ vở của học sinh và tuyên dương những em có tiến bộ Ngoài
ra, tôi còn giới thiệu các bài viết đẹp, các trang viết đẹp của học sinh trong buổi họp phụ huynh để cha mẹ các em cùng thi đua rèn luyện cho con em mình
III Hiệu quả, lợi ích của biện pháp đem lại
- 100% học sinh trong lớp không sợ phân môn Tập viết
- Nhiều em viết chữ đúng chuẩn, đẹp, sạch
- Chữ viết của các em tương đối đều, thẳng hàng, đúng mẫu chữ quy định và đạt được tốc độ yêu cầu đối với học sinh lớp 1 theo từng giai đoạn
- Vở viết của học sinh sạch và đẹp, không nhàu nát, bài viết cẩn thận
- Năm học 2019 – 2020, chất lượng chữ viết của lớp tôi được nhà trường xếp vào tốp đầu của trường
IV Kết luận
Qua quá trình thực hiện biện pháp“Rèn kỹ năng viết đúng, viết đẹp cho học sinh lớp
1”như đã trình bày ở trên, tôi thấy học sinh lớp tôi có sự chuyển biến rõ rệt không chỉ ở
chất lượng của chữ viết mà chất lượng học tập của học sinh cũng được nâng lên, các em luôn chủ động trong việc học Bản thân giáo viên cũng cảm thấy say sưa, hứng thú trong giảng dạy, có ý thức chuẩn bị chu đáo cho các giờ dạy, luôn tìm tòi, áp dụng những hình thức, phương pháp dạy học tối ưu nhất để kích thích sự sáng tạo trong học sinh Tôi nhận thấy: Biện pháp trên có thể áp dụng được với tất cả các em học sinh từ lớp 1 đến lớp 3 trong toàn huyện
Xác nhận của nhà trường Người viết
Bạch Thị Bẩy