Lý do nghiên cứu: Những sự phát triển vượt bậc của công nghệ 4.0 và điện thoại di động đã cho phép người sử dụng thực hiện được nhiều hoạt động khác nhau trên mạng như tìm kiếm bạn, kết
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
CƠ SỞ II TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
TẠI TP HỒ CHÍ MINH
Sinh viên thực hiện:
Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 26 tháng 04 năm 2021
MỤC LỤC
1 Đặng Kim Chi 2013316662
2 Ngô Quốc Huy 2013316701
3 Võ Thị Thúy Loan 2013316718
4 Phạm Tường Thuật 2013316800
5 Hoàng Thị Minh Trang 2013316809
6 Võ Thị Hải Yến 2013316834
Trang 2MỤC LỤC
Tên đề tài……….1
1 Lý do nghiên cứu………1
2 Mục đích nghiên cứu……… 2
3 Nhiệm vụ……… 2
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu……… 2
5 Phương pháp nghiên cứu………3
6 Tổng quan tình hình nghiên cứu đề tài……… ………3
7 Kết cấu đề tài………6
8 Bảng hỏi……….7
Trang 3T r a n g 1 | 12
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THỜI GIAN SỬ DỤNG MẠNG XÃ HỘI
CỦA SINH VIÊN TẠI TP HỒ CHÍ MINH
1 Lý do nghiên cứu:
Những sự phát triển vượt bậc của công nghệ 4.0 và điện thoại di động đã cho phép người sử dụng thực hiện được nhiều hoạt động khác nhau trên mạng như tìm kiếm bạn, kết bạn, trao đổi thông tin, bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc cá nhân, đăng tải hình ảnh, tìm kiếm các địa điểm ở mọi địa chỉ trên toàn cầu, thực hiện việc mua bán trực tuyến, v.v…
Ở Việt Nam, những năm gần đây, các mạng xã hội phát triển mạnh và thu hút một lượng lớn người sử dụng, trước đây chủ yếu là thanh thiếu niên và sinh viên và giờ phổ biến với cả người già và trẻ nhỏ Mạng xã hội tạo ra một hệ thống kết nối các thành viên cùng sở thích với nhiều mục đích khác nhau, không phân biệt không gian và thời gian với những tính năng như kết bạn, chat, e-mail, phim ảnh, voice chat dựa trên nền Internet Tuy nhiên, nghiên cứu về thời gian sử dụng mạng xã hội tại TP Hồ Chí Minh chưa nhiều và gần như chưa có nghiên cứu về thời gian sử dụng mạng xã hội với sinh viên ở quy mô lớn Trong khi đó, nó đã và đang có những tác động mạnh mẽ vào nhận thức, lối sống và văn hóa của thế hệ thanh niên Song song với đó là nhiều băn khoăn trước những mặt trái của việc sử dành quá nhiều thời gian vào mạng xã hội trong bối cảnh thông tin đa chiều Do đó, sử dụng mạng xã hội thanh niên nói chung, sinh viên nói riêng là vấn đề cần được quan tâm nghiên cứu, nhất là trong bối cảnh hiện nay, khi các ứng dụng mạng xã hội được xem là cuộc sống thứ hai của rất nhiều người, trong đó
có một bộ phận không nhỏ sinh viên TP Hồ Chí Minh
Theo thống kê được Facebook công bố vào tháng 6/2015, mạng xã hội này hiện có đến
30 triệu người Việt dùng mỗi tháng, đáng chú ý, đến 27 triệu người dùng Facebook trên thiết bị di động như smartphone hay tablet Mỗi ngày có đến 20 triệu người Việt dùng Facebook và 17 triệu người lướt Facebook trên di động Trung bình mỗi người dành đến 2,5 giờ cho các hoạt động chủ yếu gồm trò chuyện với bạn bè, truy cập vào các trang thông tin, cửa hàng trên Facebook, tăng so với thời gian trung bình 2,4 giờ sử dụng mạng xã hội vào đầu năm 2014 do WeAreSocial công bố
Và quan trọng nhất, Facebook cũng công bố độ tuổi chủ yếu tham gia vào mạng xã hội chiếm đông nhất 75% là từ 18 đến 34 tuổi Kết quả này cho thấy mạng xã hội đã thâm nhập vào thế hệ trẻ dùng internet, trở thành công cụ giải trí nổi bật, đặc biệt trong cộng đồng sinh viên
Chính vì lý do đó, việc tìm hiểu các yếu tố dẫn đến thời gian sử dụng mạng xã hội của sinh viên là một vấn đề cấp thiết Vì vậy, nhóm tôi quyết định chọn đề tài “Các yếu tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã hội ở sinh viên tại TP.Hồ Chí Minh” cho bài nghiên cứu của mình Để có một cái nhìn gần gũi nhưng cũng không kém phần đa chiều, bài nghiên cứu này sẽ đi sâu và làm sáng tỏ các loại hoạt động thường được sinh viên ở
TP Hồ Chí Minh thực hiện trên mạng xã hội và phân tích những yếu tố ảnh hưởng đến việc thực hiện những hoạt động đó
Trang 4T r a n g 2 | 12
2 Mục đích nghiên cứu:
- Mô tả và phản ánh thực trạng, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã hội hiện nay ở sinh viên TP.HCM
- Tìm ra được nguyên nhân dẫn đến sự tác động của các yếu tố đó đến thời gian sử dụng mạng xã hội
- Làm rõ cơ sở lý luận, thực trạng và đề xuất một số biện pháp quản lý và bố trí phân chia thời gian cho sinh viên ở địa bàn thành phố Hồ Chí Minh thông qua những đánh giá tổng quát từ thực tiễn Từ đó, làm cơ sở để xây dựng thói quen tốt trong thời đại công nghệ 4.0
- Đánh giá mức độ ảnh hưởng của thời gian sử dụng mạng xã hội đối với sinh viên tại
TP HCM
3 Nhiệm vụ:
- Tìm ra các yếu tố ảnh hưởng đến việc sử dụng mạng xã hội của sinh viên ở Thành phố Hồ Chí Minh
- Xem xét yếu tố nào là yếu tố có tác động mạnh nhất trong việc sử dụng mạng xã hội của sinh viên, cũng như yếu tố nào tác động tích cực, yếu tố nào tác động tiêu cực
- Dựa vào các tài liệu nghiên cứu trước đây, đưa ra sự so sánh sinh viên có xu hướng thay đổi như thế nào trong việc sử dụng mạng xã hội
- Khảo sát ý kiến của sinh viên tại TP.HCM về thời gian sử dụng mạng xã hội thông qua bảng hỏi
- Nghiên cứu thời gian sử dụng mạng xã hội trung bình của sinh viên ở Thành phố Hồ Chí Minh
- Đánh giá tổng quan về thời gian sử dụng mạng xã hội của sinh viên ở Thành phố Hồ Chí Minh và đưa ra các giải pháp, phương hướng hợp lí
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
4.1 Thời gian và địa điểm nghiên cứu:
- Thời gian: quan sát và nghiên cứu tài liệu, thực tiễn từ 2013 - 2021
- Địa điểm: địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
Trang 5T r a n g 3 | 12
4.2 Quy mô và đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng chọn mẫu là sinh viên đến từ các trường Đại học, Cao đẳng, Trung cấp tại thành phố Hồ Chí Minh với quy mô khoảng 500 người
4.3 Quy trình nghiên cứu:
Sử dụng bảng hỏi để khảo sát 500 sinh viên tại các trường Đại học, Cao đẳng, Trung cấp ở TP Hồ Chí Minh về những yếu tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã hội của sinh viên và nghiên cứu tài liệu, bài báo khoa học, từ thực tiễn quan sát được
5 Phương pháp nghiên cứu:
Phương pháp nghiên cứu trong bài báo cáo là kết hợp giữa điều tra, khảo sát và
phương pháp phân tích – tổng hợp, kết hợp giữa nghiên cứu định lượng và nghiên cứu định tính, được thể hiện cụ thể như sau:
- Nghiên cứu định tính: xác định các nhân tố ảnh hưởng để thiết lập bảng khảo sát
- Nghiên cứu định lượng: thông qua kết quả đã nghiên cứu được từ bảng điều tra, khảo sát để thu thập thông tin, dữ liệu sau đó phân tích đưa ra kết quả
- Phương pháp và công cụ đo lường, thu thập dữ liệu:
+ Dữ liệu sơ cấp: thu thập từ bảng hỏi đã làm
+ Dữ liệu thứ cấp: thu thập từ các trang web, công cụ uy tín, hiệu quả như báo thanh niên, báo Vietnamnet, báo VTV News, công cụ tìm kiếm các bài luận, nghiên cứu khoa học Google Scholar, bách khoa toàn thư mở trực tuyến Wikipedia
Công cụ, phương pháp phân tích dữ liệu: Sử dụng phần mềm SPSS để phân tích dữ liệu, thông tin từ bảng khảo sát, sau đó đưa ra kết quả, dung phương pháp phân tích, thống kê đưa ra kết luận về việc khảo sát, nghiên cứu thực tiễn
6 Tổng quan tình hình nghiên cứu đề tài:
Internet nói chung và mạng xã hội nói riêng đã có những bước phát triển đột phá, bùng nổ những năm gần đây dẫn đến thời gian sử dụng nó cũng ngày càng tăng Nắm được tình hình đó, đã có nhiều công trình nghiên cứu về vấn đề này, đặc biệt là về việc sử dụng mạng xã hội ở sinh viên tại TP.HCM hiện nay
6.1 Bài viết “Mạng xã hội với lối sống của giới trẻ Thành phố Hồ Chí Minh” của tác giả Nguyễn Thị Hậu
- Tác giả đã có những nhận định rõ ràng về tính thiết yếu cũng như vai trò to lớn mà mạng xã hội mang lại cho người dùng, đặc biệt là giới trẻ trong việc tiếp nhận, chia sẻ
và chọn lọc thông tin 1 cách dễ dàng, không phân biệt không gian và thời gian; cũng
Trang 6T r a n g 4 | 12
như trong việc tạo lập quan hệ và tự tổ chức xoay quanh những mối quan tâm chung trong những cộng đồng thúc đẩy sự liên kết các tổ chức xã hội
- Tác giả đã nêu rõ ảnh hưởng của mạng xã hội đến lối sống giới trẻ Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay, thông qua việc tìm hiểu nhu cầu, mục đích và hình thức sử dụng mạng xã hội góp phần giúp các bạn trẻ có thể cải thiện được việc sử dụng MXH của mình
- Tuy nhiên, tác giả không đào sâu vào những yếu tố quan trọng quyết định dẫn tới hành vi sử dụng mạng xã hội hằng ngày của giới trẻ TpHCM và lượng thời gian họ bỏ
ra hằng ngày trên Internet Nghiên cứu của chúng tôi sẽ chỉ rõ những gì có sức hấp dẫn nhất cũng như mức độ sử dụng hằng ngày của sinh viên trên địa bàn thành phố
6.2 Bài viết "Nghiên cứu về hành vi sử dụng Facebook của con người - một
thách thức mới cho tâm lí học hiện đại" của tác giả Đào Lê Hòa An
- Tác giả đã chỉ rõ việc sử dụng mạng xã hội hiện nay là việc không thể tránh khỏi với tốc độ phát triển bùng nổ của Internet hiện nay Khả năng tiếp cận tới Facebook trở nên dễ dàng, thuận tiện và sức hút ngày càng lớn với những gì nó hấp dẫn giới trẻ và những lợi ích mà nó mang lại
- Đồng thời, bài viết nêu rõ việc lạm dụng mạng xã hội đã và đang để lại rất nhiều hệ lụy và tác hại khôn lường
- Điều hạn chế của tác giả là chưa hướng sự quan tâm rộng ra các nền tảng mạng xã hội khác như Instagram, Twitter, Youtube, đây là nơi phát sinh những trào lưu cuốn hút, ảnh hưởng nhiều đến giới trẻ không kém gì Facebook Bài viết của chúng tôi sẽ bao quát toàn bộ những mạng xã hội mà giới trẻ quan tâm hiện nay
6.3 Bài nghiên cứu “Các nhân tố của mạng xã hội tác động đến kết quả học tập của sinh viên trường Đại học Công nghiệp thực phẩm Tp.HCM (HUFI)” của
nhóm sinh viên trường HUFI (2017)
- Bài viết nghiên cứu về sự tác động của mạng xã hội trực tuyến đến kết quả học tập của sinh viên trường Đại học Công nghiệp Thực phẩm Thành phố Hồ Chí Minh, tập trung vào mối quan hệ giữa mạng xã hội trực tuyến với kết quả học tập của sinh viên, khám phá và đo lường mức độ của các yếu tố thuộc mạng xã hội ảnh hưởng đến kết quả học tập của sinh viên, từ đó đưa ra hàm ý các giải pháp chính sách cho các nhà quản trị lý giáo dục của nhà trường nhằm tận dụng mạng xã hội để nâng cao kết quả học tập
- Điểm thiếu xót của bài nghiên cứu trên là không đào sâu vào những thực trạng tiêu cực mới xuất hiện gần đây của mạng xã hội lên đời sống sinh viên Bài nghiên cứu của chúng tôi sẽ nêu rõ thực trạng cũng như giải pháp hợp lí giúp sinh viên giảm sự lệ thuộc vào Internet trong thời đại 4.0
Trang 7T r a n g 5 | 12
6.4 Bài báo “ 45% học sinh - sinh viên sử dụng mạng xã hội bất cứ lúc nào” của báo Thanh niên (2018)
- Bài báo đã nêu lên những số liệu đáng báo động về thời gian sử dụng mạng xã hội trong ngày, tiêu biểu là Facebook Trong đó, 2.000 học sinh - sinh viên 4 tỉnh thành
Hà Nội, TP.HCM, Thái Nguyên, Hải Phòng, có trên 92% sinh viên và trên 84% học sinh cấp THCS và THPT thường xuyên sử dụng mạng xã hội Facebook
- Có 26% số người sử dụng dưới 1 giờ/ngày, 40% sử dụng từ 1 - 3 giờ và 34% sử
dụng trên 3 giờ Về thời điểm truy cập, có tới 45% cho biết sử dụng mạng bất kỳ lúc nào và có thiết bị truy cập trong tay
- Về mục đích sử dụng, phần lớn để giao lưu, kết bạn, trò chuyện, nhắn tin (trên 92%); cập nhật thông tin bạn bè và xã hội (trên 82%); phục vụ mục đích học tập và việc làm (81%); tìm kiếm nghề nghiệp và việc làm (trên 32%)
- Theo đánh giá của Bộ GD-ĐT, việc sử dụng mạng xã hội giúp người học tìm kiếm thông tin tạo nên những tác động tích cực và hiệu quả đến kết quả học tập Nhưng bên cạnh đó cũng có những ảnh hưởng lớn đến tâm lý người sử dụng, mất thời gian, mất tập trung trong học tập Một số người do sử dụng quá nhiều nên có biểu hiện
“nghiện”, ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, tình cảm, hình thành lối sống ảo Có
những trường hợp vì thiếu văn hóa ứng xử trên mạng xã hội đẫn đến phát sinh mâu thuẫn, bạo lực học đường
6.5 Bài nghiên cứu “Sử dụng mạng xã hội trong sinh viên Việt Nam” của Trần Thi Minh Đức và Bùi Thị Hồng Thái (2017)
- Từ số liệu điều tra bằng bảng hỏi trên 4.205 sinh viên có sử dụng MXH ở 6 thành phố lớn, các tác giả đã chỉ ra: trong các MXH sinh viên thường dùng thì Facebook được sử dụng nhiều nhất (chiếm 86,6%), với thời gian sử dụng trải dài từ 1 giờ đến dưới 5 giờ/ngày Sinh viên sử dụng mạng xã hội chủ yếu cho nhu cầu tương tác và giải trí, mặc dù mức độ chịu áp lực từ việc sử dụng mạng xã hội ở sinh viên chưa
đáng báo động, nhưng khi sinh viên càng có nhu cầu sử dụng mạng xã hội cao
thì họ càng dễ có nguy cơ chịu áp lực từ mạng xã hội
- Bài nghiên cứu được thực hiện vào thời điểm 4 năm trước, khi xét đến sự thay đổi của công nghệ, 4 năm là quá dài Vì vậy, bài viết chưa cập nhật đầy đủ nhu cầu sử dụng mạng xã hội cực kì cao của sinh viên TpHCM ở hiện tại Bài nghiên cứu của chúng tôi sẽ đề cập rõ ràng khía cạnh: lượng thời gian sinh viên TP.HCM bỏ ra để sử dụng MXH hằng ngày và những hệ lụy của nó
Trang 8T r a n g 6 | 12
7 Kết cấu đề tài:
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN
1.1 Các khái niệm cơ bản liên quan
1.2 Lịch sử nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã
hội của sinh viên ở TP.HCM
1.3 Các giả thuyết về vấn đề
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THỜI
GIAN SỬ DỤNG MẠNG XÃ HỘI CỦA SINH VIÊN TẠI TP.HCM HIỆN NAY
2.1 Tổng quan tình hình sử dụng mạng xã hội của sinh viên ở TP.HCM
2.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã hội của sinh viên TP.HCM 2.3 Các vấn đề, thực trạng tiêu biểu
CHƯƠNG 3: VAI TRÒ CỦA MẠNG XÃ HỘI ĐỐI VỚI CÁC NHU CẦU
CỦA SINH VIÊN TẠI TP.HCM
3.1 Các lợi ích do mạng xã hội đem lại cho sinh viên
3.2 Vai trò của mạng xã hội đối với các nhu cầu của sinh viên:
3.2.1 Nhu cầu học tập của sinh viên
3.2.2 Nhu cầu giao lưu, kết nối giữa các sinh viên
3.2.3 Nhu cầu giải trí, thư giãn
CHƯƠNG 4: LỜI CẢNH TỈNH VÀ GIẢI PHÁP HIỆU QUẢ NÂNG CAO Ý THỨC ĐỐI VỚI VIỆC SỬ DỤNG THỜI GIAN ĐÚNG MỨC VÀO MẠNG XÃ HỘI CỦA SINH VIÊN TẠI TP.HCM
4.1 Lời cảnh tỉnh về hậu quả khôn lường do dành quá nhiều thời gian vào mạng xã hội của sinh viên tại TP.HCM
4.2 Các giải pháp để hạn chế triệt để các tác hại của việc sử dụng thời gian quá mức vào mạng xã hội đối với sinh viên
CHƯƠNG 5: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
5.1 Tiến hành thực nghiệm, khảo sát
5.2 So sánh kết quả thực nghiệm
5.3 Đánh giá và kết luận
Trang 9T r a n g 7 | 12
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Đào Lê Hoài An (2013) "Nghiên cứu về hành vi sử dụng Facebook của con người - một thách thức mới cho tâm lí học hiện đại”, Tạp chí KHOA HỌC
ĐHSP TPHCM, số 49 năm 2013.
[2] Nguyễn Thị Hậu (2013) “ Mạng xã hội với giới trẻ Thành phố Hồ Chí
Minh” TPHCM: NXB Văn hóa - Văn nghệ
[3] Nhóm sinh viên trường Đại học Công nghiệp thực phẩm TP.HCM (2017)
“Các nhân tố của mạng xã hội tác động đến kết quả học tập của sinh viên
trường Đại học Công nghiệp thực phẩm TP.HCM (HUFI)”
[4] Trần Thị Minh Đức và Bùi Thị Hồng Thái (2017) “Sử dụng mạng xã hội trong sinh viên Việt Nam”
[5] Bài báo (2018) “45% học sinh – sinh viên sử dụng mạng xã hội bất cứ lúc nào”, Báo Thanh Niên.
8 Bảng hỏi:
Xin chào các bạn, chúng mình là nhóm sinh viên đến từ Trường Đại học Ngoại Thương Cơ sở 2 TP HCM Chúng mình đang thực hiện một cuộc khảo sát về các yếu
tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã hội ở sinh viên, hôm nay đến đây để khảo sát ý kiến của các bạn Mục đích của cuộc khảo sát này nhằm tìm hiểu về nhu cầu, mục đích, thời gian sử dụng và các yếu tố ảnh hưởng đến thời gian sử dụng mạng xã hội của các bạn Những thông tin các bạn cung cấp sẽ chỉ được dùng cho việc nghiên cứu đề tài này thôi Xin chân thành cảm ơn!
Câu 1: Bạn là sinh viên năm?
• Năm 1
• Năm 2
• Năm 3
• Năm 4
Câu 2: Chuyên ngành bạn đang học là?
Trả lời:
……… Câu 3: Giới tính của bạn là?
• Khác
Trang 10T r a n g 8 | 12
Câu 4: Bạn có sử dụng Mạng xã hội không?
• Thường xuyên sử dụng
• Thỉnh thoảng sử dụng
• Sử dụng khi cần thiết
• Không sử dụng
• Mục khác ( Vui lòng ghi rõ)
………
………
Câu 5: Mạng xã hội nào bạn đang sử dụng?
Thường xuyên Thỉnh thoảng Không bao giờ Facebook
Google Plus
Tumblr
Viber
Zalo
Zingme
Youtube
Tiktok
Mạng khác
Câu 6: Bạn thường sử dụng mạng xã hội bao nhiêu thời gian trong một ngày
• 1h/ ngày
• 2h/ ngày
• 3h/ ngày
• 4h/ ngày
• 5h/ ngày
• > 5h/ ngày
Câu 7: Bạn thường sử dụng mạng xã hội để làm gì?
• Kết bạn giao lưu
• Đăng bài, post ảnh
• Làm việc (lớp, trường, cơ quan…)
• Học tập
• Mở rộng kiến thức
• Mua hàng online
• Cập nhập tin tức
• Liên lạc với gia đình
• Khác: ………