Thực tế là hầu hết các tờ báo mạng điện tử chưa dành sự quan tâm đúng mức cũng như chưa thấy được ý nghĩa đích thực của tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm báo mạng điện
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
ĐẶNG LINH CHI
MỐI QUAN HỆ GIỮA TÁC PHẨM BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ
VÀ VẤN ĐỀ TỐI ƯU HÓA CÔNG CỤ TÌM KIẾM GOOGLE
(Khảo sát Dantri.com.vn, Vietnamnet.vn, Vietnamplus.vn)
Chuyên ngành : Báo chí học
Mã số : 60 32 01 01
LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS NGUYỄN THỊ TRƯỜNG GIANG
HÀ NỘI – 2014
Trang 2Luận văn đã được chỉnh sửa theo Khuyến nghị của Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ
Hà Nội, ngày……tháng… năm……
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG
PGS.TS Đỗ Thị Thu Hằng
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi; các số liệu nêu trong luận văn là trung thực; những kết luận khoa học của luận văn chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác
TÁC GIẢ LUẬN VĂN
Đặng Linh Chi
Trang 4Em xin chân thành cảm ơn các thầy, cô giáo trong Khoa Phát thanh – Truyền hình, Khoa Báo chí, các thầy cô giáo giảng dạy các bộ môn đã tạo điều kiện để em hoàn thành luận văn này
Quá trình thực hiện luận văn không thể tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót
Em rất mong được sự thông cảm và góp ý của các thầy cô giáo, các anh chị và
các bạn Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 5DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
CMS: Hệ thống quản lý nội dung HĐQT: Hội đồng quản trị
NXB: Nhà xuất bản TS: Tiến sĩ
SEO: Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm
Trang 6phẩm báo mạng điện tử 34
Hình 2.1 Ảnh chụp màn hình dòng sự kiện về sửa đổi Hiến pháp của
VietNamNet, Dân trí, VietnamPlus 53 Hình 2.2 Ảnh chụp tác phẩm “Olympic Sochi 2014: Lễ khai mạc tưng bừng và
đậm đà bản sắc văn hóa Nga” hiện trên bảng kết quả của Google 62 Hình 2.3 Ảnh chụp tìm kiếm trên Vietnamnet.vn với từ khóa "Crimea sáp nhập
vào Nga" 65 Hình 2.4 Biểu đồ xu hướng tìm kiếm từ khóa “tình hình Biển Đông” trong
khoảng thời gian từ tháng 6/2013 đến tháng 6/2014 (Nguồn: Google Trends) 69 Hình 2.5 Ảnh chụp tác phẩm "Việt Nam gửi thông cáo về tình hình Biển Đông
lên Liên Hợp Quốc” trên bảng kết quả tìm kiếm của Google 70 Hình 2.6 Ảnh chụp tác phẩm “Bức ảnh khiến cả thế giới phải “căm ghét” World
Cup 2014” xuất hiện trên bảng kết quả tìm kiếm Google 75 Hình 2.7 Top 30 báo có số tin bài bị đăng lại nhiều nhất trên baomoi.com
(Nguồn: www.baomoi.com, ngày 25/8/2014) 89
Trang 7MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA MỐI QUAN HỆ GIỮA TÁC PHẨM BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ VÀ TỐI ƯU HÓA CÔNG CỤ TÌM KIẾM GOOGLE 10
1.1 Khái niệm 10
1.2 Vai trò của mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google 17
1.3 Những yếu tố quyết định việc tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google 21
1.4 Cách thức báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm báo mạng điện tử 29
Chương 2 THỰC TRẠNG MỐI QUAN HỆ GIỮA TÁC PHẨM BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ VÀ TỐI ƯU HÓA CÔNG CỤ TÌM KIẾM GOOGLE 41
2.1 Giới thiệu về những tờ báo khảo sát 41
2.2 Khảo sát mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google trên Dân trí, VietNamNet, VietnamPlus từ tháng 6/2013 đến 6/2014 45
2.3 Thành công, hạn chế trong mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google 76
Chương 3 NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ XỬ LÝ MỐI QUAN HỆ GIỮA TÁC PHẨM BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ VÀ TỐI ƯU HÓA CÔNG CỤ TÌM KIẾM GOOGLE 97
3.1 Những vấn đề đặt ra trong mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google 97
3.2 Giải pháp nâng cao hiệu quả xử lý mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google 102
KẾT LUẬN 117
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 120
PHỤ LỤC 125
TÓM TẮT LUẬN VĂN 177
Trang 8MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Sự ra đời của Internet đã mang đến những thay đổi lớn cho nhân loại Số người sử dụng Internet trên thế giới ngày càng tăng Tại Việt Nam, Internet xuất hiện từ năm 1997 Trong những năm gần đây, nước ta luôn nằm trong nhóm những quốc gia có tốc độ phát triển Internet nhanh nhất thế giới Theo số liệu của Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC), số người dùng Internet ở nước ta
hiện nay vào khoảng 31 triệu người, chiếm gần 35% dân số
Trước một kho dữ liệu khổng lồ, người dùng Internet rất khó khai thác được những thông tin cần thiết Để giải quyết vấn đề này, các công cụ tìm kiếm như Google, Yahoo, Bing, Altavista… đã ra đời và ngày càng phát triển Trong đó, Google với cơ chế hoạt động nhanh, hiệu quả, phù hợp với người dùng, là công cụ tìm kiếm phổ biến nhất hiện nay Với công cụ tìm kiếm Google, người dùng chỉ cần gõ một hoặc một cụm từ khóa vào hộp text Gần như ngay lập tức, họ nhận lại một danh sách những liên kết của các trang web Danh sách đó có thể là vài chục, vài trăm hoặc hàng triệu liên kết của các trang web cá nhân, các trang thông tin điện tử,…và cả các tờ báo mạng điện tử Vấn đề là người dùng sẽ không thể và không muốn truy cập vào tất cả các trang web có trong danh sách Họ thường chỉ chú ý đến những liên kết đầu tiên và nếu không tìm thấy trang web mong muốn, họ sẽ thay đổi từ khóa
để thực hiện lệnh tìm kiếm mới Do đó, những trang web nằm ở những vị trí đầu của bảng kết quả tìm kiếm Google sẽ có nhiều cơ hội nhất được người dùng ghé thăm Và đây chính là điều mà báo mạng điện tử quan tâm Vì tăng
cơ hội được người dùng lựa chọn tức là tăng lượng người truy cập Điều này đồng nghĩa với việc tăng thương hiệu, uy tín; tăng doanh thu quảng cáo, nguồn thu duy nhất của báo mạng điện tử Mặc dù, trên thế giới một số hình
Trang 9thức thu phí đối với người đọc báo mạng điện tử đã được áp dụng nhưng chưa thực sự phổ biến trên thế giới và Việt Nam
Việc gia tăng thứ hạng trên bảng kết quả của công cụ tìm kiếm Google đóng vai trò quan trọng trong sự tồn tại và phát triển của báo mạng điện tử Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm còn được gọi với thuật ngữ SEO (viết tắt của
“Search Engine Optimization” hay “Search Engine Optimizer”) là việc thực hiện những cách thức làm tăng thứ hạng của trang web lên những vị trí đầu trên bảng kết quả của công cụ tìm kiếm Đối với tác phẩm báo mạng điện tử, SEO giúp cho các tác phẩm trở nên phù hợp với cơ chế hoạt động của công cụ tìm kiếm Google bằng việc nghiên cứu từ khóa; tối ưu hóa tít, sapô, chính văn, hình ảnh, liên kết; quảng bá tác phẩm Điều này giúp tăng thứ hạng của tác phẩm báo mạng điện tử trên bảng kết quả của Google, giúp tác phẩm tiếp cận công chúng nhanh hơn
Trong vài năm trở lại đây, thuật ngữ SEO đang dần được biết đến rộng rãi Các tờ báo mạng điện tử cũng bước đầu nắm bắt và thực hiện tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google thông qua bộ phận kinh doanh, bộ phận kỹ thuật của báo, hoặc thuê các công ty SEO, các kỹ thuật SEO bên ngoài và hướng dẫn cho phóng viên, biên tập viên những thao tác cơ bản về SEO Tuy nhiên, việc ứng dụng SEO vẫn chưa thực sự đem lại hiệu quả cao Bằng chứng là số lượng các tờ báo mạng điện tử có thứ hạng tốt trên trang kết quả của Google còn khá khiêm tốn Trong khi đó, nhờ thực hiện SEO tốt hơn mà nhiều trang thông tin điện tử, trang web cá nhân có thứ hạng cao hơn các tờ báo mạng điện tử, dù chất lượng nội dung và hình thức thông tin khó có thể sánh bằng Thực tế là hầu hết các tờ báo mạng điện tử chưa dành sự quan tâm đúng mức cũng như chưa thấy được ý nghĩa đích thực của tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm báo mạng điện tử Bản thân đội ngũ sáng tạo tác phẩm phần nhiều vẫn chỉ coi đây là nhiệm vụ của bộ phận kỹ thuật hoặc
Trang 10không hiểu rõ về cơ chế hoạt động của công cụ tìm kiếm Google, thiếu sự phân tích và áp dụng một cách lôgic các cách thức tối ưu hóa Trong khi đó, các lớp học về SEO còn nặng về yếu tố kỹ thuật, chưa kết hợp được khả năng
tư duy, kỹ năng của nhà báo với kỹ năng SEO
Nhận thức được mối quan hệ tất yếu, quan trọng giữa tác phẩm báo mạng điện tử và vấn đề tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cùng những hạn chế xung quanh vấn đề này, tác giả luận văn đã lựa chọn đề tài “Mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và vấn đề tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google” làm đề tài cho luận văn của mình
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Tuy mới xuất hiện ở Việt Nam được gần 20 năm nhưng báo mạng điện
tử đã và đang phát triển mạnh mẽ, thu hút sự quan tâm của toàn xã hội cũng như đội ngũ những người nghiên cứu báo chí Thời gian qua, đã có nhiều cuốn sách, đề tài nghiên cứu, luận văn thạc sĩ về báo mạng điện tử
Những cuốn sách như “Sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử” (2014,
NXB Chính trị Quốc gia - Hà Nội) do TS.Nguyễn Thị Trường Giang chủ
biên, “Báo mạng điện tử - Đặc trưng và phương pháp sáng tạo” (2014, NXB Chính trị Quốc gia – Sự thật) do TS Nguyễn Trí Nhiệm và TS.Nguyễn Thị Trường Giang đồng chủ biên,“Các thủ thuật làm báo điện tử” do Vũ Kim
Hải, Đinh Thuận biên soạn, đều nêu lên những vấn đề cơ bản về báo mạng điện tử như: khái niệm, đặc trưng của báo mạng điện tử, cách viết cho báo mạng điện tử, công chúng báo mạng điện tử,
Ngoài các vấn đề cơ bản, cuốn “Báo mạng điện tử - Những vấn đề cơ bản” (2011, NXB Chính trị - Hành chính, Hà Nội) của TS.Nguyễn Thị
Trường Giang đề cập đến việc tìm kiếm và đánh giá thông tin trên Internet, trong đó giới thiệu ngắn gọn các công cụ tìm kiếm nổi bật như Google, Yahoo, Bing và cách thức tìm kiếm thông tin bằng các công cụ này
Trang 11Trong cuốn “Hướng dẫn tìm kiếm trên Internet và viết báo của hãng thông tấn AP” (2007, NXB Thông tấn, Hà Nội) của Frank Bass giới thiệu các
công cụ tìm kiếm và cơ chế tìm kiếm của các công cụ này một cách rõ ràng và khá chi tiết
Đề tài nghiên cứu khoa học ở Học viện Báo chí và Tuyên truyền về báo
mạng điện tử và Internet chủ yếu mang tầm vĩ mô như: đề tài “Quản lý xã hội đối với báo mạng điện tử ở nước ta trong giai đoạn hiện nay” của Nguyễn
Thị Huyền Thương năm 2011; Báo cáo tổng quan đề tài cấp cơ sở năm 2009
về “Sự tiếp cận phương tiện truyền thông đại chúng của công chúng Việt Nam” của Lưu Hồng Minh
Những khía cạnh, vấn đề cụ thể của báo mạng điện tử đã được đề cập
đến trong nhiều luận văn thạc sĩ báo chí học như: “Hoạt động tương tác trên báo mạng điện tử” (Luận văn thạc sĩ Chuyên ngành Báo chí học của Trần Quang Huy, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, năm 2006); “Cách thức đưa tin đa phương tiện trên báo mạng điện tử ở Việt Nam hiện nay” (Luận văn
thạc sĩ Chuyên ngành Báo chí học của Phạm Thị Hồng, Học viện Báo chí và
Tuyên truyền, năm 2010); “Vấn đề sử dụng ảnh báo chí trên báo mạng điện
tử ở Việt Nam hiện nay” (Luận văn thạc sĩ Chuyên ngành Báo chí học của Lê
Minh Yến, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, năm 2011);… Những luận văn này cung cấp cái nhìn sâu về một vấn đề cụ thể, một thành phần trong cấu trúc thông tin của tác phẩm báo mạng điện tử
Luận văn thạc sĩ báo chí học của Hoàng Thị Ngọc Quyên năm 2013,
với đề tài “Báo mạng điện tử với vấn đề quảng bá thương hiệu các doanh nghiệp ở Việt Nam hiện nay” đề cập đến vấn đề SEO như một giải pháp trong
nhóm giải pháp về đào tạo và nhóm giải pháp về kỹ thuật ở chương 3
Luận văn thạc sĩ báo chí học của Dương Nam Hoàng năm 2013 với đề
tài “Tác động của mạng xã hội đến việc xử lý thông tin của báo mạng điện
Trang 12tử Việt Nam hiện nay” đã bước đầu phân tích, đánh giá vai trò của mạng xã
hội trong việc giúp thông tin trên báo mạng điện tử lan truyền nhanh chóng, hiệu quả hơn; giúp việc xử lý thông tin phản hồi, nắm bắt dư luận
xã hội dễ dàng hơn
Tính đến nay, ở nước ta vẫn chưa có cuốn sách, đề tài nghiên cứu khoa học, luận văn thạc sĩ nào đi sâu nghiên cứu về mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và vấn đề tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google Vì đây là một vấn đề tương đối mới đối với nền báo chí nước ta và chỉ bắt đầu được các cơ quan báo mạng điện tử biết đến, chú ý trong vài năm trở lại đây
Đối với luận văn này, tác giả luận văn tiếp cận, giải quyết vấn đề thông qua việc phân tích, lý giải và đưa ra những số liệu dẫn chứng cụ thể, những vấn đề đặt ra và giải pháp cơ bản để nâng cao hiệu quả trong xử lý mối quan
hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu của đề tài
Mục đích nghiên cứu của đề tài là hệ thống những vấn đề lý luận liên quan đến vấn đề nghiên cứu, khảo sát thực trạng mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google hiện nay, từ đó đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả trong việc xử lý mối quan hệ này
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
Để đạt được mục đích nghiên cứu, tác giả luận văn cần thực hiện những nhiệm vụ sau:
- Làm rõ những vấn đề lý luận liên quan đến đề tài như: tác phẩm báo mạng điện tử, tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google, vai trò của mối quan hệ thiết yếu giữa tác phẩm báo mạng điện tử và vấn đề tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google, các yếu tố quyết định việc tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng
Trang 13tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google, cách thức báo mạng điện tử ứng dụng tối
ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm
- Khảo sát thực trạng mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google thông qua thực trạng ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử trên 3 tờ báo mạng,
từ đó phân tích, đánh giá những thành công và hạn chế của mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
- Thông qua kết quả khảo sát thực trạng, đề xuất những giải pháp đối với cơ quan báo mạng điện tử và đặc biệt là những giải pháp dành cho đội ngũ sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử nhằm nâng cao hiệu quả trong việc xử lý mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu của đề tài
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và vấn đề tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
4.2 Phạm vi nghiên cứu của đề tài
Trong khuôn khổ của luận văn này, tác giả luận văn tiến hành khảo sát 3
tờ báo mạng điện tử là Dantri.com.vn, Vietnamnet.vn, Vietnamplus.vn từ tháng 6/2013 đến tháng 6/2014 Tuy nhiên vì số lượng tác phẩm báo mạng điện tử được tiến hành SEO là rất lớn Do đó, tác giả luận văn sẽ khảo sát thực trạng ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử thông qua 10 sự kiện thời sự nổi bật được công chúng quan tâm diễn ra trong khoảng thời gian từ tháng 6/2013 đến tháng 6/2014 trên 3 tờ báo này
Dựa trên những sự kiện thời sự nổi bật trên các tờ báo mạng điện tử và mức độ phổ biến của các từ khóa trên Google, tác giả luận văn đã lựa chọn 10
sự kiện tiêu biểu đi kèm là những từ khóa đặc trưng cho sự kiện:
Trang 141 Thông qua bản Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 (từ khóa: sửa đổi Hiến pháp)
2 Nhân bản kết quả xét nghiệm ở Bệnh viện đa khoa Hoài Đức, Hà Nội (từ khóa: nhân bản kết quả xét nghiệm)
3 Đại tướng Võ Nguyên Giáp qua đời (từ khóa: Đại tướng Võ Nguyên Giáp)
4 Bão Haiyan (từ khóa: bão Haiyan)
5 Olympic Sochi 2014 (từ khóa: Olympic Sochi)
6 Crimea sáp nhập vào Nga (từ khóa: Crimea sáp nhập vào Nga),
7 Dịch sởi (từ khóa: dịch sởi)
8 Trung Quốc đặt giàn khoan trái phép trên Biển Đông (từ khóa: tình hình Biển Đông)
9 Xét xử vụ án Nguyễn Đức Kiên (từ khóa: xét xử bầu Kiên)
10 World Cup 2014 (từ khóa: World Cup 2014)
5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
5.1 Cơ sở lý luận
Luận văn được thực hiện dựa trên cơ sở lý luận là chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về báo chí; quan điểm, đường lối, chính sách của Đảng, nhà nước về Internet và hoạt động báo chí; lý luận về báo chí cách mạng Việt Nam
5.2 Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu chính sau đây:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: dùng để thu thập, xem xét những
thông tin có sẵn trong tài liệu nhằm trau dồi thêm kiến thức về lĩnh vực đang
nghiên cứu và thu thập được những thông tin cần thiết cho luận văn của mình
Trang 15- Phương pháp khảo sát: dùng để khảo sát thực trạng áp dụng tối ưu
hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm báo mạng điện tửcủa 3 tờ báo
mạng điện tử Dân trí, VietNamNet, VietnamPlus
- Phương pháp thống kê: dùng để thống kê tài liệu, con số, sự kiện, dữ
liệu có được trong quá trình khảo sát
- Phương pháp phỏng vấn sâu: dùng để thu thập ý kiến, đánh giá, nhận
xét của chuyên gia SEO, lãnh đạo cơ quan báo mạng điện tử, kỹ thuật viên,
phóng viên, biên tập viên báo mạng điện tử
- Phương pháp điều tra xã hội học bằng bảng hỏi: dùng để thu thập
thông tin, ý kiến từ các phóng biên, biên tập viên của 3 tờ báo khảo sát
- Phương pháp phân tích - tổng hợp: dùng để phân tích, đánh giá, tổng
kết những kết quả nghiên cứu, từ đó đưa ra những luận cứ, luận điểm giúp tác
giả luận văn hoàn thiện vấn đề nghiên cứu
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
6.1 Ý nghĩa lý luận
Đề tài làm rõ những khái niệm và vấn đề lý luận liên quan đến mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và vấn đề tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google, một vấn đề còn khá mới mẻ hiện nay Đề tài góp phần đưa ra những giải pháp, cách thức cụ thể, cơ bản nhằm nâng cao hiệu quả trong việc
xử lý mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
6.2 Ý nghĩa thực tiễn
Về mặt thực tiễn, đề tài sẽ đem đến cái nhìn sơ lược về thực trạng mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google hiện nay, giúp cho người làm báo mạng điện tử thấy được thành công, hạn chế của việc áp dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm báo mạng điện tử Đề tài đóng góp những đề xuất, giải pháp nhằm nâng
Trang 16cao hiệu quả xử lý mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
Ngoài ra, đề tài là tài liệu tham khảo phục vụ cho sinh viên báo chí, đặc biệt là sinh viên chuyên ngành báo mạng điện tử; phóng viên, biên tập viên báo mạng điện tử và những người quan tâm tới lĩnh vực này
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, Phụ lục, luận văn được kết cấu làm 3 chương:
Chương 1 Cơ sở lý luận của mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện
tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
Chương 2 Thực trạng mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
Chương 3 Những vấn đề đặt ra và giải pháp nâng cao hiệu quả xử lý mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
Trang 17Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA MỐI QUAN HỆ GIỮA TÁC PHẨM BÁO MẠNG ĐIỆN TỬ VÀ TỐI ƯU HÓA CÔNG CỤ TÌM KIẾM GOOGLE 1.1 Khái niệm
Có nhiều ý kiến chưa thống nhất về khái niệm báo mạng điện tử như: Điều 3, Chương 1, trong Luật số 12/1999/QH10 về sửa đổi, bổ sung
một số điều của Luật Báo chí năm 1989 quy định: “Báo điện tử là loại hình báo chí thực hiện trên trang mạng thông tin máy tính.” [26]
Trong nghị định 51/2002/NĐ-CP ngày 16/4/2002 của Chính phủ,
Chương 1, Điều 1 đưa ra giải thích: “Báo điện tử: là tên gọi loại hình báo chí thực hiện trên mạng thông tin máy tính.” [31]
Trong “Một số nội dung cơ bản về nghiệp vụ báo chí xuất bản” của Trường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ quản lý thông tin và truyền thông có khái
niệm về báo mạng điện tử như sau: “Báo mạng điện tử là hình thức báo chí mới được sinh ra từ sự kết hợp những ưu thế của báo in, báo nói, báo hình, sử
Trang 18dụng yếu tố công nghệ cao như một nhân tố quyết định, quy trình sản xuất và truyền tải thông tin dựa trên nền tảng mạng Internet toàn cầu.” [48, tr.205]
TS Nguyễn Thị Trường Giang trong cuốn “Báo mạng điện tử - Những
vấn đề cơ bản” cho rằng: “Báo mạng điện tử là một loại hình báo chí được xây dựng dưới hình thức của một trang web và phát hành trên mạng Internet.” [11, tr.53]
Trong khuôn khổ của luận văn này, tác giả luận văn sử dụng thuật ngữ báo mạng điện tử với tư cách là một loại hình báo chí tồn tại dưới dạng một trang web, được phát hành và tiếp nhận trên mạng Internet
1.1.2 Tác phẩm báo mạng điện tử
1.1.2.1 Tác phẩm báo chí
Trong nghị định 51/2002/NĐ-CP ngày 16/4/2002 của Chính phủ,
Chương 1, Điều 1, quy định: “Tác phẩm báo chí là tên gọi chung cho tất cả các thể loại tin, bài, ảnh…đã được đăng, phát trên báo chí.” [31]
Trong Tác phẩm báo chí, tập 1, NXB Giáo dục, năm 1995, các tác giả
Tạ Ngọc Tấn và Nguyễn Tiến Hài đã đưa ra quan niệm: “Tác phẩm báo chí là một chỉnh thể, trong đó mối quan hệ hữu cơ giữa nội dung và hình thức là quan hệ bên trong cơ bản của nó Tính chất chỉnh thể của tác phẩm báo chí mang ý nghĩa tương đối trong mối quan hệ với sản phẩm báo chí hoàn chỉnh.” [40, tr.7]
Trong “Giáo trình Tác phẩm báo chí đại cương”, TS Nguyễn Thị Thoa cùng nhóm tác giả Học viện Báo chí – Tuyên truyền đưa ra một khái niệm mở
về tác phẩm báo chí như sau: “Là sản phẩm tư duy của nhà báo, lấy hiện thực khách quan (mang tính thời điểm) làm đối tượng nghiên cứu và phản ánh; Có hình thức tương ứng với nội dung thông tin; Được đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng và là một bộ phận cấu thành một sản phẩm báo chí;
Có giá trị sử dụng: tạo dư luận xã hội (tức thời) và làm thay đổi hành vi của
Trang 19người tiếp nhận thông tin; Được pháp luật bảo hộ bản quyền tác giả và được trả tiền.” [42, tr.11]
1.1.2.2 Tác phẩm báo mạng điện tử
Từ những khái niệm nêu trên có thể đưa ra cách hiểu cơ bản về tác phẩm báo mạng điện tử: Tác phẩm báo mạng điện tử là tác phẩm báo chí được đăng tải trên một tờ báo mạng điện tử Tác phẩm báo mạng điện tử là sản phẩm của tập thể đội ngũ những người sáng tạo tác phẩm báo mạng điện
tử và mang đặc trưng của báo mạng điện tử
1.1.3 Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
1.1.3.1 Công cụ tìm kiếm
Vào thời kỳ đầu của Internet, số lượng trang web không nhiều, các trang web được biết đến qua truyền miệng hoặc thông qua một trang web danh bạ chứa địa chỉ của tất cả các trang web khác (gọi là web hub) Nhưng khi Internet phát triển mạnh mẽ, đặc biệt với sự ra đời của không gian thông tin toàn cầu Word Wide Web, số lượng các trang web ngày càng tăng, với nhiều định dạng file, việc tìm kiếm chính xác thông tin trở nên vô cùng khó khăn Số lượng người sử dụng Internet ngày càng tăng với nhu cầu tìm kiếm ngày càng cao hơn Do đó, các công cụ tìm kiếm ra đời
Công cụ tìm kiếm (tiếng Anh là “Search Engines”) là một hệ thống
thông tin cần thiết trong hàng triệu trang web trên Internet Công cụ tìm kiếm dựa trên các từ khóa tìm kiếm của người dùng phân tích trong cơ sở dữ liệu
để trả lại danh sách kết quả phù hợp
Công cụ tìm kiếm đầu tiên mang tên Archie ra đời năm 1990, trước khi mạng toàn cầu (World Wide Web) xuất hiện Tiếp đến là sự ra đời của hàng loạt các công cụ tìm kiếm mới với nhiều cải tiến hơn trong kỹ thuật tìm kiếm như: Excite, ALIWEB, Primitive Web Search, WebCrawler, AltaVista, Sau
Trang 20đó là sự xuất hiện của các “ông lớn” trong lĩnh vực công cụ tìm kiếm là Yahoo, Google, Bing
Google chính thức xuất hiện năm 1998 do Larry và Sergey sáng lập Trong thế giới công cụ tìm kiếm hiện nay, mỗi công cụ tìm kiếm có những ưu điểm và nhược điểm riêng Nhưng Google vẫn được nhiều người dùng lựa chọn nhờ sự đơn giản, thuận tiện trong thao tác cũng như sự nhanh chóng, hiệu quả trong cung cấp kết quả Theo kết quả thống kê của Công ty chuyên
đo lường và đánh giá hiệu quả tiếp thị trực tuyến comScore, trong tháng 10/2013, Google chiếm 66,9% thị phần tìm kiếm tại Mỹ, trong khi Bing đạt mức 18,1% và Yahoo chiếm 11,1% [41] Trên thị trường tìm kiếm Việt Nam, theo số liệu từ StatCounter, Google giữ vững vị trí dẫn đầu trong năm 2012
Trong tháng 12/2012, thị phần của Google tại Việt Nam đạt 96,79%.” [35]
1.1.3.2 Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm
“Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm” được biết đến với thuật ngữ thông dụng
là SEO (viết tắt của “Search Engine Optimization” hay “Search Engine Optimizer”) Cụm từ “Search Engine Optimization” được cho là chính thức xuất hiện vào khoảng năm 1997 bởi một người không rõ danh tính Danny Sullivan, một trong những chuyên gia hàng đầu về công cụ tìm kiếm trên thế giới, lần đầu tiên tìm thấy cụm từ này khi nó được sử dụng vào khoảng tháng
5 năm 1997 trên một thẻ siêu dữ liệu tại website của Danny Sullivan lúc bấy giờ là searchenginewatch.com Và Danny Suliivan cũng thừa nhận rằng có thể thuật ngữ này đã từng được sử dụng trước đây nhưng không tìm thấy được
những bằng chứng lưu trữ [59] Theo cách định nghĩa của Google: “SEO là từ viết tắt cho “sự tối ưu hóa công cụ tìm kiếm” hoặc “tìm kiếm tối ưu hóa động cơ” [57] Về cơ bản có thể hiểu: Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm là việc thực hiện những phương pháp, thao tác làm tăng thứ hạng của trang web lên những vị trí đầu trên bảng kết quả của công cụ tìm kiếm
Trang 21Trong giai đoạn đầu, các công cụ tìm kiếm đưa ra kết quả theo thứ tự bảng chữ cái Alphabet hoặc theo thứ tự mà các trang web được tìm thấy Những người thực hiện việc tối ưu hóa lợi dụng việc này để đặt tên các trang web, tít bài bằng những chữ cái đầu tiên hoặc cập nhật trang web vào lúc công
cụ tìm kiếm thực hiện việc sắp xếp dữ liệu mà thường là vào lúc nửa đêm Những năm sau đó, các công cụ tìm kiếm mới lần lượt xuất hiện với việc áp dụng các thuật toán phức tạp hơn khi sử dụng những yếu tố liên quan đến mật
độ từ khóa và những thẻ siêu dữ liệu (metatag) Những người thực hiện việc tối ưu hóa lại tận dụng những yếu tố này để làm tăng mức độ liên quan của trang web với việc lặp từ khóa nhiều lần trong nội dung và thẻ siêu dữ liệu Vào khoảng cuối những năm 90, các công cụ tìm kiếm lớn và hiện đại bắt đầu sử dụng những yếu tố dựa trên liên kết để xếp hạng kết quả tìm kiếm Các công cụ tìm kiếm cũng nhận ra sự hiện diện của những kỹ thuật tối ưu hóa nên cũng không ngừng nghiên cứu thay đổi các thuật toán để tránh việc nhồi nhét từ khóa hay mua bán liên kết của các trang web Các kỹ thuật tối ưu hóa công cụ tìm kiếm vì thế cũng được cải tiến và phức tạp hơn rất nhiều Sau đó, ngành công nghiệp SEO cũng hình thành và phát triển một cách chuyên nghiệp hơn Các buổi hội thảo lớn được tổ chức và các tổ chức chuyên nghiệp lần lượt ra đời Những hội nghị về SEO như Triển lãm thiếp thị tìm kiếm - Search Marketing Expo (SMX), Chiến lược công cụ tìm kiếm - Search Engine Strategies (SES) được tổ chức trên thế giới và thu hút hàng ngàn người tham dự Các trang thương mại điện tử sử dụng SEO như một chiến dịch làm gia tăng lợi nhuận Nhận thấy vai trò của SEO, báo mạng điện tử cũng sử dụng nó như một biện pháp hiệu quả nhằm tăng lượng truy cập Tại Việt Nam, tối ưu hóa công cụ tìm kiếm bắt đầu xuất hiện vào khoảng giữa năm 2006 Đến nay, SEO đã trở thành một khái niệm mà hầu như bất kì nhà quản trị website nào cũng biết đến và ít nhiều tìm hiểu về nó
Trang 22SEO còn được đưa vào hoạt động của nhiều công ty, đặc biệt là những công
ty có hoạt động thương mại điện tử để giúp tăng doanh thu Nhiều công ty chuyên về SEO ra đời cùng với việc tổ chức các buổi hội thảo về SEO Nhiều trang web, diễn đàn về SEO xuất hiện và có số lượng lớn thành viên hoạt động thường xuyên như SEO24h.com, thegioiseo, vnwebmaster.com,
1.1.3.3 Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google là việc thực hiện những phương pháp, thao thác làm tăng thứ hạng của trang web lên những vị trí đầu trên bảng kết quả của công cụ tìm kiếm Google
Bảng kết quả tìm kiếm của Google được đề cập ở đây là bảng kết quả tìm kiếm không bao gồm những liên kết trang web quảng cáo, tài trợ Vị trí những liên kết trang web quảng cáo, tài trợ nằm ở 3 liên kết phía trên cùng, 3 liên kết cuối cùng và 10 liên kết bên phải Các liên kết quảng cáo, tài trợ này được ngăn cách với bảng kết quả tìm kiếm theo hệ thống bằng những đường ngăn cách mờ Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google chỉ ảnh hưởng đến các kết quả tìm kiếm theo hệ thống, không ảnh hưởng đến các kết quả có tính phí hoặc được tài trợ như Google AdWords
Hình 1.1 Hình ảnh bảng kết quả tìm kiếm của Google
(Nguồn: Hướng dẫn trình khởi động tối ưu hóa công cụ tìm kiếm của Google,
Phiên bản 1.1, xuất bản ngày 13 tháng 11 năm 2008 )
Trang 23Sau khi nhận được một truy vấn tìm kiếm, tức là sau khi người dùng đánh một hoặc một vài từ khóa vào ô tìm kiếm và ấn nhập, công cụ tìm kiếm
sẽ xác định nội dung chính của truy vấn Sau đó, công cụ tìm kiếm sẽ lọc ra danh sách tất cả các trang web có chung chủ đề, đánh giá các trang web đó và xếp các trang web theo thứ tự phù hợp giảm dần đối với từ hoặc cụm từ khóa Một bảng kết quả tìm kiếm chứa các trang web phù hợp đã được sắp xếp sẽ được trả về cho người dùng trong khoảng 0,5 giây sau khi người dùng gửi lệnh tìm kiếm Để xếp hạng được các trang web, công cụ tìm kiếm Google sử dụng một loạt các thuật toán phức tạp Có hơn 200 tiêu chí để xác định Google chỉ công bố một số và ẩn đi 30% đến 50%
Bảng kết quả tìm kiếm được chia thành nhiều trang, tùy thuộc vào số lượng các kết quả tìm được Mỗi trang chứa 10 liên kết bao gồm tin tức, hình ảnh, bản đồ, địa chỉ, điểm đánh giá của người dùng, thông tin sản phẩm và video Mỗi kết quả gồm tiêu đề, địa chỉ trang web (URL) và phần mô tả nội dung
Hình 1.2 Ảnh chụp thành phần trong một kết quả hiển thị trên bảng kết quả
tìm kiếm của Google
Trang 241.2 Vai trò của mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối
ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
Mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển nguồn thu, tăng lượng truy cập, tăng thương hiệu, tăng khả năng cạnh tranh của báo mạng điện tử, cũng như giúp công chúng tiếp cận được với những tác phẩm báo mạng điện tử chất lượng
Thứ nhất, vai trò của mối quan hệ này thể hiện trong việc làm tăng lượng truy cập, từ đó gia tăng nguồn thu cho báo mạng điện tử Khác với các
loại hình báo chí khác, nguồn thu chính của báo mạng điện tử đến từ quảng cáo Theo “Báo cáo Thương mại điện tử Việt Nam năm 2013” của Cục Thương mại điện tử và Công nghệ thông tin, trong các hình thức quảng cáo doanh nghiệp lựa chọn thì báo mạng điện tử chiếm 58% [5,tr.38] Một trong những tiêu chí hàng đầu để những nhà quảng cáo lựa chọn tờ báo mạng điện
tử nào để đăng tải quảng cáo của mình là lượng truy cập vào tờ báo đó Do
đó, báo mạng điện tử cần thu hút nhiều công chúng để tăng càng nhiều càng tốt lượng truy cập Độc giả truy cập vào một tờ báo mạng điện tử theo ba cách
là truy cập trực tiếp, truy cập chuyển tiếp qua các website trung gian và truy cập thông qua công cụ tìm kiếm Theo một nghiên cứu của Pew được công bố vào năm 2011, trung bình công cụ tìm kiếm chịu trách nhiệm về 30% lượng truy cập vào các trang web tin tức hàng đầu, trong đó, Google đóng vai trò lớn nhất [58] Phải nói rằng đối với một tờ báo mạng điện tử đã xây dựng được thương hiệu thì lượng công chúng trực tiếp truy cập vào tờ báo là không nhỏ Nhưng không phải tất cả những người tìm kiếm thông tin trên mạng Internet đều tìm kiếm một tờ báo nhất định Đối với những người chỉ đơn thuần tìm kiếm một thông tin gì đó mà họ tình cờ nghe thấy trên đài phát thanh, qua truyền hình hoặc thông qua người khác thì việc sử dụng công cụ
Trang 25tìm kiếm là việc thường xuyên và hiệu quả Vì họ có thể ngay lập tức tìm thấy bài viết mà họ quan tâm
Vấn đề là kết quả mà công cụ tìm kiếm đưa đến cho người dùng lại quá nhiều Đó có thể là vài trăm, vài nghìn, thậm chí hàng triệu kết quả Người dùng không muốn và không có khả năng xem tất cả các kết quả Do đó, 10 kết quả đầu tiên trên bảng kết quả tìm kiếm của Google sẽ có nhiều khả năng nhất được người dùng lựa chọn truy cập Nếu một tác phẩm báo mạng điện tử không nằm trong những kết quả đầu tiên thì tức là nó sẽ ít có khả năng được tiếp nhận Tối ưu hóa công cụ tìm kiếm sẽ giúp giải quyết vấn đề này Vì nó đảm bảo cho tác phẩm báo mạng điện tử có được thứ hạng cao trên bảng kết quả tìm kiếm của Google Nhờ đó, tăng khả năng được truy cập, giúp thu hút người đọc trực tuyến mới và độc giả tiềm năng
Thứ hai, việc tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google giúp tăng uy tín của báo mạng điện tử Vì thường những
trang web có chất lượng tốt, cập nhật thông tin liên tục và có nhiều lượng truy cập sẽ được ưu tiên xếp vào những vị trí đầu trong bảng kết quả tìm kiếm Do
đó, việc tờ báo mạng điện tử xuất hiện ở những vị trí đầu của bảng kết quả tìm kiếm Google sẽ thể hiện được uy tín cao của tờ báo trong suy nghĩ của người dùng công cụ tìm kiếm
Thứ ba, tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google sẽ tiếp cận với công chúng trực tiếp hơn, nhanh hơn và hiệu quả hơn Dù người dùng là người truy cập thường xuyên vào một tờ báo nhất định
thì việc phải hướng người dùng đi từ trang chủ đến một tác phẩm báo chí cụ thể sẽ mất nhiều thời gian và chưa chắc đã hiệu quả Thay vào đó, tối ưu hóa công cụ tìm kiếm sẽ giúp hướng công chúng thẳng đến một tác phẩm báo mạng điện tử cụ thể Việc biết và sử dụng thành thạo những cách thức tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google sẽ giúp cho nhà báo biết cách giới thiệu tác
Trang 26phẩm của mình tới công chúng, đồng thời có khả năng xây dựng tác phẩm phù hợp với công chúng Mục đích của tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google là làm cho chắc chắn rằng người đọc có thể tìm thấy tác phẩm Tối ưu hóa công
cụ tìm kiếm Google là viết tác phẩm báo chí chứa thông tin theo cách mà cả công cụ tìm kiếm và con người dễ dàng tìm và hiểu
Thứ tư, việc tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google sẽ góp phần làm tăng khả năng cạnh tranh của báo mạng điện tử Trong môi trường Internet, không chỉ có báo mạng điện tử cung
cấp thông tin mà bên cạnh đó còn có những trang thông tin điện tử, các trang thương mại điện tử hay blog Trong số đó, có một số lượng lớn các trang có hệ thống tự động cập nhật tin bài từ các tờ báo mạng điện tử như baomoi.com, xemngay.com Công việc duy nhất của các trang web này là tiến hành tối ưu hóa tác phẩm báo mạng điện tử vừa được sao chép Không cần trả lương, phụ cấp cho phóng viên, biên tập viên để sản xuất tin bài, chi phí duy nhất mà các trang web này bỏ ra có lẽ là chi phí cho SEO Nhờ SEO tốt mà các trang này có vị trí cao trong bảng kết quả tìm kiếm của Google Thậm chí, tác phẩm của một tờ báo mạng điện tử “qua tay” các trang web này còn đứng ở vị trí cao hơn nhiều so với tác phẩm đó ở chính
tờ báo mạng điện tử sản xuất ra nó Có thể nói các trang này đang sống dựa trên công sức mà các tờ báo mạng điện tử bỏ ra và hưởng phần lợi nhuận
mà các tờ báo mạng điện tử đáng lẽ được hưởng
Bên cạnh đó cũng phải kể đến những trang web có nội dung nghèo nàn, thiếu thông tin nhưng lại biết cách SEO, nhờ đó “leo” lên được những vị trí đầu trên bảng kết quả của công cụ tìm kiếm Google Điều này không chỉ khiến các tờ báo mạng điện tử có nội dung chất lượng bị tụt hạng mà còn khiến cho người dùng không có được những thông tin thực sự chất lượng mà
họ tìm kiếm Do đó, để tăng khả năng cạnh tranh của báo mạng điện tử với
Trang 27các trang web cung cấp thông tin khác, báo mạng điện tử cần ứng dụng việc tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google một cách hiệu quả
Có thể nói, báo mạng điện tử đang nắm trong tay nhiều thuận lợi trong quá trình xử lý mối quan hệ giữa tác phẩm báo mạng điện tử và tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google Nội dung là điểm mấu chốt, cơ bản trong tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google Báo mạng điện tử có số lượng tin bài lớn Nhờ
có hệ thống lưu trữ một cách logic, khoa học, có quy luật tìm kiếm rõ ràng mà các nội dung gốc vẫn luôn tồn tại trên báo mạng điện tử Thêm vào đó, số lượng tin bài liên tục được cập nhật giúp báo mạng điện tử có lượng nội dung phong phú, không trùng lặp và liên tục được bổ sung Báo mạng điện tử đang nắm trong tay điểm mấu chốt của tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google Người làm báo mạng điện tử vì thế cũng đang sở hữu một trong những kỹ năng quan trọng nhất của SEO: kỹ năng sản xuất nội dung nhanh chóng và chất lượng
Do đó, việc tiếp cận với những kỹ năng khác trong tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với người làm báo mạng điện tử sẽ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều Nền tảng xuất bản web hiện nay giúp SEO trở nên đơn giản, với những thao tác thân thiện cho phép phóng viên, biên tập viên tập trung vào nội dung hơn là kỹ thuật Điều này cho thấy việc hiểu công cụ tìm kiếm một cách cơ bản cũng là điều quan trọng để nội dung của tác phẩm báo mạng thực hiện được chức năng của mình
Trong sự phát triển của báo mạng điện tử không thể không kể đến vai trò của các công cụ tìm kiếm, đặc biệt là Google Mục đích của Google là phân phát nội dung chất lượng cho người dùng Đưa đến cho công chúng những tác phẩm chất lượng nhất cũng là mục đích của báo mạng điện tử Do
đó, việc tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google giúp cả báo mạng điện tử và công cụ tìm kiếm đạt được mục đích của
mình là phục vụ tốt nhất cho công chúng
Trang 281.3 Những yếu tố quyết định việc tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google
1.3.1 Đặc điểm công chúng báo mạng điện tử sử dụng công cụ tìm kiếm Google
Người dùng đóng vai trò quyết định đối với hoạt động của công cụ tìm kiếm Google Vì mục tiêu của Google là phục vụ người dùng một cách tốt nhất Người dùng công cụ tìm kiếm Google là những người thường xuyên sử dụng Google để tìm kiếm thông tin trên môi trường Internet Trong những thông tin mà đối tượng này tìm kiếm có những thông tin nằm trong các trang
báo mạng điện tử “Theo Trung tâm điều tra nghiên cứu Pew, 20% người Mỹ lên mạng xem tin tức ít nhất mỗi tuần một lần Con số đó nhảy vọt từ 11 triệu lên 36 triệu người sử dụng chỉ trong vòng 2 năm Đối tượng tiếp nhận thông tin trực tuyến ngày càng trẻ hơn, học vấn cao hơn, có điều kiện kinh tế hơn và quan tâm theo dõi tình hình nội chính hơn là dân chúng nói chung Hơn một nửa trong số những người lướt mạng để xem tin tức nói rằng họ lên mạng để tìm kiểu thêm về những câu chuyện họ đã đọc hoặc đã xem từ các nguồn tin truyền thống.” [13, tr.419] Và khi người dùng nhấp chuột vào một liên kết
trên bảng kết quả tìm kiếm của Google để truy cập vào một trang báo mạng điện tử, họ trở thành công chúng báo mạng điện tử
Công chúng báo mạng điện tử có thể được hiểu là nhóm lớn xã hội được báo mạng điện tử tác động hoặc hướng vào để tác động Công chúng có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự ra đời, tồn tại và thành công của báo mạng điện tử nói chung và tác phẩm báo mạng điện tử nói riêng
Việc tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google trong tác phẩm báo mạng điện tử phụ thuộc lớn vào đặc điểm của đối tượng công chúng báo mạng điện
tử sử dụng công cụ tìm kiếm Google Trong cuốn “Báo mạng điện tử - Đặc trưng và phương pháp sáng tạo” TS Nguyễn Thị Trường Giang đã đưa ra
Trang 29những đặc điểm của công chúng báo mạng điện tử là: có trình độ nhận thức
và văn hóa nhất định so với mặt bằng chung của xã hội; có điều kiện và khả năng sử dụng công nghệ hiện đại; có khả năng tự nhận biết và xử lý thông tin;
có quỹ thời gian hạn hẹp song lại có nhu cầu thông tin cao; có tuổi đời trung bình từ 15 đến 30 tuổi [33, tr.127] Có thể nói đặc điểm công chúng báo mạng điện tử và người sử dụng công cụ tìm kiếm có nhiều nét tương đồng vì hoạt động của nhóm đối tượng này đối với báo mạng điện tử và công cụ tìm kiếm đều dựa trên môi trường Internet
Trong khuôn khổ của luận văn này, tác giả luận văn xin được nêu ra một số đặc điểm của công chúng báo mạng điện tử sử dụng công cụ tìm kiếm như sau: có độ tuổi trung bình dưới 35 tuổi; thường xuyên sử dụng mạng xã hội, có nhu cầu tìm kiếm thông tin nhanh; có nhu cầu thông tin cao; có khả năng nhận biết, đánh giá và xử lý thông tin
1.3.1.1 Có độ tuổi trung bình dưới 35 tuổi
Trong cuốn “Báo mạng điện tử - Đặc trưng và phương pháp sáng tạo”, các tác giả đưa ra nhiều số liệu đáng quan tâm: Theo khảo sát mới nhất của WeAreSocial, một tổ chức có trụ sở chính ở Anh, nghiên cứu độc lập về truyền thông xã hội toàn cầu, 73% người sử dụng Internet ở Việt Nam dưới
35 tuổi Theo báo cáo mới nhất (tính đến hết tháng 7/2013) của comScore, Việt Nam và Thái Lan là 2 quốc gia có lượng người dùng Internet ở độ tuổi trẻ nhất khu vực, với 42% người sử dụng Internet tại Việt Nam ở độ tuổi 15-
24 và ở Thái Lan tỷ lệ tương ứng là 45% Độ tuổi người dùng Internet từ 25 đến 34 ở Việt Nam là 32% [33, tr.131]
Theo báo cáo NetCitizens Việt Nam năm 2010 của Cimigo, một công
ty khảo sát thị trường Châu Á Thái Bình Dương: độ tuổi trung bình của người
sử dụng Internet Việt Nam là 29 tuổi và 50% số người sử dụng Internet dưới
27 tuổi [4, tr.12] Cũng theo báo cáo NetCitizens Việt Nam của Cimigo năm
Trang 302012, có 60% số người thường xuyên sử dụng công cụ tìm kiếm Google dưới
35 tuổi [53, tr.62]
Như vậy, số người thường xuyên sử dụng Internet thuộc nhóm người có
độ tuổi trung bình dưới 35 tuổi Điều này kéo theo việc người dùng thường xuyên sử dụng công cụ tìm kiếm cũng như truy cập báo mạng điện tử cũng nằm trong nhóm độ tuổi này
1.3.1.2 Thường xuyên sử dụng mạng xã hội
Người dùng, đặc biệt là giới trẻ, thường xuyên truy cập vào các trang mạng xã hội để chia sẻ thông tin, trao đổi ý kiến Theo “Báo cáo Thương mại điện tử Việt Nam năm 2013” của Cục Thương mại điện tử và Công nghệ thông tin, 73% số người sử dụng Internet tham gia diễn đàn và mạng xã hội [5, tr.28] Theo Báo cáo về Internet và di động tháng 1/2014 tại Việt Nam của WeAreSocial: Tỷ lệ người sử dụng mạng xã hội chiếm 38% tổng dân số, Facebook là mạng xã hội được sử dụng phổ biến nhất hiện nay với 22% dân
số sử dụng, theo sau là Google +, Twitter, Linkedin, Pinterest Dự đoán của eMarketer đến năm 2017 trên thế giới sẽ có 2,33 tỷ người sử dụng mạng xã hội [50]
Thông tin trên mạng xã hội được truyền đi với tốc độ nhanh và độ phát tán rộng Đây cũng là một trong những điểm đáng chú ý khi báo mạng điện tử tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho các phẩm của mình Vì việc sử dụng các trang mạng xã hội để giới thiệu, quảng bá các tác phẩm báo mạng điện tử
sẽ đem lại hiệu quả cao
1.3.1.3 Có nhu cầu tìm kiếm thông tin nhanh
Mục đích duy nhất của người dùng khi sử dụng công cụ tìm kiếm là tìm thấy những thông tin mà họ mong muốn một cách nhanh nhất Do đó, người dùng thường có xu hướng lựa chọn công cụ tìm kiếm đưa ra kết quả nhanh và
Trang 31chính xác Đây cũng là lý do khiến công cụ tìm kiếm Google được nhiều người lựa chọn
Người dùng sử dụng công cụ tìm kiếm theo những bước cơ bản là:
- Xác định nhu cầu bằng cách tìm kiếm câu trả lời, thông tin phù hợp
- Định hình nhu cầu đó thành một từ hay một cụm từ cụ thể, gọi là từ khóa
- Nhập từ khóa đó vào công cụ tìm kiếm
- Xem lướt các liên kết trên bảng kết quả để tìm nội dung phù hợp
- Lựa chọn và nhấp chuột vào một liên kết
- Nếu không thoả mãn với liên kết vừa truy cập, quay trở lại trang kết quả của công cụ tìm kiếm để nhấp vào một liên kết khác, hoặc thực hiện một lệnh tìm kiếm mới với từ khóa mới
Các bước trong quá trình trên diễn ra rất nhanh Khi công cụ tìm kiếm trả về bảng kết quả, người dùng muốn ngay lập tức nhìn thấy kết quả phù hợp với nhu cầu của họ Vì vậy, họ thường chú ý đến những kết quả đầu Người dùng cũng không có đủ kiên nhẫn để tìm kiếm với một số lượng lớn các trang kết quả được công cụ tìm kiếm trả về Đối với họ, việc thực hiện một lệnh tìm kiếm mới dễ dàng hơn nhiều so với việc phải xem các trang kết quả tiếp theo Nghiên cứu năm 2011 được thực hiện bởi Slingshot đã tiết lộ tỉ lệ nhấp chuột của các thứ hạng hàng đầu: Vị trí số 1 trên bảng kết quả tìm kiếm của Google nhận 18,2% lưu lượng truy cập thông qua nhấp chuột Vị trí thứ hai nhận 10,1%; vị trí thứ ba nhận 7,2%; vị trí thứ tư nhận 4,8%, và những vị trí khác đều chưa đến 2% Nghiên cứu của Tổ chức Quảng cáo trực tuyến Chitika năm 2013 cho thấy: vị trí thứ 1 chiếm 32,5%; vị trí thứ 2 chiếm 17,6%; vị trí thứ 3 chiếm 11.4% [52, tr.14]
Trang 32Hình 1.3 Bảng so sánh tỷ lệ nhấp chuột ở top 10 trên bảng kết quả tìm kiếm
Google (Nguồn: Google organic CTR 2014)
Nghiên cứu của Chitika năm 2013 cũng chỉ ra rằng 3 trang kết quả tìm kiếm đầu tiên của Google chiếm 97,4 % số lượt nhấp chuột
Hình 1.4 Biểu đồ tỷ lệ nhấp chuột ở 10 trang kết quả tìm kiếm đầu tiên của
Google (Nguồn: Chitika Insights June 2013)
Trang 33Một nghiên cứu do Caphyon, Công ty phần mềm chuyên cung cấp các giải pháp tiếp thị công cụ tìm kiếm, thực hiện năm 2014 cũng cho thấy 3 trang kết quả đầu tiên chiếm 76,92% lượt nhấp chuột [52, tr.25]
Hình 1.5 Biểu đồ nghiên cứu tỷ lệ nhấp chuột trên bảng kết quả tìm kiếm Google của Caphyon năm 2014 (Nguồn: Google organic CTR 2014)
Như vậy, đa số người dùng luôn sẵn sàng thực hiện một lệnh tìm kiếm mới ngay khi họ không tìm được những gì mình mong muốn trong không quá
3 trang đầu tiên trên bảng kết quả tìm kiếm, thậm chí là không quá 10 kết quả đầu tiên
1.3.1.4 Có nhu cầu thông tin cao
Trong cuốn “Công chúng báo chí” của TS.Phạm Thị Thanh Tịnh có
đưa ra khái niệm như sau: “Khái niệm nhu cầu tiếp nhận thông tin là những đòi hỏi, mong muốn, nguyện vọng của con người về tiếp nhận các luồng thông tin trong mọi mặt đời sống được cung cấp từ các phương tiện truyền thông khác nhau để thêm hiểu biết, tri thức và thỏa mãn những thiếu thốn đang cần có của mỗi người.” [44, tr.16]
Trang 34Nhu cầu thông tin của công chúng báo mạng điện tử sử dụng công cụ tìm kiếm Google là rất cao được thể hiện bằng thời gian họ dành cho việc tìm kiếm thông tin trên Internet và độ phong phú, đa dạng trong những thông tin
mà họ tìm kiếm “Các thống kê gần đây cho thấy: 76% người sử dụng Internet của thế giới thường xuyên sử dụng mạng để đọc tin tức của báo chí Mỗi ngày họ sử dụng 10% đến 20 % thời gian của mình để truy cập các trang
đa phương tiện và đọc thông tin.” [33, tr.135-136]
Theo “Báo cáo Thương mại điện tử Việt Nam năm 2013” của Cục Thương mại điện tử và Công nghệ thông tin, 92% số người sử dụng Internet truy cập Internet hầu hết các ngày trong tuần và 87% người dùng sử dụng Internet để cập nhật thông tin [5, tr.27-28] Theo báo cáo NetCitizens Việt Nam năm 2012 của Cimigo, 95% số người sử dụng Internet là tìm kiếm tin tức [54] Theo báo cáo của WeAreSocial về Internet và di động tháng 1/2014 tại Việt Nam, thời gian trung bình một người dùng sử dụng Internet trên máy tính mỗi ngày là 4 giờ 37 phút [50] Thời gian sử dụng Internet trong một ngày càng lớn thì người dùng càng có khả năng tiếp nhận nhiều thông tin Người dùng luôn có xu hướng tìm kiếm những thông tin mới nhất Theo Google, có hàng tỷ lượt tìm kiếm trên Google mỗi ngày Từ năm 2003, Google đã trả lời 450 tỷ truy vấn tìm kiếm mới mà chưa từng gặp trước đó và 16% các tìm kiếm trên Google hàng ngày là tìm kiếm mới
1.3.1.5 Có khả năng nhận biết, đánh giá và xử lý thông tin
Trước một bảng kết quả tìm kiếm với số lượng lớn các kết quả, người dùng có khả năng nhận biết, đánh giá được liên kết nào là cái mà họ đang tìm kiếm, liên kết nào không phù hợp thông qua những thành phần được hiển thị như tít, phần mô tả Từ đó, họ đưa ra những quyết định gần như ngay lập tức
là nhấp chuột hoặc không nhấp chuột vào liên kết nào Và một khi người dùng đã nhấp chuột vào một liên kết trên bảng kết quả tìm kiếm, khả năng
Trang 35nhận biết và đánh giá của họ được thể hiện trong quá trình họ ở lại với trang web đó, nhấp chuột vào những liên kết có trong trang web để đến với những bài viết khác hoặc ấn nút “back” để quay trở lại với bảng kết quả của Google Quyết định đọc thông tin nào; đọc ra sao; tìm kiếm những thông tin bổ sung; đưa ra những ý kiến, đánh giá riêng của bản thân phụ thuộc hoàn toàn vào người dùng
Như vậy, đối với phóng viên, biên tập viên báo mạng điện tử trong quá trình sáng tạo, đăng tải tác phẩm cần phải tâm niệm rằng mình đang phục vụ công chúng báo mạng điện tử, và cũng là những người dùng công cụ tìm kiếm Tức là phải viết phù hợp nhất với đặc điểm công chúng báo mạng điện
cụ tìm kiếm Google hay không, tiến hành ở mức độ nào, quy trình cùng sự phối hợp giữa các bộ phận như thế nào
Trong đó, vai trò của người lãnh đạo cơ quan báo chí là đặc biệt quan trọng Tổng biên tập, Phó Tổng biên tập là những người sẽ quyết định lộ trình ứng dụng SEO cho tác phẩm, quyết định mở lớp đào tạo, tập huấn hoặc cử phóng viên, biên tập viên, kỹ thuật viên đi học những lớp học về tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử
Đối với đội ngũ sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử, nhận thức của họ
về mối quan hệ này quyết định tới việc họ dành bao nhiêu thời gian, công sức,
sự quan tâm cho việc tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo
Trang 36mạng điện tử Đội ngũ sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử nhận thức càng sâu sắc về tầm quan trọng của việc SEO cho tác phẩm càng giúp cho họ có ý thức dành sự quan tâm, đầu tư phù hợp cho việc nâng cao kiến thức, kỹ năng
về SEO, nghiêm túc ứng dụng hiểu biết và cách thức tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử
1.3.3 Kỹ năng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử của đội ngũ sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử
Cách xử lý các thành phần trong tác phẩm sao cho phù hợp với công cụ tìm kiếm Google là điều quan trọng nhất, quyết định hiệu quả của việc tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử Dù đội ngũ sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử có nắm bắt được những kiến thức cơ bản
về SEO cho tác phẩm mà không ứng dụng thì việc tối ưu hóa không được tiến hành trong thực tế và sẽ không đem lại bất kỳ hiệu quả nào Do đó, việc đội ngũ sáng tạo tác phẩm báo mạng điện tử thuần thục các thao tác, cách thức SEO và biến nó thành một kỹ năng là nhân tố không thể thiếu trong việc tối
ưu hóa công cụ tìm kiếm Google cho tác phẩm báo mạng điện tử
1.4 Cách thức báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm báo mạng điện tử
Nhận thức được tầm quan trọng trong việc tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google, trong vài năm trở lại đây, một số tờ báo mạng điện tử bắt đầu ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google đối với tác phẩm Dựa trên các nguyên tắc viết cho báo mạng điện tử và cơ chế hoạt động của công cụ tìm kiếm Google, các tờ báo mạng điện tử đã áp dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google nhằm gia tăng chất lượng, hiệu quả của tác phẩm, thu hút công chúng, tăng lượng truy cập Theo tìm hiểu của tác giả luận văn cũng như dựa trên một số tài liệu về SEO, tác giả luận văn xin đưa ra những cách thức cơ
Trang 37bản tác phẩm báo mạng điện tử ứng dụng tối ưu hóa công cụ tìm kiếm Google như sau:
- Nghiên cứu từ khóa
- Tối ưu hóa nội dung tác phẩm báo mạng điện tử
- Quảng bá tác phẩm báo mạng điện tử
1.4.1 Nghiên cứu từ khóa
Từ khóa là một từ hoặc một cụm từ dùng để thể hiện, nhấn mạnh nội dung quan trọng mà tác phẩm báo mạng điện tử đề cập Từ khóa là một từ hay một cụm từ mà người dùng công cụ tìm kiếm sử dụng để tìm ra thông tin cần thiết, trong đó có các tác phẩm báo mạng điện tử
Google xác định mức độ liên quan của trang web với từ khóa tìm kiếm bằng cách xem xét xem nội dung trang web có chứa từ khóa hay không, tần suất xuất hiện của từ khóa trong văn bản và những từ trong nội dung trang web có liên quan đến từ khóa tìm kiếm Do đó, để tăng độ liên quan của trang web tới từ khóa, cần xác định chính xác từ khóa và chèn từ khóa một cách hợp lý vào những vị trí quan trọng của tác phẩm báo mạng điện tử Việc xác định từ khóa đóng vai trò to lớn vì nó sẽ giúp định vị được nội dung chủ yếu của tác phẩm đồng thời giúp tác phẩm xuất hiện ở những vị trí đầu của bảng kết quả tìm kiếm
Đầu tiên cần xác định từ khóa chính Đây là từ khóa giúp tác phẩm báo mạng điện tử nằm ở đầu trên bảng kết quả của công cụ tìm kiếm Google Việc xác định từ khóa chính cho một tác phẩm báo mạng điện tử không phải lúc nào cũng dễ dàng bởi cùng một nội dung có thể có nhiều cách chọn từ khóa Thậm chí có nhiều tác phẩm báo mạng điện tử có từ khóa chính giống nhau Nhà báo có thể lựa chọn từ khóa chính bằng kinh nghiệm, độ nhạy cảm, thói quen hoặc bằng các công cụ hỗ trợ Bên cạnh từ khóa chính, nhà báo có thể xác định thêm các từ khóa liên quan Để xác định từ khóa, nhà báo cũng có
Trang 38thể sử dụng những công cụ tìm kiếm từ khóa như: Google Keyword Planner, Google Trends, WordTracker.com, Google Suggets
Lựa chọn từ khóa tốt, đặt đúng chỗ trong tác phẩm sẽ đem lại hiệu quả cao khi SEO Cần rải rác từ khóa trong tác phẩm ở mọi thành phần của bài viết: tít, sapô, chính văn Một bài báo chỉ sử dụng từ khóa trong tít sẽ yếu hơn
khi công cụ tìm kiếm tiến hành tìm kiếm “Dù là do thiết kế hay ngẫu nhiên, cách công cụ tìm kiếm tiếp cận, đánh giá tác phẩm cũng tương tự như cách công chúng đọc báo mạng điện tử: đầu tiên là tít, tiếp đến là sapô, rồi đến hai đoạn văn bản đầu tiên.” [56, tr.21] Google sẽ biết được liệu nội dung tác
phẩm có phù hợp với truy vấn tìm kiếm hay không, mức độ liên quan tới đâu, cũng giống như người đọc sẽ biết được cái bài báo đề cập liệu có phù hợp với nhu cầu thông tin của mình và có thể lựa chọn đọc tiếp nó hay không
Tuy nhiên, không nên chèn quá nhiều từ khóa vào trong tác phẩm báo mạng điện tử Việc nhồi nhét từ khóa thậm chí sẽ bị Google phạt, loại bỏ khỏi danh sách kết quả tìm kiếm Nhưng điều quan trọng nhất là việc có quá nhiều
từ khóa trong tác phẩm ảnh hưởng nghiêm trọng đến nội dung tác phẩm và gây khó chịu, phản cảm đối với công chúng Cuối cùng báo mạng điện tử sẽ
tự đánh mất công chúng của mình Điều này đòi hỏi nhà báo phải quan tâm đến việc sử dụng một số lượng hợp lý từ khóa Quan trọng nhất là tác phẩm phải đảm bảo về mặt nội dung, hình thức và phù hợp với người dùng Trong quá trình viết tác phẩm, nhà báo cần chú ý sử dụng từ khóa chính và các từ khóa liên quan một cách phù hợp và đặc biệt quan tâm tới vị trí của từ khóa
1.4.2 Tối ưu hóa nội dung tác phẩm báo mạng điện tử
1.4.2.1 Tối ưu hóa tít
Tít là thành phần đầu tiên của tác phẩm báo mạng điện tử tiếp xúc với
công chúng “Trung bình tít của một bài báo được đọc nhiều gấp 5 lần nội dung của bài báo đó.” [20, tr.128] Nhà báo sử dụng tít để lôi cuốn công
Trang 39chúng, để thuyết phục họ về tầm quan trọng của việc đọc tác phẩm Tít của
tác phẩm báo mạng điện tử bao quát, tóm tắt và phù hợp với nội dung tác phẩm; nêu bật được yếu tố mới của tác phẩm
Tít của một tác phẩm báo mạng điện tử được dùng làm phần tiêu đề khi được tìm kiếm ra trên Google Phần tiêu đề là thành phần nổi bật nhất, có kích thước lớn nhất, màu nổi nhất so với tất cả các thành phần khác Tiêu đề hiện
ra trên bảng kết quả tìm kiếm không quá 67 ký tự, bao gồm cả khoảng trống Trường hợp tiêu đề dài hơn sẽ bị Google tự động cắt đi trên bảng kết quả Điều này khiến tác phẩm khó được công chúng tiếp nhận hơn vì công chúng không đọc được hết tít của tác phẩm và có nguy cơ không hiểu nội dung, không thấy được sự hấp dẫn của tác phẩm Như vậy, khi đặt tít cho tác phẩm báo mạng điện tử, tốt nhất nên đặt những tít ngắn gọn để tránh tình trạng bị cắt khi tiếp cận với công chúng qua công cụ tìm kiếm
Hình 1.6 Ảnh chụp bảng kết quả tìm kiếm Google thể hiện tít của
tác phẩm báo mạng điện tử
Trang 40Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng Google chủ yếu tập trung tìm kiếm vào
60 ký tự đầu tiên của mỗi đầu đề….Google “thích” các địa danh, tên người
khi tìm kiếm nhất và là cách đơn giản để lựa chọn các bài viết, chuyên mục [33, tr.135-136]
Công cụ tìm kiếm sử dụng tít trong việc tính toán độ liên quan của trang web tới từ khóa tìm kiếm của người dùng Độ liên quan càng lớn thứ hạng website càng cao Do đó, việc quan trọng nhất trong quá trình tối ưu hóa tít là phải cho từ khóa vào trong tít Đặt từ khóa vào trong tít phải chú ý đến việc là hướng vào mục đích tìm kiếm cũng như phải phù hợp với người dùng Điều này sẽ đảm bảo tít được người dùng click vào nhiều hơn
Các phóng viên, biên tập viên luôn được nhắc nhở rằng tít là bộ phận đầu tiên tiếp xúc với công chúng nên cần phải hấp dẫn, lôi cuốn Nhưng khi tham gia vào thế giới của công cụ tìm kiếm, nhà báo cũng cần phải tuân theo
“luật chơi” của công cụ tìm kiếm Công cụ tìm kiếm sẽ không thể nào hiểu được hàm nghĩa bên trong của tít Tức là công cụ tìm kiếm không thể hiểu nghĩa nước đôi, ẩn dụ hay lối nói hài hước, châm biếm Do đó, cần tránh sử dụng những tít chơi chữ, mang nhiều hàm nghĩa Cũng phải nói thêm rằng những tít quá rườm rà, chơi chữ sẽ không thể được người dùng tìm kiếm trên Google trong trường hợp họ chưa biết đến tác phẩm Bởi người dùng thường tìm kiếm thông tin với những từ, cụm từ đơn giản nhất có thể Những tít đơn giản, đúng trọng tâm, chứa từ khóa sẽ gần gũi với người dùng và dễ dàng có mặt trên bảng kết quả tìm kiếm hơn
Đối với những tác phẩm viết về một đối tượng cụ thể, nổi tiếng, phổ biến, được nhiều người biết đến thì nên viết đầy đủ tên đối tượng hoặc viết tên đối tượng theo cách mà họ vẫn thường được biết đến, đặc biệt không nên viết tắt tên đối tượng Việc viết tắt, rút ngắn tên đối tượng sẽ gây khó hiểu đối với người chưa từng biết đến đối tượng hoặc sẽ gây nhầm lẫn cho công