tieu luan mon CSC k32 nâng cao hiệu quả công tác xóa đói giảm nghèo ở tỉnh luổng năm tha nước cộng hòa dân

A. MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đói nghèo đã trở thành một vấn đề mang tính xã hội có tính phổ biến và tồn tại như một thách thức lớn đối với sự phát triển bền vững trong từng quốc gia, kể cả đối với các nước phát triển trên thế giới. Cuộc chiến chống đói nghèo luôn là mối quan tâm hàng đầu của các quốc gia trên thế giới. Liên Hiệp quốc và các tổ chức quốc tế cũng rất quan tâm đến vấn đề này. Riêng ở nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào việc xóa đói giảm nghèo đã được Đảng và Nhà nước ưu tiên hàng đầu và được coi là nhiệm vụ chung của toàn xã hội. Hiện nay, số hộ nghèo ở nước Lào còn chiếm 27,6% trong tổng số hộ dân cư của cả tỉnh, trong đó số hộ nghèo ở tỉnh Luổng Năm Tha là 9.156 hộ chiếm 31,10% của tổng số hộ dân cư cả huyện trong năm 2012, nhất là một số vùng dân cư ở nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa. Giải quyết tốt vấn đề XĐGN có ý nghĩa chiến lược đối với sự ổn định và phát triển đất nước, góp phần thực hiện thắng lợi đường lối đổi mới của Đảng đề ra. Quá trình thực hiện công tác xóa đói giảm nghèo ở tỉnh Cham Pa Xăc nói chung đã đạt được những thành tựu cơ bản. Tuy nhiên, hiệu quả chưa cao; chưa thật sự bền vững; chưa có định hướng rõ về mô hình xóa đói giảm nghèo; còn nhiều vấn đề bức xúc đang đặt ra cần giải quyết. Tỉnh Luổng Năm Tha là một nơi có vị trí chiến lược trọng yếu; cả huyện có diện tích 180 km2; có dân số 173,675 người gồm nhiều dân tộc; là một huyện còn nghèo, cơ sở hạ tầng còn yếu, có điểm xuất phát thấp, kinh tế chủ yếu là nông nghiệp lạc hậu, lực lượng lao động chủ yếu vẫn là nông dân và công tác nông nghiệp, năng suất lao động thấp. Vì vậy tác giả lựa chọn nghiên cứu đề tài: Nâng cao hiệu quả công tác xóa đói giảm nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào làm tiểu luận két thúc môn chính sách công.

A MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Đói nghèo đã trở thành một vấn đề mang tính xã hội có tính phổ biến vàtồn tại như một thách thức lớn đối với sự phát triển bền vững trong từng quốcgia, kể cả đối với các nước phát triển trên thế giới Cuộc chiến chống đói nghèoluôn là mối quan tâm hàng đầu của các quốc gia trên thế giới Liên Hiệp quốc

và các tổ chức quốc tế cũng rất quan tâm đến vấn đề này Riêng ở nước Cộnghòa Dân chủ Nhân dân Lào việc xóa đói giảm nghèo đã được Đảng và Nhànước ưu tiên hàng đầu và được coi là nhiệm vụ chung của toàn xã hội Hiệnnay, số hộ nghèo ở nước Lào còn chiếm 27,6% trong tổng số hộ dân cư của cảtỉnh, trong đó số hộ nghèo ở tỉnh Luổng Năm Tha là 9.156 hộ chiếm 31,10%của tổng số hộ dân cư cả huyện trong năm 2012, nhất là một số vùng dân cư ởnông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa Giải quyết tốt vấn đề XĐGN có ýnghĩa chiến lược đối với sự ổn định và phát triển đất nước, góp phần thực hiệnthắng lợi đường lối đổi mới của Đảng đề ra

Quá trình thực hiện công tác xóa đói giảm nghèo ở tỉnh Cham Pa Xăcnói chung đã đạt được những thành tựu cơ bản Tuy nhiên, hiệu quả chưacao; chưa thật sự bền vững; chưa có định hướng rõ về mô hình xóa đói giảmnghèo; còn nhiều vấn đề bức xúc đang đặt ra cần giải quyết

Tỉnh Luổng Năm Tha là một nơi có vị trí chiến lược trọng yếu; cảhuyện có diện tích 180 km2; có dân số 173,675 người gồm nhiều dân tộc; làmột huyện còn nghèo, cơ sở hạ tầng còn yếu, có điểm xuất phát thấp, kinh tếchủ yếu là nông nghiệp lạc hậu, lực lượng lao động chủ yếu vẫn là nông dân

và công tác nông nghiệp, năng suất lao động thấp Vì vậy tác giả lựa chọn

nghiên cứu đề tài: "Nâng cao hiệu quả công tác xóa đói giảm nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào" làm tiểu luận két

thúc môn chính sách công

2 Tình hình nghiên cứu:

Đói nghèo và xóa đói giảm nghèo không chỉ là vấn đề kinh tế, chínhtrị, xã hội mà còn là vấn đề nhân đạo, nhân văn sâu sắc nên đã thu hút được

sự quan tâm của nhiều người, nhiều nhà khoa học tự nhiên, khoa học xã hội

và nhân văn, các tổ chức quốc tế tham gia dưới nhiều góc độ nghiên cứukhác nhau

Để giải quyết vấn đề đói nghèo-một vấn nạn của thời đại, trong thờigian gần đây Liên Hiệp quốc đã có tổ chức nhiều hội nghị nhằm đưa ranhững chương trình hành động cho cuộc đấu tranh chống đói nghèo trên thếgiới như:

ở Việt Nam có rất nhiều Hội nghị, công trình nghiên cứu và bài viếtliên quan đến vấn đề xóa đói giảm nghèo như một số bài viết:

+Ngô Hoàng Anh, xóa đói giảm nghèo cho đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Kon Tum hiện nay Luận văn thạc sĩ HVCTQGHCM.

ở Lào, Đảng và Nhà nước rất coi trọng và quan tâm thực hiện công tácXĐGN; đề ra và khẳng định mạnh mẽ việc giải quyết vấn đề giảm nghèo chonhân dân các bộ tộc Đáng chú ý là một số công trình và bài viết như sau:

Hội nghị đã đề cập 4 nội dung: sản xuất lương thực; giáo dục và đàotạo; an ninh quốc phòng; nâng cao chất lượng cơ sở đảng cấp huyện và tỉnh

-“Chiến lược phát triển và xóa đói giảm nghèo quốc gia” (3 / 2015) Nhà xuất bản Quốc gia Lào.

-“Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội năm 2011-2015” Nhà xuất bản Quốc gia Lào.

Tuy nhiên ở Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào chưa có một công trìnhnào nghiên cứu về xóa đói giảm nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha Cê một cách

có hệ thống Chính vì vậy, đây vẫn là vấn đề cần được nghiên cứu

3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

+ Mục đích nghiên cứu: Trên cơ sở làm rõ thực trạng xóa đói giảm

nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào từ năm

2010 đến năm 2015 Tiểu luận đề xuất một số giải pháp nhằm thúc đẩy quátrình thực hiện chính sách xóa đói giảm nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha.

+ Nhiệm vụ nghiên cứu: Làm rõ quan niệm về đói nghèo và sự cần

thiết, Phân tích thực trạng đói nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha

- Phân tích thực trạng đói nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha, chỉ ra các nguyênnhân

- Khảo sát, việc thực hiện chính sách xói đói giảm nghèo ở Tỉnh LuổngNăm Tha, với những thành tựu, hạn chế, bất cập và những vấn đề đặt ra

- Đề xuất một số quan điểm, phương hướng và một số giải pháp cơ bảnnhằm nâng cao hiệu quả của chính sách xóa đói giảm nghèo ở Tỉnh Luổng NămTha hiện nay

Tiểu luận được xây dựng trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin,

tư tưởng Hồ Chí Minh, tư tưởng Cay Xỏn Phôm Vi Hản, các quan điểm củaĐảng Nhân dân cách mạng Lào, đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng

và Nhà nước Việt Nam nhất là chính sách trong thời kỳ đổi mới, kế thừa kếtquả những công trình nghiên cứu của các nhà khoa học trong và ngoài nước

có liên quan đến vấn đề đói nghèo và giải quyết đói nghèo Những tổng kếtthực hiện chính sách xóa đói giảm nghèo ở Tỉnh Luổng Năm Tha

6 Phương pháp nghiên cứu:

Căn cứ vào đối tượng nghiên cứu là chính sách xóa đói giảm nghèo,tiểu luận sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu lý luận và thực tiễn;phân tích và tổng hợp, tổng kết thực tiễn, thống kê và so sánh

7 Kết cấu của tiểu luận:

Kết cấu của tiểu luận gồm:

A Mở đầu

C Kết luận

Ngoài ra còn có danh sách các tài liệu tham khảo

B NỘI DUNG CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH

XÓA ĐÓI, GIẢM NGHÈO

1.1 Quan niệm về đói nghèo, xóa đói giảm nghèo

1.1.1 Quan niệm về đói nghèo

Trong mỗi một giai đoạn phát triển của lịch sử hay trong một thời kỳ,trong mỗi nước, trong mỗi vùng miền khác nhau thì đều có quan niệm vềnghèo đói khác nhau

Quan niệm nghèo ở Việt Nam có hai loại là nghèo tuyệt đối và nghèotương đối Nghèo tuyệt đối được hiểu là tình trạng một bộ phận dân cư không cókhả năng thỏa mãn các nhu cầu tối thiểu (ăn, mặc, ở, nhu cầu văn hóa, y tế, giáodục và giao tiếp) để duy trì cuộc sống Còn nghèo tương đối được hiểu là tìnhtrạng một bộ phận dân cư có mức thu nhập dưới mực thu nhập của cộng đồng

Hội nghị bàn về giảm nghèo đói trong khu vực Châu á-Thái BìnhDương do ESCAP tổ chức tháng 9 năm 1993 tại Băng Cốc (Thái Lan) đã đưa

ra khái niệm và định nghĩa về nghèo như sau:

Nghèo tuyệt đối là tình trạng một bộ phận dân cư không được hưởng vàthỏa mãn những nhu cầu cơ bản của con người

Nghèo tương đối là tình trạng một bộ phận dân cư sống dưới mức trungbình của cộng đồng

Ở Lào, nghèo được hiểu là vấn đề không đảm bảo được nhu cầu thiếtyếu cơ bản về sinh hoạt hàng ngày như: thiếu lương thực (chất lượng khẩuphần thức ăn thấp dưới 2100kg/caloly/ngày/người); thiếu mặc, lối sống không

ổn định, không có khả năng tiếp cận về giáo dục, y tế và điều kiện đi lại gặpkhó khăn

Đói theo quan niệm ở Lào là sự đói ăn, thiếu lương thực, thực phẩm đểnhằm duy trì nhu cầu tồn tại của con người Trong cuộc sống hàng ngày, đóibao giờ cũng gắn liền với nghèo, do nghèo mà không thể giải quyết được sựthiếu ăn, thiếu lương thực, không có điều kiện trao đổi, mua bán với các cánhân khác trong cộng đồng, khi mà bản thân không tự đáp ứng đủ lương thực,thực phẩm cho nhu cầu cần thiết.

Việc đưa ra các khái niệm nghèo và đói cả về định tính và định lượngnhằm phân định mức độ nghèo và tìm ra các giải pháp giảm nghèo

Việc đánh giá nghèo đói chỉ có ý nghĩa trong phạm vi nhất định vớimột không gian và thời gian nhất định như xét nghèo đói trong phạm vi mộtnước, một vùng, miền và trong một giai đoạn lịch sử nhất định

Ngay cả tầng lớp dân cư trong một vùng hay một quốc gia cũng có sựkhác nhau về nghèo đói

Tóm lại nghèo đói là một phạm trù lịch sử, có tính tương đối Tính chất

và đặc trưng của nghèo đói phụ thuộc vào trình độ phát triển của lực lượng sảnxuất, trình độ phát triển kinh tế-xã hội của vùng, miền, quốc gia và khu vực.Nghèo đói là một phạm trù kinh tế-xã hội phản ánh so sánh tính đa dạng cả vềkhông gian và thời gian

1.1.2 Quan niệm về xóa đói, giảm nghèo

+ Xóa đói: Là làm cho bộ phận dân cư đói nâng cao thu nhập, nâng caomức sống từ đó mà vượt qua tiêu chí đói

+ Giảm nghèo: Là làm cho một bộ phận dân cư nghèo nâng cao thunhập, nâng cao mức sống từng bước thoát khỏi tình trạng nghèo

+ Xóa đói giảm nghèo thực chất là cuộc tấn công chống nghèo đói Chođến nay trên thế giới đã có nhiều quốc gia thành công trong cuộc chiến tranhchống đói nghèo, song bài học kinh nghiệm rút ra từ những sự thành công đólại rất phong phú, đa dạng, thậm chí rất khác nhau

1.1.3 Quan niệm về công tác xóa đói, giảm nghèo

Nói về công tác xóa đói giảm nghèo, đã có rất nhiều quan niệm đưa ranhưng chủ yếu tập trung vào một số quan niệm sau:

Công tác xóa đói giảm nghèo là tổng thể các hoạt động trực tiếp hoặcgián tiếp nhằm thực hiện mục tiêu hỗ trợ như điều kiện căn bản ( ăn, ở, đi lại,học hành…) Công tác xóa đói giảm nghèo là quá trình đưa chủ trương, chínhsách của Đảng và Nhà nước vào việc nâng cao chủ trương, chính sách chongười dân đặc biệt là hộ nghèo, xã nghèo trên cả nước

Để làm tốt công tác này, chúng ta phải có nhận thức đúng đắn và thốngnhất quan điểm xóa đói giảm nghèo là giúp đỡ người nghèo vươn lên để thoátkhỏi nghèo, đói chứ không phải trợ cấp hoặc mang tính chất bố thí cho ngườinghèo, cho người nghèo "cái cần câu chứ không phải cho họ xâu cá" Để côngtác xóa đói giảm nghèo đạt hiệu quả phải tích cực tuyên truyền vận động, giúp

đỡ người nghèo, cung cấp tiền vốn, phương tiện sản xuất, hướng dẫn họ cáchthức làm ăn để họ tự vươn lên xóa bỏ tư tưởng chồng chở, ỷ lại vào Nhànước, chính quyền địa phương, đồng thời giúp họ xóa bỏ tâm lý tự tỷ, mặccảm

1.2 Quan điểm chủ nghĩa Mác-Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, Cay Xỏn Phôm Vi Hản về chính sách xóa đói, giảm nghèo

1.2.1 Quan điểm chủ nghĩa Mác-Lênin về xóa đói, giảm nghèo

Theo C Mác và ăngghen: "Nguồn gốc sâu xa của tình trạng đói nghèo

là ở chế độ tư hữu, tư bản chủ nghĩa về tư liệu sản xuất, ở chế độ áp bức bóclột và tình trạng nô dịch con người Do đó, chỉ có thể xóa bỏ chế độ tư hữu,bóc lột ấy mới có thể giải phóng giai cấp vô sản và quần chúng lao động khỏicảnh đói nghèo, lầm than, làm cho họ trở thành người lao động tự do và ngườilàm chủ tiến tới một xã hội công bằng, văn minh, đạt được sự hài lòng giữalợi ích cá nhân và xã hội"

Sau cách mạng thắng lợi, Lênin đã chuyển từ "Chính sách kinh tế thờichiến" sang "Chính sách kinh tế mới" (NEP) Ông là người chủ trương pháttriển kinh tế hàng hóa, dùng lợi ích vật chất, coi đó như một nhân tố kích

thích, một đòn bẩy kinh tế để khuyến khích mọi người lao động, giải phóngsức sản xuất, phát triển kinh tế

1.2.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh và Cay Xỏn Phôm Vi Hản về xóa đói, giảm nghèo

- Tư tưởng Hồ Chí Minh về xóa đói, giảm nghèo:

Giữa những năm 20 của thế kỷ XX, sau khi sơ thảo lần thứ nhất luậncương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lênin Chủ tịch Hồ ChíMinh đã tiếp thu và vận dụng được kiến thức cốt lõi chủ nghĩa Mác-Lênin.Người đã xây dựng nên lý luận về cách mạng giải phóng dân tộc chống thựcdân Hồ Chí Minh khẳng định con đường cứu nước của mình: "Giải phóngdân tộc bằng con đường cách mạng vô sản, gắn việc giải phóng dân tộc vớigiải phóng giai cấp vô sản" Người đã gắn liền độc lập dân tộc với chủ nghĩa

xã hội, ham muốn tột bậc của người là "Đồng bào ta ai cũng có cơm ăn, áomặc, ai cũng được hưởng cuộc sống ấm no, tự do và hạnh phúc

- Tư tưởng của Cay Xỏn Phôm Vi Hản về xóa đói giảm nghèo:

Cay Xỏn Phôm Vi Hản đã cố gắng không biết mệt mỏi trong nghiêncứu lý luận cũng như thực tiễn Ông đã tiếp thu và vận dụng chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và tìm hiểu những kinh nghiệm của các nướcanh em bè bạn để xây dựng nên lý luận về cách mạng giải phóng dân tộc Làokhỏi ách thống trị của chủ nghĩa thực dân Pháp và Mỹ bằng cách mạng dântộc dân chủ Tháng 12 năm 1975 Sau khi đất nước được giải phóng, Ông đãtiếp tục lãnh đạo đất nước vượt qua mọi khó khăn, nhất là việc chăm lo đờisống của nhân dân và chuẩn bị mọi điều kiện để đảm bảo cho đất nước pháttriển bền vững thoát khỏi nghèo nàn lạc hậu, dân giàu, nước mạnh, xã hộicông bằng, dân chủ, văn minh

1.2.3 Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam và Đảng Nhân dân Cách mạng Lào về xóa đói giảm nghèo

- Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về xóa đói giảm nghèo

Tư tưởng nhất quán của Đảng Cộng sản Việt Nam thể hiện trong cácvăn kiện Đại hội Đảng lần thứ VII, VIII, IX và X.

+ Cùng với quan điểm đổi mới tăng trưởng kinh tế phải tiến hành côngtác XĐGN, thực hiện công bằng xã hội, bình đẳng giới, giảm sự phân hóagiàu, nghèo;

+ Khuyến khích nhân dân làm giàu hợp pháp, đi đối với xóa đói giảmnghèo bền vững, chủ động phát triển nông nghiệp nông thôn vì 90% ngườinghèo sống ở vùng nông thôn;

+ Xóa đói giảm nghèo là một chủ trương lớn, một quyết sách lớn củaĐảng và Nhà nước, xóa đói giảm nghèo là một cuộc cách mạng xã hội sâusắc, là phong trào của giai cấp, nhất là ở địa phương, cơ sở;

+ Hoàn thành được hệ thống chính sách và chương trình mục tiêuxóa đóigiảm nghèo;

+ Tập trung nguồn lực để xóa nhanh các hộ đói, xã đặc biệt khó khăn,giảm mạnh các hộ nghèo, xã nghèo;

+ Thực hiện xã hội hóa, công tác xóa đói giảm nghèo, đa dạng hóa cácnguồn lực trong nước, phát huy nội lực tại chỗ và tranh thủ hợp tác, trợ giúpquốc tế, tạo thành phong trào sôi động trong cả nước, lấy ngày 17 tháng 10hàng năm là"ngày vì người nghèo"

Phát triển kinh tế đi đôi với xóa đói giảm nghèo, chương trình xóa đóigiảm nghèo phải được lồng ghép với các chương trình kinh tế-xã hội.Tạo mọiđiều kiện cho xã hội nghèo, hộ nghèo từng bước vươn lên về kinh tế, các loạihoạt động kinh tế hướng tập trung về xã nghèo, hộ nghèo

- Quan điểm của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào về xóa đói giảm nghèo

Đối với nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào để thực hiện chươngtrình XĐGN có hiệu quả cần dựa trên một số quan điểm cơ bản của Đảngnhư sau:

Thứ nhất, xóa đói giảm nghèo là một chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước là yếu tố quan trọng bảo đảm sự ổn định, phát triển kinh tế - xã hội, đó cũng là nhiệm vụ rất nặng nề của toàn xã hội hiện nay.

Thứ hai, xóa đói giảm nghèo là sự kết hợp, thống nhất giữa các biện pháp về kinh tế với chính sách xã hội và giữ vững ổn định chính trị.

Thứ ba, xóa đói giảm nghèo bằng phát huy tính tự lực, tự chủ, tự vươn lên của chính người nghèo, hộ nghèo, vùng nghèo.

Thứ tư, huy động và khai thác hiệu quả mọi nguồn lực trong xã hội

để xóa đói giảm nghèo.

Thứ năm, mở rộng và khai thác hiệu quả các nguồn lực từ bên ngoài cho xóa đói giảm nghèo

Thứ sáu, cần khuyến khích mọi người làm giàu, đồng thời ưu tiên xóa đói giảm nghèo ở các đối tượng chính sách và các vùng đặc biệt.

Xóa đói giảm nghèo không phải là chủ trương riêng, tách biệt khỏi cácgiải pháp phát triển kinh tế, xã hội mà luôn luôn nằm trong tổng thể của cácquá trình phát triển

Trong sáu quan điểm đã nêu trên có mỗi liên hệ biện chứng, tác động

và chi phối lẫn nhau, hợp thành hệ quan điểm chỉ đạo ở cấp vĩ mô và tronghoạt động cụ thể ở từng lĩnh vực, từng địa phương và cơ sở

1.3 Quan điểm của liên Hiệp quốc và chính sách của một số nước đang phát triển trên thế giới về xóa đói, giảm nghèo

1.3.1 Quan điểm của Liên Hiệp quốc về xóa đói, giảm nghèo

Báo cáo về tình hình phát triển thế giới năm 2000-2001: Tấn công đói

nghèo cho rằng, giảm mạnh trên tất cả các phương diện trên thực tế là có thể

thực hiện được và sự tương tác giữa thị trường, các thể chế Nhà nước và tổchức đoàn thể có thể khai mạc được sức mạnh của sự hội nhập kinh tế và thayđổi công nghệ

1.3.2 Chính sách của một số nước trên thế giới về xóa đói, giảm nghèo

+Chính sách để giảm bớt đói nghèo ở các nước nói chung: Nhiều nước

đã sử dụng chính sách và biện pháp như sau:

Một là: Cải cách nông nghiệp và phân phối lại ruộng đất.

ở nhiều nước đang phát triển đã thực hiện cải cách ruộng đất với cácbiện pháp khác nhau

Hai là: Vốn và tín dụng: nói chung, ở các nước kém phát triển, người

nghèo chủ yếu sống nhờ vào sức lao động của họ và người giàu sống trên nhữngkhoản thu từ quyền sở hữu tài sản của họ

Ba là: Đầu tư cơ sở hạ tầng như xây dựng đường sá, trường học, các dự

án tưới tiêu và hạ tầng cơ sở khác cũng có thể đem lại lợi ích trực tiếp chongười nghèo, làm tăng năng suất hoặc tạo ra việc làm cho họ

Bốn là: Chính sách marketing, cải tiến các điều kiện thị trường là điều

kiện thúc đẩy sản xuất, phát triển kinh tế hàng hóa ở các vùng nông thôn

Năm là: Chính sách giá cả và hối đoái, Nhà nước thường can thiệp vào hệ thống

giá với mục tiêu giảm sự tách biệt giữa khu vực công nghiệp và nông nghiệp

Sáu là: Phát triển các hình thức tổ chức sản xuất như khuyến khích xây

dựng các nông trại, các hình thức hợp tác xã, các tổ chức kinh tế tập thể

Bảy là: Công nghiệp hóa nông thôn, xây dựng các công trình công

cộng, các cơ sở chế biến được coi là biện pháp quan trọng làm giảm sự phânhóa giàu nghèo giữa thành thị và nông thôn

Chín là: Các chương trình về việc làm, một số chính sách thường được

các nước đang phát triển áp dụng để giảm bớt thất nghiệp bao gồm việc mởrộng nhanh chóng công nghiệ…

Mười là: Thực hiện các chương trình sức khỏe và dinh dưỡng, ốm đau

và thiếu thốn thực phẩm sẽ hạn chế các cơ hội công ăn việc làm và sức kiếmsống của người nghèo

Mười một là: Các chương trình dân số, mức sống của người nghèo

được cải thiện nhờ quy mô gia đình nhỏ hơn, do mỗi người lớn ít người ăntheo hơn

Mười hai là: Nghiên cứu và công nghệ, những lợi ích của việc ứng

dụng khoa học và công nghệ mới trong việc giảm bớt nghèo nàn là rõ ràngnhất trong nông nghiệp

Mười ba là: Di dân, khi sự phát triển tiếp tục, nhiều công việc được tạo ra

trong khu vực công nghiệp, đô thị do đó người ta sẽ chuyển tới các thành phố

Mười bốn là: Thuế khóa, các chính sách thuế như thuế thu nhập lũy

tiến có tác dụng làm giảm bớt mất công về thu nhập

Mười lăm là: Chuyển nhượng và trợ cấp, ở nhiều phát triển, các

chương trình chống đói nghèo bao gồm các khoản chuyển khoản cho ngườigià, trẻ em, người ốm yếu, tàn tật, thất nghiệp và những người mà sức kiếmsống của họ thấp hơn mức chi tiêu đủ sống

Mười sáu là: Chú trọng vào các những mục tiêu, một chiến lược khác

đẻ cải thiện cuộc sống của người nghèo

Mười bảy là: Các chính sách định hướng theo tăng trưởng, việc đẩy

nhanh tăng trưởng kinh tế có lẽ là cách tiếp cận thỏa đáng nhất về mặt chínhtrị để giảm bớt sự đói nghèo

Riêng Việt Nam ngay từ khi đất nước giành được độc lập năm 1945,Đảng và Nhà nước Việt Nam đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh đã coi đóinghèo như là một thứ "giặc", tương tự như giặc dốt, giặc ngoài xâm Đảng vàNhà nước luôn quan tâm đến vấn đề xóa đói giảm nghèo "Kháng chiến đi liềnvới kiến quốc", và luôn nhất quán quan điểm xây dựng một đất nước mànhân dân ai ai cũng được cơm ăn, áo mặc, ai ai cũng được học hành, mọingười dân đều được sống trong tự do, ấm no và hạnh phúc

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÓA ĐÓI GIẢM NGHÈO

Ở Tỉnh Luổng Năm Tha HIỆN NAY

2.1 Khái quát về huyện Pac Xê.

2.1.1 Đặc điểm tự nhiên

+ Vị trí địa lý: Tinh luổng Năm Tha là một trong 17 tỉnh miền Bác

của tỉnh Chăm Pa Xăc ( Lào), nằm ở bên phải của sông Mê- Kông, là nơi có

vị trí chiến lược trọng yếu, ranh giới hành chính được xác định như sau:

* Phía Bắc giáp 4 huyện: huyện Ba Chiêng Cha Lơn Suc, huyện PhônThoong, huyện Sa Na Sôm Bun và huyện Xay Sôm Bun

* Phía Đông giáp huyện Pác xoong,

* Phía Nam và Phía Tây giáp phía Tây và phía Nam giáp với 4 huyện :huyện Kau, huyện Chăm Pa Xắc, huyện Su Khu Ma và huyện Khống

Theo ranh giới này huyện Pac Xê có diện tích tự nhiên 180 km2,bao gồm 50 làng

+ Khí hậu: Pac Xê nằm trong khu vực nhiệt đới gió mùa, thời tiết

nóng.,Lượng mưa trung bình hàng năm Nhiệt độ trung bình 24o C, Đó làđiều kiện thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp- lâm nghiệp và ngư nghiệp

+ Tài nguyên đất đai: Toàn huyện có diện tích 180 km2 Đất gieo trồng

nông nghiệp 50,00ha chiếm 3,81% tổng diện tích tự nhiên của cả huyện Đấtnông nghiệp trong huyện tập trung chủ yếu ở đồng bằng Đất đai màu mỡ,tưới tiêu thuận lợi cho phát triển trồng lúa, rau, màu, cây công nghiệp ngắnngày

+ Tài nguyên rừng : Rừng Pac Xê có 30,00ha, chiếm 7,87% diện tích

của cả huyện, được phân bổ đều ở vùng núi và trung du, có trữ lượng gỗ quýnhư: Trắc, cẩm lai, giáng hương, gơ đỏ…

+ Tài nguyên khoáng sản: Pac Xê có trữ lượng đá vôi, cát làm nguyên

liệu sản xuất, tạo điều kiện để phát triển công nghiệp khai thác, chế biếnkhoáng sản phát triển nghề thủ công ở nông thôn trong tương lai

2.1.2 Đặc điểm kinh tế- xã hội:

- Pac Xê có 50 làng, có 1750 hộ gia đình, tổng dân số cả huyện 87.000người Trong đó tổng số người nghèo là 30.500 hộ Sống ở thành thị là 60%,

ở nông thôn 40%, Pac Xê là huyện đông dân thứ 1 của tỉnh Chăm Pa Xắcnước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Toàn huyện có 3 dân tộc lớn là: dântộc Lào Lum, Khơme và dân tộc Mông, trong đó chia làm 8 dân tộc nhỏ như:dân tộc Lào Lum chiếm 63% dân tộc Khơ Mụ chiếm 8.5%, dân tộc Lừ chiếm8%; dân tộc Mông chiếm 7,5%; dân tộc Pray chiếm 6%; dân tộc Nhuân chiếm5%; dân tộc Thái đen chiếm 1%; dân tộc Ưu Miên chiếm 1% và một số kiềudân người nước ngoài

Lực lượng lao động có trình độ học vấn và chuyên môn kỹ thuật thấplại phân bố không đồng đều giữa các vùng miền và ngành nghề, chủ yếu tậptrung ở thành thị và thị trấn, còn các hộ nông nghiệp thuộc diện nghèo ở nông

thôn có trình độ học vấn thấp Lực lượng lao động toàn huyện chiếm 40,80%

dân số cả huyện khoảng 15.180 lao động năm 2009 so với năm 2008 tăng lên

16.759 lao động.

Về giáo dục: Tất cả các làng của huyện đều có trường Tiểu học, 80%trẻ em trong độ tuổi 6 đến 10 tuổi được đến trường Hiện nay có 50 trườnghọc, học sinh mỗi năm tăng 10%, trong đó có 10 trường mẫu giáo và mầmnon, 10 trường tiểu học, 7 trường trung học cơ sở, 3 trường trung học phổthông, 20 trường tổng hợp cả trung học cơ sở và trung học phổ thông, hợp cácngành học, cấp học được củng cố và phát triển: 100% số thị trấn của cáchuyện có lớp mẫu giáo, mầm non và trường tiểu học, xây dựng 1 trường nộitrú cho con em dân tộc thiểu số; hàng năm số học sinh tăng 15% Theo báocáo tổng kết năm 2009 của sở giáo dục

Đời sống của nhân dân trong giai đoạn 2000 trở đi có bước ổn định vàtừng bước được cải thiện do sản xuất phát triển Tốc độ tăng GDP của huyệnthời kỳ 2000 – 2005 là 6,7%, đến năm 2008 đã tăng lên đến 9,15% bình quân

770 USD/người/năm

Y tế: Toàn huyện có 02 bệnh viện cấp huyện có phòng khám đa khoa,

09 bệnh viện huyện và có 30 trạm y tế, cơ sở y tế ngày càng phát triển, đặcbiệt là các vùng nông thôn đã được Đảng và Nhà nước quan tâm

Kinh tế của huyện Pac Xê hiện nay còn mang nặng tính chất của nềnkinh tự nhiên thể hiện ở nền sản xuất hàng hóa chưa phát triển Nông nghiệpchiếm 64% tổng GDP; công nghiệp chiếm 15% GDP; dịch vụ chiếm 21%GDP toàn huyện Thu nhập bình quân theo đầu người chỉ đạt được 770 USD.Pac Xê là huyện có nền kinh tế nông nghiệp và lâm nghiệp giữ vai trò chủđạo Trong công nghiệp, ngành khai thác than đá giữ vai trò chủ yếu, còn lại

là một vài cơ sở sản xuất vật liệu xây dựng như sản xuất gạch, đồ gỗ và hàngthủ công

Nông dân huyện Pac Xê đã có sự cố gắng rất lớn trong công tác nôngnghiệp nhất là trong việc trồng trọt và chăn nuôi song giá trị sản xuất mang lạivẫn chưa cao, hiệu quả kinh tế còn thấp

2.2 Thực trạng công tác xóa đói giảm nghèo ở huyện Pac Xê hiện nay

Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước, cũng như các huyện kháctrong cả tỉnh, từ năm 2000 huyện Pac Xê bắt đầu thực hiện chương trình xóađói giảm nghèo Với những cố gắng của các cấp, các ngành các tổ chức và cánhân những người đói nghèo, công tác xóa đói giảm nghèo bắt đầu đã đạtđược những thành quả quan trọng

Để hỗ trợ người nghèo sản xuất dịch vụ, các cấp, các ngành củahuyện đã có nhiều quan tâm hỗ trợ về vốn, đất sản xuất, về khoa học kỹthuật, kinh nghiệm làm ăn

Nguồn vốn đầu tư để xóa đói giảm nghèo với năm 2008 là 1.400 tỷ Kípgồm 242 công trình, trong đó huyện đã nâng cấp các mạng lưới đường sá từhuyện đến các làng, vùng sâu, vùng xa

Tình hình sử dụng vốn vay của những hộ đói nghèo về cơ bản là đúngmục đích, tập trung chủ yếu vào những ngành như trồng trọt, chăn nuôi, chếbiến nông sản, tiểu thủ công nghiệp và buôn bán nhỏ Mức độ cho vay mỗi hộ

từ 5 triệu kíp thời gian cho vay từ 12-36 tháng với lãi suất ưu đãi Đa số hộvay vốn đều sử dụng có hiệu quả

Về dịch vụ chữa bệnh chăm sóc sức khỏe cho nhân dân được mở rộngđến tận nông thôn, vùng sâu, vùng xa chất lượng chữa trị bằng phương phápthuốc nam kết hợp với thuốc tây, chất lượng chữa trị của bệnh viện nhiều nơi

có tiến bộ

Mạng lưới giáo dục đã tập trung phát triển trường học tiểu học để tạođiều kiện cho trẻ em trong độ tuổi, nhất là học sinh con em đồng bào các dântộc thiểu số thiếu cơ hội, ở vùng sâu, vùng xa được học hành

Trong 5 năm từ năm 2004-2008 việc phát triển hệ thống nước sạch và

vệ sinh môi trường ở nông thôn giảm được mắc bệnh, đau ốm hay căn bệnhlây lan tại bùng phát hàng năm, sức khỏe của nhân dân được khôi phục, cósức lao động sản xuất xóa đói giảm nghèo

2.3 Đánh giá hiệu quả của công tác xóa đói giảm nghèo ở huyện Pac xê.

Trong những năm trước thời kỳ đổi mới là những năm thực hiện cơ chếtập trung bao cấp đời sống nhân dân trong tỉnh nói chung và huyện Pac Xênói riêng, cực kỳ khó khăn, đặc biệt ở vùng sâu, vùng xa, kinh tế chậm pháttriển, cơ sở hạ tầng còn yếu kém

Cùng với công cuộc đổi mới kinh tế - xã hội của đất nước, huyện Pac Xê

đã nhanh chóng chuyển đổi, bắt nhịp được những yêu cầu, mục tiêu đặt ra.Tình trạng đói nghèo đã giảm dần so với trước đây Đời sống và thu nhập được

như điện, đường, trạm được xây dựng phần lớn các làng trong huyện ý thức vànhu cầu tự mình xóa đói giảm nghèo đã được khơi dậy trong người dân.

2.3.1 Những kết quả đạt được

Xóa đói giảm nghèo là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Đảng

và Nhà nước, vừa là trách nhiệm của các cấp, các ngành, các tổ chức xã hộicủa mọi người dân và là của chính người nghèo Đói nghèo còn là vấn đềchiến lược, một chương trình lớn của quốc gia, phục vụ trực tiếp cho côngnghiệp hóa, hiện đại hóa, cho việc thực hiện mục tiêu "dân giàu, nước mạnh,

xã hội công bằng, dân chủ văn minh", cho một chủ nghĩa nhân đạo cao cả "vìhạnh phúc của người dân"

Qua 4 năm thực hiện các chương trình xóa đói giảm nghèo (2005-2008)cùng với đẩy mạnh đầu tư phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là phát triểnnông nghiệp, và kinh tế nông thôn, xóa đói giảm nghèo đã thực sự trở thànhnhiệm vụ chính trị quan trọng của các cấp ủy Đảng, chính quyền, các tổ chứcđoàn thể, thu hút được các tầng lớp nhân dân tham gia, phát huy được cả vaitrò chủ động tích cực của bản thân người nghèo Tất cả quá trình đó đã tạothành phong trào sôi động trong toàn huyện, trên các lĩnh vực, đối với nhiềuhình thức phong phú, đa dạng, đã đạt được những kết quả rất đáng khích lệ

Hiện nay tất cả các làng trong toàn huyện đã xây dựng nhiều chươngtrình XĐGN, nội dung chương trình bao gồm các phần: khảo sát thực trạng,xác định nguyên nhân, để tìm ra giải pháp, lập ban chỉ đạo từ huyện đến làng

và cơ sở, lập quỹ xóa đói giảm nghèo

Người nghèo có niềm tin vào Đảng và chính quyền Ban chỉ đạo xóa đóigiảm nghèo cũng đã có được nhiều kinh nghiệm, sức mạnh cộng đồng và cácnguồn lực từ bên ngoài phục vụ xóa đói giảm nghèo được huy động tốt hơn

Sự liên kết phối hợp giữa các cấp, các ngành, các đoàn thể và các tổchức xã hội ngày càng tốt hơn, tạo nên sức mạnh cho công tác xóa đói giảmnghèo

Một số cấp ủy huyện, vùng đã kịp thời ra Nghị quyết để điều hành, lãnhđạo công tác xóa đói giảm nghèo, như vậy kết quả đạt được khá cao

Trình độ quản lý và chỉ đạo thực hiện các hoạt động xóa đói giảmnghèo ngày càng được nâng lên, nhất là trong việc tổ chức thực hiện các dự

án, các chương trình mục tiêu, các tổ chức vay vốn, thu nợ, dịch vụ vật tư sảnxuất, hướng dẫn cách làm ăn

Vai trò của các ban ngành, đoàn thể ở cơ sở chưa được phát huy, sựphối hợp chưa đồng bộ, thiếu chặt chẽ Hoạt động của Ban chỉ đạo xóa đóigiảm nghèo các cấp còn rời rạc, lúng túng

Công tác giáo dục - chính trị tư tưởng chưa được tiến hành một cách sâurộng, liên tục Một bộ phận cán bộ nhân dân chưa nhận thức một cách đầy đủ

về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác xóa đói giảm nghèo; chưa thể hiệntính thụ động, sáng tạo và quyết tâm cao trong việc tự xóa đói giảm nghèo

- Về lĩnh vực đầu tư:

Trong những năm qua, Pac Xê đã được đầu tư nguồn vốn của cácchương trình bằng nhiều dự án, đã làm thay đổi diện mạo của huyện phát triểnkinh tế - xã hội và góp phần giữ vững quốc phòng an ninh Về chính sách giaođất, giao rừng cho nhân dân quản lý mặc dù đã tổ chức thực hiện rộng khắp địabàn, nhưng chưa gắn với định canh, định cư và chấm dứt nạn chặt phá rừng làmnương rẫy trồng lúa

Vấn đề an ninh trật tự ở một số vùng chưa được giải quyết một cáchtriệt để, tệ nạn xã hội vẫn gây nhiều bức xúc; giá cả hàng hóa và dịch vụ biếnđộng đã gây ảnh hưởng nhất định đến đời sống của nhân dân.

Những hạn chế trong công tác xóa đói giảm nghèo nêu trên là do một

số nguyên nhân sau:

- về mặt nhận thức và tổ chức thực hiện Một số chính quyền địaphương chưa quan tâm đến công tác tuyên truyền, vận động còn hạn chế vềnội dung và hình thức nên chưa thực sự đi vào quần chúng, nhất là ở vùngnông thôn và vùng sâu, vùng xa

- Việc thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế chậm, nhất là việc chuyểnđổi cơ cấu vật nuôi, cây trồng vẫn chưa phá được thế độc canh Đồng bào cònsống chủ yếu từ nghề nông mang tính tự cung, tự cấp, sản xuất nông nghiệpcòn phụ thuộc nhiều vào thời tiết

- Đa số người nghèo, sống ở nông thôn và vùng sâu, vùng xa với trình

độ văn hóa thấp, ít giao tiếp nên phổ biến tình trạng tái mù chữ, do đó ngườinghèo rất khó khăn trong việc tiếp cận thông tin thị trường

- Năng lực, trình độ của chính quyền địa phương, nhất là ở làng vànhóm làng phát triển còn hạn chế và không đồng đều, một số cán bộ làngchưa thông thạo về viết, đọc và nghe tiếng phổ thông, các chế độ đối với các

bộ thường trực ở vùng đặc biệt khó khăn chưa được giải quyết thỏa đáng chonên việc thực hiện chính sách chưa đạt hiệu quả cao

Những tồn tại yếu kém nêu trên thể hiện công tác xóa đói giảm nghèo ởhuyện Pac Xê trong thời gian qua đạt hiệu quả chưa cao, chưa tương xứng vớitiềm năng và công sức đã đầu tư Do vậy, những vấn đề cấp thiết đang đặt racần phải giải quyết trong công tác xóa đói giảm nghèo thời gian tới là:

- Việc giao quyền sử dụng đất cho dân quản lý và sử dụng còn chậm

- Sản xuất nông nghiệp còn lệ thuộc vào thiên nhiên

- Những năm gần đây, Nhà nước, các đoàn thể, các ngành chức năng vànhân dân có nhiều cố gắng trong việc giải quyết vốn, chuyển giao và ứng dụng

kỹ thuật vào sản xuất, nhưng kết quả đạt được vẫn còn thấp so với yêu cầu

CHƯƠNG 3 NHỮNG GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC XÓA ĐÓI, GIẢM NGHÈO

Ở HUYỆN PAC XÊ

3.1 Những mục tiêu chủ yếu từ năm 2010 và 2010-2015

+ Mục tiêu tổng quát

Trong chương trình xóa đói giảm nghèo đã được Hội đồng nhân dânhuyện Pac Xê thông qua đã xác định: "Giảm nhanh hộ nghèo, không có hộ đóikinh niên, phấn đấu đại bộ phận người nghèo được hưởng thụ, tiếp cận với cácchính sách xã hội: giáo dục, y tế, dân số, kế hoạch hóa gia đình, nước sạch, điệnsinh hoạt và các hoạt động phúc lợi xã hội khác Các hộ nghèo, người nghèo cóviệc làm và thu nhập ổn định, đời sống hàng ngày một được nâng lên"

Đối với việc phát triển ngành và khu vực nói trên, tất cả mọi việc phảigắn bó chặt chẽ với việc quốc phòng được tăng cường ở mọi cấp địa phương,

an ninh chính trị và trật tự xã hội

Đưa huyện Pac Xê ra khỏi tình trạng kém phát triển, nâng cao rõ rệt đờisống vật chất, văn hóa và tinh thần cho nhân dân ở vùng đặc biệt khó khăn; Tạonền tảng để đến năm 2015 Pac Xê cơ bản trở thành một huyện "kinh tế ổn định

và tiếp tục phát triển với nhịp độ tương đối nhanh, mức sống của nhân dânđược nâng cao và tăng gấp 3 lần so với hiện nay"

+ Mục tiêu cụ thể

Huyện Pac Xê mỗi năm giảm xuống 4,26% hộ nghèo trở lên, đến năm

2015 hộ nghèo giảm xuống còn dưới 10% của tổng số hộ toàn huyện

Phấn đấu đạt nhịp độ tăng trưởng kinh tế bình quân hàng năm 8% cho nênphải yêu cầu với phát triển trong 5 năm khoảng 73,9 nghìn tỷ kíp chiếm 32% củaGDP Đầu tư phát triển là chủ yếu quyết định cho sự tăng trưởng kinh tế cao vàbền vững sẽ dẫn đến giảm nghèo Phát triển đồng bộ kết cấu hạ tầng, đặc biệt hỗtrợ đầu tư nhiều hơn cho các vùng khó khăn, khuyến khích sản xuất lương thực,