Pháp luật đại cương là một môn học có nội dung rất phong phú, môn học nghiên cứu các khái niệm cơ bản, các phạm trù cơ bản nhất về Nhà nước và pháp luật với góc độ khoa học pháp lý. Nhà nước và pháp luật là những hiện tượng xã hội có mối quan hệ mật thiết với nhau tồn tại không phụ thuộc vào ý chí của con người nhưng Nhà nước và pháp luật được tổ chức, thiết lập theo ý chí của con người để phục vụ chính ý muốn của con người.Vì vậy trong đời sống xã hội, Nhà nước và pháp luật có vai trò rất quan trọng. Pháp luật được áp dụng giải quyết hầu hết các quan hệ trong xã hội. Biết và hiểu được Nhà nước và pháp luật giúp mọi người ứng xử, chấp hành tốt các chính sách của Nhà nước cũng như các quy định pháp luật, đảm bảo kỷ cương xã hội. Trên cơ sở đó môn học cung cấp cho người học những nội dung cơ bản về Nhà nước và pháp luật, những nội dung cơ bản của các ngành luật gốc như Hiến pháp, Hành chính, Dân sự, Hình sự,… trong hệ thống pháp luật Việt Nam, từ đó giúp người học nâng cao sự hiểu biết về vai trò và sự quan trọng của Nhà nước và pháp luật trong đời sống, để luôn có thái độ tuân thủ nghiêm chỉnh pháp luật nhà nước, có ý thức đầy đủ về bổn phận và nghĩa vụ của một công dân đối với quốc gia, biết áp dụng pháp luật trong cuộc sống làm việc của mình, nhất là đối với người học trong các ngành học thuộc khoa học xã hội, vừa cần những lý luận cơ bản về pháp luật, vừa cần những kiến thức pháp luật chuyên ngành. Môn học được Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định là môn học cơ bản, quan trọng và cần thiết trang bị cho người học ở bậc đại học.
Trang 1RÚT GỌN NÌ CỦA BẢN THÂN MÌNH 1.1 Nguồn gốc nhà nước.
1.2 Khái niệm nhà nước.
1.3 Bản chất, đặc trưng của nhà nước 1.4 Chức năng của nhà nước.
1.5 Kiểu nhà nước
1.6 Hình thức nhà nước.
1.6.1 Hình thức chính thể
1.6.2 Hình thức cấu trúc nhà nước
1.6.3 Chế độ chính trị
1.7 Bộ máy nhà nước
1.1 NGUỒN GỐC NHÀ NƯỚC
PH
ÁP
LU
ẬT
ĐẠI
CƯ
ƠN
G
Thuyết thần học:(thượng đế)
Thuyết gia trưởng:(gia dình)
Thuyết khế ước xã hội:(khế ước hợp đồng
trong trạng thái không có nhà nước)
Thuyết bạo lực :(nào thắng là được làm nhà
nước)
Thuyết bạo lực
Trang 2Các học thuyết phi macxit
Quan điểm Macxit về nhà nước
Nhà nước ra đời bởi 2 nguyên nhân
Nhà nước là hiện tượng vĩnh cửu
Nhà nước tồn tại trong mọi xã hội
Nhà nước mang tính bất biến, xuất hiện tự nhiên
Kinh tế:
Xã hội:
Do sự xuất hiện của chế độ tư hữu về tài sản.
Do có sự phân hóa xã hội thành giai các cấp đối kháng.
Có đấu tranh giai cấp
Trang 3Học thuyết Mac-Lenin
Nhà nước không phải là một hiện tượng vĩnh cửu và bất biến mà là một phạm trù lịch sử có quá trình phát sinh, phát triển và tiêu vong
Nhà nước chỉ ra đời khi xã hội phát triển đến một giai đoạn nhất định và tiêu vong khi những điều kiện khách quan cho
sự tồn tại của nó không còn
1.2 Khái niệm nhà nước
Là một tổ chức đặc biệt của quyền lực chính trị,
Một bộ máy chuyên làm nhiệm vụ cưỡng chế và
Thực hiện các chức năng quản lý đặc biệt
Nhằm duy trì trật tự xã hội,
bảo vệ địa vị của giai cấp thống trị
Trang 41.3 Bản chất và đặc trưng của nhà nước
Đặc trưng
Trang 51.4 Chức năng của nhà nước
Chức năng đối ngoại:
Là những mặt hoạt động của nhà nước trong mối quan hệ với các quốc gia, các dân tộc trên thế giới về các mặt khác nhau của
đời sống xã hội
Chức năng đối nội:
Là những mặt hoạt động cơ bản của nhà
nước trong nội bộ đất nước để quản lý các
lĩnh vực của đời sống xã hội
Trang 61.5 Kiểu nhà nước
o Là tổng thể những đặc điểm cơ bản của nhà nước
o Thể hiện bản chất giai cấp, vai trò xã hội, những điều kiện phát sinh, tồn tại và phát triển của nhà nước
o Trong một hình thái kinh tế -xã hội có giai cấp nhất định
1) Nhà nước chủ nô 2) Nhà nước phong kiến 3) Nhà nước tư sản
4) Nhà nước xã hội chủ nghĩa
Trang 71.6 Hình thức nhà nước
Được thể hiện qua 3 mặt:
Hình thức Chính thể Hình thức cấu trúc Nhà nước Chế độ chính trị
Khái niệm
Là cách tổ chức quyền lực nhà nước và các
phương thức thực hiện quyền lực Nhà nước
Trang 8Hình thức chính thể
Là cách thức tổ chức các cơ quan quyền lực tối cao
Cơ cấu, trình tự thành lập, mối quan hệ giữa chúng với nhau
Mức độ tham gia của nhân dân vào việc thành lập các cơ quan nhà nước đó
Có 2 dạng:
o Chính thể quân chủ
o Chính thể cộng hòa
Hình thức cấu trúc:
Là sự tổ chức nhà nước thành các đơn vị hành chính – lãnh thổ
Tính chất quan hệ giữa các bộ phận cấu thành nhà nước với nhau, giữa các cơ quan nhà nước ở địa phương
Bao gồm:
- Nhà nước đơn nhất
- Nhà nước liên bang
Chế độ chính trị:
- Là tổng thể các phương pháp, thủ đoạn mà các cơ quan quyền lực nhà nước sử dụng để thực hiện quyền lực nhà nước
Bao gồm:
Trang 91.7 BỘ MÁY NHÀ NƯỚC
Là hệ thống các cơ quan nhà nước từ trung ương đến địa phương
Được tổ chức và hoạt động theo những nguyên tắc chung thống nhất
Nhằm thực hiện những nhiệm vụ và chức năng của nhà nước
Vì lợi ích của giai cấp thống trị